Archive for the ‘Acharyarkall’ Category

ஸ்ரீ திருப்பாவை–புள்ளின் வாய் கீண்டானை– -ஸ்ரீ திவ்யார்த்த தீபிகை -ஸ்ரீ காஞ்சி ஸ்வாமிகள் –

March 2, 2021

புள்ளின் வாய் கீண்டானைப் பொல்லா அரக்கனைக்
கிள்ளிக் களைந்தானைக் கீர்த்திமை பாடிப்போய்ப்
பிள்ளைகள் எல்லாரும் பாவைக் களம்புக்கார்
வெள்ளி எழுந்து வியாழம் உறங்கிற்று
புள்ளும் சிலம்பினகாண் போதரிக் கண்ணினாய்
குள்ளக் குளிரக் குடைந்துநீ ராடாதே
பள்ளிக் கிடத்தியோ பாவாய்நீ நன்நாளால்
கள்ளம் தவிர்ந்து கலந்தேலோர் எம்பாவாய்.

பதவுரை

புள்ளின் வாய் கீண்டானை–பறவையுருவம் பூண்டு வந்த பகாசுரனுடைய வாயைக் கீண்டெறிந்தவனும்
பொல்லா அரக்கனை கிள்ளி களைந்தானை-கொடியனான இராவணனை முடித்து
(அரக்கர் குலத்தை வேரோடு) களைந்தொழித்தவனுமான எம்பெருமானுடைய
கீர்த்திமை பாடி போய்-லீர சரிதங்களைப் பாடிக் கொண்டு சென்று
பிள்ளைகள் எல்லாரும்-எல்லாப் பெண்பிள்ளைகளும்
பாவைக் களம் புக்கார்-நோன்பு நோற்பதற்காகக் குறிக்கப்பட்ட இடத்திற்புகுந்தனர்;
வெள்ளி எழுந்து-சுக்ரோதயமாகி
வியாழம் உறங்கிற்று-ப்ருஹஸ்பதி அஸ்தமித்தான், (அன்றியும்)
புள்ளும்-பறவைகளும்
சிலம்பின–(இறைதேடப்போன இடங்களில்) ஆரவாரஞ்செய்தன;
போது அரி கண்ணினாய்–புஷ்பத்தின் அழகைக் கொள்ளை கொள்ளாநின்ற கண்ணையுடையவளே;
பாவாய்–பதுமை போன்றவளே!
நீ –நீ
நல் நாள்-கிருஷ்ணனும் நாமும் கூடு கைக்கு வாய்த்த காலமாகிய இந்த நல்ல நாளில்
கள்ளம் தவிர்ந்து-(கிருஷ்ணனுடைய குணசேஷ்டிதங்களைத் தனியே நினைத்துக் கிடக்கையாகிற) கபடத்தை விட்டு
கலந்து –எங்களுடன் கூடி
குள்ளக் குளிர குடைந்து நீர் ஆடாதே-உடமபு வவ்வலிடும்படி குளத்திற் படிந்து ஸ்நானம் பண்ணாமல்
பள்ளி கிடத்தி யோ-படுக்கையிற் கிடந்துறங்கா நின்றாயோ?
ஆல்-ஆச்சரியம்!

கண்ணபிரான் பிறந்து வளருமூரான் திருவாய்ப்பாடியிலே அவனையே பாட வேண்டியிருக்க
அவனை விட்டுத் தென்னிலங்கைக் கோமானைச் செற்ற இராமனைப் பாடுவதும்,
அவனை மனத்துக்கினியானென்பதும்
க்ருஷ்ண பக்தர்களுக்கு அஸஹ்யமாகையாலே ஒரு பெரிய கிளர்ச்சி தோன்றியது.
உடனே சில பெரியார்கள் புகுந்து கண்ணனும் இராமனும் ஒரு திருமூர்த்தியே யென்கிற தத்துவத்தை விளக்கி
ஸமாதானம்பண்ண, பிறகு ஒருவாறு தேறி அவ்விரண்டு திருமூர்த்திகளையும் சேர்த்து ஆனந்தமாகப் பாடுகிறார்கள்.

புள்ளின் வாய்கீண்ட வரலாறு :-
ஒருத்தி மகனாய்ப் பிறந்து ஓரிரவிலொருத்தி மகனாயொளித்து வளர்கின்ற கண்ணபிரான்மீது
கறுக்கொண்ட கம்ஸனால் கண்ணனை நலியமாறு நியமிக்கப்பட்ட ஓரஸுரன் கொக்கின் உருவங்கொண்டு சென்று
யமுனைக் கரையில் கண்ணபிரானை விழுங்கிவிட, அவனது நெஞ்சில் கண்ணன் நெருப்புப்போல எரிக்கவே,
அவன் பொறுக்கமாட்டாமல் கண்ணனை வெளியே உமிழ்ந்து மூக்கால் குத்த நினைக்கையில்,
கண்ணன் அவன் வாயலகுகளைத் தனது இரு கைகளினாலும் பற்றி விரிவாகக் கிழித்திட்டனன் என்பதாம்.

“கிள்ளிக் களைந்தானை”
என்ற சொற்போக்கால் இறையும் வருத்தமின்றிக் களைந்தமை தோற்றும்.
ஆராமங்களில் பூச்சி பட்ட இலைகளைக் கிள்ளிப் போகடுமாபோலே களைந்தானென்க.

“கீர்த்திமை பாடிப் போய்” என்றது,
விரஹத்தாலே துர்ப்பலைகளான பெண்பிள்ளைகள் பகவத் குணகீர்த்தநத்தைப் பாதேயமாகக்கொண்டு
வழி கடந்தன ரென்றவாறு
“பாதேயம் புண்டரிகாக்ஷ நாமஸங்கீர்த்தநாம்ருதம்” என்றது முணர்க. (பாதேயம் = வழிச்சோறு.)

பிள்ளைகளெல்லாரும் –
நாங்கள் சென்று எழுப்பிக்கொண்டு போகவேண்டும்படி சிறுமியராயிருப்பவர்களும் உணர்ந்து போகா நிற்க,
நீ கிடந்துறங்குகை மிக அழகிது என்ற கருத்துக் காண்க.

பாவைக்களம் –
கண்ணபிரானும் ஆய்ச்சியருமாக நோன்பு நோற்கைக்கென்று குறிப்பிடப்பட்டதோரிடம்:
பலர் திரளுமிடம் களமென வழங்கப்படும்; ‘நெற்களம்’ ‘போர்க்களம்’ என்பன காண்க.

இவர்கள் இங்ஙனஞ் சொல்லக்கேட்ட அவள், ‘அவர்கள் சிறுப்பெண்களாகையால் எழுந்து போயிருக்கக் கூடும்;
அறிந்த நாம் அகாலத்தில் போக வொண்ணாது; சுத்ரோதயமாயிற்றா? பாருங்கள்’ என்ன;

அது கேட்ட இவர்கள், சுக்கிரன் உச்சிப்பட்டான்; குரு அஸ்தமித்தான்’ என்றனர்.

இது கேட்ட அவள், ‘நீங்களும் போகவேணுமென்ற வலிய அபிநிவேச முடயவர்களாகையால்
உங்கள் கண்ணுக்குச் சுக்கிரன் உதித்தானாகவும், குரு அஸ்மதித்தானகவுந் தோற்றக் கூடும்;
ஆதலால் நீங்கள் சொல்வது பொழுதுவிடிவுக்கு அடையாளமன்று; வேறு அடையாளமுண்டாகிற் சொல்லுங்கள் என்ன;

அதற்கு இவர்கள் ‘நாங்கள் இத்தனைபேர் திரண்டுவந்தது அடையாளமாகவற்றன்றோ?’ என்ன;

அதுகேட்ட அவள் ‘பிரிந்தவர்கள் திரண்டால் அத்திரட்சி அடையாளமாகும்;
நீங்கள் “பேராளன் பேரோதும் பெரியோரை ஒருகாலும் பிரிகிலேனே” என்று திரியுமவர்களாகையால்
உங்கள் திரட்சி பொழுது விடிவுக்கு அடையாளமாகமாட்டாது; வேறுண்டாகிற் சொல்லுமின்’ என்ன;

“புள்ளுஞ் சிலம்பின காண்” என்று பறவைகளின் ஆரவாரங்களை அடையாளமாகக் கூறுகின்றனர்.

இவர்கள் இவ்வடையாளஞ்சொல்லக்கேட்ட அவள்,
திர்யக் ஜந்துக்களினுடைய வருத்தாந்தத்தைக் கொண்டோ நாம் காலத்தை அறுதியிடுவது! என்று நினைத்துக் பேசாதே கிடக்க:
அஃதுணர்ந்த இவர்கள், ‘நீ இப்படி எங்களை அலக்ஷயம் பண்ணக்கிடக்ககைக்கு ஹேது
உன் கண்ணழகைப்பெருக்க மதிக்கையன்றோ!’ என்று கருத்துத்தோற்ற,
‘போதரிக்கண்ணினாய்’ என விளிக்கின்றனர்.

இந்த ஸம்போதனைக்கு நால் வகைப்பொருள்கள் கூற இடமுண்டு; –
போது – உலாவுகின்ற, அரி கண்ணினாய் – மானினுடைய கண்போன்ற கண்ணையுடையவளே! என்பது ஒரு பொருள்;
(பல பொருளொரு சொல்லாகிய ஹரிஎன்ற வட சொல், அரி எனத் திரிந்தது.)

போது – என்று புஷ்பமாய், குவளைப்பூவையும் மான் கண்ணையுமொத்த கண்ணையுடையவளே! என்கை இரண்டாம் பொருள்.

அரி என்று வண்டாய் பூவிற்படிந்த வண்டுபோன்ற கண்ணுடையவளே!’ என்கை மூன்றாம் பொருள்.

அரி என்று சத்ருவாய், புஷ்பத்தின் அழகுக்குச் சத்ருவான கண்ணழகுடையவளே! என்கை நான்காம் பொருள்.

குள்ளக்குளிர –
‘கத்தக்கதித்து’ ‘பக்கப்பருத்து’ ‘தக்கத்தடித்து’ ‘கன்னங்கறுத்து’ ‘செக்கச் சிவந்து’ என்பன போன்ற
ஒருவகைக் குறிப்பிடைச்சொல். உடம்பு மிகவும் வவ்வலிடும்படி என்றவாறு.
மார்கழி மாதத்தில் உஷ: காலத்தில் நீராடினால் குள்ளக் குளிருமென்கை.

இராமபிரான் தந்தை சொற்கொண்டு வநவாஸஞ் சென்ற பின்னர் நந்திக்ராமத்தில் ராஜ்ய காரியங்களை
நிர்வஹித்துப் போந்த பரதாழ்வான், நாம் பொழுது விடிந்த பின்னர் ஸரயுவில் முழுக்கிடச் சென்றால்
நம்மைக் கண்ணுறுவாரனைவரும் “அண்ணரைக் காடேறததுரத்தின பாவி போகின்றான்” என
விரல்சுடுக்கி வைவர் கொல், என்றஞ்சி அபரராத்ரியிற்றானே சரயுவிற்சென்று நீராடி வருவதுபோல்,
இவ்வாய்ச்சிகளும் சிலர் கண்பட யமுனையிற்சென்று நீராடில் ‘உபாயாநுஷ்டாநம் பண்ணி
ஸ்வரூப நிறத்தைக் குலைத்துக்கொள்ளும் பாவிகள் போகின்றனர்’ என்று கண்டாரனை வரும் வைவர் என அச்சமுற்று,
ஒருவர் கண்ணிலும் படாதபடி நீராடி வரவேணுமென்பார்,
“குள்ளக்குளிரக் குடைந்து நீராடாதே பள்ளிக்கிடத்தியோ?” எனப் பொடிகின்றனர்.

(ஸ்வாபதேசம்.)
இது ஆண்டாளுக்கு அடுத்த தொண்டரடிப்பொடி யாழ்வாரை யுணர்த்தும் பாசுரம்.

(போது அரிக் கண்ணினாய்!)
புஷ்பங்களை ஹரிப்பதிலேயே திருஷ்டியைச் செலுத்துபவரே! என்றபடி. புஷ்ப கைங்கரிய பராpறே இவ்வாழ்வார்.
“துளபத்தொண்டாய தொல்சீர்த் தொண்டரடிப்பொடி”
“தொடை யொத்த துளவமுங் கூடையும் பொலிந்து தோன்றிய தோள் தொண்டரடிப்பொடி” என்றவை காண்க.

பாவய்! என்ற விளியும் இவர்க்கு நன்கு பொருந்தும். பதிவ்ரதா சிரோமணியைப் பாவை யென்பர்.
இவ்வாழ்வார் அரங்கனொருவ னுக்கே வாழ்க்கைப்பட்டு வேறொருதிருப்பதி யெம்பெருமானை
நெஞ்சிலும் நினையாதவராதலால் கற்புச் சிறப்பு குறிக்கொள்ளத்தக்கது.
திருவேங்கடமுடையா னெதிரே ஒருவர் “பதின்மர் பாடும் பெருமாள்!” என்று ஏத்த,
அதைக்கேட்ட பெரிய கேள்விஜீயர், ‘சோழியன் கெடுத்தான் காணும்;
அந்த ஏற்றம் நம் பெருமாளுக்கில்லையே; நம்பெருமாளொருவர்க்கே’ என்றார் என்ற ஐதிஹ்யமும் இங்கு நினைக்கத் தக்கது.

(நன்னாளால்)
“மார்கழித் திங்கள் மதிநிறைந்த நன்னாளால்” என்ற திருவாக்கிலேயே இச்சொல்லும் வருகின்றது.
தொண்டடிப்பொடிகள் திருவவதரித்தது மார்கழித் திங்களேயாதலால் நன்னாளென்னத் தட்டுண்டோ?

(கள்ளந் தவிர்ந்து)
‘சூதனாய்க் கள்வனாகி’ என்றும்;
‘கள்ளமேகாதல் செய்து’ என்றும்;
‘கள்ளத்தேனானுந் தொண்டாய்’ என்றும் பலகாலும் தமது கள்ளத்தைப் பேசிக்கொண்டாரிவ்வாழ்பார்.
இவரது சரிதையிலும் பொன்வட்டில் விஷயமான கள்ளம் அடிபட்டுக் கிடக்கிறது.
அது தவிர்ந்து பகவத் பாகவத கோஷ்டியில் கலந்த படியை ஈற்றடி தெரிவிக்கின்றது.

பெரியாழ்வார் போலவே இவ்வாழ்வாரும் பெரும்பாலும் பூம்பொழில்வாஸ முடையவராதலால்
அவ்விடத்து அடையாளமாகப் புள்ளும் சிலம்பினகான் என்பது இப்பாட்டிலும் புகுந்தது.

(குள்ளக் குளிரவித்யாதி.) நீராட்டம் முதலிய நித்ய கர்மாநுஷடானங்களையும் தவிர்த்து
சிலகாலம் பள்ளிக்கிடந்தமை இவ்வாழ்வாரது சரிதையிற்காணத்தக்கது.

புள்ளின்வாய் கீண்டானை யென்று தொடங்கிக் கண்ணபிரானுடையவும் இராமபிரானுடையவும்
கீர்த்திமை பாடினபடி சொல்லுகிறது. இவ்வாழ்வர் திருமாலையின் முடிவில்
‘வள வெழுந்தவளமாட மதுரைமா நகரந்தன்னுள், கவளமால் யானை கொன்ற கண்ணனை யரங்கமாலை’ என்று
கண்ணபிரானுடைய கீர்த்திமையையும்,
திருப்பள்ளி யெழுச்சியில் ‘மாமுனி வேள்வியைக் காத்து அவபிரதமாட்டிய வடுதிறலயோத்தி யெம்மரசே யரங்கத்தம்மா!’ என்று
இராமபிரானுடைய கீர்த்தியையும் பாடினமையுணர்க.

‘பிள்ளைகளெல்லாரும்’ என்றது ஆண்டாள் தனக்கு முந்தின ஆழ்வார்களெல்லாரையும் சொன்னபடி.

———————————————————

ஸ்ரீ கோவில் கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம் –
ஸ்ரீ காஞ்சி ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம் –
ஸ்ரீ பெரியவாச்சான் பிள்ளை திருவடிகளே சரணம் .
ஸ்ரீ பெரிய பெருமாள் பெரிய பிராட்டியார் ஆண்டாள் ஆழ்வார் எம்பெருமானார் ஜீயர் திருவடிகளே சரணம்

Sri Bhashya – Sri Ramanuja’s Commentary On Sri Brahma Sutra-Sri. U.Ve. Anantha Narasimachariar Swamy, Srirangam,-intro-Athyaayam -1-(Samanvaya)-Paatham 1-(Aspashtathara jivadi linga pada)Summary-

February 17, 2021

Sri Ramanuja by writing Sri Bhasya eminently fulfilled one of the last wishes of Sri Alavandar
who desired that there should be a commentary on Brahmasutras according to Sri Vishishtadwaitha system of philosophy.
The Style adopted by Sri Ramanuja is really unique and beautiful and even merely reading it
without understanding the meaning is itself enjoyable and thrilling.
It is said that not even a word can be added to or deleted from the text of Sri Bhasya.

Sri Ramanuja has weighed each and every word and has used the same in Sri Bhasya as Sri Valmiki in Srimad Ramayana.
Among the five duties which Sri Ramanuja enjoined upon his disciples during his last days,
study and propagation of Sri Bhasya was the very first.

This was followed by Sri Vedanta Desika in letter and spirit as he says that he spent his entire life time
by propagating Sri Bhasya to his disciples and by composing masterly works like
Tatvamuktha kalapa, Sarvarthasiddhi Nyaya Siddhanjana, Nyaya parisuddhi and Adhikarana Saravali etc,.
These works reinforce the basic tenets of Sri Visishtadvaitha contained in the Sri Bhasya
and form stable and strong foundation to Sri Bhasya and other works of Sri Visishtadvaitha philosophy.

Vedas are infinite treasure of knowledge. They were not composed by anybody and hence are called “Apaurusheya”.
The main features of Vedas are that they are without beginning (Anadi), eternal (Nityam) and blemishless (Nirdosha).
Vedas are the supreme authority in the world and there is no sastra or scripture which is superior to Vedas.
For people who are called vaidikas (that is, who believe in the authority of Vedas),
every syllable of Vedas is an authority. Authority is called Pramana in Sanskrit.

Sage Badarayana, son of sage Parasara is an incarnation of Lord Sriman Narayana.
He is also called Krishnadvaipayana Vyasa. The word Vyasa literally means one who pided the Vedas.
So sage Badarayana pided the Vedas in to four fold.
The First unit is known as Rigveda. The Second, Third and Fourth groups are called Yajurveda, Sama Veda and Atharvana Veda.
There are 21 branches in Rig veda, 100 branches in Yajur veda, 1000 branches in Sama veda and 9 branches in Atharvana Veda.

The veda vakyas or in other words Vedas are again classified as Vidhi, Arthavada and Mantra.
Vidhi is a command or an order directing a person to do a particular yaga, attain a worldly fruit or a fruit in the other worlds.
For example if a person aspires to attain heaven or svarga, he should perform Jyothishtoma yaga.
Arthavada vakya is that which relates to the publicity, advertisement or motivation to do a particular karma
for attaining a particular fruit.
Mantra is that portion of Vedas, which is recited in praise of a particular deity to invoke its blessings.

———

These Brahma sutras are again grouped into four chapters.
The first sutra in the Brahma Sutras is “Atha tho Brahma jijnasa”.
The last sutra in the Brahma sutras is “Anavrittih sabdat, Anavrittih sabdat”
The structure of Mimamsa sastra is as follows. Sutras, Adhikaranas, Padas and Chapters.

The last three sutras in the Devathakanda are quoted by some Acharyas in their works which are
“Antheh: harau taddarshanath, Sa Vishrurahahi, Thatth Bramhethya chakshathe”.
So it is said that the word Brahman in the last sutra appears in the first Brahma sutra as
“Atha tho Brahma Jijnasa”. Here Brahma (Brahman) means Lord Sriman Narayana only and not four headed brahma.

Atha tho Brahma jijnasa”. It means Atha: afterwards and Atah: means therefore.
“Atha tho Brahmajiguasa” means a desire to know the Brahman, the Supreme Being.

———-

The First Sloka in Sri Bhasya is
“Akhila Bhuvana Janma sthema Bhangadi leele
Vinatha vividha bhutha vratha Rakshaikadeekshe,
Sruthi sirasi videepthe Brahmani Srini vase
Bhavathu mama paras min shemushi Bhakthi Rupa”

——-

The Names of Upanishads which come for discussion in the Sri Bhasya visavis Brahma sutras are
Isavasyopanishad, Kenopanishad, Kathopanishad, Mundako upanishad, Mandukya upanishad, Prasnopanishad,
Ita reya upanishad, Chandogya upanishad, Brihadaranyaka upanishad, Taittiriya upanishad,
Kaushitaki upanishad, Svetash vatara upanishad, Subalopanishad, Mahopanishad, Agni Rahasya,
Atharvasikhopanishad and Maitrayani upanishad etc..

In Sri Bhasya the first two chapters deal with the Para tatva,
the third chapter deals with Paramahita and
the fourth chapter deals with the Parama purushartha, the supreme goal.

The first chapter is called Samanvaya Adhyaya.
Anvaya means connection, link or relationship. Samanvaya means proper connection or good link.
The creator of the universe is called “Jagath karana”.
The Upanishads use several terms to denote Jagath karana vasthu.
They are Sath, Asath, Brahma, Atma, Akasa, Prana, Jyothi, Hiranyagarbha, Shambhu, Narayana etc.
There can be only one creator of the universe and that is Lord Sriman Narayana.
This is clear from the saying in the Mahopanishad that at the time of deluge or pralaya
there was only Sriman Narayana with his consort Mahalakshmi and nobody else was there.
It further says Lord Sriman Narayana then created four-headed Brahma, Siva, Indra and others.
So Sriman Narayana is the Jagath karana vastu. So all the names mentioned above refer to Sriman Narayana only
and hence they are well connected with him.
The attribute of Sriman Narayana in this chapter Karana (Cause).
This in Sanskrit is known as Karanathvam.

The 2nd chapter is known as Avirodha Adhyaya.
Virodha means objection. Avirodha means no objection. In this chapter the Sutrakara replies convincingly
to the logical objections raised by others for Sriman Narayana to be the Jagath karana vastu and refutes
their arguments and establishes that Lord Sriman Narayana is the creator of the universe.
So the Kalyana guna or auspicious attribute in this chapter is
Abadhyatvam that there is no sublation (denial) of this fact.

The 3rd chapter is known as Sadhana Adhyaya.
Sadhana is means to be adopted to attain eternal bliss or Moksha. Sadhana is same as upaya.
In our philosophy Lord Sriman Narayana himself is the Upaya (means) and he is also the Upeya, the object to be attained.
The established means Bhakthi or Prapatti is adopted to please him and get his grace.
He is called Siddhopaya (ready means) and accepts. Bhakthi or Prapatti done by an inpidual is called Sadhyopaya.
Bhakthi is deep meditation on him and Prapatti is surrender at his feet.
So the Kalyana guna in the 3rd chapter is Upayatvam which means that
he is the ready means or ever available means.

The Fourth chapter is called as Phala Adhyaya.
Phala means fruit. After doing Bhakthi or Prapatti an inpidual soul or jivatma attains the lotus feet
of the pine couple in Sri Vaikuntham which is also called Paramapada, the Supreme abode.
The Kalyana guna highlighted in this chapter is Upeyatva which means that Lord Sriman Narayana is the object to be attained.
It should be noted that both Mahalakshmi and Sriman Narayana together constitute the supreme being
as they are always to-gether and inseparable.
Wherever there is the mention of Lord Sriman Narayana it includes Mahalakshmi also because of the fact
that Jagathkaranathva, Upayatva and Upeyatva apply to the Divine Couple, without any reservation.

Finally we will know the names of 16 padas in Brahma Sutra
and the Kalyana gunas of Lord Sriman Narayana in each of them.
As already mentioned, the first chapter or Samanvaya Adhyaya deals with all kinds of Upanishadic passages
which speak of the cause of the universe.
In some texts, Jiva or individual soul appear to be Jagath karana or creator of the universe.
In some vakyas Prakrithi the non-sentient entity also called as primordial matter appears to be the cause of the universe.
Prakrithi is also known as Pradhana.
These vakyas are grouped into four categories in the four padas of the first chapter as mentioned below.

1)In the first pada, passages which are not very clear are dealt with.
In Sanskrit it is known as “Aspashtathara Jivadi linga vakya”.
So the first pada is known as Aspashtathara jivadi linga pada.
Lord Sriman Narayana’s kalyana guna or the auspicious attribute in this pada and his consequential epithet is (Srashta).
It means he is the cause or creator of the universe. The kalyana guna is Srashtrtvam.

2)The second pada of the first chapter deals with passages which are not clear in their import.
It is called Aspashta in Sanskrit. So this pada is called “Aspashta jivadi linga pada”.
The epithet of the Brahman or Lord Sriman Narayana in this pada is Dehi.
Dehi means the innermost soul or Antharyami in every sentient and non-sentient entity.
The Kalyana guna is Dehitvam. Both sentient and non-sentient entities are the bodies of Sriman Narayana.
Dehi means one who possesses the body and so obviously means Atma.
Lord Sriman Narayana is the atma (soul) for all beings.

3)The 3rd pada of first chapter deals with clear Jagath karana vakyas. ‘Clear’ means Spashta.
So this pada is called ‘Spashta jivadi linga’ pada. The epithet of the Lord in this pada is Svanishta,
which means that while he supports the entire universe by his own will he supports himself also.
The kalyana guna is Svanishtathvam.

4)The 4th pada deals with very clear Jagathkarana-vakyas. Very clear means Spashtathara.
So this pada is called Spashtathara jivadi linga pada. The Brahman is called in this pada as Niravadhi mahima.
This means the greatness of Sriman Narayana is unlimited or even infinite.
This unlimited greatness is because of the fact that Lord is Upadana Karana and Nimitta Karana for the universe.
In the world any object has three karanas or causes. The first is material cause or Upadana Karana.
The second is the Operational cause or Nimitta Karana. The third is Instrumental cause or Sahakari karana.
For example if a golden ornament is to be made, gold forms the Upadana karana.
The goldsmith who makes the ornament is the Nimitta Karana.
He makes use of several tools for making the ornament and these tools are instrumental cause or Sahakari karana.
For the universe, Lord Sriman Narayana is himself the Upadana karana, Nimitta karana and even Sahakari karana.
As he creates the universe by his own will and does not require any tool the Sahakari karana is merged in the Nimitta karana itself.
The same entity being upadana karana and nimitta karana cannot be any body else other than Sriman Narayana
and so he is of infinite greatness. So the kalyana guna in this pada is “Niravadhi Mahimatvam”.

5)The first quarter or pada in the second chapter is known as Smrithi pada.
Sri Kapila who is an incarnation of Lord Vishnu is the establisher and propagator of
Nirishwara Sankhya system of philosophy like Buddhism.
Because his teachings are against Vedas and upanishads which are supreme authority,
their philosophies could not be accepted by us.
Sri Kapila is the author of Kapila Smrithi. Based on this smrithi objections were raised against Sri Vishnu
for being the cause of the universe. According to this school of thought, Prakrithi is the cause of the universe.
The Sutrakarar or the author of the Brahma sutras over rules the above objections and establishes that
Sriman Narayana is the Jagath karana. He is called “Apastha Badha” in this pada, which means that he is unchallengeable.
The kalyana guna is “Apastha badhatvam”.

6)The second pada in the second chapter is known as Tarka pada.
In this Sage Badarayana who is the Sutrakarar starts offensive against the other systems of philosophy like
Sankaya, Vaisesika, Bauddha, Jaina and Pasupatha by highlighting the drawbacks in their philosophies and
refutes all of them by applying cogent logic. Hence this pada is called Tarka pada.
At the end of this pada sage Badarayana establishes the authority of Pancharathra Agamas
which deals with the worship in Vishnu temples, and proves that it is in complete agreement with Vedas.
The name of the Brahman in this pada is “Sritaptha:” which means
he is the friend of those who perform daily rituals as per Pancharatra sastra.
The kalyana guna in this pada is “Sritapthatvam”.

7)The third pada in the second chapter is called Viyath pada.
It is in this pada the Sutra karar deals with the creation of Panchabhutas which are
sky (eather), air, fire, water and earth. This creation is by “transformation”.
The transformation is called Anyathabhava, like clay becoming a pot.
There can be no physical transformation of jivas as they are eternal.
The transformation in them is in the “characteristics”. This characteristic is called Dharmabhutha jnana
through which jivas are able to cognize the objects. This guna varies from zero to infinity.
It is zero in the case on non-sentient or inanimate entities and
infinity incase of Paramatma (Sriman Narayana), Nityas like Adhisesha, Vishvaksena, Garuda
and others and mukthas who are liberated souls.
In the case of those jivas who are in the bondage of samsara, the dharmabhuta guna varies from
one inpidual to the other depending upon one’s past deeds or karma.
So this dharma bhutha guna is subject to expansion and contraction in jivas
which Sriman Narayana causes according to their past deeds.
This characteristic is called Svabhava and its transformation of expansion or contraction is Svabhava anyathabhava.
In this pada the name of Sriman Narayana is “Khaatmaadeh: uchitha janana krith”,
which means he is maker of appropriate transformation in kha which means
sky ( this includes air, fire, water and earth) and in jivatmas.
The appropriate transformation in the case of Panchabhutas is “Svarupa Anyathabhava” and
that in the case of Jivatmas is “Svabhava Anyathabhava”.
The kalyana guna in this pada is “Khaatmaadeh: uchitha janana krithvam”.

8)The fourth pada in the 2nd chapter is called Indriya pada. Indriya means senses.
Sriman Narayana causes the creation of senses. So his name in this pada is
“Indriyadeh: uchitha janana krithv”, which means he makes the appropriate creation of senses.
The auspicious attribute in this pada is “Indriyadeh: uchitha janana krithvam”.

9)The first quarter in the 3rd chapter is Vairagya pada.
Vairagya means a sense of detachment from the worldly pleasures here or in heaven.
This detachment is essential for a person to aspire for infinite and eternal bliss which is moksha or salvation.
This Vairagya can be accquired by realising the miseries undergone by a jiva (person)
in bondage of samsara or in different avasthas or states.
They are (1) state of awakening called Jagradavastha (2) State of sound sleep known as Sushupthi avastha
(3) state of dreaming termed as Svapna Avastha and
(4) coma state ( state of unconsciousness) which is called Moorcha Avastha.
The name of the Lord in this pada is “Samsruthou tantra vahi” which means the Lord conducts the jiva through samsara.
The Kalyana guna is Samsruthau tantra vahitvam.

10 )The 2nd pada in the 3rd chapter is called Ubhaya linga pada.
Ubhaya linga are the two exclusive characteristics of Sriman Narayana which are Heyaprathyaneekatva and Kalyana gunakarathva.
Heyaprathyaneekatva means to be blemishless or without bad qualities.
Kalyana-guna Akaratvam means to be repository of all kalyana gunas or auspicious atributes.
The Jiva who is in samsara aspires to attain an object which is most superior to him in every aspect.
This supreme superiority is the possession of the above two characteristics.
The Sutrakara Sri Badarayana deals with the above characteristics in this pada.
The Kalyanaguna in this pada is “Nirdoshatvadi-ramyatvam”.
Nirdoshatva means blemishlessness. Ramyatva means auspicious attributes.

11)The 3rd pada in the 3rd chapter is called “Guna upasamhara pada”.
In this pada thirtytwo brahma vidyas, each of which is a kind or form of Bhakthi yoga which is the
means for attainment of Moksha, are discussed. Brahmavidya means meditation on Brahman who is Sriman Narayana.
Guna upasamhara means adding gunas of Brahman mentioned in the same Brahmavidya preached in different Upanishads.
The name in this pada is that the Brahman is the object of meditation in the various Brahma Vidyas.
This is called as Bahubhajanapada. In this pada, Prapatti is mentioned as an independent means
in the sutra “Naanaa sabhaadi bhedaath”.

12) The 4th pada of the 3rd chapter is called Anga pada, in which the various pre-requisites of
Bhakthi yoga are discussed. The name of the Lord in this pada is “Svaraha karma prasaadya” which means
that he is gracious to those who perform the daily rituals appropriate to their status of varna and ashrama.

13) The first pada in the 4th chapter is called Avritti pada.
In this the procedure and the way of doing meditation are discussed.
Avritti means repeatedly doing Bhakthi yoga. This has to be done every day till moksha is attained.
The name of the Lord is Paapachchith, which means he is the destroyer of sins of those who do Bhakthi or do Prapatti.

14) The second pada in the 4th chapter is named as Utkranthi pada in which the mode of departure of
jiva (who is to attain moksha) from the mortal body is discussed.
The name of Brahman in this pada is “Brahma naadi gathi krith” which means that he facilitates
the entry of jiva into Brahmanaadi. Brahmanaadi is the pulse running from the navel of the body upto head.
If the jiva comes out of the body through this naadi he attains moksha.

15) The third pada in the 4th chapter is called Gathi pada which deals with the route
the jiva takes for reaching Sri Vaikuntha and become muktaatma (liberated soul).
The route is called Archiradi Marga. The name of the Lord in this pada is “Aathivaaha” which means
that he arranges for conducting the jiva to Sri Vaikuntha through twelve persons known as Athivahikas.

16) The last pada in the 4th chapter is called Phala pada, which deals with the manner in which
the liberated soul reaches the lotus feet of the Divine Couple, acquires Eight gunas or perfection
and attains eternal and infinite bliss by doing eternal service to the Divine Couple there.
Sriman Narayana makes the Muktatma equal to him in all respects except being the cause of the
creation of the universe and being the Consort of Mahalakshmi.
The name of the Lord in this pada is “Saamyada” which means the bestower of equality.

This is the gist of Sri Bhasya.

————-

The first adhyaya is called Samanvaya Adhyaya.
In the first pada (pada is quarter) of this first adhyaya there are 11 adhikaranas.
Sangathi which generally means a logical link in Mimamsa sastra, refers to eight stages in the study
which are called Sastra, Kanda, Dvika, Adhyaya, Pada, Petika, Adhikarana and Sutra.
Sutra is within Adhikarana. Adhikarana is within petika, petika is within pada, pada is within Adhyaya,
Adhyaya is within Kanda and kanda is within sastra.
Sastra is Mimamsa dealing with interpretation of Vedas including Upanishads.
Sastra is pided into Karma kanda and Brahma Kanda.
Karma Kanda is also known as Karma Mimamsa, Purva Mimamsa or Kabhandha Mimamsa.
The connection between the Karma Kanda and Brahma Kanda is called Kanda Sangathi.
Brahma Kanda is divided in to Purva Dvika or Former Dvika and Uttara dvika or latter Dvika.
Dvika means two chapters.
Purva Dvika is also called Siddha Dvika because it directly deals with Brahman who is the creator of universe.
Uttara Dvika is called Sadhya Dvika because Brahman is to be attained by adopting Bhakthi (meditation) or Prapatti.
The link between Purva Dvika and Uttara Dvika is called Dvika Sangathi.

There are five components in each Adhikarana which are,
1-Sangathi – Sequential link between the preceding Adhikarana and Adhikarana which has been taken up consideration.
2-Vishaya – A particular topic of the Upanishad which has been chosen for discussion and its correct interpretation.
3-Samshaya Uttanakaranam – Basis or the cause for the doubt to arise in the interpretation.
4-Purva paksha – For every view point there is always a counter view point.
The person who makes the counter viewpoint is called Poorva pakshi and his argument is called Purva paksha.
Purva pakshi is also called opponent.
5-Siddhantha – After hearing the argument of the Purva pakshi the Sutrakarar Badarayana (Veda vyasa)
delivers the judgement in the form of a sutra.

—————-

Based on the above we will now take up the adhikaranas for consideration.
In the first pada of the first chapter there are 11 adhikaranas.

The first four adhikaranas namely Jijnasa adhikarana, Janmadi adhikarana, Sastra yonitwa adhikarana
and Samanvaya adhikarana belong to the same Petika as all the four adhikaranas which are introductory
in nature have a common feature of overruling the objections raised by the
Purva pakshin (opponents) for commencing the study of Brahman.

The next three Adhikaranas namely Ikshathya adhikarana, Anandamaya adhikarana and Anthar Adhikarana
belong to the second Petika because
they say that a non-sentient being cannot be Brahman,
Jiva cannot be Brahman
and a virtuous person who has acquired super human powers like Sage Visva mitra also cannot be Brahman.

The next two adhikaranas namely Akasa Adhikarana and Prana Adhikarana belong to the 3rd petika
as both the words Akasa and Prana mean “Brahman”, primarily Lord Sriman Narayana.

The next two adhikaranas namely Jyothir adhikarana and Indra Prana adhikarana belong to the 4th Petika
because Lord Sriman Narayana is the inner soul or Antharyami to Jyothi, Indra and Prana.

—————

The first adhikarana is called Jijnasa Adhikarana and the very first sutra is Atha tho Brahma jijnasa.
The meaning of the words in this sutra, are as follows. ‘Atha’ means “afterwards”,
that is after doing the Karma vichara in the karma kanda or purva mimamsa, for which sage Jaimini composed sutras.

Atah: means “therefore”, that is, “because of realising the fact that karmas which include
the performance of sacrifices like yagas do not confer everlasting and unlimited fruits on the doers.”
Brahma jijnasa means the study of Brahman or discussion about Brahman leading to meditation (Bhakthi yoga)
on him which alone confers eternal and unlimited bliss on the meditator.
In other words, attaining Sri Vaikuntha and doing eternal service to the Divine Couple.

Here the Poorva pakshi (opponent) who is a Nirishvara Mimamsaka raises an objection for commencing a discussion on Brahman.
He says that when it is not possible to get the basic concept of Brahman how is it possible to commence an enquiry of Brahman.
The basic concept is called Vyutpatti in sanskrit.
Young children of 2 or 3 years age begin to speak after first knowing about each and every object they come across.
The Nirishvara Mimamsaka says that any idea of any object grasped by the young child is action-oriented.
For example, in the presence of the child which keenly observes every action,
let us say that one person tells another person to switch on the fan.
The other person switches on the fan and the fan begins to rotate.
The child which keenly observes this action gets the basic concept of the switch and the fan and
this is called action-oriented concept which is called Karye Vyutpatti in Sanskrit.
The other type of Vyutpatti is called Siddhe Vyutpatti which means that the child gets the basic concept
of objects which are not action-oriented and which are readily available.
These objects are called are Siddha.

Shri Ramanuja commenting on the first sutra says that an young child is capable of getting
Siddhe Vyutpatti also in the following manner.
An elderly person shows to the child every object pointing his finger to-wards the object and telling its name.
If this is done twice or thrice the child becomes familiar with the objects and tells the names.
So both Siddhe Vyutpatti and Karye Vyutpatti are both true and valid.

The Nirishvara Mimamsaka argues that because Brahman is not associated with any action, any idea of Him is not possible.
This argument was refuted by Sri Bhagavad Ramanuja because Siddhe Vyutpatti is also possible in respect of Brahman.
So a discussion about Brahman can be commenced.

The Mundaka Upanishad says that a person after getting disgusted with the fact that mere performance of yagas
does not confer upon him the eternal and unlimited bliss,
approaches a learned Acharya and presents him a bunch of sticks called Samith in Sanskrit for the daily use of Acharya
and requests him to initiate him into the study of Brahman.
Then Acharya starts the initiation. This is the sum and substance of the first Adhikarana.

————-

The second Adhikarana is called Janmadya adhikarana. The sutra is “Janmadyasya yathah”.
Here again the objection was raised as to how it is possible to enquire into Brahman
when Its definition or exclusive characteristic is not clear.
This exclusive characteristic is known as lakshanam in Sanskrit.

This exclusive characteristic is mentioned in the Taittariya Upanishad.
Sage Bhrighu, son of Varuna approached his father and requested him to tell him about Brahman.
The father told Bhrighu that Brahman is ‘That’ which creates, protects and destroys the universe
and grants the salvation to those who meditate on “It”. The meaning of the Sutra is as follows.

Asya – for this universe which we see around us.
Janmadi – Creation, etc. i.e, Protection, Destruction and Liberation.
Yathah:- by whom the above things happen, that is Brahman.

—————

The third Adhikarana is called Sastra yonitva adhikarana and the sutra is “Sastrayonitvat”.

The Purva pakshin or opponent in this Adhikarana is Tarkika or Logician.
There are three means of valid knowledge through which we can cognisise things.
They are (1) Pratyaksham which means sensual perception (2) Anumana which means Inference
(3) Sabda which means verbal testimony.
That means through which we see and know things is called Pratyaksha.
In a kitchen where firewood is used for cooking, smoke is seen if the firewood is wet. So we see smoke and fire together.
If we see smoke at a distant place we infer there is fire. This is called Anumana Pramana.
If a person in whom we have full faith makes a statement we simply believe it and this is called Sabda pramana.
Vedas including Upanishads are of Supreme authority as they are not authored by anybody.
Every syllable in them is true and valid to us.

The opponent or the Poorvapakshi of this Adhikarana says that Brahman who cannot be perceived
by our senses can be perceived by Anumana or Inference.
When He can be established by anumana itself there is no need to know Him from Upanishads.
The Taittariya Upanishad which has mentioned the exclusive characteristic of Brahman stated above
cannot be an authority for establishing Brahman.

To refute this argument the Sage Badarayana composed the sutra of this Adhikarana as stated above.
The meaning of the sutra is as follows.
Sastra yoni – Sastra alone is pramana or authority regarding the existence of Brahman
since he cannot be perceived by any other pramanam.
So Brahman is fit to be discussed with the help of Upanishads.
Brahman is therefore called Sastraika samadhigamya which means that He can be comprehended by Vedic sastra only.

————–

The fourth Adhikarana is called Samanvayadhikarana. The sutra is “Tattu samanvayath”.

The Poorvapakshi or opponent in this Adhikarana is Nirishvara Mimamsaka.
Mimamsaka is the person who accepts the authority of Vedas pertaining to sacrifies or rituals.
He says that any oblation offered to fire confers the appropriate fruit but at the same he does not accept the Brahman.
Nirishvara means non-existence of Ishvara or Brahman.
Finally he makes an objection for starting the study of Brahman stating when discussion
about Brahman is useless, purposeless or does not confer any fruit on the individual ,
there is no point in wasting the time, in discussing about Brahman.
So he says that the proposal of studying Brahman may be given up.

This argument is refuted by the Sutrakarar who says that the study or discussion of Brahman
who is the Lord Sriman Narayana is not purposeless because Brahman himself is eternal
and is of the form of unlimited bliss which is called Nirathisaya Ananda.
So Brahman naturally grants this eternal and unlimited bliss on the inpidual who makes a
thorough and complete enquiry into the nature of Brahman and then meditate on him, that is who practices
Bhakthi yoga or does Prapatti at His lotus feet.

The meaning of Sutra is as follows.
Thath – That scriptural authority (Sastra pramanam) for Brahman is confirmed.
Thu – The doubt which arose regarding the above is cleared.
Samanvayath – Because there is good connection between the supreme goal of attainment viz., eternal bliss and Brahman.

———–

As already indicated the above four adhikaranas are introductory in nature and overrule
the four objections raised for the commencement of the enquiry into the nature of Brahman.
The above adhikaranas belong to one petika. Now the study of Brahman commences in all right earnestness.

———–

The question that arises now is as to who is Brahman. i.e whether Brahman is a non-sentient entity,
or a sentient being (Jiva) or whether it is entirely different from the above two.
This question is answered in the succeeding Adhikaranas.
The fifth Adhikarana is called Ikshthya adhikarana.
It has eight sutras

and the first sutra is “Ikshatheh: Na Asabdam”.

The topic for discussion in this Adhikarana is the 6th chapter of the Chandogyopanishad which is called Sad vidya.
In this Upanishad the sage Uddalaka initiates his son Svetakethu into the knowledge of Brahman.
Svetakethu, after spending 12 years in Gurukula where he was taught all Vedas and six ancillaries of Vedas
comes back to his home. Because he felt that he has learnt everything under his guru
no body was equal to him with whom he can converse and so he remained silent.
His father asked him whether his guru had initiated him into the knowledge of that particular object
which is the Supreme controller of the entire universe and by hearing about whom
every thing else in this world will be heard, by thinking about whom
everything else in this world will be thought of and by knowing whom everything else will be known.
Svethakethu asked his father how could such an entity exist.

Sage Uddalaka gives him three illustrations which of clay, gold and iron.
He says that by knowing about clay which is the basic material for several clay products,
all the clay products will be known. Such is the case regarding Iron and gold.
Similarly by knowing Brahman who is the material, operational and instrumental cause of the entire universe,
every thing will be known. This is called Ekavijnanena sarva vijnanam.
Svethakethu admits that he was not initiated into the knowledge of Brahman by his guru
and requests the father to teach him about Brahman.

The father says that before creation, there was only Brahman who is called Sat in this Upanishad.
This Sat includes both Makalakshmi and Lord Sriman Narayana. This Sat willed and created the universe.
Here the Poorva pakshi or opponent who is a Sankya philosopher says that Sat refers
only to primordial matter or Prakrithi which is the cause of the universe.
This Prakrithi is called Asabdam, Pradhanam or Anumanikam.

The Sutrakara refutes the above argument in this first sutra of this Adhikarana and says that
Prakrithi, the non-sentient entity cannot be the cause of the universe because
it cannot will, being inanimate. So Sat means only Brahman.

So this Adhikarana establishes the fact that Brahman cannot be a non-sentient entity.

———-

The Next Adhikarana is Anandamaya adhikarana which says that Brahman is absolutely different
from jiva, the sentient being. This Adhikarana has 8 sutras.

The Upanishadic text which comes for discussion in this Adhikarana is from Anandavalli of the Taittariya Upanishad.
The Anandavalli starts by saying that one who meditates on Brahman attains Moksha.
That Brahman is satyam which means it does not undergo any transformation and hence different from the
human body which undergoes continuous transformation and also different from the unliberated jiva who dwells in the body.
This Brahman is Jnanam, which means He is ever omniscient ( all knowing or sarvajna) and hence different
from Muktaatma or a liberated soul. This Brahmam is Anantham which means He dwells as Antaryami (inner soul)
in every being or object and hence he is different from Nityasuris like Anantha, Garuda, Vishvaksena and others.
Brahman dwells in the heart of every living being and also His abode is Vaikuntham.
One who knows this enjoys this Brahmam and his auspicious attributes in the Paramavyoma or Paramapada the Supreme abode.

From this Brahman or Supreme soul the five elements or pancha bhuthas which are sky, air, fire, water and earth are created.
Brahman is again antaryamin to annamaya, pranamaya, manomaya and vijnamayakosas.
Brahman himself is Anandamaya who is different from Vignanamaya who is jiva.
The Upanishad further says that this Brahmam who is the Anandamaya is the cause of the universe.
Then this upanishad identifies several categories of jivas and speaks about the quantum of bliss
they enjoy and finally reveals about Brahmananda as follows.

Brahmananda – 100 times of Prajapathi ananda
Prajapathi Ananda – 100 times of Brihaspathi Ananda.
Brihaspathi Ananda. – 100 times of Ananda of Indra
Ananda of Indra – 100 times of Devananda
Devananda – 100 times of Ananda of karma devathas
Ananda of Karma devathas – 100 times of ananda of Ajanajana devathas
Ajanajana devathas – 100 times of ananda of pitris or manes
Ananda of pitris – 100 times of Ananda of Deva Gandharvas
Ananda of Deva Gandharva – 100 times of Manushya Gandharva
Manushya Gandharva Ananda – 100 times of Manushya ananda

So Brahmananda is 10010 = 1020 times of Manushya Ananda
This Brahmananda is the eternal and unlimited bliss which is the salvation or Moksha.
This Brahmananda is enjoyed by all mukthas and Nityas in Sri Vaikuntha forever.
These mukthas are the liberated souls from bondage of samsara and who did Bhakthi yoga or
saranagathi also called as prapatti at the Lotus feet of Goddess Mahalakshmi and Lord Sriman Narayana.

The Purva pakshi or the opponent says that this Anandamaya in jiva only
because subsequent to this statement in the Upanishad it is said that Anandamaya possesses “body”.
He opines that jiva alone possesses the body and not Paramatma.

This view of the opponent was refuted by the Sutrakara in the first sutra, which is “ Anandamaya Abhyaasaath”.
The meaning of the sutra is Anandamaya – Anandamaya is Brahman and not jiva, because
Abhyaasaath – that is in the later portion of this Upanishad it was stated that
Brahmananda is 100 times Prajapati ananda and so on.
This was repeated, starting from Manushya Ananda and ending with Brahmananda as detailed above.
Abhyasa means repetition —

————–

The next Adhikarana is Anthara adhikarana which again establishes the fact that Brahman is different
from jiva who has acquired spiritual and yogic powers like sage Visvamitra.
This Adhikarana has two sutras and the upanishadic text that comes in for discussion is
from the first chapter of the Chandogyopanishad.

This Upanishad says that the person who is seen at the centre of the solar system or Aditya mandala is
Brahman or Lord Sriman Narayana. He possesses very charming and beautiful body with
golden hairs and moustache and also with lotus eyes. He is blemishless.

It is the view of the Poorvapakshin that the person at the centre of the solar system is jiva
with yogic and spiritual powers because in the previous adhikarana it was said that
Anandamaya possesses body and he is also in the solar system and he should be jiva only.

This view was not accepted because the first sutra in this Adhikarana says
“Anthah: Thathh Dharmopadesaath”
The meaning of this sutra is
Anthah:- That which is in the inner side of the solar system is Brahman and not jiva.
Because Thath Dharmopadeshath – the attributes of the person in the solar system mentioned in this Upanishad
will never apply to a jiva. The attributes are lotus eyes and blemishless ness.

—————

Next comes the Akasha Adhikarana which has only one sutra.

The discussion in this Adhikarana is on a statement in the first chapter of Chandogyopanishgad
which says that all the bhuthas in this world are created by Akasha,
they disappear in the Akasha itself at the time of deluge;
Akasha is the thing to be attained by all and Akasha is superior to everything.

The opponent says that this Akasa refers to the famous akasha that is the sky which we see everywhere.
The sutra is Akashah: Thath lingaat which refutes the above opinion and says that
Akasha is Brahman only and not the sky that we see.
Akasha means that which is glowing bright on all sides and this aspect is applicable only to Paramatma.
The meaning of the sutra is “Akasa – is Paramatma or Brahman because,
Thallingaah – Some exclusive characteristics mentioned in this context in the Upanishad
are applicable to Paramatma only and not to the famous sky which we see.

——————–

The next Adhikaranam is Prana Adhikarana which has also only one sutra.

The upanishadic text that comes for discussion is from the Chandogyopanishad only.
This text says that all beings get merged in Prana at the time of pralaya or deluge and reappear in this world from Prana only.

The opponent says that this Prana is the breath which makes every sentient being to breathe.

The Sutrakarar opposes this view and prana is Paramatma only and not the breath.
Paramatma is called Prana here because only on account of his will everybody lives in this world.
The Sutra is Atha Eva Pranah: which means
Pranah: is Paramatma and not the breath because,
Atha eva – for the same reason as in the case of Akasha.

————————–

Next comes Jyothir adhikarana and the Sangathi between the previous Prana Adhikarana and this is prathyudahrithi.
Prathyudaharana means counter illustration. This requires an elaboration.
In the previous Adhikarana (Prana Adhikarana) it was mentioned Prana is the creator of the universe
as per the Chandogyopanishad. Prana generally means the breath (breathing).
As breath is a form of air, it cannot be the creator. So Prana must refer to Brahman only.

In this Jyothiradhikarana the particular Upanishadic text for discussion is in the Chandogyopanishad
in which it is said the effulgence ( light with unlimited brightness) which is glowing in Sri Vaikuntham
and it is same as that which is bail juice secreted in the liver of a body for the digestion of the food we eat.
This is called Jataragni. In this Upanishadic statement there is no indication of Brahman in the first sentence
itself and also when it is said that the effulgence is same as Jataragni. This becomes a counter illustration.

So the doubt arises whether the Jyothi which means effulgence refers to Brahman at all.
So the Purva pakshi says that Jyothi refers to ordinary sunlight or any other light.

The Sutrakarar gives the judgement that the word Jyothi means Brahman or Lord Sriman Narayana
because of the fact that in this Upanishadic text it is said that all sentinet beings (Jivas) dwelling
in the non-sentient bodies (mortal bodies) in this universe are a quarter part of the
infinite Brahman and three quarters are in Sri Vaikuntha.
This does not apply to ordinary sunlight and the word Jyothi means Paramatma (Supreme Soul)
and his being same as Jataragni means that he is the inner soul or Antaryami of Jatharagni which is his body.
Unless “Brahman” is effulgence of infinite brightness he cannot become the creator of the universe.

——————-

The next Adhikarana is Indra Pranadhikarana in which the upanishadic text that comes for discussion
is from the Kaushitaki Upanishad.
The link or sangathi with the preceding Jyothir adhikarana is as follows.
In the Jyothir Adhikarana it was proved that the word Jyothir means Paramapurusha or Paramatma.
The Purvapakshin says that it is not correct because Indra has been referred to as Supreme Being in the Kausitaki Upanishad.

To remove the doubt this Adhikarana becomes relevent. So the sangathi becomes Apavada because
the statement of the Jyothir Adhikarana appears to be otherwise.
The Upanishadic text says that Pratardana the son of Divodasi who was known for his valour went to svarga loka to meet lord Indra.
Indra who was pleased with him, asked him to seek a boon. Pratardana told Indra,
“You know everything and therefore grant a boon which will be the best interest of human beings.
Indra asked Pratardana to meditate upon him because he is Prana and Amritha.
The best interest to human beings which is hitatama is the attainment of moksha or eternal bliss.
So the doubt arises here whether it is possible for a person to attain moksha by meditating upon Indra
who is also in the bondage of Samsara like us.

The real meaning of this Upanishadic text is that Indra asked Pratardana to meditate upon the
antaryamin or inner soul of Indra. That Antaryamin is Lord Sriman Narayana who alone has the power to grant Moksha.
So in this Upanishad Indra means Paramatma who has Indra who is a jiva as his body.
So the Sutrakara gives judgement that Sriman Narayana is the antaryamin to Prana and Indra and
he is Ananda, Ajara (which means that he does not have old age) and
Amritha (which means there is no transformation in his nature or form).

So the first pada ends with this Adhikarana and
Sri Vedanta Desika beautifully gives the list of the auspicious attributes of Lord Sriman Narayana
as contained or enshrined in the 11 Adhikaranas in his famous work of Adhikarana Saravali.
The auspicious attributes are
1-Akritha – He is there in Vaikuntha Divya Loka forever.
2-Vishva hethu – He is the creator or cause of the universe which is his unique feature.
3-Sastraika sthapaniyah – He is to be established by vedic scriptures only.
4-Nirupadhi parama prema yogyah – He is infinite and eternal bliss.
5-Svechchatah: Sarva hethuh:- By his own will he has become the cause of the entire universe.
6-Subhaguna vibhava Anantha Nissema harshah – Repository of all infinite and auspicious attributes.
7-Suddha Akarma uththa Divya krithih:- He has a beautiful and pine form or body which is Aprakritha and free from Rajoguna and Thamo guna.
8-Anupadhika Akasanadi Svabhavah:- He is unlimited in respect of space, time, substance and glows all round.
9-Saprana Aprana bhedha Vyathibhidura jagath prananah:- He makes both antimate and inantimate objects to live.
10-Divya deepthi:- He is Effulgence with unlimited brightness.
11-Pranendradi Antharatma:- He is the inner soul or Antaryami to Prana and Indra.

The above are the 11 auspicious attributes of Lord Sriman Narayana in the 11 Adhikaranas of the first pada
which is called Ayoga Vyavachcheda Pada in which the non-connection of Upanishadic statements
dealing with creation of universe with Sriman Narayana is removed.

Yoga means connection.

——————-

ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம் .
ஸ்ரீ உ. வே. ரங்கராமாநுஜ அய்யங்கார் ஸ்வாமிகள்- திருவடிகளே சரணம் .
ஸ்ரீ ஸ்ருதி பிரகாசர் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம் .
ஸ்ரீ போதாயனர் -வ்ருத்தி காரர் – ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம்
ஸ்ரீ பாதராயணர் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம் .
ஸ்ரீ பெரிய பெருமாள் பெரிய பிராட்டியார் ஆண்டாள் ஆழ்வார் எம்பெருமானார் ஜீயர் திருவடிகளே சரணம்-

ஸ்ரீ யோக ஸூத்ரம் -பாஷ்யம் –விருத்தி–அத்யாயம் -4-

February 12, 2021

ஜந்மௌஷதிமந்த்ரதபஃ ஸமாதிஜாஃ ஸித்தயஃ||4.1||

||4.1|| தேஹாந்தரிதா ஜந்மநா ஸித்திஃ. ஓஷதிபிரஸுரபவநேஷு ரஸாயநேநேத்யேவமாதிஃ. மந்த்ரைராகாஷகமநாணிமாதிலாபஃ. தபஸா ஸஂகல்பஸித்திஃ, காமரூபீ யத்ர தத்ர காமக இத்யேவமாதி. ஸமாதிஜாஃ ஸித்தயோ வ்யாக்யாதாஃ.

தத்ர காயேந்த்ரியாணாமந்யஜாதீயபரிணதாநாம் —

||4.1|| இதாநீஂ விப்ரதிபத்திஸமுத்தப்ராந்திநிராகரணேந யுக்த்யா கைவல்யஸ்வரூபஜ்ஞாநாய கைவல்யபாதோயமாரப்யதே.

தத்ர யாஃ பூர்வமுக்தாஃ ஸித்தயஸ்தாஸாஂ நாநாவிதஜந்மாதி காரணப்ரதிபாதநத்வாரேணைவஂ போதயதி. மதி யா ஏதாஃ ஸித்தயஸ்தாஃ ஸர்வாஃ பூர்வஜந்மாப்யஸ்தஸமாதிபலாஜ்ஜந்மாதிநிமித்தமாத்ரத்வேநாஷ்ரித்ய ப்ரவர்தந்தே. ததஷ்சாநேகபவஸாத்யஸ்ய ஸமாதேர்ந க்ஷதிரஸ்தீத்யாஷ்வாஸோத்பாதநாய ஸமாதிஸித்தேஷ்ச ப்ராதாந்யக்யாபநார்தஂ கைவல்யப்ரயோகார்தஂ சாஹ —

——————

ஜாத்யந்தரபரிணாமஃ ப்ரகரித்யாபூராத்||4.2||

||4.2|| பூர்வபரிணாமாபாய உத்தரபரிணாமோபஜநஸ்தேஷாமபூர்வாவயவாநுப்ரவேஷாத்பவதி. காயேந்த்ரியப்ரகரிதயஷ்ச ஸ்வஂ ஸ்வஂ விகாரமநுகரிஹ்ணந்த்யாபூரேண தர்மாதிநிமித்தமபேக்ஷமாணா இதி.

||4.2|| யோயமிஹைவ ஜந்மநி நந்தீஷ்வராதீநாஂ ஜாத்யாதிபரிணாமஃ ஸப்ரகரித்யாபூராத், பாஷ்சாத்த்யா ஏவ ஹி ப்ரகரிதயோமுஷ்மிஞ்ஜந்மநி விகாராநாபூரயந்தி ஜாத்யந்தராகாரேண பரிணாமயந்தி.

—————-

நிமித்தமப்ரயோஜகஂ ப்ரகரிதீநாஂ வரணபேதஸ்து ததஃ க்ஷேத்ரிகவத்||4.3||

||4.3|| ந ஹி தர்மாதி நிமித்தஂ தத்ப்ரயோஜகஂ ப்ரகரிதிநாஂ பவதி. ந கார்யேண காரணஂ ப்ரவர்த்யத இதி. கதஂ தர்ஹி, வரணபேதஸ்து ததஃ க்ஷேத்ரிகவத். யதா க்ஷேத்ரிகஃ கேதாராதபாஂ பூர்ணாத்கேதாராந்தரஂ பிப்லாவயிஷுஃ ஸமஂ நிம்நஂ நிம்நதரஂ வா நாபஃ பாணிநாபகர்ஷத்யாவரணஂ த்வாஸாஂ பிநத்தி தஸ்மிந்பிந்நே ஸ்வயமேவாபஃ கேதாராந்தரமாப்லாவயந்தி ததா தர்மஃ ப்ரகரிதீநாமாவரணதர்மஂ பிநத்தி தஸ்மிந்பிந்நே ஸ்வயமேவ ப்ரகரிதயஃ ஸ்வஂ ஸ்வஂ விகாரமாப்லாவயந்தி. யதா வா ஸ ஏவ க்ஷேத்ரிகஸ்தஸ்மிந்நேவ கேதாரே ந ப்ரபவத்யௌதகாந்பௌமாந்வா ரஸாந்தாந்யமூலாந்யநுப்ரவேஷயிதுஂ, கிஂ தர்ஹி முத்ககவேதுகஷ்யாமாகாதீஂஸ்ததோபகர்ஷதி. அபகரிஷ்டேஷு தேஷு ஸ்வயமேவ ரஸா தாந்யமூலாந்யநுப்ரவிஷந்தி, ததா தர்மோ நிவரித்திமாத்ரே காரணதர்மஸ்ய, ஷுத்த்யஷுத்த்யோரத்யந்தவிரோதாத், ந து ப்ரகரிதிப்ரவரித்தௌ தர்மோ ஹேதுர்பவதீதி. அத்ர நந்தீஷ்வராதய உதாஹார்யாஃ. விபர்யயேணாப்யதர்மோ தர்மஂ பாததே. ததஷ்சாஷுத்திபரிணாம இதி. தத்ராபி நஹுஷாஜகராதய உதாஹார்யாஃ.

யதா து யோகீ பஹுந்காயாந்நிர்மிமீதே ததா கிமேகமநஸ்காஸ்தே பவந்த்யதாநேகமநஸ்கா இதி —

||4.3|| நிமித்தஂ தர்மாதி தத்ப்ரகரிதீநாமர்தாந்தரபரிணாமே ந ப்ரயோஜகம். நஹி கார்யேண காரணஂ ப்ரவர்ததே. குத்ர தர்ஹி தஸ்ய தர்மாதேர்வ்யாபார இத்யாஹ — ‘வரணபேதஸ்து ததஃ க்ஷேத்ரிகவத்.’ ததஸ்தஸ்மாதநுஷ்டீயமாநாத்தர்மாத்வரணமாவரகமதர்மாதி தஸ்யைவ விரோதித்வாத்பேதஃ க்ஷயஃ க்ரியதே. தஸ்மிந்ப்ரதிபந்தகே க்ஷீணே ப்ரகரிதயஃ ஸ்வயமபிமதகார்யாய ப்ரபவந்தி தரிஷ்டாந்தமாஹ — க்ஷேத்ரிகவத். யதா க்ஷேத்ரிகஃ கரிஷீவலஃ கேதாராத்கேதாராந்தரஂ ஜலஂ நிநீஷுர்ஜலப்ரதிபந்தகவரணபேதமாத்ரஂ கரோதி தஸ்மிந்பிந்நே ஜலஂ ஸ்வயமேவ ப்ரஸரத்ரூபஂ பரிணாமஂ கரிஹ்ணாதி ந து ஜலப்ரஸரணே தஸ்ய கஷ்சித்ப்ரயத்ந ஏவஂ தர்மாதேர்போத்தவ்யம்.

யதா ஸாக்ஷாத்கரிததத்த்வஸ்ய யோகிநோ யுகபத்கர்மபலபோகாயாத்மீயநிரதிஷயவிபூத்யநுபாவாத்யுகபதநேகஷரீரநிர்மித்ஸா ஜாயதே ததா குதஸ்தாநி சித்தாநி ப்ரபவந்தீத்யாஹ —

———————

நிர்மாணசித்தாந்யஸ்மிதாமாத்ராத்||4.4||

||4.4|| அஸ்மிதாமாத்ரஂ சித்தகாரணமுபாதாய நிர்மாணசித்தாநி கரோதி, ததஃ ஸசித்தாநி பவந்தி.

||4.4|| யோகிநஃ ஸ்வயஂ நிர்மிதேஷு காயேஷு தாநி சித்தாநி தாநி மூலகாரணதஸ்மிதாமாத்ராதேவ ததிச்சயா ப்ரஸரந்தி அக்நேர்விஸ்புலிங்கா இவ யுகபத்பரிணமந்தி.

நநு பஹுநாஂ சித்தாநாஂ பிந்நாபிப்ராயத்வாந்நைககார்யகர்தரித்வஂ ஸ்யாதித்யத ஆஹ —

——————–

ப்ரவரித்திபேதே ப்ரயோஜகஂ சித்தமேகமநேகேஷாம்||4.5||

||4.5|| பஹூநாஂ சித்தாநாஂ கதமேகசித்தாபிப்ராயபுரஃஸரா ப்ரவரித்திரிதி ஸர்வசித்தாநாஂ ப்ரயோஜகஂ சித்தமேகஂ நிர்மிமீதே ததஃ ப்ரவரித்திபேதஃ.

||4.5|| தேஷாமநேகேஷாஂ சேதஸாஂ ப்ரவரித்திபேதே வ்யாபாரநாநாத்வ ஏகஂ யோகிநஷ்சித்தஂ ப்ரயோஜகஂ ப்ரேரகமதிஷ்டாதரித்வேந, தேந ந பிந்நமதத்வம். அயமர்தஃ — யதாத்மீய ஷரீரே மநஷ்சக்ஷுஃ பாண்யாதீநி யதேச்சஂ ப்ரேரயதி அதிஷ்டாதரித்வேந ததா காயாந்தரேஷ்வபீதி.

ஜந்மாதிப்ரபவத்வாத்ஸித்தீநாஂ சித்தமபி தத்ப்ரபவஂ பஞ்சவிதமேக அதஃ ஜந்மாதிப்ரபவாச்சித்தாத்ஸமாதிப்ரபவஸ்ய சித்தஸ்ய வைலக்ஷண்யமாஹ —

——————

தத்ர த்யாநஜமநாஷயம்||4.6||

||4.6|| பஞ்சவிதஂ நிர்மாணசித்தஂ ஜந்மௌஷதிமந்த்ரதபஃ ஸமாதிஜாஃ ஸித்தய இதி. தத்ர யதேவ த்யாநஜஂ சித்தஂ ததேவாநாஷயஂ தஸ்யைவ நாஸ்த்யாஷயோ ராகாதிப்ரவரித்திர்நாதஃ புண்யபாபாபிஸஂபந்தஃ க்ஷீணக்லேஷத்வாத்யோகிந இதி. இதரேஷாஂ து வித்யதே கர்மாஷயஃ.

யதஃ —

||4.6|| த்யாநஜஂ ஸமாதிஜஂ யச்சிதஂ தத்பஞ்சஸு மத்யேநாஷயஂ கர்மவாஸநாரஹிதமித்யர்தஃ.

யதேதரசித்தேப்யோ யோகிநஷ்சித்தஂ விலக்ஷணஂ க்லேஷாதிரஹிதஂ ததா கர்மாபி விலக்ஷணமித்யாஹ —

————–

கர்மாஷுக்லாகரிஷ்ணஂ யோகிநஸ்த்ரிவிதமிதரேஷாம்||4.7||

||4.7|| சதுஷ்பதீ கல்வியஂ கர்மஜாதிஃ. கரிஷ்ணா ஷுக்லகரிஷ்ணா ஷுக்லாஷுக்லாகரிஷ்ணா சேதி. தத்ர கரிஷ்ணா துராத்மநாம்.
ஷுக்லகரிஷ்ணா பஹிஃஸாதநஸாத்யா. தத்ர பரபீட஀ாநுக்ரஹத்வாரேணைவ கர்மாஷயப்ரசயஃ. ஷுக்லா தபஃஸ்வாத்யாயத்யாநவதாம். ஸா ஹி கேவலே மநஸ்யாயத்தத்வாதபஹிஃ ஸாதநாநதீநா ந பராந்பீட஀யித்வா பவதி. அஷுக்லாகரிஷ்ணா ஸஂந்யாஸிநாஂ க்ஷீணக்லேஷாநாஂ சரமதேஹாநாமிதி. தத்ராஷுக்லஂ யோகிந ஏவ பலஸஂயந்ஸாதகரிஷ்ணஂ சாநுபாதாநாத். இதரேஷாஂ து பூதாநாஂ பூர்வமேவ த்ரிவிதமிதி.

||4.7|| ஷுபபலதஂ கர்ம யாகாதி ஷுக்லம். அஷுபபலதஂ ப்ரஹ்மஹத்யாதி கரிஷ்ணம். உபயஸஂகீர்ணஂ ஷுக்லகரிஷ்ணம். தத்ர ஷுக்லகர்ம விசக்ஷணாநாஂ தாநதபஃ ஸ்வாத்யாயாதிமதாஂ புருஷாணாம். கரிஷ்ணஂ கர்ம நாரகிணாம். ஷுக்லகரிஷ்ணஂ மநுஷ்யாணாம். யோகிநாஂ து ஸந்யாஸவதாஂ த்ரிவிதகர்மவிபரீதஂ யத்பலத்யாகாநுஸஂதாநேநைவாநுஷ்டாநாந்ந கிஂசித்பலமாரபதே.

அஸ்யைவ கர்மணஃ பலமாஹ —

—————————

ததஸ்தத்விபாகாநுகுணாநாமேவாபிவ்யக்திர்வாஸநாநாம்||4.8||

||4.8|| தத இதி த்ரிவிதாத்கர்மணஃ, தத்விபாகாநுகுணாநாமேவேதி யஜ்ஜாதீயஸ்ய கர்மணோ யோ விபாகஸ்தஸ்யாநுகுணா யா வாஸநாஃ கர்மவிபாகமநுஷேரதே தாஸாமேவாபிவ்யக்திஃ. ந ஹி தைவஂ கர்ம விபச்யமாநஂ நாரகதிர்யஙமநுஷ்யவாஸநாபிவ்யக்திநிமித்தஂ ஸஂபவதி. கிஂது தைவாநுகுணா ஏவாஸ்ய வாஸநா வ்யஜ்யந்தே. நாரகதிர்யங்மநுஷ்யேஷு சைவஂ ஸமாநஷ்சர்யஃ.

||4.8|| இஹ ஹி த்விவிதாஃ கர்மவாஸநாஃ ஸ்மரிதிமாத்ரபலா ஜாத்யாயுர்போகபலாஷ்ச. தத்ர ஜாத்யாயுர்போகபலா ஏகாநேகஜந்மபவா இத்யநேந பூர்வமேவ கரிதநிர்ணயாஃ. யாஸ்து ஸ்மரிதிமாத்ரபலாஸ்தாஸு ததஃ கர்மணோ யேந கர்மணா யாதரிக்ஷரீரமாரப்தஂ தேவமநுஷ்யதிர்யகாதிபேதேந தஸ்ய விபாகஸ்ய யா அநுகுணா அநுரூபா வாஸநாஸ்தாஸாமேவ தஸ்மாதபிவ்யக்திஃ வாஸநாநாஂ பவதி. அயமர்தஃ — யேந கர்மணா பூர்வஂ தேவதாதிஷரீரமாரப்தஂ ஜாத்யந்தரஷதவ்யவதாநேந புநஸ்ததாவிதஸ்யைவ ஷரீரஸ்யரம்பே ததநுரூபா ஏவ ஸ்மரிதிபலா வாஸநாஃ ப்ரகடீ பவந்தி. லோகோத்தரேஷ்வேவார்தேஷு தஸ்ய ஸ்மரித்யாதயோ ஜாயந்தே. இதராஸ்து ஸத்யோபி அவ்யக்தஸஂஜ்ஞாஸ்திஷ்டந்தி ந தஸ்யாஂ தஷாயாஂ நாரகாதிஷரீரோத்பவா வாஸநா வ்யக்திமாயாந்தி.

ஆஸாமேவ வாஸநாநாஂ கார்யகரணபாவாநுபபத்திமாஷங்க்ய ஸமர்தயிதுமாஹ —

———————–

ஜாதிதேஷகாலவ்யவஹிதாநாமப்யாநந்தர்யஂ ஸ்மரிதிஸஂஸ்காரயோரேகரூபத்வாத்||4.9||

||4.9|| வரிஷதஂஷவிபாகோதயஃ ஸ்வவ்யஞ்ஜகாஞ்ஜநாபிவ்யக்தஃ. ஸ யதி ஜாதிஷதேந வா தூரதேஷதயா வா கல்பஷதேந வா வ்யவஹிதஃ புநஷ்ச ஸ்வவ்யஞ்ஜகாஞ்ஜந ஏவோதியாத்த்ராகித்யேவஂ பூர்வாநுபூதவரிஷதஂஷவிபாகாபிஸஂஸ்கரிதா வாஸநா உபாதாய வ்யஜ்யேத். கஸ்மாத். யதோ வ்யவஹிதாநாமப்யாஸாஂ ஸதரிஷஂ கர்மாபிவ்யஞ்ஜகஂ நிமித்தீபூதமித்யாநந்தர்யமேவ. குதஷ்ச, ஸ்மரிதிஸஂஸ்காரயோரேகரூபத்வாத். யதாநுபவாஸ்ததா ஸஂஸ்காராஃ. தே ச கர்மவாஸநாநுரூபாஃ. யதா ச வாஸநாஸ்ததா ஸ்மரிதிரிதி ஜாதிதேஷகாலவ்யவஹிதேப்யஃ ஸஂஸ்காரேப்யஃ ஸ்மரிதிஃ. ஸ்மரிதேஷ்ச புநஃ ஸஂஸ்காரா இத்யேவமேதே ஸ்மரிதிஸஂஸ்காராஃ கர்மாஷயவரித்திலாபவஷாத்வ்யஜ்யந்தே. அதஷ்ச வ்யவஹிதாநாமபி நிமித்தநைமித்திபாவாநுச்சேதாதாநந்தர்யமேவ ஸித்தமிதி வாஸநாஃ ஸஂஸ்காரா ஆஷயா இத்யர்தஃ.

||4.9|| இஹ நாநாயோநிஷு ப்ரமதாஂ ஸஂஸாரிணாஂ காஂசித்யோநிமநுபூய யதா யோந்யந்தரஸஹஸ்ரவ்யவதாநேந புநஸ்தாமேவ யோநிஂ ப்ரதிபத்யதே ததா தஸ்யாஂ பூர்வாநுபூதாயாஂ யோநௌ ததாவிதஷரீராதிவ்யஞ்ஜகாபேக்ஷயா வாஸநா யாஃ ப்ரகடீபூதா ஆஸஂஸ்தாஸ்ததாவிதவ்யஞ்ஜகாபாவாத்திரோஹிதாஃ புநஸ்ததாவிதவ்யஞ்ஜகஷரீராதிலாபே ப்ரகடீ பவந்தி. ஜாதிதேஷகாலவ்யவதாநேபி தாஸாஂ ஸ்வாநுபூதஸ்மரித்யாதிபலஸாதநே ஆநந்தர்யஂ நைரந்தர்யம், குதஃ, ஸ்மரிதிஸஂஸ்காரயோரேகரூபத்வாத். ததா ஹ்யநுஷ்டீயமாநாத்கர்மணஷ்சித்தஸத்த்வே வாஸநாநுரூபஃ ஸஂஸ்காரஃ ஸமுத்பத்யதே. ஸ ச ஸ்வர்கநரகாதீநாஂ பலாநாமங்குரீபாவஃ கர்மணாஂ வா யாகாதீநாஂ ஷக்திரூபதயாவஸ்தாநம். கர்துர்வா ததாவிதபோக்யபோக்தரித்வரூபஂ ஸாமர்த்யம். ஸஂஸ்காராத்ஸ்மரிதிஃ ஸ்மரிதேஷ்ச ஸுகதுஃகோபபோகஸ்ததநுபவாச்ச புநரபி ஸஂஸ்காரஸ்மரித்யாதயஃ. ஏவஂ ச யஸ்ய ஸ்மரிதிஸஂஸ்காராதயோ பிந்நாஸ்தயாநந்தர்யாபஆவே துர்லபஃ கார்யகாரணபாவஃ. அஸ்மாகஂ து யதாநுபவ ஏவ ஸஂஸ்காரீ பவதி ஸஂஸ்காரஷ்ச ஸ்மரிதிரூபதயா பரிணமதே ததைகஸ்யைவ சித்தஸ்யாநுஸஂதாதரித்த்வேந ஸ்திதத்வாத்கார்யகாரணபாவோ ந துர்கடஃ.

பவத்வாநந்தர்யஂ கார்யகாரணபாவஷ்ச வாஸநாநாஂ யதா நு ப்ரதமமேவாநுபவஃ ப்ரவர்ததே ததா கிஂ வாஸநாநிமித்த உத நிநிமித்த இதி ஷங்காஂ வ்யபநேதுமாஹ —

—————-

தாஸாமநாதித்வஂ சாஷிஷோ நித்யத்வாத்||4.10||

||4.10|| தாஸாஂ வாஸநாநாமாஷிஷோ நித்யத்வாதநாதித்வம். யேயமாத்மாஷீர்மா ந பூவஂ பூயாஸமிதி ஸர்வஸ்ய தரிஷ்யதே ஸா ந ஸ்வாபாவிகீ. கஸ்மாத். ஜாதமாத்ரஸ்ய ஜந்தோரநநுபூதமரணதர்மகஸ்ய த்வேஷதுஃகாநுஸ்மரிதிநிமித்தோ மரணத்ராஸஃ கதஂ பவேத். ந ச ஸ்வாபாவிகஂ வஸ்து நிமித்தமுபாதத்தே. தஸ்மாதநாதிவாஸநாநுவித்தமிதஂ சித்தஂ நிமித்தவஷாத்காஷ்சிதேவ வாஸநாஃ ப்ரதிலப்ய புருஷஸ்ய போகாயோபாவர்தத இதி.

கடப்ராஸாதப்ரதீபகல்பஂ ஸஂகோசவிகாஸி சித்தஂ ஷரீரபரிமாணாகாரமாத்ரமித்யபரே ப்ரதிபந்நாஃ. ததா சாந்தராபாவஃ ஸஂஸாரஷ்ச யுக்த இதி.

வரித்திரேவாஸ்ய விபுநஷ்சித்தஸ்ய ஸஂகோசவிகாஸிநீத்யாசார்யஃ.

தச்ச தர்மாதிநிமித்தாபேக்ஷம். நிமித்தஂ ச த்விவிதம் — பாஹ்யமாத்யாத்மிகஂ ச. ஷரீராதிஸாதநாபேக்ஷஂ பாஹ்யஂ ஸ்துதிதாநாபிவாதநாதி, சித்தமாத்ராதீநஂ ஷ்ரத்தாத்யாத்யாத்மிகம். ததா சோக்தம் — யே சைதே மைத்ர்யாதயோ த்யாயிநாஂ விஹாராஸ்தே பாஹ்யஸாதநநிரநுக்ரஹாத்மாநஃ ப்ரகரிஷ்டஂ தர்மமபிநிர்வர்தயந்தி. தயோர்மாநஸஂ பலீயஃ. கதஂ, ஜ்ஞாநவைராக்யே கேநாதிஷய்யேதே தண்டகாரண்யஂ ச சித்தபலவ்யதிரேகேண ஷரீரேண கர்மணா ஷூந்யஂ கஃ கர்துமுத்ஸஹேத ஸமுத்ரமகஸ்த்யவத்வா பிபேத்”.

||4.10|| தாஸாஂ வாஸநாநாமநாதித்வஂ — ந வித்யத ஆதிர்யஸ்ய தஸ்ய பாவஸ்தத்த்வஂ, தாஸா மாதிர்நாஸ்தீத்யர்தஃ. குத இத்யத ஆஹ — ‘ஆஷிஷோ நித்யத்வாத்.’ யேயமாஷீர்மஹாமோஹரூபா ஸதைவ ஸுகஸாதநாநி மே பூயாஸுர்மா கதாசந தைர்மே வியோகோ பூதிதி யஃ ஸஂகல்பவிஷேஷோ வாஸநாநாஂ காரணஂ தஸ்ய நித்யத்வாதநாதித்வாதித்யர்தஃ. ஏததுக்தஂ பவதி — காரணஸ்ய ஸஂநிஹிதத்வாதநுபவஸஂஸ்காராதீநாஂ கார்யாணாஂ ப்ரவரித்திஃ கேந வார்யதே, அநுபவஸஂஸ்காராத்யநுவித்தஂ ஸஂகோசவிகாஷதர்மி சித்தஂ தத்ததபிவ்யஞ்ஜகவிபாகலாபாத்தத்தத்பலரூபதயா பரிணமத இத்யர்தஃ.

தாஸாமாநந்த்யாத்தாநஂ கதஂ ஸஂபவதீத்யாஷங்க்ய ஹாநோபாயமாஹ —

————————

ஹேதுபலாஷ்ரயாலம்பநைஃ ஸஂகரிஹீதத்வாதேஷாமபாவே ததபாவஃ||4.11||

||4.11|| ஹேதுர்தர்மாத்ஸுகமதர்மாத்துஃகஂ ஸுகாத்ராகோ துஃகாத்த்வேஷஸ்ததஷ்ச ப்ரயத்நஸ்தேந மநஸா வாசா காயேந வா பரிஸ்யந்தமாநஃ பரமநுகரிஹ்ணாத்யுபஹந்தி வா ததஃ புநர்தர்மாதர்மௌ ஸுகதுஃகே ராகத்வேஷாவிதி ப்ரவரித்தமிதஂ ஷடரஂ ஸஂஸாரசக்ரம். அஸ்ய ச ப்ரதிக்ஷணமாவர்தமாநஸ்யாவித்யா நேத்ரீ மூலஂ ஸர்வக்லேஷாநாமித்யேஷ ஹேதுஃ. பலஂ து யமாஷ்ரித்ய யஸ்ய ப்ரத்யுத்பந்நதா தர்மாதேஃ, ந ஹ்யபூர்வோபஜநஃ. மநஸ்து ஸாதிகாரமாஷ்ரயோ வாஸநாநாம். ந ஹ்யவஸிதாதிகாரே மநஸி நிராஷ்ரயா வாஸநாஃ ஸ்தாதுமுத்ஸஹந்தே. யதபிமுகீபூதஂ வஸ்து யாஂ வாஸநாஂ வ்யநக்தி தஸ்யாஸ்ததாலம்பநம். ஏவஂ ஹேதுபலாஷ்ரயாலம்பநைரேத்தைஃ ஸஂகரிஹீதாஃ ஸர்வா வாஸநாஃ. ஏஷாமபாவே தத்ஸஂஷ்ரயாணாமபி வாஸநாநாமபாவஃ.

நாஸ்த்யஸதஃ ஸஂபவஃ, ந சாஸ்தி ஸதோ விநாஷ இதி த்ரவ்யத்வேந ஸஂபவந்த்யஃ கதஂ நிவர்திஷ்யந்தே வாஸநா இதி —

||4.11|| வாஸநாநாமநந்தராநுபவோ ஹேதுஸ்தஸ்யாப்யநுபவஸ்ய ராகாதஸ்தேஷாமவித்யேதி ஸாக்ஷாத்பாரம்பர்யேண ஹேதுஃ. பலஂ ஷரீராதி ஸ்மரித்யாதி ச. ஆஷ்ரயோ புத்திஸத்த்வம். ஆலம்பநஂ யதேவாநுபவஸ்ய ததேவ வாஸநாநாமதஸ்தைர்ஹேதுபலாஷ்ரயாலம்பநைரநந்தாநாமபி வாஸநாநாஂ ஸஂகரிஹீதத்வாத்தேஷாஂ ஹேத்வாதீநாமபாவே ஜ்ஞாநயோகாப்யாஂ தக்தபீஜகல்பத்வே விஹிதே நிர்மலத்வாந்ந வாஸநாஃ ப்ரரோஹந்தி ந கார்யமாரபந்த இதி தாஸாமபாவஃ.

நநு ப்ரதிக்ஷணஂ சித்தஸ்ய நஷ்வரத்வாத்பேதோபலப்தேஃ வாஸநாநாஂ தத்பலாநாஂ ச கார்யகாரணபாவேந யுகபதபாவித்வாத்பேதே
கதமேகத்வமித்யாஷங்க்யை கத்வஸமர்தநாயாஹ —

———————

அதீதாநாகதஂ ஸ்வரூபதோஸ்த்யத்வபேதாத்தர்மாணாம்||4.12||

||4.12|| பவிஷ்யத்வ்யக்திகமநாகதமநுபூதவ்யக்திகமதீதஂ ஸ்வவ்யாபாரோபாரூடஂ வர்தமாநஂ, த்ரயஂ கைதத்வஸ்து ஜ்ஞாநஸ்ய ஜ்ஞேயம். யதி சைதத்ஸ்வரூபதோ நாபவிஷ்யந்நேதஂ நிர்விஷயஂ ஜ்ஞாநமுதபத்ஸ்யத. தஸ்மாததீதாநாகதஂ ஸ்வரூபதோஸ்தீதி. கிஂச
போகபாகீயஸ்ய வாபவர்கபாகீயஸ்ய வா கர்மணஃ பலமுத்பித்ஸு யதி நிருபாக்யமிதி ததுத்தேஷேந தேந நிமித்தேந குஷலாநுஷ்டாநஂ ந யுஜ்யதே. ஸதஷ்ச பலஸ்ய நிமித்தஂ வர்தமாநீகரணே ஸமர்தஂ நாபூர்வோபஜநநே. ஸித்தஂ நிமித்தஂ நைமித்திகஸ்ய விஷேஷாநுக்ரஹணஂ குருதே நாபூர்வமுத்பாதயதீதி.

தர்மீ சாநேகதர்மஸ்வபாவஸ்தஸ்ய சாத்வபேதேந தமாஃ ப்ரத்யவஸ்திதாஃ. ந ச யதா வர்தமாநஂ வ்யக்திவிஷேஷாபந்நஂ த்ரவ்யதோஸ்த்யேவமதீதமநாகதஂ ச. கதஂ தர்ஹி, ஸ்வேநைவ வ்யங்க்யேந ஸ்வரூபேணாநாகதமஸ்தி. ஸ்வேந சாநுபூதவ்யக்திகேந ஸ்வரூபேணாதீதமிதி. வர்தமாநஸ்யைவாத்வநஃ ஸ்வரூபவ்யக்திரிதி ந ஸா பவத்யதீதாநாகதயோரத்வநோஃ. ஏகஸ்ய சாத்வநஃ ஸமயே த்வாவத்வாநௌ தர்மிஸமந்வாகதௌ பவத ஏவேதி நாபூத்வா பாவஸ்த்ரயாணாமத்வாநாமிதி.

||4.12|| இஹாத்யந்தமஸதாஂ பாவாநாமுத்பத்திர்ந யுக்திமதீ தேஷாஂ ஸத்த்வஸம்பந்தாயோகாத். ந ஹி ஷஷவிஷாணாதீநாஂ க்வசிதபி ஸத்த்வஸஂபந்தோ தரிஷ்டஃ. நிருபாக்யே ச கார்யே கிமுத்திஷ்ய காரணாநி ப்ரவர்தேரந். ந ஹி விஷயமநாலோச்ய கஷ்சித்ப்ரவர்ததே. ஸதாமபி விரோதாந்நாபாவஸம்பந்தோஸ்தி. யத்ஸ்வரூபேண லப்தஸத்தாகஂ தத்கதஂ நிருபாக்யதாமபாவரூபதாஂ வா பஜதே ந நிருத்தஂ ரூபஂ ஸ்வீகாரோதீத்யர்தஃ — தஸ்மாத்ஸதாமபாவஸஂபவாதஸதாஂ சோத்பத்த்யஸஂபவாத்தைஸ்தைர்தர்மைர்விபரிணமமாநோ தர்மீ ஸதைவைகரூபதயாவதிஷ்டதே. தர்மாஸ்து தத்ரைவ த்ர்யதிகத்வேந த்ரைகாலிகத்வேந வ்யவஸ்திதாஃ ஸ்வஸ்மிந்ஸ்வஸ்மிந்நத்வநி வ்யவஸ்திதா ந ஸ்வரூபஂ த்யஜந்தி. வர்தமாநேத்வநி வ்யவஸ்திதாஃ கேவஂல போக்யதாஂ பஜந்தே, — தஸ்மாத்தர்மாணாமேவாதீதாநாகதாத்யத்வபேதஸ்தேநைவ ரூபேண கார்யகாரணபாவோஸ்மிந்தர்ஷநே ப்ரதிபாத்யதே. தஸ்மாதபவர்கபர்யந்தமேகமேவ சித்தஂ தர்மிதயாநுவர்தமாநஂ ந நிஹ்நோதுஂ பார்யதே.

த ஏதே தர்மதர்மிணஃ கிஂரூபா இத்யத ஆஹ —

——————

தே வ்யக்தஸூக்ஷ்மா குணாத்மாநஃ||4.13||

||4.13|| தே கல்வமீ த்ர்யத்வாநோ தர்மா வர்தமாநா வ்யக்தாத்மாநோதீதாநாகதாஃ ஸூக்ஷ்மாத்மாநஃ ஷடவிஷேஷரூபாஃ. ஸர்வமிதஂ குணாநாஂ ஸந்நிவேஷவிஷேஷமாத்ரமிதி பரமார்ததோ குணாத்மாநஃ. ததா ச ஷாஸ்த்ரநுஷாஸநம் —

“குணாநாஂ பரமஂ ரூபஂ ந தரிஷ்டிபதமரிச்சதி.
யத்து தரிஷ்டிபதஂ ப்ராப்தஂ தந்மாயேவ ஸுதுச்சகம்”.இதி||13||

யதா து ஸர்வே குணாஃ கதமேகஃ ஷப்த ஏகமிந்த்ரியமிதி —

||4.13|| ய ஏதே தர்மதர்மிணஃ ப்ரோக்தாஸ்தே வ்யக்தஸூக்ஷ்மபேதேந வ்யவஸ்திதா குணாஃ ஸத்த்வரஜஸ்தமோரூபாஸ்ததாத்மாநஸ்தத்ஸ்வபாவாஸ்தத்பரிணாமரூபா இத்யர்தஃ. யதஃ ஸத்த்வரஜஸ்தமோபிஃ ஸுகதுஃகமோஹரூபைஃ ஸர்வாஸாஂ பாஹ்யாப்யந்தரபேதபிந்நாநாஂ பாவவ்யக்தீநாமந்வயாநுகமோ தரிஷ்யதே. யத்யதந்வயி தத்தத்பரிணாமரூபஂ தரிஷ்டஂ யதா — கடாதயோ மரிதந்விதா மரித்பரிணாமரூபாஃ.

யத்யேதே த்ரயோ குணாஃ ஸர்வத்ர மூலகாரணஂ கதமேகோ தர்மீதி வ்யபதேஷ இத்யாஷங்க்யாஹ —

————————-

பரிணாமைகத்வாத்வஸ்துதத்த்வம்||4.14||

||4.14|| ப்ரக்யாக்ரியாஸ்திதிஷீலாநாஂ குணாநாஂ க்ரஹணாத்மகாநாஂ கரணபாவேநைகஃ பரிணாமஃ ஷ்ரோத்ரமிந்த்ரியஂ, க்ராஹ்யாத்மகாநாஂ ஷப்ததந்மாத்ரபாவேநைகஃ பரிணாமஃ ஷப்தோ விஷய இதி, ஷப்தாதீநாஂ மூர்திஸமாநஜாதீயாநாமேகஃ பரிணாமஃ பரிதிவீபரமாணுஸ்தந்மாத்ராவயவஸ்தேஷாஂ சைகஃ பரிணாமஃ பரிதிவீ கௌர்வரிக்ஷஃ பர்வத இத்யேவமாதிர்பூதாந்தரேஷ்வபி ஸ்நேஹௌஷ்ண்யப்ரணாமித்வாவகாஷதாநாந்யுபாதாய ஸாமாந்யமேகவிகாராரம்பஃ ஸமாதேயஃ.

நாஸ்த்யர்தோ விஜ்ஞாநவிஸஹசரஃ. அஸ்தி து ஜ்ஞாநமர்தவிஸஹசரஂ ஸ்வப்நாதௌ கல்பிதமித்யநயா திஷா யே வஸ்துஸ்வரூபமபஹ்நுவதே ஜ்ஞாநபரிகல்பநாமாத்ரஂ வஸ்து ஸ்வப்நவிஷயோபமஂ ந பரமார்ததோஸ்தீதி ய ஆஹுஸ்தே ததேதி ப்ரத்யுபஸ்திதமிதஂ ஸ்வமாஹாத்ம்யேந வஸ்து கதமப்ரமாணாத்மகேந விகல்பஜ்ஞாநபலேந வஸ்துஸ்வரூபமுத்ஸரிஜ்ய ததேவாபலபந்தஃ ஷ்ரத்தேயவசநாஃ ஸ்யுஃ.

குதஷ்சைததந்யாய்யம் —

||4.14|| யத்யபி த்ரயோ குணஸ்ததாபி தேஷாமங்காங்கிபாவகமநலக்ஷணயோ யஃ பரிணாமஃ க்வசித்ஸத்த்வமங்கி க்வசித்ரஜஃ க்வசிச்ச தம இத்யேவஂரூபஸ்தஸ்யைகத்வாத்வஸ்துநஸ்தத்த்வமேகத்வமுச்யதே. யதேயஂ பரிதிவீ, அயஂ வாயுரித்யாதி.

நநு ச ஜ்ஞாநவ்யதிரிக்தே ஸத்யர்தே வஸ்த்வேகமநேகஂ வா வக்துஂ யுஜ்யதே, யதா விஜ்ஞாநமேவ வாஸநாவஷாத்கார்யகாரணபாவேநாவஸ்திதஂ ததா ததா ப்ரதிபாதி ததா கதமேதச்சக்யதே வக்துமித்யாஷங்க்யாஹ —

——————-

வஸ்துஸாம்யே சித்தபேதாத்தயோர்விபக்தஃ பந்தாஃ||4.15||

||4.15|| பஹிசித்தாலம்பநீபூதமேகஂ வஸ்து ஸாதாரணம். தத்கலு நைகசித்தபரிகல்பிதஂ நாப்யநேகசித்தபரிகல்பிதஂ கிஂது ஸ்வப்ரதிஷ்டம். கதம். வஸ்துஸாம்யே சித்தபேதாத். தர்மாபேக்ஷஂ சித்தஸ்ய வஸ்துஸாம்யேபி ஸுகஜ்ஞாநஂ பவத்யதர்மாபேக்ஷஂ தத ஏவ துஃகஜ்ஞாநமவித்யாபேக்ஷஂ தத ஏவ மூடஜ்ஞாநஂ ஸம்யக்தர்ஷநாபேக்ஷஂ தத ஏவ மாத்யஸ்த்யஜ்ஞாநமிதி. கஸ்ய தச்சித்தேந பரிகல்பிதம். ந சாந்யசித்தபரிகல்பிதேநார்தேநாந்யஸ்ய சித்தோபராகோ யுக்தஃ. தஸ்மாத்வஸ்துஜ்ஞாநயோர்க்ராஹ்யக்ரஹணபேதபிந்நயோர்விர்பக்தஃ பந்தாஃ. நாநயோஃ ஸஂகரகந்தோப்யஸ்தீதி.

ஸாஂக்யபக்ஷே புநர்வஸ்து த்ரிகுணஂ சலஂ ச குணவரித்தமிதி தர்மாதிநிமித்தாபேக்ஷஂ சித்தைரபிஸஂபத்யதே. நிமித்தாநுரூபஸ்ய ச ப்ரத்யயஸ்யோத்பத்யமாநஸ்ய தேந தேநாத்மநா ஹேதுர்பவதி கேசிதாஹுஃ — ஜ்ஞாநஸஹபூரேவார்தோ போக்யத்வாத்ஸுகாதிவதிதி. த ஏதயா த்வாரா ஸாதாரணத்வஂ பாதமாநாஃ பூர்வோத்தரக்ஷணேஷு வஸ்துரூபமேவாபஹ்நுவதே.

||4.15|| தயோர்ஜ்ஞாநார்தயோஃ விவிக்தஃ பந்தா விவிக்தோ மார்க இதி யாவத். கதஂ? வஸ்துஸாம்யே சித்தபேதாத். ஸமாநே வஸ்துநி ஸ்த்ர்யாதாவுபலப்யமாநே நாநாப்ரமாதரி஀ணாஂ சித்தஸ்ய பேதஃ ஸுகதுஃகமோஹரூபதயா ஸமுபலப்யதே. ததாஹி — ஏகஸ்யாஂ ரூபலாவண்யவத்யாஂ யோஷிதி உபலப்யமாநாயாஂ ஸராகஸ்ய ஸுகமுத்பத்யதே ஸபத்ந்யாஸ்து த்வேஷ பரிவ்ராஜகாதேர்கரிணேத்யேகஸ்மிந்வஸ்துநி நாநாவிதசித்தோதயாத்கதஂ சித்தகார்யத்வஂ வஸ்துந ஏகசித்தகார்யத்வே வஸ்த்வேகரூபதயைவாவபாஸதே. கிஂ ச சித்தகார்யத்வே வஸ்துநோ யதீயஸ்ய சித்தஸ்ய தத்வஸ்து கார்யஂ தஸ்மிந்நர்தாந்தரவ்யாஸக்தேதத்வஸ்து ந கிஞ்சித்ஸ்யாத் பவத்விதி சேந்ந ததேவ கதமந்யைர்பஹுபிருபலப்யதே, உபலப்யதே ச. தஸ்மாந்ந சித்தகார்யம். அத யுகபத்வஹுபிஃ ஸோர்தஃ க்ரியதே, ததா பஹுபிர்நிர்மிதஸ்யார்தஸ்யைகநிர்மிதாத்வைலக்ஷண்யஂ ஸ்யாத். யதா து வைலக்ஷண்யஂ நேஷ்யதே ததா காரண பேதே ஸதி கார்யபேதஸ்யாபாவே நிர்ஹேதுகமேகரூபஂ யா ஜகத்ஸ்யாத் ஏததுக்தஂ பவதி — ஸத்யபி பிந்நே காரணே யதி கார்யஸ்யாபேதஸ்ததா ஸமக்ரஂ ஜகந்நாநாவிதகாரணஜந்யமேகரூபஂ ஸ்யாத்.

காரணபேதாநநுகமாத்ஸ்வாதந்த்ர்யேண நிர்ஹேதுகஂ வா ஸ்யாத். யத்யேவஂ கதஂ தேந த்ரிகுணாத்மநார்தேநைகஸ்யைவ ப்ரமாதுஃ ஸுகதுஃகமோஹமயாநி ஜ்ஞாநாநி ந ஜந்யந்தே? மைவம், யதார்தஸ்த்ரிகுணஸ்ததா சித்தமபி த்ரிகுணஂ தஸ்ய சார்தப்ரதிபாஸோத்பத்தௌ தர்மாதயஃ ஸஹகாரிகாரணஂ ததுத்பவாபிபவவஷாத்கதாவிச்சித்தஸ்ய தேந தேந ரூபேணாபிவ்யக்திஃ. ததா ச காமுகஸ்ய ஸஂநிஹிதாயாஂ யோஷிதி தர்மஸஹகரிதஂ சித்தஂ ஸத்வஸ்யாங்கிதயா பரிணமமாநஂ ஸுகமஂய பவதி, ததேவாதர்மஸஹகாரி ரஜஸோங்கிதயா துஃகரூபஂ ஸபத்நீமாத்ரஸ்ய பவதி, தீவ்ராதர்மஸஹகாரிதயா பரிணமமாநஂ தமஸோங்கித்வேந கோபநாயாஃ ஸபத்ந்யா மோஹமயஂ பவதி. தஸ்மாத்விஜ்ஞாநவ்யதிரிக்தோஸ்தி பாஹ்யோர்தஃ. ததேவஂ ந விஜ்ஞாநார்தயாஸ்தாதாத்ம்யஂ விரோதாந்ந கார்யகாரணபாவஃ. காரணாபேதே ஸத்யபி கார்யபேதப்ரஸங்காதிதி ஜ்ஞாநாத்வ்யதிரிக்தத்வமர்தஸ்ய வ்யவஸ்தாபிதம்.

யத்யேவஂ ஜ்ஞாநஂ சேத்ப்ரகாஷகத்வாத்க்ரஹணஸ்வபாவமர்தஷ்ச ப்ரகாஷ்யத்வாத்க்ராஹ்யஸ்வபாவஸ்தத்கதஂ கபத்ஸர்வாநர்தாந்ந கரிஹ்ணாதி ந ஸ்மரதி சேத்யாஷங்க்ய பரிஹாரஂ வக்துமாஹ —

நோட

—————————

ந சைகசித்ததந்த்ரஂ வஸ்து ததப்ரமாணகஂ ததா கிஂ ஸ்யாத்||4.16||

||4.16|| ஏகசித்ததந்த்ரஂ சேத்வஸ்து ஸ்யாத்ததா சித்தே வ்யக்ரே நிருத்தே வாஸ்வரூபமேவ தேநாபராமரிஷ்டமந்யஸ்யாவிஷயீபூதமப்ரமாணகமகரிஹீதஸ்வபாவகஂ கேநசித்ததாநீஂ கிஂ தத்ஸ்யாத். ஸஂபத்யமாநஂ ச புநஷ்சித்தேந குத உத்பத்யேத. யே சாஸ்யாநுபஸ்திதா பாகாஸ்தே சாஸ்யந ஸ்யுரேவஂ நாஸ்தி பரிஷ்டமித்யுதரமபி ந கரிஹ்யேத. தஸ்மாத்ஸ்வதந்த்ரோர்தஃ ஸர்வபுருஷஸாதாரணஃ ஸ்வதந்த்ராணி ச சித்தாநி ப்ரதி புருஷஂ ப்ரவர்தந்தே. தயோஃ ஸம்பந்தாதுபலப்தி புருஷஸ்ய போக இதி.

||4.16|| யஹ ஸூத்ர போஜ வரித்தி மேஂ நஹீஂ ஹை, இஸலிஏ இஸ பர வரித்தி நஹீஂ லிகீ கஈ.

—————-

ததுபராகாபேக்ஷித்வாச்சித்தஸ்ய வஸ்து ஜ்ஞாதா ஜ்ஞாதம்||4.17||

||4.17|| அயஸ்காந்தமணிகல்பா விஷயா அயஃஸதர்மகஂ சித்தமபிஸஂபந்த்யோபரஞ்ஜயந்தி. யேந ச விஷயேணோபரக்தஂ சித்தஂ ஸ விஷயோ ஜ்ஞாதஸ்ததோந்யஃ புநரஜ்ஞாதஃ. வஸ்துநோ ஜ்ஞாதாஜ்ஞாதஸ்வரூபத்வாத்பரிணாமி சித்தம்.

யஸ்ய து ததேவஂ சித்தஂ விஷயஸ்தஸ்ய —

||4.17|| தஸ்யார்தஸ்யோபராகாதாகாரஸமர்பணாச்சித்தே பாஹ்யஂ வஸ்து ஜ்ஞாதமஜ்ஞாதஂ ச பவதி. அயமர்தஃ — ஸர்வஃ பதார்த ஆத்மலாபே சித்தஂ ஸாமக்ரீமபேக்ஷதே. நீலாதிஜ்ஞாநஂ சோபஜாயமாநமிந்த்ரியணாஂலிகயா ஸமாகதமர்தோபராகஂ ஸஹகாரிகாரணத்வேநாபேக்ஷதே, வ்யதிரிக்தஸ்யார்தஸ்ய ஸஂபந்தாபாவாத்க்ரஹீதுமஷக்யத்வாத். ததஷ்ச யேநைவார்தேநாஸ்ய ஜ்ஞாநஸ்ய ஸ்வரூபோபராகஃ கரிதஸ்தமேவார்த ஜ்ஞாநஂ வ்யவஹாரயோக்யதாஂ நயதி, ததஷ்ச ஸோர்தோ ஜ்ஞாத இத்யுச்யதே, யேந சாகாரோ ந ஸமர்பிதஃ ஸோஜ்ஞாதத்வேந வ்யவஹ்ரியதே யஸ்மிஂஷ்சாநுபூதேர்தே ஸாதரிஷ்யாதிஃ அர்தஃ ஸஂஸ்காரமுத்போதயந்ஸஹகாரிகாரணதாஂ ப்ரதிபத்யதே தஸ்மிந்நேவார்தே ஸ்மரிதிருபஜாயதே இதி ந ஸர்வத்ர ஜ்ஞாநஂ நாபி ஸர்வத்ர ஸ்மரிதிரிதி ந கஷ்சித்விரோதஃ.

யத்யேவஂ ப்ரமாதாபி புருஷோ யஸ்மிந்காலே நீலஂ வேதயதே ந தஸ்மிந்காலே பீதமதஸ்தஸ்யாபி கதாசித்கத்வஂ க்ரஹீதரிரூபத்வாதாகாரக்ரஹணே பரிணாமித்வஂ ப்ராப்தமித்யாஷங்காஂ பரிஹர்துமாஹ —

——————————

ஸதாஜ்ஞாதாஷ்சித்தவரித்தயஸ்தத்ப்ரபோஃ புருஷஸ்யாபரிணாமித்வாத்||4.18||

||4.18|| யதி சித்தவத்ப்ரபுரபி புருஷஃ பரிணமேத்ததஸ்தத்விஷயாஷ்சித்தவரித்தயஃ ஷப்தாதிவிஷயவஜ்ஜ்ஞாதாஜ்ஞாதாஃ ஸ்யுஃ. ஸதாஜ்ஞாதத்வஂ து மநஸஸ்தத்ப்ரபோஃ புருஷஸ்யாபரிணாமித்வமநுமாபயதி.

ஸ்யாதாஷங்கா சித்தமேவ ஸ்வாபாஸஂ விஷயாபாஸஂ ச பவிஷ்யதீத்யக்நிவத் —

||4.18|| யா ஏதாஷ்சித்தஸ்ய ப்ரமாணவிபர்யயாதிரூபா வரித்தயஸ்தாஸ்தத்ப்ரபோஷ்சித்தஸ்ய க்ரஹீதுஃ புருஷஸ்ய ஸதா ஸர்வகாலமேவ ஜ்ஞேயாஃ, தஸ்ய சித்ரூபதயாபரிணாமாத் பரிணாமித்வாபாவாதித்யர்தஃ. யத்யஸௌ பரிணாமீ ஸ்யாத்ததா பரிணாமஸ்ய காதாசித்கத்வாத்ப்ரமாதுஸ்தாஸாஂ சித்தவரித்தீநாஂ ஸதா ஜ்ஞாதத்வஂ நோபபத்யேத. அயமர்தஂ — புருஷஸ்ய சித்ரூபஸ்ய ஸதைவாதிஷ்டாதரித்வேந வ்யவஸ்திதஸ்ய யதந்தரங்கஂ நிர்மலஂ ஸத்த்வஂ தஸ்யாபி ஸதைவாவஸ்திதத்வாத்யேந யேநார்தேநோபரக்தஂ பவதி ததாவிதஸ்யார்தஸ்ய ஸதைவ சிச்சாயாஸஂக்ராந்திஸத்பாவஸ்தஸ்யாஂ ஸத்யாஂ ஸித்தஂ ஸதா ஜ்ஞாதரித்வமிதி ந கதாசித்பரிணாமித்வாஷங்கா.

நநு சித்தமேவ யதி ஸத்த்வோத்கர்ஷாத்ப்ரகாஷகஂ ததா ஸ்வபரப்ரகாஷகத்வாதாத்மாநமதஂ ச ப்ரகாஷயதீதி தாவதைவ வ்யவஹாரஸமாப்தேஃ கிஂ க்ரஹீத்ரந்தரேணேத்யா ஷங்காமபநேதுமாஹ —

———————

ந தத்ஸ்வாபாஸஂ தரிஷ்யத்வாத்||4.19||

||4.19|| யதேதராணீந்த்ரியாணி ஷப்தாதயஷ்ச தரிஷ்யத்வாந்ந ஸ்வாபாஸாநி ததா மநோபி ப்ரத்யேதவ்யம்.

ந சாக்நிரத்ர தரிஷ்டாந்தஃ. ந ஹ்யக்நிராத்மஸ்வரூபப்ரகாஷஂ ப்ரகாஷயதி. ப்ரகாஷஷ்சாயஂ ப்ரகாஷ்யப்ரகாஷகஸஂயோகே தரிஷ்டஃ. ந ச ஸ்வரூபமாத்ரேஸ்தி ஸஂயோகஃ. கிஂ ச ஸ்வாபாஸஂ சித்தமித்யக்ராஹ்யமேவ கஸ்யசிதிதி ஷப்தார்தஃ. தத்யதா ஸ்வாத்மப்ரதிஷ்டமாகாஷஂ ந பரப்ரதிஷ்டமித்யர்தஃ. ஸ்வபுத்திப்ரசாரப்ரதிஸஂவேதநாத்ஸத்த்வாநாஂ ப்ரவரித்திர்தரிஷ்யதே — க்ருத்தோஹஂ பீதோஹமமுத்ர மே ராகோமுத்ர மே க்ரோத இதி. ஏதத்ஸ்வபுத்தேரக்ரஹணே ந யுக்தமிதி.

||4.19|| தச்சித்தஂ ஸ்வாபாஸஂ ஸ்வப்ரகாஷகஂ ந பவதி புருஷவேத்யஂ பவதீதி யாவத், குதஃ? தரிஷ்யத்வாத், யத்கில தரிஷ்யஂ தத்த்ரஷ்டரிவேத்யஂ, தரிஷ்டஂ யதா — கடாதி, தரிஷ்யஂ ச சித்தஂ தஸ்மாந்ந ஸ்வாபாஸம்.

———–

ஏகஸமயே சோபயாநவதாரணம்||4.20||

||4.20|| ந சைகஸ்மிந்க்ஷணே ஸ்வபரரூபாவதாரணஂ யுக்தஂ, க்ஷணிகவாதிநோ யத்பவநஂ ஸைவ க்ரியா ததேவ ச காரகமித்யப்யுபகமஃ.

ஸ்யாந்மதிஃ ஸ்வரஸநிருத்தஂ சித்தஂ சித்தாந்தரேண ஸமநந்தரேண கரிஹ்யத இதி —

||4.20|| அர்தஸ்ய ஸஂவித்திரிதஂதயா வ்யவஹாரயோக்யதாபாதநமயமர்தஃ ஸுகஹேதுர்துஃகஹேதுர்வேதி. புத்தேஷ்ச ஸஂவிதஹமித்யேவமாகாரேண ஸுகதுஃகரூபதயா வ்யவஹாரக்ஷமதாபாதநம். ஏவஂ விதஂ ச வ்யாபாரத்வயமர்தப்ரத்யக்ஷதாகாலே ந யுகபத்கர்துஂ ஷக்யஂ விரோதாத், ந ஹி விருத்தயோர்வ்யாபாரயோர்யுகபத்ஸஂபவோஸ்தி. அதஃ ஏகஸ்மிந்கால உபயஸ்ய ஸ்வரூபஸ்யார்தஸ்ய சாவதாரயிதுமஷக்யத்வாந்ந சித்தஂ ஸ்வப்ரகாஷமித்யுக்தஂ பவதி. கிஂ சைவஂவிதவ்யாபாரத்வயநிஷ்பாத்யஸ்ய பலத்வயஸ்யாஸஂவேதநாத்பஹிர்முகதயைவார்தநிஷ்டத்வேந சித்தஸ்ய ஸஂவேதநார்தநிஷ்டமேவ பலஂ ந ஸ்வநிஷ்டமித்யர்தஃ.

நநு மா பூத்புத்தேஃ ஸ்வயஂ க்ரஹணஂ புத்த்யந்தரேண பவிஷ்யதீத்யாஷங்க்யாஹ —

——————-

சித்தாந்தரதரிஷ்யே புத்திபுத்தேரதிப்ரஸங்கஃ ஸ்மரிதிஸஂகரஷ்ச||4.21||

||4.21|| அத சித்தஂ சேச்சித்தாந்தரேண கரிஹ்யேத புத்திஃ கேந கரிஹ்யதே, ஸாப்யந்யயா ஸாப்யந்யயேத்யதிப்ரஸங்கஃ. ஸ்மரிதிஸஂகரஷ்ச. யாவந்தோ புத்திபுத்தீநாமநுபவாஸ்தாவத்யஃ ஸ்மரிதயஃ ப்ராப்நுவந்தி. தத்ஸஂகராச்சைகஸ்மரித்யநவதாரணஂ ச ஸ்யாதித்யேவஂ புத்திப்ரதிஸஂவேதிநஂ புருஷமபலபத்பிர்வைநாஷிகைஃ ஸர்வமேவாகுலீகரிதம். தே து போக்தரிஸ்வரூபஂ யத்ர க்வசந கல்பயந்தோ ந ந்யாயேந ஸஂகச்சந்தே. கேசித்து ஸத்த்வமாத்ரமபி பரிகல்ப்யாஸ்தி ஸ ஸத்த்வோ ய ஏதாந்பஞ்ச ஸ்கந்தாந்நிக்ஷிப்யாந்யாஂஷ்ச ப்ரதிஸஂததாதீத்யுக்த்வா தத ஏவ புநஸ்த்ரஸ்யந்தி. ததா ஸ்கந்தாநாஂ மஹர்ந்நிர்வேதாய சிராகாயாநுத்பாதாய ப்ரஷாந்தயே குரோரந்திகே ப்ரஹ்மசர்யஂ சரிஷ்யாமீத்யுக்த்வா ஸத்த்வஸ்ய புநஃ ஸத்த்வமேவாஹ்நுவதே. ஸாஂக்யயோகாதயஸ்து ப்ரவாதாஃ ஸ்வஷப்தேந புருஷமேவ ஸ்வாமிநஂ சித்தஸ்ய போக்தாரமுபயந்தீதி.

கதம் —

||4.21|| யதி ஹி புத்திர்புத்த்யந்தரேண வேத்யதே ததா ஸாபி புத்திஃ ஸ்வயமபுத்தா புத்த்யந்தரஂ ப்ரகாஷயிதுமஸமர்தேதி தஸ்யா போதகஂ புத்த்யந்தரஂ கல்பநீயஂ தஸ்யாப்யந்யதித்யநவஸ்தாநாத்புருஷாயுஷேணாப்யர்தப்ரதீதிர்ந ஸ்யாத். ந ஹி ப்ரதீதாவப்ரதீதாயாமர்தஃ ப்ரதீதோ பவதி. ஸ்மரிதிஸஂகரஷ்ச ப்ராப்நோதி — ரூபே ரஸே வா ஸமுத்பந்நாயாஂ புத்தௌ தத்க்ராஹிகாணாமநந்தாநாஂ புத்தீநாஂ ஸமுத்பத்தேர்புத்திஜநிதைஃ ஸஂஸ்காரைஃ ர்யதா யுகபத்பஹ்வ்யஃ ஸ்மரிதயஃ க்ரியந்தே ததா புத்தேரபர்யவஸாநாத்புத்திஸ்மரிதீநாஂ ச பஹ்வீநாஂ யுகபதுத்பத்தேஃ கஸ்மிந்நர்தே ஸ்மரிதிரியமுத்பந்நேதி ஜ்ஞாதுமஷக்யத்வாத்ஸ்ிமரிதீநாஂ ஸஂகரஃ ஸ்யாத். இயஂ ரூபஸ்மரிதிரியஂ ரஸஸ்மரிதிரிதி ந ஜ்ஞாயேத.

நநு புத்தேஃ ஸ்வப்ரகாஷத்வாபாவே புத்த்யந்தரேண சாஸஂவேதநே கதமயஂ விஷயஸஂவேதநரூபோ வ்யவஹார இத்யாஷங்க்ய ஸ்வஸித்தாந்தமாஹ —

———————

சித்தேரப்ரதிஸஂக்ரமாயாஸ்ததாகாராபத்தௌ ஸ்வபுத்திஸஂவேதநம்||4.22||

||4.22|| அபரிணாமிநீ ஹி போக்தரிஷக்திரப்ரதிஸஂக்ரமா ச பரிணாமிந்யர்தே ப்ரதிஸஂக்ராந்தேவ தத்வரித்திமநுபததி. தஸ்யாஷ்ச ப்ராப்தசைதந்யோபக்ரஹஸ்வரூபாயா புத்திவரித்தேரநுகாரமாத்ரதயா புத்திவரித்த்யவிஷிஷ்டா ஹி ஜ்ஞாநவரித்திராக்யாயதே. ததா சோக்தம் —

ந பாதாலஂ ந ச விவரஂ கிரீணாஂ
நைவாந்தகாரஂ குக்ஷயோ நோததீநாம்.
குஹா யஸ்யாஂ நிஹிதஂ ப்ரஹ்ம ஷாஷ்வதஂ
புத்திவரித்திமவிஷிஷ்டாஂ கவயோ வேதயந்தே||இதி||22||

அதஷ்சைததப்யுபகம்யதே —

||4.22|| புருஷஷ்சித்ரூபத்வாச்சிதிஃ ஸாப்ரதிஸஂக்ரமா — ந வித்யதே ப்ரதிஸஂக்ரமோந்யத்ர கமநஂ யஸ்யாஃ ஸா ததோக்தா, அந்யேநாஸஂகீர்ணேதி யாவத். யதா — குணா அங்காங்கிபாவலக்ஷணே பரிணாமேங்கிநஂ குணஂ ஸஂக்ராமந்தி தத்ரூபதாமிவாபத்யந்தே, யதா — வா லோகே பரமாணவஃ ப்ரஸரந்தோ விஷயமாரூபயந்தி நைவஂ சிதிஷக்திஸ்தஸ்யாஃ ஸர்வதைகரூபதயா ஸ்வப்ரதிஷ்டிதத்வேந வ்யவஸ்திதத்வாத். அதஸ்தத்ஸஂநிதாநே யதா புத்திஸ்ததாகாரதாமாபத்யதே சேதநேவோபஜாயதே, புத்திவரித்திப்ரதிஸஂக்ராந்தா ச யதா சிச்சக்திர்புத்திவரித்திவிஷிஷ்டதயா ஸஂவேத்யதே ததா புத்தேஃ ஸ்வஸ்யாத்மநோ வேதநஂ பவதீத்யர்தஃ.

இத்தஂ ஸ்வஸஂவிதிதஂ சித்தஂ ஸர்வார்தக்ரஹணஸாமர்த்யேந ஸகலவ்யவஹாரநிர்வாஹக்ஷமஂ பவதீத்யாஹ —

——————–

த்ரஷ்டரிதரிஷ்யோபரக்தஂ சித்தஂ ஸர்வார்தம்||4.23||

||4.23|| மநோ ஹி மந்தவ்யேநார்தேநோபரக்தஂ. ததஃ ஸ்வயஂ ச விஷயத்வாத்விஷயிணா புருஷேணாத்மீயயா வரித்த்யாபிஸஂபத்தஂ, ததேதச்சித்தமேவ த்ரஷ்டரிதரிஷ்யோபரக்தஂ விஷயவிஷயிநிர்பாஸஂ சேதநாசேதநஸ்வரூபாபந்நஂ விஷயாத்மகமப்யவிஷயாத்மகமிவாசேதநஂ சேதநமிவ ஸ்படிகமணிகல்பஂ ஸர்வார்தமித்யுச்யதே.

ததநேந சித்தஸாரூப்யேண ப்ராந்தாஃ கேசித்ததேவ சேதநமித்யாஹுஃ. அபரே சித்தமாத்ரமேவேதஂ ஸர்வஂ நாஸ்தி கல்வயஂ கவாதிர்கடாதிஷ்ச ஸகாரணோ லோக இதி அநுகம்பநீயாஸ்தே. கஸ்மாத் அஸ்தி ஹி தேஷாஂ ப்ராந்திபீஜஂ ஸர்வரூபாகாரநிர்பாஸஂ சித்தமிதி. ஸமாதிப்ரஜ்ஞாயாஂ ப்ரஜ்ஞேயோர்த ப்ரதிபிம்பீபூதஸ்தஸ்யாலம்பநீபூதத்வாதந்யஃ. ஸ சேதர்தஷ்சித்தமாத்ரஂ ஸ்யாத்கதஂ ப்ரஜ்ஞயைவ ப்ரஜ்ஞாரூபமவதார்யேத. தஸ்மாத்ப்ரதிபிம்பீபூதோர்தஃ ப்ரஜ்ஞாயாஂ யேநாவதார்யதே ஸ புருஷ இதி. ஏவஂ க்ரஹீதரிக்ரஹணக்ராஹ்யஸ்வரூபசித்தபேதாத்த்ரயமப்யேதஜ்ஜாதிதஃ ப்ரவிபஜந்தே தே ஸம்யக்தர்ஷிநஸ்தைரதிகதஃ புருஷஃ.

குதஷ்சைதத் —

||4.23|| த்ரஷ்டா புருஷஸ்தேநோபரக்தஂ தத்ஸஂநிதாநேந தத்ரூபதாமிவ ப்ராப்தஂ தரிஷ்யோபரக்தஂ விஷயோபரக்தஂ கரிஹீதவிஷயாகாரபரிணாமஂ யதா பவதி ததா ததேவ சித்தஂ ஸர்வார்தக்ரஹணஸமர்தஂ பவதி. யதா நிர்மலஂ ஸ்படிகதர்பணாத்யேவ ப்ரதிபிம்பக்ரஹணஸமர்தமேவஂ ரஜஸ்தமோப்யாநபிபூதஂ ஸத்த்வஂ ஷுத்தத்வாச்சிச்சாயாக்ரஹணாஸமர்தஂ பவதி, ந புநரஷுத்தத்வாத்ரஜஸ்தமஸீ. தத் ததா ந்யக்பூதரஜஸ்தமோரூபமங்கிதயா ஸத்த்வஂ நிஷ்சலப்ரதீபஷிகாகாரஂ ஸதைவைகரூபதயா பரிணமமாநஂ சிச்சாயாக்ரஹணஸாமர்த்யாதா மோக்ஷப்ராப்தேரவதிஷ்டதே. யதாயகாந்தஸஂநிதாநே லோஹஸ்ய சலநமாவிர்பவதி, ஏவஂ சித்ரூப புருஷஸஂநிதாநே ஸத்த்வஸ்யாபிவ்யங்க்யமபிவ்யஜ்யதே சைதந்யம். அத ஏவாஸ்மிந்தர்ஷநே த்வே சிச்சக்தீ நித்யோதிதாபிவ்யங்க்யா ச நித்யோதிதா சிச்சக்திஃ புருஷஸ்தத்ஸஂநிதாநாதபிவ்யக்தமபிவ்யங்க்யசைதந்யஂ ஸத்த்வமாபிவ்யங்க்யா சிச்சக்திஃ. ததத்யந்தஸஂநிஹிதத்வாதந்தரங்கஂ புருஷஸ்ய போக்யதாஂ ப்ரதிபத்யதே.

ததேவ ஷாந்தப்ரஹ்மவாதிபிஃ ஸாஂக்யைஃ புருஷஸ்ய பரமாத்மநோதிஷ்டேயஂ கர்மாநுரூபஂ ஸுகதுஃகபோக்தரிதயா வ்யபதிஷ்யதே. யத்த்வநுத்ரிக்தத்வாதேகஸ்யாபி குணஸ்ய கதாசித்கஸ்யசிதங்கித்வாத்த்ரிகுணஂ ப்ரதிக்ஷணஂ பரிணமமாநஂ ஸுகதுஃகமோஹாத்மகநிர்மலஂ தத்தஸ்மிந்கர்மாநுரூபே ஷுத்தே ஸத்த்வே ஸ்வாகாரஸமர்பணத்வாரேண ஸஂவேத்யதாமாபாதயதி தச்சுத்தமாத்யஂ சித்தஸத்த்வமேகதஃ
ப்ரதிஸஂக்ராந்தசிச்சாயமந்யதோகரிஹீதவிஷயாகாரேண சித்தேநோபடௌகிதஸ்வாகாரஂ சித்ஸஂக்ராந்திபலாச்சேதநாயமாநஂ வாஸ்தவசைதந்யாபாவேபி ஸுகதுஃகபோகமநுபவதி. ஸ ஏவ போகோத்யந்தஸஂநிதாநேந விவேகாக்ரஹணாபோக்துரபி புருஷஸ்ய போக இதி வ்யபதிஷ்யதே. அநேநைவாபிப்ராயேண விந்த்யவாஸிநோக்தஂ “ஸத்த்வதப்யத்வமேவ புருஷதப்யத்வம்” இதி. அந்யத்ராபி ப்ரதிபிம்பே ப்ரதிபிம்பமாநச்சாயாஸதரிஷச்சாயோத்பவஃ ப்ரதிபிம்பஷப்தேநோச்யதே. ஏவஂ ஸத்த்வேபி பௌருஷேயசிச்சாயாஸதரிஷசிதபிவ்யக்திஃ ப்ரதிஸஂக்ராந்திஷப்தார்தஃ.

நநு ப்ரதிபிம்பநஂ நாம நிர்மலஸ்ய நியதபரிணாமஸ்ய நிர்மலே தரிஷ்டஂ, யதா முகஸ்ய தர்பணே. அத்யந்தநிர்மலஸ்ய வ்யாபகஸ்யாபரிணாமிநஃ புருஷஸ்ய தஸ்மாதத்யந்தநிர்மலாத்புருஷாதநிர்மலே ஸத்த்வே கதஂ ப்ரதிபிம்பநமுபபத்யதே?. உச்யதே ப்ரதிபிம்பநஸ்ய ஸ்வரூபமநவகச்சதா பவதேதமப்யதாயி. யைவ ஸத்த்வகதாயா அபிவ்யங்க்யாயாஷ்சிச்சக்தேஃ புருஷஸ்ய ஸாஂநித்யாதபிவ்யக்திஃ ஸைவ ப்ரதிபிம்பநமுச்யதே. யாதரிஷீ புருஷகதா சிச்சக்திஸ்தச்சாயா ததாவிர்பவதி. யதப்யுக்தமத்யந்தநிர்மலஃ புருஷஃ கதமநிர்மலே ஸத்த்வே ப்ரதிஸஂக்ராமதீதி ததப்யநைகாந்திகஂ, நைர்மல்யாதபகரிஷ்டேபி ஜலாதாவாதித்யாதயஃ ப்ரதிஸஂக்ராந்தாஃ ஸமுபலப்யந்தே. யதப்யுக்தமநவச்சிந்நஸ்ய நாஸ்தி ப்ரதிஸஂக்ராந்திரிதி ததப்யுக்தஂ, வ்யாபகஸ்யாப்யாகாஷஸ்ய தர்பணாதௌ ப்ரதிஸஂக்ராந்திதர்ஷநாத். ஏவஂ ஸதி ந காசிதநுபபத்திஃ ப்ரதிபிம்பதர்ஷநஸ்ய. நநு ஸாத்த்விகபரிணாமரூபே புத்திஸத்த்வே புருஷஸஂநிதாநாதபிவ்யங்க்யாயாஷ்சிச்சக்தேர்பாஹ்யார்தாகாரஸஂக்ராந்தௌ புருஷஸ்ய ஸுகதுஃகரூபோ போக இத்யுக்தஂ ததநுபபந்நம். ததேவ சித்தஸத்த்வஂ ப்ரகரிதாவபரிணதாயாஂ கதஂ ஸஂபவதி கிமர்தஷ்ச தஸ்யாஃ பரிணாமஃ? அதோச்யேத புருஷஸ்யார்தோபபோகஸஂபாதநஂ தயா கர்தவ்யம், அதஃ புருஷார்தகர்தவ்யதயா தஸ்யா யுக்த ஏவ பரிணாமஃ. தச்சாநுபபந்நஂ, புருஷார்தகர்தவ்யதாயா ஏவாநுபபத்தே, புருஷார்தோ மயா கர்தவ்ய இத்யேவஂவிதோத்யவஸாயஃ புருஷார்தகர்தவ்யதோச்யதே. ஜட஀ாயாஷ்ச ப்ரகரிதேஃ கதஂ ப்ரதமமேவைவஂவிதோத்யவஸாயஃ. அஸ்தி சேதத்யவஸாயஃ கதஂ ஜட஀த்வம். அத்ரோச்யதே — அநுலோமப்ரதிலோமலக்ஷணபரிணாமத்வயே ஸஹஜஂ ஷக்தித்வயமஸ்தி ததேவ புருஷார்தகர்தவ்யதோச்யதே. ஸா ச ஷக்திரசேதநாயா அபி ப்ரகரிதேஃ ஸஹஜைவ. பத்ர மஹதாதிமஹாபூதபர்யந்தோஸ்யா பஹிர்முகதயாநுலோமஃ பரிணாமஃ. புநஃ ஸ்வகாரணாநுப்ரவேஷத்வாரேணாஸ்மிதாந்தஃ பரிணாமஃ ப்ரதிலோமஃ. இத்தஂ புருஷஸ்யாபோகபரிஸமாப்தேஃ ஸஹஞஷக்தித்வயக்ஷயாத்கரிதார்தா ப்ரகரிதிர்ந புநஃ பரிணாமமாரபதே. ஏவஂவிதாயாஂ ச புருஷார்தகர்தவ்யதாயாஂ ஜட஀ாயா அபி ப்ரகரிதேர்ந காசிதநுபபத்திஃ. நநு யதீதரிஷீ ஷக்திஃ ஸஹஜைவ ப்ரதாநஸ்யாஸ்தி தத்கிமர்தஂ மோக்ஷார்திபிர்மோக்ஷாய யத்நஃ க்ரியதே, மோக்ஷஸ்ய சாநர்தநீயத்வே ததுபதேஷகஷாஸ்த்ரஸ்யாநர்தக்யஂ ஸ்யாத். உச்யதே — யோயஂ
ப்ரகரிதிபுருஷயோரநாதிர்போக்யபோக்தரித்வலக்ஷணஃ ஸஂபந்தஸ்தஸ்மிந்ஸதி வ்யக்தசேதநாயாஃ ப்ரகரிதேஃ கர்தரித்வாபிமாநாத்துஃகாநுபவே ஸதி கதமியஂ துஃகநிவரித்திராத்யந்திகீ மம ஸ்யாதிதி பவத்யேவாத்யவஸாயஃ அதோ துஃகநிவரித்த்யுபாயோபதேஷகஷாஸ்த்ரோபதேஷாபேக்ஷாஸ்த்யேவ ப்ரதாநஸ்ய. ததாபூதமேவ ச கர்மாநுரூபஂ புத்திஸத்த்வஂ ஷாஸ்த்ரோபதேஷஷ்ச விஷயஃ. தர்ஷநாந்தரேஷ்வப்யேவஂவித ஏவாவித்யாஸ்வபாவஃ ஷாஸ்த்ரேதிக்ரியதே. ஸ ச மோக்ஷாய ப்ரயதமாந ஏவஂவிதமேவ ஷாஸ்த்ரோபதேஷஂ ஸஹகாரிணபேக்ஷ்ய மோக்ஷாக்யஂ பலமாஸாதயதி. ஸர்வாண்யேவ கார்யாணி ப்ராப்தாயாஂ ஸாமக்ர்யாமாத்மாநஂ லபந்தே. அஸ்ய ச ப்ரதிலோமபரிணாமத்வாரேணைவோத்பாத்யஸ்ய மோக்ஷாக்யஸ்ய கார்யஸ்யேதரிஷ்யேவ ஸாமக்ரீ ப்ரமாணேந நிஷ்சிதா ப்ரகாராந்தரேணாநுபபத்தேஃ. அதஸ்தாஂ விநா கதஂ பவிதுமர்ஹதி. அத்ரஃ ஸ்திதமேதத் — ஸஂக்ராந்தவிஷயோபராகமபிவ்யக்தசிச்சாயஂ புத்திஸத்த்வஂ விஷயநிஷ்சயத்வாரேண ஸமக்ராஂ லோகயாத்ராஂ நிர்வாஹயதீதி. ஏவஂவிதமைவ சித்தஂ பஷ்யந்தோ ப்ராந்தாஃ ஸ்வஸஂவேதநஂ சித்தஂ சித்தமாத்ரஂ ச ஜகதித்யேவஂ ப்ருவாணாஃ ப்ரதிபோதிதா பவந்தி.

நநு யத்யேவஂவிதாதேவ சித்தாத்ஸகலவ்யவஹாரநிஷ்பத்திஃ கதஂ ப்ரமாணஷூந்யோ த்ரஷ்டாப்யுபகம்யத இத்யாஷங்க்ய த்ரஷ்டுஃ ப்ரமாணமாஹ —

——————–

ததஸஂக்யேயவாஸநாபிஷ்சித்ரமபி பரார்தஂ ஸஂஹத்யகாரித்வாத்||4.24||

||4.24|| ததேதச்சித்தமஸஂக்யேயாபிர்வாஸநாபிரேவ சித்ரீகரிதமபி பரார்தஂ பரஸ்ய போகாபவர்கார்தஂ ந ஸ்வார்தஂ ஸஂஹத்யகாரித்வாத்கரிஹவத். ஸஂஹத்யகாரிணா சித்தேந ந ஸ்வார்தேந பவிதவ்யஂ, ந ஸுகஂசித்தஂ ஸுகார்தஂ ந ஜ்ஞாநஂ ஜ்ஞாநார்தமுபயமப்யேதத்பரார்தம். யஷ்ச போகேநாபவர்கேண சார்தேநார்தவாந்புருஷஃ ஸ ஏவ பரோ ந பரஃ ஸாமாந்யமாத்ரம். யத்து கிஂசித்பரஂ ஸாமாந்யமாத்ரஂ ஸ்வரூபேணோதாஹரேத்வைநாஷிகஸ்தத்ஸர்வஂ ஸஂஹத்யகாரித்வாத்பரார்தமேவ ஸ்யாத். யஸ்த்வஸௌ பரோ விஷேஷஃ ஸ ந ஸஂஹத்யகாரீ புருஷ இதி.

||4.24|| ததேவ சித்தஂ ஸஂக்யாதுமஷக்யாபிர்வாஸநாபிஷ்சித்ரமபி நாநாரூபமபி பரார்தஂ பரஸ்ய ஸ்வாமிநோ போக்துர்போகாபவர்கலக்ஷணமர்தஂ ஸாதயதீதி, குதஃ? ஸஂஹத்யகாரித்வாத், ஸஂஹத்ய ஸஂபூய மிலித்வார்தக்ரியாகாரித்வாத். யச்ச ஸஂஹத்யார்தக்ரியாகாரி தத்பரார்தஂ தரிஷ்டஂ, யதா — ஷயநாஸநாதி. ஸத்த்வரஜஸ்தமாஂஸி ச சித்தலக்ஷணபரிணாமபாஞ்ஜி ஸஂஹத்யகாரீணி சாதஃ பரார்தாநி. யஃ பரஃ ஸ புருஷஃ. நநு யாதரிஷ்யேந ஷயநாஸநாதீநா பரேண ஷரீரவதா பாரார்த்யமுபலப்தஂ தத்தரிஷ்டாந்தபலேந தாதரிஷ ஏவ பரஃ ஸித்யதி. யாதரிஷஷ்ச பவதா பரோஸஂஹதரூபோபிப்ரேதஸ்தத்விபரீதஸ்ய ஸித்தேரயமிஷ்டவிகாதகரித்தேதுஃ. உச்யதே — யத்யபி ஸாமாந்யேந பரார்தமாத்ரத்வேந வ்யாப்திர்கரிஹீதா ததாபி ஸத்த்வாதிவிலக்ஷணதர்மிபர்யாலோசநயா தத்விலக்ஷண ஏவ போக்தா பரஃ ஸித்யதி. யதா — சந்தநவநாவரிதே ஷிகரிணி விலக்ஷணாத்பூமாத்வஹ்நிரநுமீயமாந இதரவஹ்நிவிலக்ஷணஷ்சந்தநப்ரபவ ஏவ ப்ரதீயதே, ஏவஂமிஹாபி விலக்ஷணஸ்ய ஸத்த்வாக்யஸ்ய போக்யஸ்ய பரார்தத்வேநுமீயமாநே ததாவித ஏவ போக்தாதிஷ்டாதா பரஷ்சிந்மாத்ரரூபோஸஂஹதஃ ஸித்யதி. யதி ச தஸ்ய பரத்வஂ ஸர்வோத்கரிஷ்டத்வமேவ ப்ரதீயதே ததாபி தாமஸேப்யோ விஷயேப்யஃ ப்ரகரிஷ்யதே ஷரீரஂ ப்ரகாஷரூபேந்த்ரியாஷ்ரயத்வாத், தஸ்மாதபி ப்ரகரிஷ்யந்த இந்த்ரியாணி, ததோபி ப்ரகரிஷ்டஂ ஸத்த்வஂ ப்ரகாஷரூபஂ, தஸ்யாபி யஃ ப்ரகாஷகஃ ப்ரகாஷ்யவிலக்ஷணஃ ஸ சித்ரூப ஏவ பவதீதி குதஸ்தஸ்ய ஸஂஹதத்வம்.

இதாநீஂ ஷாஸ்த்ரபலஂ கைவல்யஂ நிர்ணேதுஂ தஷபிஃ ஸூத்ரைருபக்ரமதே —

————–

விஷேஷதர்ஷிந ஆத்மபாவபாவநாநிவரித்திஃ||4.25||

||4.25|| யதா ப்ராவரிஷி தரிணாங்குரஸ்யோத்பேதேந தத்பீஜஸத்தாநுமீயதே ததா மோக்ஷமார்கஷ்ரவணேந யஸ்ய ரோமஹர்ஷாஷ்ருபாதௌ தரிஷ்யேதே தத்ராப்யஸ்தி விஷேஷதர்ஷநபீஜமபவர்கபாகீயஂ கர்மாபிநிர்வர்திதமித்யநுமீயதே. தஸ்யாத்மபாவபாவநா ஸ்வாபாவிகீ ப்ரவர்ததே. யஸ்யாபாவாதிதமுக்தஂ ஸ்வபாவஂ முக்த்வா தோஷாத்யேஷாஂ பூர்வபக்ஷே ருசிர்பவத்யருசிஷ்ச நிர்ணயே பவதி. தத்ராத்மபாவபாவநா கோஹமாஸஂ? கதமஹமாஸஂ? கிஂஸ்விதிதஂ? கதஂஸ்விதிதஂ? கே பவிஷ்யாமஃ? கதஂ வா பவிஷ்யாம இதி. ஸா து விஷேஷதர்ஷிநோ நிவர்ததே. குதஃ? சித்தஸ்யைவைஷ விசித்ரஃ பரிணாமஃ, புருஷஸ்த்வஸத்யாமவித்யாயாஂ ஷுத்தஷ்சித்ததர்மைரபராமரிஷ்ட இதி. ததோஸ்யாத்மபாவபாவநா குஷலஸ்ய நிவர்தத இதி.

||4.25|| ஏவஂ ஸத்த்வபுருஷயோரந்யத்வே ஸாதிதே யஸ்தயோர்விஷேஷஂ பஷ்யதி அஹமஸ்மாதந்ய இத்யேவஂரூபஂ, தஸ்ய விஜ்ஞாதசித்தஸ்வரூபஸ்ய சித்தே யாத்மபாவபாவநா ஸா நிவர்ததே சித்தமேவ கர்தரி–ஜ்ஞாதரி–போக்தரி இத்யபிமாநோ நிவர்ததே.

தஸ்மிந்ஸதி கிஂ பவதீத்யாஹ —

——————-

ததா விவேகநிம்நஂ கைவல்யப்ராக்பாரஂ சித்தம்||4.26||

||4.26|| ததாநீஂ யதஸ்ய சித்தஂ விஷயப்ராக்பாரமஜ்ஞாநநிம்நமாஸீத்ததஸ்யாந்யதா பவதி கைவல்யப்ராக்பாரஂ விவேகஜஜ்ஞாநநிம்நமிதி.

||4.26|| யதஸ்யாஜ்ஞாநநிம்நபதஂ பஹிர்முகஂ விஷயோபபோகபலஂ சித்தமாஸீத்ததிதாநீஂ விவேகநிம்ந விவேக மார்கமாந்தர்முகஂ கைவல்யப்ராக்பாரஂ கைவல்யபலஂ கைவல்யப்ராரம்பஂ வா ஸஂபத்யத இதி.

அஸ்மிஂஷ்ச விவேகவாஹிநி சித்தே யேந்தராயாஃ ப்ராதுர்பவந்தி தேஷாஂ ஹேதுப்ரதிபாதநத்வாரேண த்யாகோபாயமாஹ —

——————-

தச்சித்ரேஷு ப்ரத்யயாந்தராணி ஸஂஸ்காரேப்யஃ||4.27||

||4.27|| ப்ரத்யயவிவேகநிம்நஸ்ய ஸத்த்வபுருஷாந்யதாக்யாதிமாத்ரப்ரவாஹாரோஹிணஷ்சித்தஸ்ய தச்சித்ரேஷு ப்ரத்யயாந்தராண்யஸ்மீதி வா மமேதி வா ஜாநாமீதி வா ந ஜாநாமீதி வா. குதஃ, க்ஷீயமாணபீஜேப்யஃ பூர்வஸஂஸ்காரேப்யஃ இதி.

||4.27|| தஸ்மிந்ஸமாதௌ ஸ்திதஸ்ய தச்சித்ரேஷ்வந்தராலேஷு யாநி ப்ரத்யயாந்தராணி வ்யுத்தாநரூபாணி ஜ்ஞாநாநி தாநி ப்ராக்பூதேப்யோ வ்யுத்தாநாநுபவஜேப்யஃ ஸஂஸ்காரேப்யோஹஂ மமேத்யேவஂரூபாணி க்ஷீயமாணேப்யோபி ப்ரபவந்தி அந்தஃகரணோச்சித்தித்வாரேண தேஷாஂ ஹாநஂ கர்தவ்யமித்யுக்தஂ பவதி.

ஹாநோபாயஷ்ச பூர்வமேவோக்த இத்யாஹ —

—————-

ஹாநமேஷாஂ க்லேஷவதுக்தம்||4.28||

||4.28|| யதா க்லேஷா தக்தபீஜபாவா ந ப்ரரோஹ ஸமர்தா பவந்தி யதா ஜ்ஞாநாக்நிநா தக்தபீஜபாவஃ பூர்வஸஂஸ்காரோ ந ப்ரத்யயப்ரஸூர்பவதி. ஜ்ஞாநஸஂஸ்காராஸ்து சித்தாதிகாரஸமாப்திமநுஷேரத இதி ந சிந்த்யந்தே.

||4.28|| யதா க்லேஷாநாமவித்யாதீநாஂ ஹாநஂ பூர்வமுக்தஂ ததா ஸஂஸ்காராணாமபி கர்தவ்யம். யதா தே ஜ்ஞாநாக்நிநா ப்லுஷ்டா தக்தபீஜகல்பா ந புநஷ்சித்தபூமௌ ப்ரரோஹஂ லபந்தே ததா ஸஂஸ்காராபி.

ஏவஂ ப்ரத்யயாந்தராநுதயேந ஸ்திரீபூதே ஸமாதௌ யாதரிஷாஸ்ய யோகிநஃ ஸமாதிப்ரகர்ஷப்ராப்திர்பவதி ததாவிதமுபாயமாஹ —

——————-

ப்ரஸஂக்யாநேப்யகுஸீதஸ்ய ஸர்வதா விவேகக்யாதேர்தர்மமேகஃ ஸமாதிஃ||4.29||

||4.29|| யதாயஂ ப்ராஹ்மணஃ ப்ரஸஂக்யாநேப்யகுஸீதஸ்ததோபி ந கிஞ்சித்ப்ரார்தயதே. தத்ராபி விரக்தஸ்ய ஸர்வதா விவேகக்யாதிரேவ பவதீதி ஸஂஸ்காரபீஜக்ஷயாந்நாஸ்ய ப்ரத்யயாந்தராண்யுத்பத்யந்தே. ததாஸ்ய தர்மமேகோ நாம ஸமாதிர்பவதி.

||4.29|| ப்ரஸஂக்யாநஂ யாவதாஂ தத்த்வாநாஂ யதாக்ரமஂ வ்யவஸ்திதாநாஂ பரஸ்பரவிலக்ஷணஸ்வரூபவிபாவநஂ தஸ்மிந்ஸத்யப்யகுஸீதஸ்ய பலமலிப்ஸோஃ ப்ரத்யயாந்தராணாமநுதயாத்ஸர்வப்ரகாரவிவேக்யாதேஃ பரிஷேஷாத்தர்மமேகஃ ஸமாதிர்பவதி. ப்ரகரிஷ்டமஷுக்லகரிஷ்ணஂ தர்மஂ பரமபுருஷார்தஸாதகஂ மேஹதி ஸிஞ்சதீதி தர்மமேகஃ. அநேந ப்ரகரிஷ்டதர்மஸ்யைவ ஜ்ஞாநஹேதுத்வமித்யுபபாதிதஂ பவதி.

தஸ்மாத்தர்மமேகாத்கிஂ பவதீத்யத ஆஹ —

—————-

ததஃ க்லேஷகர்மநிவரித்திஃ||4.30||

||4.30|| தல்லாபாதவித்யாதயஃ க்லேஷாஃ ஸமூலகாஷஂ கஷிதா பவந்தி. குஷலாகுஷலாஷ்ச கர்மாஷயாஃ ஸமூலகாதஂ ஹதா பவந்தி. க்லேஷகர்மநிவரித்தௌ ஜீவந்நேவ வித்வாந்விமுக்தோ பவதி. கஸ்மாத், யஸ்மாத்விபர்யயோ பவஸ்ய காரணம். ந ஹி க்ஷீணக்லேஷவிபர்யயஃ கஷ்சித்கேநசித்க்வசிஜ்ஜாதோ தரிஷ்யத இதி.

||4.30|| க்லேஷாநாமவித்யாதீநாமபிநிவேஷாந்தாநாஂ கர்மணாஂ ச ஷுக்லாதிபேதேந த்ரிவிதாநாஂ ஜ்ஞாநோதயாத்பூர்வபூர்வகாரணநிவரித்த்யா நிவரித்திர்பவதி.

தேஷு நிவரித்தேஷு கிஂ பவதீத்யத ஆஹ —

—————-

ததா ஸர்வாவரணமலாபேதஸ்ய ஜ்ஞாநஸ்யாநந்த்யாஜ்ஜ்ஞேயமல்பம்||4.31||

||4.31|| ஸர்வைஃ க்லேஷகர்மாவரணைர்விமுக்தஸ்ய ஜ்ஞாநஸ்யாநந்த்யஂ பவதி. தமஸாபிபூதமாவரிதம் ஜ்ஞாநஸத்த்வம் க்வசிதேவ ரஜஸா ப்ரவர்திதமுத்காடிதஂ க்ரஹணஸமர்தஂ பவதி. யத்ர யதா ஸர்வைராவரணமலைரபகதமலஂ பவதி ததா பவத்யஸ்யாநந்த்யம். ஜ்ஞாநஸ்யாநந்த்யாஜ்ஜ்ஞேயமல்பஂ ஸஂபத்யதே. யதாகாஷே கத்யோதஃ. யத்ரேதமுக்தம் —

அந்தோ மணிமவித்யத்தமநங்குலிராவயத்.
அக்ரீவஸ்தஂ ப்ரத்யமுஞ்சத்தமஜிஹ்வோப்யபூஜயத்||இதி||31||

||4.31|| ஆவ்ரியதே சித்தமேபிரித்யாவரணாநி க்லேஷாஸ்த ஏவ மலாஸ்தேப்யோபேதஸ்ய தத்விரஹிதஸ்ய ஜ்ஞாநஸ்ய ஷரத்ககநநிபஸ்யாநந்த்யாதநவச்சேதாத் ஜ்ஞேயமல்பஂ கணநாஸ்பதஂ ந பவத்யக்லேஷேநைவ ஸர்வஂ ஜ்ஞேயஂ ஜாநாதீத்யர்தஃ.

ததஃ கிமித்யத ஆஹ —

————-

ததஃ கரிதார்தாநாஂ பரிணாமக்ரமஸமாப்திர்குணாநாம்||4.32||

||4.32|| தஸ்ய தர்மமேகஸ்யோதயாத்கரிதார்தாநாஂ குணாநாஂ பரிணாமக்ரமஃ பரிஸமாப்யதே. ந ஹி கரிதபோகாபவர்காஃ பரிஸமாப்தக்ரமாஃ க்ஷணமப்யவஸ்தாதுமுத்ஸஹந்தே.

அத கோயஂ க்ரமோ நாமேதி —

||4.32|| கரிதோ நிஷ்பாதிதோ போகாபவர்கலக்ஷணஃ புருஷார்தஃ ப்ரயோஜநஂ யைஸ்தே கரிதார்தா குணாஃ ஸத்த்வரஜஸ்தமாஂஸி தேஷாஂ பரிணாம ஆ புருஷார்தஸமாப்தேராநுலேம்யேந ப்ராதிலோம்யேந சாங்காங்கிபாவ ஸ்திதிலக்ஷணஸ்தஸ்ய யோஸௌ க்ரமோ வக்ஷ்யமாணஸ்தஸ்ய பரிஸமாப்திர்நிஷ்டா ந புநருத்பவ இத்யர்தஃ.

க்ரமஸ்யோக்தஸ்ய லக்ஷணமாஹ —

———————

க்ஷணப்ரதியோகீ பரிணாமாபராந்தநிர்க்ராஹ்யஃ க்ரமஃ||4.33||

||4.33|| க்ஷணாநந்தர்யாத்மா பரிணாமஸ்யாபராந்தேநாவஸாநேந கரிஹ்யதே க்ரமஃ. ந ஹ்யநநுபூதக்ரமக்ஷணா புராணதா வஸ்த்ரஸ்யாந்தே பவதி. நித்யேஷு ச க்ரமோ தரிஷ்டஃ.

த்வயீ சேயஂ நித்யதா கூடஸ்தநித்யதா பரிணாமிநித்யதா ச. தத்ர கூடஸ்தநித்யதா புருஷஸ்ய. பரிணாமிநித்யதா குணாநாம். யஸ்மிந்பரிணம்யமாநே தத்த்வஂ ந விஹந்யதே தந்நித்யம். உபயஸ்ய ச தத்த்வாநபிகாதாந்நித்யத்வம். தத்ர குணதர்மேஷு புத்த்யாதிஷு பரிணாமாபராந்தநிர்க்ராஹ்யஃ க்ரமோ லப்தபர்யவஸாநோ நித்யேஷு தர்மிஷு குணேஷ்வலப்தபர்யவஸாநஃ. கூடஸ்தநித்யேஷு ஸ்வரூபமாத்ரப்ரதிஷ்டேஷு முக்தபுருஷேஷு ஸ்வரூபாஸ்திதா க்ரமேணைவாநுபூயத இதி தத்ராப்யலப்தபர்யவஸாநஃ ஷப்தபரிஷ்டேநாஸ்திக்ரியாமுபாதாய கல்பித இதி.

அதாஸ்ய ஸஂஸாரஸ்ய ஸ்தித்யா கத்யா ச குணேஷு வர்தமாநஸ்யாஸ்தி க்ரமஸமாப்திர்ந வேதி. அவசநீயமேதத். கதம். அஸ்தி ப்ரஷ்ந ஏகாந்தவசநீயஃ ஸர்வோ ஜாதோ மரிஷ்யதி மரித்வா ஜநிஷ்யத இதி. ஓ3ம் போ இதி.

அத ஸர்வோ ஜாதோ மரிஷ்யதீதி மரித்வா ஜநிஷ்யத இதி. விபஜ்யவசநீயமேதத். ப்ரத்யுதிதக்யாதிஃ க்ஷீணதரிஷ்ணாஃ குஷலோ ந ஜநிஷ்யத இதரஸ்து ஜநிஷ்யதே. ததா மநுஷ்யஜாதிஃ ஷ்ரேயஸீ ந வா ஷ்ரேயஸீத்யேவஂ பரிபரிஷ்டே விபஜ்ய வசநீயஃ ப்ரஷ்நஃ பஷூநதிகரித்ய ஷ்ரேயஸீ தேவாநரிஷீஂஷ்சாதிகரித்ய நேதி. அயஂ த்வசநீயஃ ப்ரஷ்நஃ ஸஂஸாரோயமந்தவாநதாநந்த இதி. குஷலஸ்யாதி ஸஂஸாரக்ரமபரிஸமாப்திர்நேதரஸ்யேதி அந்யதராவதாரணே தோஷஃ. தஸ்மாத்வ்யாகரணீய ஏவாயஂ ப்ரஷ்ந இதி.

குணாதிகாரக்ரமஸமாப்தா கவல்யமுக்த. தத்ஸ்வரூபமவதார்யதே —

||4.33|| க்ஷணோல்பீயாந்காலஸ்தஸ்ய யோஸௌ ப்ரதியோகீ க்ஷணவிலக்ஷணஃ பரிணாமாபராந்தநிர்க்ராஹ்யோநுபூதேஷு க்ஷணேஷு பஷ்சாத்ஸஂகலநபுத்த்யை வ யோ கரிஹ்யதே ஸ க்ஷணாநாஂ க்ரம உச்யதே, ந ஹ்யநநுபூதேஷு க்ஷணேஷு க்ரமஃ பரிஜ்ஞாதுஂ ஷக்ய.

இதாநீஂ பலபூதஸ்ய கைவல்யஸ்யாஸாதாரணஂ ஸ்வரூபமாஹ —

———–

புருஷார்தஷூந்யாநாஂ குணாநாஂ ப்ரதிப்ரஸவஃ கைவல்யஂ ஸ்வரூபப்ரதிஷ்டா வா சிதிஷக்திரிதி||4.34||

||4.34|| கரிதபோகாபவர்காணாஂ புருஷார்தஷூந்யாநாஂ யஃ ப்ரதிப்ரஸவஃ கார்யகாரணாத்மகாநாஂ குணாநாஂ தத்கைவல்யஂ, ஸ்வரூபப்ரதிஷ்டா புநர்புத்திஸத்த்வாநபிஸஂபந்தாத்புருஷஸ்ய சிதிஷக்திரேவ கேவலா, தஸ்யாஃ ஸதா ததைவாவஸ்தாநஂ கைவல்யமிதி.

இதி ஷ்ரீபாதஞ்ஜலே ஸாஂக்யப்ரவசநே யோகஷாஸ்த்ரே ஷ்ரீமத்வ்யாஸபாஷ்யே
சதுர்தஃ கைவல்யபாதஃ||4||

||4.34|| ஸமாப்தபோகாபவர்கலக்ஷணபுருஷார்தாநாஂ குணாநாஂ யஃ ப்ரதிப்ரஸவஃ ப்ரதிலோமஸ்ய பரிணாமஸ்ய ஸமாப்தௌ விகாராநுத்பவஃ, யதி வா சிதிஷக்தேர்வரித்திஸாரூப்யநிவரித்தௌ ஸ்வரூபமாத்ரேவஸ்தாநஂ தத்கைவல்யமுச்யதே.

ந கேவலமஸ்மத்தர்ஷநே க்ஷேத்ரஜ்ஞஃ கைவல்யாவஸ்தாயாமேவவஂவிதஷ்சித்ரூபோ யாவத்தர்ஷநாந்தரேஷ்வபி விமரிஷ்யமாண ஏவஂரூபோவதிஷ்டதே. ததாஹி — ஸஂஸாரதஷாயாமாத்மா கர்தரித்வபோக்தரித்வாநுஸஂதாதரித்வமயஃ ப்ரதீயதேந்யதா யத்யயமேகஃ க்ஷேத்ரஜ்ஞஸ்ததாவிதோ ந ஸ்யாத்ததா ஜ்ஞாநலக்ஷணாநாமேவ பூர்வாபராநுஸஂதாதரிஷூந்யாநாமாத்மபாவே நியதஃ கர்மபலஸஂபந்தோ ந ஸ்யாத்கரிதஹாநா கரிதாப்யாகமப்ரஸங்கஷ்ச. யதி யேநைவ ஷாஸ்த்ரோபதிஷ்டமநுஷ்டிதஂ கர்ம தஸ்யைவ போக்தரித்வஂ பவேத்ததா ஹிதாஹிதப்ராப்திபரிஹாராய ஸர்வஸ்ய ப்ரவரித்திர்கடேத ஸர்வஸ்யைவ வ்யவஹாரஸ்ய ஹாநோபாதாநலக்ஷணஸ்யாநுஸஂதாநேநைவ வ்யாப்தத்வாஜ்ஜ்ஞாநக்ஷணாநாஂ பரஸ்பரபேதேநாநுஸஂதாநஷூந்யத்வாத்ததநுஸஂதாநாபாவே கஸ்யசிதபி வ்யவஹாரஸ்யாநுபபத்தேஃ கர்தா போக்தாநுஸஂகாதா யஃ ஸ ஆத்மேதி வ்யவஸ்தாப்யதே. மோக்ஷதஷாயாஂ து ஸகலக்ராஹ்யக்ராஹகலக்ஷணவ்யவஹாராபாவாச்சைதந்யமாத்ரமேவ தஸ்யாவஷிஷ்யதே. தச்சைதந்யஂ சிதிமாத்ரத்வேநைவோபபத்யதே ந புநராத்மஸஂவேதநேந. யஸ்மாத்விஷயக்ரஹணஸமர்தத்வமேவ சிதே ரூபஂ நாத்மக்ராஹகத்வம். ததாஹி — அர்தஷ்சித்யா கரிஹ்யமாணோயமிதி கரிஹ்யதே ஸ்வரூபஂ கரிஹ்யமாணமஹமிதி ந
புநர்யுகபத்பஹிர்முகதாந்தர்முகதாலக்ஷணவ்யாபாரத்வயஂ பரஸ்பரவிருத்தஂ கர்துஂ ஷக்யம். அத ஏகஸ்மிந்ஸமயே வ்யாபாரத்வயஸ்ய கர்துமஷக்யத்வாச்சித்ரூபதைவாவஷிஷ்யதே, அதோ மோக்ஷாவஸ்தாயாஂ நிவரித்தாதிகாரேஷு குணேஷு சிந்மாத்ரரூப ஏவாத்மாவதிஷ்டத இத்யேவஂ யுக்தம். ஸஂஸாரதஷாயாஂ த்வேவஂபூதஸ்யைவ கர்தரித்வஂ போக்தரித்வமநுஸஂதாதரித்வஂ ச ஸர்வமுபபத்யதே. ததாஹி — யோயஂ ப்ரகரித்யா ஸஹாநாதிர்நைஸர்கிகோஸ்ய போக்யபோக்தரித்வலக்ஷணஃ ஸஂபந்தோவிவேகக்யாதிமூலஸ்தஸ்மிந்ஸதி புருஷார்தகர்தவ்யதாரூபஷக்தித்வயஸத்பாவே யா மஹதாதிபாவேந பரிணதிஸ்தஸ்யாஂ ஸஂயோகே ஸதி யதாத்மநோதிஷ்டாதரித்வஂ சிச்சாயாஸமர்பணஸாமர்த்யஂ புத்திஸத்த்வஸ்ய ச ஸஂக்ராந்தசிச்சாயாக்ரஹணஸாமர்ஸ்யஂ சிதவஷ்டப்தாயாஷ்ச புத்தேர்யோயஂ கர்தரித்வபோக்தரித்வாத்யவஸாயஸ்தத ஏவ ஸர்வஸ்யாநுஸஂதாநபூர்வகஸ்ய வ்யவஹாரஸ்ய நிஷ்பத்தேஃ கிமந்யைஃ பல்முபிஃ கல்பநாஜல்பைஃ. யதி புநரேவஂபூதமார்கவ்யதிரேகேண பாரமார்திகமாத்மாநஃ கர்தரித்வாத்யங்கீ க்ரியேத ததாஸ்ய பரிணாமித்வப்ரஸங்கஃ. பரிணாமித்வாச்சாநித்யத்வே தஸ்யாத்மத்வமேவ ந ஸ்யாத். ந ஹ்யேகஸ்மிந்நேவ ஸமயே ஏகேநைவ ரூபேண பரஸ்பரவிருத்தாவஸ்தாநுபவஃ ஸஂபவதி. ததாஹி — யஸ்யாமவஸ்தாயாமாத்மஸமவேதே ஸுகே ஸமுத்பந்நே தஸ்யாநுபவிதரித்வஂ ந தஸ்யாமேவாவஸ்தாயாஂ துஃகாநுபவிதரித்வம். அதோவஸ்தாநாஂ நாநாத்வாத் ததபிந்நஸ்யாவஸ்தாவதோபி நாநாத்வஂ நாநாத்வேந ச பரிணாமித்வாந்நாத்மத்வம். நாபி நித்யத்வம். அத ஏவ ஷாந்தப்ரஹ்மவாதிபிஃ ஸாஂக்யைராத்மநஃ ஸதைவ ஸஂஸாரதஷாயாஂ மோக்ஷதஷாயாஂ சைகரூபத்வமங்கீக்ரியதே.

யே து வேதாந்தவாதிநஷ்சிதாநந்தமயத்வமாத்மநோ மோக்ஷே மந்யந்தே தேஷாஂ ந யுக்தஃ பக்ஷஃ. ததாஹி — ஆநந்தஸ்ய ஸுகரூபத்வாத்ஸுகஸ்ய ச ஸதைவ ஸஂவேத்யமாநதயைவ ப்ரதிபாஸாத்ஸஂவேத்யமாநத்வஂ ச ஸஂவேதநவ்யதிரேகேணாநுபபந்நமிதி ஸஂவேத்யஸஂவேதநயோரப்யுபகமாதத்வைதஹாநிஃ. அத ஸுகாத்மகத்வமேவ தஸ்யோச்யேத தத்விருத்ததர்மாத்யாஸாதநுபபந்நம். ந ஹி ஸஂவேதநஂ ஸஂவேத்யஂ சைகஂ பவிதுமர்ஹதி. கிஂசாத்வைதவாதிபிஃ கர்மாத்மபரமாத்மபேதேநாத்மா த்விவிதஃ ஸ்வீகரிதஃ. இத்தஂ ச தத்ர யேநைவ ரூபேண ஸுகதுஃகபோக்தரித்வஂ கர்மாத்மநஸ்தேநைவ ரூபேண யதி பரமாத்மாநஃ ஸ்யாத்ததா கர்மாத்மத்வபரமாத்மநஃ பரிணாமித்வமவித்யாஸ்வபாவத்வஂ ச ஸ்யாத். அத ந தஸ்ய ஸாக்ஷாத்போக்தரித்வஂ கிஂது ததுபடௌகிதமுதாஸீநதயாதிஷ்டாதரித்வேந ஸ்வீ கரோதி, ததாஸ்மத்தர்ஷநாநுப்ரவேஷஃ, ஆநந்தரூபதா ச பூர்வமேவ நிராகரிதா. கிஂ சாவித்யாஸ்வபாவத்வே நிஃஸ்வபாவத்வாத்கர்மாத்மநஃ கஃ ஷாஸ்த்ராதிகாரீ. ந தாவந்நித்யநிர்முக்தத்வாத்பரமாத்மா, நாபி அவித்யாஸ்வபாவத்வாத்கர்மாத்மா. ததஷ்ச ஸகலஷாஸ்த்ரவையர்த்யப்ரஸங்க. அவித்யாமயத்வே ச ஜகதோங்கீக்ரியமாணே கஸ்யாவித்யேதி விசார்யதே. ந தாவத்பரமாத்மநோ நித்யமுக்தத்வாத்வித்யாரூபத்வாச்ச, கர்மாத்மநோபி பரமார்ததோ நிஃஸ்வபாவதயா ஷஷவிஷாணப்ரக்யத்வே கதமவித்யாஸஂபந்தஃ? அதோச்யதே, ஏததேவாவித்யாயா அவித்யாத்வஂ யதவிசாரரமணீயத்வஂ நாம. யைவ ஹி விசாரேண திநகரஸ்பரிஷ்டநீஹாரவத்விலயமுபயாதி ஸாவித்யேத்யுச்யதே. மைவஂ, யத்வஸ்து கிஂசித்கார்யஂ கரோதி ததவஷ்யஂ குதஷ்சித்பிந்நமபிந்நஂ வா வக்தவ்யம். அவித்யாயாஷ்ச ஸஂஸாரலக்ஷணகார்யகர்தரித்வம் அவஷ்யமங்கீகர்தவ்யம். தஸ்மிந்ஸத்யபி யத்யநிர்வாச்யத்வமுச்யதே ததா கஸ்யசிதபி வாச்யத்வஂ ந ஸ்யாத். ப்ரஹ்மணோப்யவாச்யத்வப்ரஸக்திஃ. தஸ்மாததிஷ்டாதரிதாரூபவ்யதிரேகேண நாந்யதாத்மநோ ரூபமுபபத்யதே. அதிஷ்டாதரித்வஂ ச சித்ரூபமேவ தத்வ்யதிரிக்தஸ்ய தர்மஸ்ய கஸ்யசித்ப்ரமாணாநுபபத்தேஃ.

யைரபி நையாயிகாதிபிராத்மா சேதநாயோகாச்சேதந இத்யுச்யதே. சேதநாபி தஸ்ய மநஃஸஂயோகஜா. ததாஹி — இச்சாஜ்ஞாநப்ரயத்நாதயோ குணாஸ்தஸ்ய வ்யவஹாரதஷாயாமாத்மமநஃ ஸஂயோகாதுத்பத்யந்தே. தைரேவ ச குணைஃ ஸ்வயஂ ஜ்ஞாதா கர்தா போக்தேதி வ்யபதிஷ்யதே. மோக்ஷதஷாயாஂ து மித்யாஜ்ஞாநநிவரித்தௌ தந்மூலாநாஂ தோஷாணாமபி நிவரித்தேஸ்தேஷாஂ புத்த்யாதீநாஂ விஷேஷகுணாநாமத்யந்தோச்சித்தேஃ ஸ்வரூபமாத்ரப்ரதிஷ்டத்வமாத்மநோங்கீகரிதஂ, தேஷாமயுக்தஃ பக்ஷஃ, யதஸ்தஸ்யாஂ தஷாயாஂ நித்யத்வவ்யாபகத்வாதயோ குணா ஆகாஷாதீநாமபி ஸந்தி அதஸ்தத்வைலக்ஷண்யேநாத்மநஷ்சித்ரூபத்வமவஷ்யமங்கீகார்யம். ஆத்மத்வலக்ஷணஜாதியோக இதி சேத. ந, ஸர்வஸ்யைவ ஹி தஜ்ஜாதியோகஃ ஸஂபவதி, அதோ ஜாதிப்யோ வைலக்ஷண்யமாத்மநோவஷ்யமங்கீகர்தவ்யம். தச்சாதிஷ்டாதரித்வஂ, தச்ச சித்ரூபதயைவ கடதே நாந்யதா.

யைரபி மீமாஂஸகைஃ கர்மகர்தரிரூப ஆத்மாங்கீ க்ரியதே தேஷாமபி ந யுக்தஃ பக்ஷஃ. ததாஹி — அஹஂப்ரத்யயக்ராஹ்யஃ ஆத்மேதி தேஷாஂ ப்ரதிஜ்ஞா. அஹஂப்ரத்யயே ச கர்தரித்வஂ கர்மத்வஂ சாத்மந ஏவ. ந சைதத்விருத்தத்வாதுபபத்யதே. கர்தரித்வஂ ப்ரமாதரித்வஂ கர்மத்வஂ ச ப்ரமேயத்வம். ந சைதத்விருத்ததர்மாத்யாஸோ யுகபதேகஸ்ய கடதே. யத்விருத்ததர்மாத்யஸ்தஂ ந ததேகஂ, யதா பாவாபாவௌ, விருத்தே ச கர்தரித்வகர்மத்வே. அதோச்யதே — ந கர்தரித்வமகர்மத்வயோர்விரோதஃ கிஂது கர்தரித்வகரணதயோஃ. கைநேததுக்தஂ விருத்ததர்மாத்யாஸஸ்ய துல்யத்வாத்கர்தரித்வகரணத்வயோரேவ விரோதோ ந கர்தரித்வகர்மத்வயோஃ இதி. தஸ்மாதஹஂப்ரத்யயக்ராஹ்யத்வஂ பரிஹரித்யாத்மநோதிஷ்டாதரித்வமேவோபபந்நம், தச்ச சேதநத்வமேவ.

யைரபி த்ரவ்யபோதபர்யாயபேதேநாத்மநோவ்யாபகஸ்ய ஷரீரபரிமாணஸ்ய பரிணாமித்வமிஷ்யதே தேஷாமுத்தாநபராஹத ஏவ பக்ஷஃ. பரிணாமித்வே சித்ரூபதாஹாநிஷ்சித்ரூபதாபாவே கிமாத்மந ஆத்மத்வம். தஸ்மாதாத்மந ஆத்மத்வமிச்சதா சித்ரூபத்வமேவாங்கீகர்தவ்யம். தச்சாதிஷ்டாதரித்வமேவ.

கேசித்கர்தரிரூபமேவாத்மநமிச்சந்தி. ததா ஹி — விஷயஸாஂநித்யே யா ஜ்ஞாநலக்ஷணா க்ரியா ஸமுத்பந்நா தஸ்யா விஷயஸஂவித்திஃ பலஂ, தஸ்யாஂ ச பலரூபாயாஂ ஸஂவித்தௌ ஸ்வரூபஂ ப்ரகாஷரூபதயா ப்ரதிபாஸதே, விஷயஷ்ச க்ராஹ்யதயா ஆத்மா ச க்ராஹகதயா, கடமஹஂ ஜாநாமீத்யாகாரேண தஸ்யாஃ ஸமுத்பத்தேஃ. க்ரியாயாஷ்ச காரணஂ கர்தைவ பவதீத்யதஃ கர்தரித்வஂ போக்தரித்வஂ சாத்மநோ ரூபமிதி. ததநுபபந்நஂ, யஸ்மாத்தாஸாஂ ஸஂவித்தீநாஂ ஸ கிஂ கர்தரித்வஂ யுகபத்ப்ரதிபத்யதே க்ரமேண வா. யுகபத்கர்தரித்வே க்ஷணாந்தரே தஸ்ய கர்தரித்வஂ ந ஸ்யாத். அத க்ரமேண கர்தரித்வஂ ததேகரூபஸ்ய ந கடதே, ஏகேந ரூபேண சேத்தஸ்ய கர்தரித்வஂ ததைகஸ்ய ரூபஸ்ய ஸதைவ ஸஂநிஹிதத்வாத்ஸர்வஂ பலமேகரூபஂ ஸ்யாத். அத நாநாரூபதயா தஸ்ய கர்தரித்வஂ ததா பரிணாமித்வஂ, பரிணாமித்வாச்ச ந சித்ரூபத்வம். அதஷ்சித்ரூபத்வமேவாத்மந இச்சத்பிர்ந ஸாக்ஷாத்கர்தரித்வமங்கீகர்தவ்யம். யாதரிஷமஸ்மாபிஃ கர்தரித்வமாத்மநஃ ப்ரதிபாதிதஂ கூடஸ்தஸ்ய நித்யஸ்ய சித்ரூபஸ்ய ததேவோபபந்நம்.

ஏதேந ஸ்வப்ரகாஷஸ்யாத்மநோ விஷயஸஂவித்தித்வாரேண க்ராஹகத்வமபிவ்யஜத இதி யே வதந்தி தேபி அநேநைவ நிராகரிதாஃ.

கேசித்விமர்ஷாத்மகத்வேநாத்மநஷ்சிந்மயத்வமிச்சந்தி. தே ஹ்யாஹுர்ந விமர்ஷவ்யதிரேகேண சித்ரூபத்வமாத்மநோ நிரூபயிதுஂ ஷக்யம், ஜட஀ாத்வைலக்ஷண்யமேவ சித்ரூபத்வமுச்யதே, தச்ச விமர்ஷவ்யதிரேகேண நிரூப்யமாணஂ நாந்யதாவதிஷ்டதே. ததநுபபந்நம். இதமித்தமேவஂரூபமிதி யோ விசாரஃ ஸ விமர்ஷ இத்யுச்யதே. ஸ சாஸ்மிதாவ்யதிரேகேண நோத்தாநமேவ லபதே. ததாஹி — ஆத்மந்யுபஜாயமாநோ விமர்ஷோஹமேவஂபூத இத்யநேநாகாரேண ஸஂவேத்யதே. ததாஷ்சாஹஂஷப்தஸஂபிந்நஸ்யாத்மலக்ஷணஸ்யார்தஸ்ய தத்ர ஸ்புரணாந்ந விகல்பரூபதாதிக்ரமஃ, விகல்பஷ்சாத்யவஸாயாத்மா புத்திதர்மோ ந சித்தர்மஃ. கூடஸ்தநித்யத்வேந சிதேஃ ஸதைகரூபத்வாந்நாஹஂகாராநுப்ரவேஷஃ. ததநேந ஸவிமர்ஷத்வமாத்மாநஃ ப்ரதிபாதயதா புத்திரேவாத்மத்வேந ப்ராந்த்யா ப்ரதிபாதிதா ந ப்ரகாஷாத்மநஃ பரஸ்ய புருஷஸ்ய ஸ்வரூபமவகதமிதி.

இத்தஂ ஸர்வேஷ்வபி தர்ஷநேஷ்வதிஷ்டாதரித்வஂ விஹாய நாந்யதாத்மநோ ரூபமுபபத்யதே. அதிஷ்டாதரித்வஂ ச சித்ரூபத்வம். தச்ச ஜட஀ாத்வைலக்ஷண்யமேவ. சித்ரூபதயா யததிதிஷ்டதி ததேவ போக்யதாஂ நயதி. யச்ச சேதநாதிஷ்டிதஂ ததேவ ஸகலவ்யாபாரயோக்யஂ பவதி. ஏஷ ச ஸதி கரிதகரித்யத்வாத் ப்ரதாநஸ்ய வ்யாபாரநிவரித்தௌ யதாத்மநஃ கைவல்யமஸ்மாபிருக்தஂ தத்விஹாய தர்ஷநாந்தராணாமபி நாந்யா கதிஃ. தஸ்மாதிதமேவ யுக்தமுக்தஂ வரித்திஸாரூப்யபரிஹாரேண ஸ்வரூபே ப்ரதிஷ்டா சிதிஷக்தேஃ கைவல்யம்.

ததேவ ஸித்த்யந்தரேப்யோ விலக்ஷணாஂ ஸர்வஸித்திமூலபூதாஂ ஸமாதிஸித்திமபிதாய ஜாத்யந்தரபரிணாமலக்ஷணஸ்ய ச ஸித்திவிஷேஷஸ்ய ப்ரகரித்யாபூரணமேவ காரணமித்யுபபாத்ய தர்மாதீநாஂ ப்ரதிபந்தகநிவரித்திமாத்ர ஏக ஸாமர்த்யமிதி ப்ரதர்ஷ்ய நிர்மாணசித்தாநாமஸ்மிதாமாத்ராதுத்பவ இத்யுக்த்வா தேஷாஂ ச யோகிசித்தமேவாதிஷ்டாபகமிதி ப்ரதர்ஷ்ய யோகிசித்தஸ்ய சித்தாந்தரவைலக்ஷண்யமபிதாய தத்கர்மணாமலௌகிகத்வஂ சோபபாத்ய விபாகாநுகுணாநாஂ ச வாஸநாநாமபிவ்யக்திஸாமர்த்யே கார்யகாரணயோஷ்சேக்யப்ரதிபாதநேந வ்யவஹிதாநாமபி வாஸநாநாமாநந்தர்யமுபபாத்ய தாஸாமாநந்த்யேபி ஹேதுபலாதித்வாரேண ஹாநமுபதர்ஷ்யாதீதாதிஷ்வத்வஸு தர்மாணாஂ ஸத்பாவமுபபாத்ய விஜ்ஞாநவாதஂ நிராகரித்ய ஸாகாரவாதஂ ச ப்ரதிஷ்டாப்ய புருஷஷ்ய ஜ்ஞாதரித்வமுக்த்வா சித்தத்வாரேண ஸகலவ்யவஹாரநிஷ்பத்திமுபபாத்ய புருஷஸத்த்வே ப்ரமாணமுபதர்ஷ்ய கைவல்யநிர்ணயாய தஷபிஃ ஸூத்ரைஃ க்ரமேணோபயோகிநோர்தாநபிதாய ஷாஸ்த்ராந்தரேப்யேததேவ கைவல்யமித்யுபபாத்ய கைவல்யஸ்வரூபஂ நிர்ணீதமிதி வ்யாகரிதஃ கைவல்யபாதஃ.

இதி ஷ்ரீபோஜதேவவிரசிதாயாஂ பாதஞ்ஜலயோகஷாஸ்த்ரஸூத்ரவரித்தௌ
சதுர்தஃ கைவல்யபாதஃ||4||

————————————

ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம்
ஸ்ரீ பெரிய பெருமாள் பெரிய பிராட்டியார் ஆண்டாள் ஆழ்வார் எம்பெருமானார் ஜீயர் திருவடிகளே சரணம் .

ஸ்ரீ யோக ஸூத்ரம் -பாஷ்யம் –விருத்தி–அத்யாயம் -3-

February 12, 2021

தேஷபந்தஷ்சித்தஸ்ய தாரணா||3.1||

||3.1|| நாபிசக்ரே ஹரிதயபுண்டரீகே மூர்த்நி ஜ்யோதிஷி நாஸிகாக்ரே ஜிஹ்வாக்ர இத்யேவமாதிஷு தேஷேஷு பாஹ்யே வா விஷயே சித்தஸ்ய வரித்திமாத்ரேண பந்த இதி தாரணா.

||3.1|| ததேவஂ பூர்வோத்திஷ்டஂ தாரணாத்யங்கத்ரயஂ நிர்ணேதுஂ ஸஂயமஸஂஜ்ஞாவிதாநபூர்வகஂ பாஹ்யாப்யந்தராதி ஸித்திப்ரதிபாதநாய லக்ஷயிதுமுபக்ரமதே. தத்ர தாரணாயாஃ ஸ்வரூபமாஹ —

————

தத்ர ப்ரத்யயைகதாநதா த்யாநம்||3.2||

||3.2|| தஸ்மிந்தேஷே த்யேயாலம்பநஸ்ய ப்ரத்யயஸ்யைகதாநதா ஸதரிஷஃ ப்ரவாஹஃ ப்ரத்யயாந்தரேணாபராமரிஷ்டோ த்யாநம்.

||3.2|| தத்ர தஸ்மிந்ப்ரதேஷே யத்ர சித்தஂ தரிதஂ தத்ர ப்ரத்யயஸ்ய ஜ்ஞாநஸ்ய யைகதாநதா விஸதரிஷபரிணாமபரிஹாரத்வாரேண யதேவ தாரணாயாமாலம்பநீகரிதஂ ததாலம்பநதயைவ நிரந்தரமுத்பத்திஃ ஸா த்யாநமுச்யதே.

சரமஂ யோகாங்கஂ ஸமாதிமாஹ —

————

ததேவார்தமாத்ரநிர்பாஸ ஸ்வரூபஷூந்யமிவ ஸமாதிஃ||3.3||

||3.3|| இதமத்ரபோத்யம் — த்யாதரித்யேயத்யாநகலநாவத் த்யாநஂ தத்ரஹிதஂ ஸமாதிரிதி த்யாநஸமாத்யோர்விபாகஃ. அஸ்ய ச ஸமாதிரூபஸ்ய ங்கஸ்யாங்கிஸஂப்ரஜ்ஞாதயோகாதயஂ பேதோ யதத்ர சிந்தாரூபதயா நிஃஷேஷதோ த்யேயஸ்ய ஸ்வரூபஂ ந பாஸதே. அங்கிநி து ஸஂப்ரஜ்ஞாதே ஜ்ஞாதவ்ய ஸாக்ஷாத்காரோதயே ஸமாத்யவிஷயா அபி விஷயா பாஸந்த இதி. ததா ச ஸாக்ஷாத்காரயுக்தைகாக்ர்யகாலே ஸஂப்ரஜ்ஞாதயோகஃ. அந்யதா தே ஸமாதிமாத்ரமிதி விபாகஃ ஸமாதிஃ த்யாநமேவ த்யேயாகாரநிர்பாஸஂ ப்ரத்யயாத்மகேந ஸ்வரூபேண ஷூந்யமிவ யதா பவதி த்யேயஸ்வபாவாவேஷாத்ததா ஸமாதிரித்யுச்யதே.

||3.3|| ததேவோக்தலக்ஷணஂ த்யாநஂ யத்ரார்தமாத்ரநிர்பாஸமர்தாகாரஸமாவேஷாதுத்பூதார்தரூபஂந்யக்பூதஜ்ஞாநஸ்வரூபத்வேந ஸ்வரூபஷூந்யதாமிவாபத்யதே ஸ ஸமாதிரித்யுச்யதே. ஸம்யகாதீயத ஏகாக்ரீ க்ரியதே விக்ஷேபாந்பரிஹரித்ய மநோ யத்ர ஸ ஸமாதிஃ.

உக்தலக்ஷணஸ்ய யோகாங்கத்ரயஸ்ய வ்யவஹாராய ஸ்வஷாஸ்த்ரே தாந்த்ரிகீஂ ஸஂஜ்ஞாஂ கர்துமாஹ —

————–

த்ரயமேகத்ர ஸஂயமஃ||3.4||

||3.4|| ததேதத்தாரணாத்யாநஸமாதித்ரயமேகத்ர ஸஂயமஃ. ஏகவிஷயாணி த்ரீணி ஸாதநாநி ஸஂயமஃ இத்யுச்யதே. ததஸ்ய த்ரயஸ்ய தாந்த்ரிகீ பரிபாஷா ஸஂயம இதி.

||3.4|| ஏகஸ்மிந்விஷயே தாரணாத்யாநஸமாதித்ரயஂ ப்ரவர்தமாநஂ ஸஂயமஸஂஜ்ஞயா ஷாஸ்த்ரே வ்யவஹ்ரியதே.

தஸ்ய பலமாஹ —

————–

தஜ்ஜயாத்ப்ரஜ்ஞாலோகஃ||3.5||

||3.5|| தஸ்ய ஸஂயமஸ்ய ஜயாத்ஸமாதிப்ரஜ்ஞாயா பவத்யாலோகோ யதா யதா ஸஂயமஃ ஸ்திரபதோ பவதி ததா ததேஷ்வரப்ரஸாதாத்ஸமாதிப்ரஜ்ஞா விஷாரதீ பவதி.

||3.5|| தஸ்ய ஸஂயமஸ்ய ஜயாதப்யாஸேந ஸாத்ம்யோபாதநாத்ப்ரஜ்ஞாயா விவேகக்யாதேராலோகஃ ப்ரஸவோ பவதி. ப்ரஜ்ஞா ஜ்ஞேயஂ ஸம்யகவபாஸயதீத்யர்தஃ.

தஸ்யோபயோகமாஹ —

—————

தஸ்ய பூமிஷு விநியோகஃ||3.6||

||3.6|| தஸ்ய ஸஂயமஸ்ய ஜிதபூமேர்யாநந்தரா பூமிஸ்தத்ர விநியோகஃ. ந ஹ்யஜிதாதரபூமிரநந்தரபூமிஂ விலங்க்ய ப்ராந்தபூமிஷு ஸஂயமஂ லபதே. ததபாவாச்ச குதஸ்தஸ்ய ப்ரஜ்ஞாலோகஃ. ஈஷ்வரப்ரஸாதாஜ்ஜிதோத்தரபூமிகஸ்ய ச நாதரபூமிஷு பரசித்தஜ்ஞாநாதிஷு ஸஂயமோ யுக்தஃ. கஸ்மாத் ததர்தஸ்யாந்யதைவாவகதத்வாத். பூமேரஸ்யா இயமநந்தரா பூமிரித்யத்ர யோக ஏவோபாத்யாயஃ. கதம். ஏவஂ ஹ்யுக்தம் —

யோகேந யோகோ ஜ்ஞாதவ்யோ யோகோ யோகாத்ப்ரவர்ததே.
யோப்ரமத்தஸ்து யோகேந ஸ யோகே ரமதே சிரம்||இதி||6||

||3.6|| தஸ்ய ஸஂயமஸ்ய பூமிஷு ஸ்தூலஸூக்ஷ்மாலம்பநபேதேந ஸ்திதாஸு சித்தவரித்திஷு விநியோகஃ கர்தவ்யஃ, அதராமதராஂ சித்தபூமிஂ ஜிதாஂ ஜிதாஂ ஜ்ஞாத்வோத்தரஸ்யாஂ பூமௌ ஸஂயமஃ கார்யஃ. ந ஹ்யநாத்மீகரிதாதரபூமிருத்தரஸ்யாஂ பூமௌ ஸஂயமஂகுர்வாணஃ பலபாக்பவதி.

ஸாதநபாதே யோகாங்காந்யஷ்டாவுத்திஷ்ய பஞ்சாநாஂ லக்ஷணஂ விதாய த்ரயாணாஂ கதஂ ந கரிதமித்யாஷங்க்யாஹ —

——————-

த்ரயமந்தரங்கஂ பூர்வேப்யஃ||3.7||

||3.7|| ததேதத்தாரணாத்யாநஸமாதித்ரயமந்தரங்கஂ ஸஂப்ரஜ்ஞாதஸ்ய ஸமாதேஃ பூர்வேப்யோ யமாதிப்யஃ பஞ்சப்யஃ ஸாதநேப்ய இதி.

||3.7|| பூர்வேப்யோ யமாதிப்யோ யோகாங்கேப்யஃ பாரம்பர்யேண ஸமாதேருபகாரகேப்யோ தாரணாதியோகாங்கத்ரயஂ ஸஂப்ரஜ்ஞாதஸ்ய ஸமாதேரந்தரங்கஂ ஸமாதிஸ்வரூபநிஷ்பாதநாத்||

தஸ்யாபி ஸமாத்யந்தராபேக்ஷயா பஹிரங்கத்வமாஹ —

—————-

ததபி பஹிரங்கஂ நிர்பீஜஸ்ய||3.8||

||3.8|| ததப்யந்தரங்கஂ ஸாதநத்ரயஂ நிர்பீஜஸ்ய யோகஸ்ய பஹிரங்கஂ பவதி. கஸ்மாத், ததபாவே பாவாதிதி.

அத நிரோதசித்தக்ஷணேஷு சலஂ குணவரித்தமிதி கீதரிஷஸ்ததா சித்தபரிணாமஃ —

||3.8|| நிர்பீஜஸ்ய நிராலம்பநஸ்ய ஷூந்யபாவநாபரபர்யாயஸ்ய ஸமாதேரேததபி யோகாங்கத்ரயஂ பஹிரங்கஂ பாரம்பர்யேணோபகாரகத்வாத்.

இதாநீஂ யோகஸித்திராக்யாதுகாமஃ ஸஂயமஸ்ய விஷயபரிஷுத்திஂ கர்துஂ க்ரமேண பரிணாமத்ரயமாஹ —

—————-

வ்யுத்தாநநிரோதஸஂஸ்காரயோரபிபவப்ராதுர்பாவௌ நிரோதக்ஷணசித்தாந்வயோ நிரோதபரிணாமஃ||3.9||

||3.9|| வ்யுத்தாநஸஂஸ்காராஷ்சித்ததர்மா ந தே ப்ரத்யயாத்மகா இதி ப்ரத்யயநிரோதே ந நிருத்தா நிரோதஸஂஸ்காரா அபி சித்ததர்மாஸ்தயோரபிபவப்ராதுர்பாவௌ வ்யுத்தாநஸஂஸ்காரா ஹீயந்தே நிரோதஸஂஸ்காரா ஆதீயந்தே நிரோதக்ஷணஂ சித்தமந்வேதி
ததேகஸ்ய சித்தஸ்ய ப்ரதிக்ஷணமிதஂ ஸஂஸ்காராந்யதாத்வஂ நிரோதபரிணாமஃ. ததா ஸஂஸ்காரஷேஷஂ சித்தமிதி நிரோதஸமாதௌ வ்யாக்யாதம்.

||3.9|| வ்யுத்தாநஂ க்ஷிப்தமூடவிக்ஷிப்தாக்யஂ பூமித்ரயம். நிரோதஃ ப்ரகரிஷ்டஸத்த்வஸ்யாங்கிதயா சேதஸஃ பரிணாமஃ. தாப்யாஂ வ்யுத்தாநநிரோதாப்யாஂ யௌ ஜநிதௌ ஸஂஸ்காரௌ தயோர்யதாக்ரமமபிபவப்ராதுர்பாவௌ யதா பவதஃ. அபிபவோ ந்யக்பூததயா கார்யகரணாஸாமர்த்யேநாவஸ்தாநம். ப்ராதுர்பாவோ வர்தமாநேத்வநி அபிவ்யக்தரூபதயாவிர்பாவஃ. ததா நிரோதக்ஷணே சித்தஸ்யோபயவரித்தித்வாதந்வயோ யஃ ஸ நிரோதபரிணாம உச்யதே. அயமர்தஃ — யதா வ்யுத்தாநஸஂஸ்காரரூபோ தர்மஸ்திரோபூதோ பவதி, நிரோதஸஂஸ்காரரூபஷ்சாவிர்பவதி, தர்மிரூபதயா ச சித்தமுபேயாந்வயித்வேபி நிரோதாத்மநாவஸ்திதஂ ப்ரதீயதே, ததா ஸ நிரோதபரிணாமஷப்தேந வ்யவஹ்ரியதே. சலத்வாத்குணவரித்தஸ்ய யத்யபி சேதஸோ நிஷ்சலத்வஂ நாஸ்தி ததாபி ஏவஂபூதஃ பரிணாமஃ ஸ்தைர்யமுச்யதே.

தஸ்யைவ பலமாஹ —

————-

தஸ்ய ப்ரஷாந்தவாஹிதா ஸஂஸ்காராத்||3.10||

||3.10|| நிரோதஸஂஸ்காராப்யாஸபாடவாபேக்ஷா ப்ரஷாந்தவாஹிதா சித்தஸ்ய பவதி. தத்ஸஂஸ்காரமாந்த்யே வ்யுத்தாநதர்மிணா ஸஂஸ்காரேண நிரோததர்மஸஂஸ்காரோபிபூயத இதி.

||3.10|| தஸ்ய சேதஸோ நிருக்தாந்நிரோதஸஂஸ்காராத்ப்ரஷாந்தவாஹிதா பவதி. பரிஹரிதவிக்ஷேபதயா ஸதரிஷப்ரவாஹபரிணாமி சித்தஂ பவதீத்யர்தஃ.

நிரோதபரிணாமமபிதாய ஸமாதிபரிணாமமாஹ —

——————

ஸர்வார்ததைகாக்ரதயோஃ க்ஷயோதயௌ சித்தஸ்ய ஸமாதிபரிணாமஃ||3.11||

||3.11|| ஸர்வார்ததா சித்ததர்மஃ. ஏகாக்ரதாபி சித்ததர்மஃ. ஸர்வார்ததாயாஃ க்ஷயஸ்திரோபாவ இத்யர்தஃ. ஏகாக்ரதாயா உதய ஆவிர்பாவ இத்யர்தஃ. தயோர்தர்மித்வேநாநுகதஂ சித்தஂ, ததிதஂ சித்தமபாயோபஜநயோஃ ஸ்வாத்மபூதயோர்தர்மயோரநுகதஂ ஸமாதீயதே ஸ சித்தஸ்ய ஸமாதிபரிணாமஃ.

||3.11|| ஸர்வார்ததா சலத்வாந்நாநாவிதார்தக்ரஹணஂ சித்தஸ்ய விக்ஷேபோ தர்மஃ. ஏகஸ்மிந்நேவாலம்பநே ஸதரிஷபரிணாமிதைகாக்ரதா, ஸாபி சித்தஸ்ய தர்மஃ. தயோர்யதாக்ரமஂ க்ஷயோதயௌ ஸர்வார்ததாலக்ஷணஸ்ய தர்மஸ்ய க்ஷயோத்யந்தாபிபவ ஏகாக்ரதாலக்ஷணஸ்ய தர்மஸ்ய ப்ராதுர்பாவோபிவ்யக்திஷ்சித்தஸ்யோத்ரிக்தஸத்த்வஸ்யாந்வயிதயாவஸ்தாநஂ ஸமாதிபரிணாம இத்யுச்யதே. பூர்வஸ்மாத்பரிணாமாதஸ்யாயஂ விஷேஷஃ — தத்ர ஸஂஸ்காரலக்ஷணயோர்தர்மயோரபிபவப்ராதுர்பாவௌ பூர்வஸ்ய வ்யுத்தாநஸஂஸ்காரரூபஸ்ய ந்யக்பாவஃ. உத்தரஸ்ய நிரோதஸஂஸ்காரரூபஸ்யோத்பவோநபிபூதத்வேநாவஸ்தாநம். இஹ து க்ஷயோதயாவிதி ஸர்வார்ததாரூபஸ்ய விக்ஷேபஸ்யாத்யந்ததிரஸ்காராதநுத்பத்திரதீதேத்வநி ப்ரவேஷஃ க்ஷய ஏகாக்ரதாலக்ஷணஸ்ய தர்மஸ்யோத்பவோ வர்தமாநேத்வநி ப்ரகடத்வம்.

தரிதீயமேகாக்ரதாபரிணாமமாஹ —

————–

ததஃ புநஃ ஷாந்தோதிதௌ துல்யப்ரத்யயௌ சித்தஸ்யைகாக்ரதாபரிணாமஃ||3.12||

||3.12|| ஸமாஹிதசித்தஸ்ய பூர்வப்ரத்யயஃ ஷாந்த உத்தரஸ்தத்ஸதரிஷ உதிதஃ, ஸமாதிசித்தமுபயோரநுகதஂ புநஸ்ததைவாஸமாதிப்ரேஷாதிதி. ஸ கல்வயஂ தர்மிணஷ்சித்தஸ்யைகாக்ரதாபரிணாமஃ.

||3.12|| ஸமாஹிதஸ்யைவ சித்தஸ்யைகப்ரத்யயோ வரித்திவிஷேஷஃ ஷாந்தோதீதமத்வாநஂ ப்ரவிஷ்டஃ. அபரஸ்தூதிதோ வர்தமாநேத்வநி ஸ்புரிதஃ. த்வாவபி ஸமாஹிதசித்தத்வேந துல்யாவேகரூபாலம்பநத்வேந ஸதரிஷௌ ப்ரத்யயாவுபயத்ராபி ஸமாஹிதஸ்யைவ சித்தஸ்யாந்வயித்வேநாவஸ்தாநஂ, ஸ ஏகாக்ரதாபரிணாம இத்யுச்யதே.

சித்தபரிணாமோக்தஂ ரூபமந்யத்ராப்யதிதிஷந்நாஹ —

—————–

ஏதேந பூதேந்த்ரியேஷு தர்மலக்ஷணாவஸ்தாபரிணாமா வ்யாக்யாதாஃ||3.13||

||3.13|| ஏதேந பூர்வோக்தேந சித்தபரிணாமேந தர்மலக்ஷணாவஸ்தாரூபேண பூதேந்த்ரியேஷு தர்மபரிணாமோ லக்ஷணபரிணாமோவஸ்தாபரிணாமஷ்சோக்தோ வேதிதவ்யஃ. தத்ர வ்யுத்தாநநிரோதயோரபிபவப்ராதுர்பாவௌ தர்மிணி தர்மபரிணாமஃ. லக்ஷணபரிணாமஷ்ச. நிரோதஸ்த்ரிலக்ஷணஸ்த்ரிபிரத்வபிர்யுக்தஃ. ஸ கல்வநாகதலக்ஷணமத்வாநஂ ப்ரதமஂ ஹித்வா தர்மத்வமநதிக்ராந்தோ வர்தமாநலக்ஷணஂ ப்ரதிபந்நஃ. யத்ராஸ்ய ஸ்வரூபேணாபிவ்யக்திஃ. ஏஷோஸ்ய த்விதீயோத்வா. ந சாதீதாநாகதாப்யாஂ லக்ஷணாப்யாஂ வியுக்தஃ.

ததா வ்யுத்தாநஂ த்ரிலக்ஷணஂ த்ரிபிரத்வபிர்யுக்தஂ வர்தமாநலக்ஷணஂ ஹித்வா தர்மத்வமநதிக்ராந்தமதீதலக்ஷணஂ ப்ரதிபந்நம். ஏஷோஸ்ய தரிதீயோத்வா. ந சாநாகதவர்தமாநாப்யாஂ லக்ஷணாப்யாஂ வியுக்தம். ஏவஂ புநர்வ்யுத்தாநமுபஸஂபத்யமாநமநாகதலக்ஷணஂ ஹித்வா தர்மத்வமநதிக்ராந்தஂ வர்தமாநலக்ஷணஂ ப்ரதிபந்நம். யத்ராஸ்ய ஸ்வரூபாபிவ்யக்தௌ ஸத்யாஂ வ்யாபாரஃ. ஏஷோஸ்ய த்விதீயோத்வா. ந சாதீதாநாகதாப்யாஂ லக்ஷணாப்யாஂ வியுக்தமிதி. ஏவஂ புநர்நிரோத ஏவஂ புநர்வ்யுத்தாநமிதி.

ததாவஸ்தாபரிணாமஃ. தத்ர நிரோதக்ஷணேஷு நிரோதஸஂஸ்காரா பலவந்தோ பவந்தி துர்பலா வ்யுத்தாநஸஂஸ்காரா இதி. ஏஷ தர்மாணாமவஸ்தா பரிணாமஃ. தத்ர தர்மிணோ தர்மைஃ பரிணாமோ தர்மாணாஂ த்ர்யத்வநாஂ லக்ஷணைஃ பரிணாமோ லக்ஷணநாமப்யவஸ்தாபிஃ பரிணாம இதி. ஏவஂ தர்மலக்ஷணவஸ்தாபரிணாமைஃ ஷூந்யஂ ந க்ஷணமபி குணவரித்தமவதிஷ்டதே. சலஂ ச குணவரித்தம். குணஸ்வாபாவ்யஂ து ப்ரவரித்திகாரணமுக்தஂ குணாநாமிதி. ஏதேந பூதேந்த்ரியேஷு தர்மதர்மிபேதாத்ித்ரவிதஃ பரிணாமோ வேதிதவ்யஃ.

பரமார்ததஸ்த்வேக ஏவ பரிணாமஃ. தர்மிஸ்வரூபமாத்ரோ ஹி தர்மோ தர்மிவிக்ரியைவைஷா தர்மத்வாரா ப்ரபஞ்ச்யத இதி. தத்ர தர்மஸ்ய தர்மிணி வர்தமாநஸ்யைவாத்வஸ்வதீதாநாகதவர்தமாநேஷு பாவாந்யதாத்வஂ பவதி ந து த்ரவ்யாந்யதாத்வம். யதா ஸுவர்ணபாஜநஸ்ய பித்த்வாந்யதாக்ரியமாணஸ்ய பாவாந்யதாத்வஂ பவதி ந ஸுவர்ணாந்யதாத்வமிதி.

அபர ஆஹ — தர்மாநப்யதிகோ தர்மீ பூர்வதத்த்வாநதிக்ரமாத். பூர்வாபராவஸ்தாபேதமநுபதிதஃ கௌடஸ்த்யேநைவ பரிவர்தேத யத்யந்வயீ ஸ்யாதிதி. அயமதோஷஃ. கஸ்மாத். ஏகாந்ததாநப்யுபகமாத். ததேதத்த்ரைலோக்யஂ வ்யக்தேரபைதி நித்யத்வப்ரதிஷேதாத். அபேதமப்யஸ்தி விநாஷப்ரதிஷேதாத். ஸஂஸர்காச்சாஸ்ய ஸௌக்ஷ்மயஂ, ஸௌக்ஷ்ம்யாச்சாநுபலப்திரிதி.

லக்ஷணபரிணாமோ தர்மோத்வஸு வர்தமாநோதீதோதீதலக்ஷணயுக்தோநாகதவர்தமாநாப்யாஂ லக்ஷணாப்யாமவியுக்தஃ. ததாநாகதோநாகதலக்ஷணயுக்தோ வர்தமாநாதீதாப்யாஂ லக்ஷணப்யாமவியுக்தஃ. ததா வர்தமாநோ வர்தமாநலக்ஷணயுக்தோதீதாநாகதாப்யாஂ லக்ஷணாப்யாமவியுக்த இதி. யதா புருஷ ஏகஸ்யாஂ ஸ்த்ரியாஂ ரக்தோ ந ஷேஷாஸு விரக்தோ பவதீதி.

அத்ர லக்ஷணபரிணாமே ஸர்வஸ்ய ஸர்வலக்ஷணயோகாதத்வஸஂகரஃ ப்ராப்நோதீதி பரைர்தோஷஷ்சோத்யத இதி. தஸ்ய பரிஹாரஃ — தர்மாணாஂ தர்மத்வமப்ரஸாத்யம். ஸதி ச தர்மத்வே லக்ஷணபேதோபி வாச்யோ ந வர்தமாநஸமய ஏவாஸ்ய தர்மத்வம். ஏவஂ ஹி ந சித்தஂ ராகதர்மகஂ ஸ்யாத்க்ரோதகாலே ராகஸ்யாஸமுதாசாராதிதி.

கிஞ்ச த்ரயாணாஂ லக்ஷணாநாஂ யுகபதேகஸ்யாஂ வ்யக்தௌ நாஸ்தி ஸஂபவஃ. க்ரமேண து ஸ்வவ்யஞ்ஜகாஞ்ஜநஸ்ய பாவோ பவேதிதி. உக்தஂ ச ரூபாதிஷயா வரித்த்யதிஷயாஷ்ச விருத்யதே, ஸாமாந்யாநி த்வதிஷயைஃ ஸஹ ப்ரவர்தந்தே. தஸ்மாதஸஂகரஃ. யதா ராகஸ்யைவ க்வசித்ஸமுதாசார இதி ந ததாநீமந்யத்ராபாவஃ கிஂது கேவலஂ ஸாமாந்யேந ஸமந்வாகத இத்யஸ்தி ததா தத்ர தஸ்ய பாவஃ. ததா லக்ஷணஸ்யேதி.

ந தர்மீ த்ர்யத்வா தர்மாஸ்து த்ர்யத்வாநஸ்தே லக்ஷிதா அலக்ஷிதாஸ்தத்ர லக்ஷிதாஸ்தாஂ தாமவஸ்தாஂ ப்ராப்நுவந்தோந்யத்வேந ப்ரதிநிர்திஷ்யந்தேவஸ்தாந்தரதோ ந த்ரவ்யாந்தரதஃ. யதைகா ரேகா ஷதஸ்தாநே ஷதஂ தஷஸ்தாநே தஷைகா சைகஸ்யாநே. யதா சைகத்வேபி ஸ்த்ரீ மாதா சோச்யதே துஹிதா ச ஸ்வஸா சேதி.

அவஸ்தாபரிணாமே கௌடஸ்த்யப்ரஸங்கதோஷஃ கைஷ்சிதுக்தஃ. கதம். அத்வநோ வ்யாபாரேண வ்யவஹிதத்வாத். யதா தர்மஃ ஸ்வவ்யாபாரஂ ந கரோதி ததாநாகதோ யதா கரோதி ததா வர்தமாநோ யதா கரித்வா நிவரித்தஸ்ததாதீத இத்யேவஂ தர்மதர்மிணோர்லக்ஷணாநாமவஸ்தாநாஂ ச கௌடஸ்த்யஂ ப்ராப்நோதீதி பரைர்தோஷ உச்யதே.

நாஸௌ தோஷஃ. கஸ்மாத். குணிநித்யத்வேபி குணாநாஂ விமர்தவைசித்ர்யாத். யதா ஸஂஸ்தாநமாதிமத்தர்மமாத்ரஂ ஷப்தாதீநாஂ குணாநாஂ விநாஷ்யவிநாஷிநாமேவஂ லிங்கமாதிமத்தர்மமாத்ரஂ ஸத்த்வாதீநாஂ குணாநாஂ விநாஷ்யவிநாஷிநாஂ தஸ்மிந்விகாரஸஂஜ்ஞேதி.

தத்ரேதமுதாஹரணஂ மரித்தர்மீ பிண்டாகாராத்தர்மாத்தர்மாந்தரமுபஸஂபத்யமாநோ தர்மதஃ பரிணமதே கடாகார இதி. கடாகாரோநாகதஂ லக்ஷணஂ ஹித்வா வர்தமாநலக்ஷணஂ ப்ரதிபத்யத இதி லக்ஷணதஃ பரிணமதே. கடோ நவபுராணதாஂ ப்ரதிக்ஷணமநுபவந்நவஸ்தாபரிணாமஂ ப்ரதிபத்யத இதி. தர்மிணோபி தர்மாந்தரமவஸ்தா தர்மஸ்யாபி லக்ஷணாந்தரமவஸ்தேத்யேக ஏவ த்ரவ்யபரிணாமோ பேதேநோபதர்ஷித இதி. ஏவஂ பதார்தாந்தரேஷ்வபி யோஜ்யமிதி. த ஏதே தர்மலக்ஷணாவஸ்தாபரிணாமா தர்மிஸ்வரூபமநதிக்ராந்தா இத்யேக ஏவ பரிணாமஃ ஸர்வாநமூந்விஷேஷாநபிப்லவதே. அத கோயஂ பரிணாமஃ. அவஸ்திதஸ்ய த்ரவ்யஸ்ய பூர்வதர்மநிவரித்தௌ தர்மாந்தரோத்பத்திஃ பரிணாம இதி.

தத்ர —

||3.13|| ஏதேந த்ரிவிதேநோக்தேந சித்தபரிணாமேந பூதேஷு ஸ்தூலஸூக்ஷ்மேஷு இந்த்ரியேஷு புத்திகர்மலக்ஷணபேதேநாவஸ்திதேஷு தர்மலக்ஷணாவஸ்தாபேதந த்ரிவிதஃ பரிணாமோ வ்யாக்யாதோவகந்தவ்யஃ. அவஸ்திதஸ்ய தர்மிணஃ பூர்வதர்மநிவரித்தௌ தர்மாந்தராபத்திர்தர்ம பரிணாமஃ. யதா — மரில்லக்ஷணஸ்ய தர்மிணஃ பிண்டரூபதர்மபரித்யாகேந கடரூபதர்மாந்தரஸ்வீகாரோ தர்மபரிணாம இத்யுச்யதே. லக்ஷணபரிணாமோ யதாதஸ்யைவ கடஸ்யாநாகதாத்வபரித்யாகேந வர்தமாநாத்வஸ்வீகாரஃ. தத்பரித்யாகேந சாதீதாத்வபரிக்ரஹஃ. அவஸ்தாபரிணாமோ யதா — தஸ்யைவ கடஸ்ய ப்ரதமத்விதீயயோஃ ஸதரிஷயோஃ க்ஷணயோரந்வயித்வேந. யதஷ்ச குணவரித்திர்நாபரிணமமாநா க்ஷணமப்யஸ்திஃ.

நநு கோயஂ தர்மீத்யாஷங்க்ய தர்மிணோ லக்ஷணமாஹ —

——————————-

ஷாந்தோதிதாவ்யபதேஷ்யதர்மாநுபாதீ தர்மீ||3.14||

||3.14|| யோக்யதாவச்சிந்நா தர்மிணஃ ஷக்திரேவ தர்மஃ. ஸ ச பலப்ரஸவபேதாநுமிதஸத்பாவ ஏகஸ்யாந்யோந்யஷ்ச பரிதரிஷ்டஃ. தத்ர வர்தமாநஃ ஸ்வவ்யாபாரமநுபவந்தர்மீ தர்மாந்தரேப்யஃ ஷாந்தேப்யஷ்சாவ்யபதேஷ்யேப்யஷ்ச பித்யதே. யதா து ஸாமாந்யேந ஸமந்வாகதோ பவதி ததா தர்மிஸ்வரூபமாத்ரத்வாத்கோஸௌ கேந பித்யேத.

தத்ர யே கலு தர்மிணோ தர்மாஃ ஷாந்தா உதிதா அவ்யபதேஷ்யாஷ்சேதி, தத்ர ஷாந்தா யே கரித்வா வ்யாபாராநுபரதாஃ ஸவ்யாபார உதிதாஸ்தே சாநாகதஸ்ய லக்ஷணஸ்ய ஸமநந்தரா. வர்தமாநஸ்யாந்தரா அதீதாஃ. கிமர்தமதீதஸ்யாநந்தரா ந பவந்தி வர்தமாநாஃ. பூர்வபஷ்சிமதாயா அபாவாத். யதாநாகதவர்தமாநயோஃ பூர்வபஷ்சிமதா நைவமதீதஸ்ய. தஸ்மாந்நாதீதஸ்யாஸ்தி ஸமநந்தரஃ. ததநாகத ஏவ ஸமநந்தரோ பவதி வர்தமாநஸ்யேதி.

“அதாவ்யபதேஷ்யாஃ கே. ஸர்வஂ ஸர்வாத்மகமிதி. யத்ரோக்தம் — ஜலபூம்யோஃ பாரிணாமிகஂ ரஸாதிவைஷ்வரூப்யஂ ஸ்தாவரேஷு தரிஷ்டம். ததா ஸ்தாவராணாஂ ஜங்கமேஷு ஜங்கமாநாஂ ஸ்தாவரேஷ்வித்யேவஂ ஜாத்யநுச்சேதேந ஸர்வஂ ஸர்வாத்மகமிதி.

தேஷகாலாகாரநிமித்தாபபந்தாந்ந கலு ஸமாநகாலமாத்மநாமபிவ்யக்திரிதி. ய ஏதேஷ்வபிவ்யக்தாநபிவ்யக்தேஷு தர்மேஷ்வநுஷாதீ ஸாமாந்யவிஷேஷாத்மா ஸோந்வயீ தர்மீ. யஸ்ய து தர்மமாத்ரமேவேதஂ நிரந்வயஂ தஸ்ய போகாபாவஃ. கஸ்மாத், அந்யேந விஜ்ஞாநேந கரிதஸ்ய கர்மணோந்யத்கதஂ போக்தரித்வேநாதிக்ரியேத. தத்ஸ்மரித்யபாவஷ்ச நாந்யதரிஷ்டஸ்ய ஸ்மரணமந்யஸ்யாஸ்தீதி. வஸ்துப்ரத்யபிஜ்ஞாநாச்ச ஸ்திதோந்வயீ தர்மீ யோ தர்மாந்யதாத்வமப்யுபகதஃ ப்ரத்யபிஜ்ஞாயதே. தஸ்மாந்நேதஂ தர்மமாத்ரஂ நிரந்வயமிதி”.

||3.14|| ஷாந்தா யே கரிதஸ்வஸ்வவ்யாபாரா அதீதேத்வநி அநுப்ரவிஷ்டாஃ, உதிதா யேநாகதமத்வாநஂ பரித்யஜ்ய வர்தமாநேத்வநி ஸ்வவ்யாபாரஂ குர்வந்தி, அவ்யபதேஷ்யா யே ஷக்திரூபேண ஸ்திதா வ்யபதேஷ்டுஂ ந ஷக்யந்தே தேஷாஂ நியதகார்யகாரணரூபயோக்யதயாவச்சிந்நா ஷக்திரேவேஹ தர்மஷப்தேநாபிதீயதே. தஂ த்ரிவிதமபி தர்ம யோநுபததி அநுவர்ததேந்வயித்வேந ஸ்வீ கரோதி ஸ ஷாந்தோதிதாவ்யபதேஷ்யதர்மாநுபாதீ தர்மீத்யுச்யதே. யதா ஸுவர்ணஂ ருசகரூபதர்மபரித்யாகேந ஸ்வஸ்திகரூப தர்மாந்தரபரிக்ரஹே ஸுவர்ணரூபதயாநுவர்தமாநஂ தேஷு தர்மேஷு கதஂசித்பிந்நேஷு தர்மிரூபதயா ஸாமாந்யாத்மநா தர்மரூபதயா விஷேஷாத்மநா ஸ்திதமந்வயித்வேநாவபாஸதே.

ஏகஸ்ய தர்மிணஃ கதமநேகே பரிணாமா இத்யாஷங்காமபநேதுமாஹ —

—————

க்ரமாந்யத்வ பரிணாமாந்யத்வே ஹேதுஃ||3.15||

||3.15|| ஏகஸ்ய தர்மிண ஏக ஏவ பரிணாம இதி ப்ரஸக்தே க்ரமாந்யத்வஂ பரிணாமாந்யத்வே ஹேதுர்பவதீதி. தத்யதா
சூர்ணமரித்பிண்டமரித்கடமரித்கபாலமரித்கணமரிதிதி ச க்ரமஃ. யோ யஸ்ய தர்மஸ்ய ஸமநந்தரோ தர்மஃ ஸ தஸ்ய க்ரமஃ. பிண்டஃ ப்ரச்யவதே கட உபஜாயத இதி தர்மபரிணாமக்ரமஃ. லக்ஷணபரிணாமக்ரமோ கடஸ்யாநாகதபாவாத்வர்தமாநபாவஃ க்ரமஃ. ததா பிண்டஸ்ய வர்தமாநபாவாததீதபாவஃ க்ரமஃ. நாதீதஸ்யாஸ்தி க்ரமஃ. கஸ்மாத். பூர்வபரதாயாஂ ஸத்யாஂ ஸமநந்தரத்வஂ, ஸா து நாஸ்த்யதீதஸ்ய. தஸ்மாத்த்வயோரேவ லக்ஷணயோஃ க்ரமஃ. ததாவஸ்தாபரிணாமக்ரமோபி கடஸ்யாபிநவஸ்ய ப்ராந்தே புராணதா தரிஷ்யதே. ஸா ச க்ஷணபரம்பராநுபாதிநா க்ரமேணாபிவ்யஜ்யமாநா பராஂ வ்யக்திமாபத்யத இதி. தர்மலக்ஷணாப்யாஂ ச விஷிஷ்டோயஂ தரிதீயஃ பரிணாம இதி.

ய ஏதே க்ரமா தர்மதர்மிபேதே ஸதி ப்ரதிலப்தஸ்வரூபாஃ. தர்மோபி தர்மீ பவத்யந்யதர்மஸ்வரூபாபேக்ஷயேதி. யதா து பரமார்ததோ தர்மிண்யபேதோபசாரஸாத்த்வாரேண ஸ ஏவாபிதீயதே தர்மஸ்ததாயமேகத்வேநைவ க்ரமஃ ப்ரத்யவபாஸதே.

சித்தஸ்ய த்வயே தர்மா பரிதரிஷ்டாஷ்சாபரிதரிஷ்டாஷ்ச. தத்ர ப்ரத்யயாத்மகாஃ பரிதரிஷ்டா வஸ்துமாத்ராத்மகா அபரிதரிஷ்டாஃ. தே ச ஸப்தைவ பவந்த்யநுமாநேந ப்ராபிதவஸ்துமாத்ரஸத்பாவாஃ.

“நிரோததர்மஸஂஸ்காராஃ பரிணாமோத ஜீவநம்.
சேஷ்டா ஷக்திஷ்ச சித்தஸ்ய தர்மா தர்ஷநவர்ஜிதாஃ||இதி||15||

அதோ யோகிந உபாத்தஸர்வஸாதநஸ்ய புபுத்ஸிதார்தப்ரதிபத்தயே ஸஂயமஸ்ய விஷய உபக்ஷிப்யதே —

||3.15|| தர்மாணாமுக்தலக்ஷணாநாஂ யஃ க்ரமஸ்தஸ்ய யத்ப்ரதிக்ஷணமந்யத்வஂ பரிதரிஷ்யமாநஂ தத் பரிணாமஸ்யோக்தலக்ஷணஸ்யாந்யத்வே நாநவிதத்வே ஹேதுர்லிங்கஂ ஜ்ஞாபகஂ பவதி. அயமர்தஃ — யோயஂ நியதஃ க்ரமோ மரிச்சூர்ணாந்மரித்பிண்டஸ்ததஃ கபாலாநி தேப்யஷ்ச கட இத்யேவஂரூபஃ பரிதரிஷ்யமாநஃ பரிணாமஸ்யாந்யத்வமாவேதயதி, தஸ்மிந்நேவ தர்மிணி யோ லக்ஷணபரிணாமஸ்யாவஸ்தாபரிணாமஸ்ய வா க்ரமஃ ஸோபி அநேநைவ ந்யாயேந பரிணாமாந்யத்வே கமகோவகந்தவ்யஃ. ஸர்வ ஏவ பாவா நியதேநைவ க்ரமேண ப்ரதிக்ஷணஂ ப்ரரிணமமாநாஃ பரிதரிஷ்யந்தே. அதஃ ஸித்தஂ க்ரமாந்யத்வாத்பரிணாமாந்யத்வம். ஸர்வேஷாஂ சித்தாதீநாஂ பரிணமமநாநாஂ கேசித்தர்மாஃ ப்ரத்யக்ஷேணைவோபலப்யந்தே. யதா ஸுகாதயஃ ஸஂஸ்தாநாதயஷ்ச. கேசிச்சைகாந்தேநாநுமாநகம்யாஃ. யதா — தர்மஸஂஸ்காரஷக்திப்ரபரிதயஃ. தர்மிணஷ்ச பிந்நாபிந்நரூபதயா ஸர்வத்ராநுகமஃ.

இதாநீமுக்தஸ்ய ஸஂயமஸ்ய விஷயப்ரதர்ஷநத்வாரேண ஸித்தீஃ ப்ரதிபாதயிதுமாஹ —

————–

பரிணாமத்ரயஸஂயமாததீதாநாகதஜ்ஞாநம்||3.16||

||3.16|| தர்மலக்ஷணாவஸ்தாபரிணாமேஷு ஸஂயமாத்யோகிநாஂ பவத்யதீதாநாகதஜ்ஞாநம். தாரணாத்யாநஸமாதித்ரயமேகத்ர ஸஂயம உக்தஃ. தேந பரிணாமத்ரயஂ ஸாக்ஷாத்க்ரியமாணமதீதாநாகதஜ்ஞாநஂ தேஷு ஸஂபாதயதி.

||3.16|| தர்மலக்ஷணாவஸ்தாபேதேந யத்பரிணாமத்ரயமுக்தஂ தத்ர ஸஂயமாத்தஸ்மிவிஷயே பூர்வோக்தஸஂயமஸ்ய காரணாததீதாநாகதஜ்ஞாநஂ யோகிநஃ ஸமாதேராவிர்பவதி. இதமத்ர தாத்பர்யம் — அஸ்மிந்தர்மிணி அயஂ தர்ம இதஂ லக்ஷணமியமவஸ்தா சாநாகதாதத்வநஃ ஸமேத்ய வர்தமாநேத்வநி ஸ்வஂ வ்யாபாரஂ விதாயாதீதமத்வாநஂ ப்ரவிஷதீத்யேவஂ பரிஹரிதவிக்ஷேபதயா யதா ஸஂயமஂ கரோதி ததா யத்கிஂசிதநுத்பந்நமதிக்ராந்தஂ வா தத்ஸர்வஂ யோகீ ஜாநாதி. யதஷ்சித்தஸ்ய ஷுத்தஸத்த்வப்ரகாஷரூபத்வாத்ஸர்வார்தக்ரஹணஸாமர்த்யமவித்யாதிபிர்விக்ஷேபைரபக்ரியதே. யதா து தைஸ்தைருபாயைர்விக்ஷேபாஃ பரிஹ்ரியந்தே ததா நிவரித்தமலஸ்யேவாதர்ஷஸ்ய ஸர்வார்தக்ரஹணஸாமர்த்யமேகாக்ரதாபலாதாவிர்பவதி.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

——————

ஷப்தார்தப்ரத்யயாநாமிதரேதராத்யாஸாத்ஸஂகரஸ்தத்ப்ரவிபாகஸஂயமாத்ஸர்வபூதருதஜ்ஞாநம்||3.17||

||3.17|| தத்ர வாக்வர்ணேஷ்வேவார்தவதீ. ஷ்ரோத்ரஂ ச த்வநிபரிணாமமாத்ரவிஷயம். பதஂ புநர்நாதாநுஸஂஹாரபுத்திநிக்ராஹ்யமிதி.

வர்ணா ஏகஸமயாஸஂபவித்வாத்பரஸ்பரநிரநுக்ரஹாத்மாநஸ்தே பதமஸஂஸ்பூஷ்யாநுபஸ்தாப்யாவிர்பூதாஸ்திரோபூதாஷ்சேதி ப்ரத்யேகமபதஸ்வரூபா உச்யந்தே.

வர்ணஃ புநரேகைகஃ பதாத்மா ஸர்வாபிதாநஷக்திப்ரசிதஃ ஸஹகாரிவர்ணாந்தரப்ரதியோகித்வாத்வைஷ்வரூப்யமிவாபந்நஃ பூர்வஷ்சோத்தரேணோத்தரஷ்ச பூர்வேண விஷேஷேவஸ்தாபித இத்யேவஂ பஹவோ வர்ணாஃ க்ரமாநுரோதிநோர்தஸஂகேதேநாவச்சிந்நா இயந்த ஏதே ஸர்வாபிதாநஷக்திபரிவரிதா ககாரௌகாரவிஸர்ஜநீயாஃ ஸாஸ்நாதிமந்தமர்தஂ த்யோதயந்தீதி.

ததேதேஷாமர்தஂஸஂகேதேநாவச்சிந்நாநாமுபஸஂஹரிதத்வநிக்ரமாணாஂ ய ஏகோ புத்திநிர்பாஸஸ்தத்பதஂ வாசகஂ வாச்யஸ்ய ஸஂகேத்யதே. ததேகஂ பதமேகபுத்திவிஷயமேகப்ரயத்நக்ஷிப்தமபாகமக்ரமவர்ணஂ பௌத்தமந்த்யவர்ணப்ரத்யயவ்யாபாரோபஸ்தாபிதஂ பரத்ர ப்ரதிபிபாதயிஷயா வர்ணைரேவாபிதீயமாநைஃ ஷ்ரூயமாணைஷ்ச ஷ்ரோதரிபிரநாதிவாக்வ்யவஹாரவாஸநாநுவித்தயா லோகபுத்த்யா ஸித்தவத்ஸஂப்ரதிபத்த்யா ப்ரதீயதே.

தஸ்ய ஸஂகேதபுத்திதஃ ப்ரவிபாகஃ ஏதாவதாமேவஂஜாதீயகோநுஸஂஹார ஏகஸ்யார்தஸ்ய வாசக இதி. ஸஂகேதஸ்து பதபதார்தயோரிதரேதராத்யாஸரூபஃ ஸ்மரித்யாத்மகோ யோயஂ ஷப்தஃ ஸோயமர்தோ யோயமர்தஃ ஸோயஂ ஷப்த இதி. ஏவமிதரேதராத்யாஸரூபஃ ஸஂகேதோ பவதீதி. ஏவமேதே ஷப்தார்தப்ரத்யயா இதரேதராத்யாஸாத்ஸஂகீர்ணா கௌரிதி ஷப்தோ கௌரித்யர்தோ கௌரிதி ஜ்ஞாநம். ய ஏஷாஂ ப்ரவிபாகஜ்ஞஃ ஸ ஸர்வவித்.

ஸர்வபதேஷு சாஸ்தி வாக்யஷக்திர்வரிக்ஷ இத்யுக்தேஸ்தீதி கப்யதே.
ந ஸத்தாஂ பதார்தோ வ்யபிசரதீதி. ததா ந ஹ்யஸாதநா க்ரியாஸ்தீதி.

ததா ச பசதீத்யுக்தே ஸர்வாகாரகாணாமாக்ஷேபோ நியமார்தோநுவாதஃ கர்தரிகரணகர்மணாஂ சைத்ராக்நிதண்டுலாநாமிதி. தரிஷ்டஂ ச வாக்யார்தே பதரசநஂ ஷ்ரோத்ரியஷ்சந்தோதீதே, ஜீவதி ப்ராணாந்தாரயதி. தத்ர வாக்யே பதாதாபிவ்யக்திஸ்ததஃ பதஂ ப்ரவிபஜ்ய
வ்யாகரணீயஂ க்ரியாவாசகஂ வா காரகவாசகஂ வா. அந்யதா பவத்யஷ்வோஜாபய இத்யேவமாதிஷு நாமாக்யாதஸாரூப்யாதநிர்ஜ்ஞாதஂ கதஂ க்ரியாயாஂ காரகே வா வ்யாக்ரியேதேதி.

தேஷாஂ ஷப்தார்தப்ரத்யயாநாஂ ப்ரவிபாகஃ. தத்யதா ஷ்வேததே ப்ராஸாத இதி க்ரியார்தஃ, ஷ்வேதஃ ப்ராஸாத இதி காரகார்தஃ ஷப்தஃ, க்ரியாகாரகாத்மா ததர்தஃ ப்ரத்யயஷ்ச. கஸ்மாத். ஸோயமித்யபிஸஂபந்தாதேகாகார ஏவ ப்ரத்யயஃ ஸஂகேத இதி.

யஸ்து ஷ்வேதோர்தஃ ஸ ஷப்தப்ரத்யயயோராலம்பநீபூதஃ. ஸ ஹி ஸ்வாபிரவஸ்தாபிர்விக்ரியமாணோ ந ஷப்தஸஹகதோ ந புத்திஸஹகதஃ. ஏவஂ ஷப்த ஏவஂ ப்ரத்யயோ நேதரேதரஸஹகத இத்யந்யதா ஷப்தோந்யதார்தோந்யதா ப்ரத்யய இதி விபாகஃ. ஏவஂ தத்ப்ரவிபாகஸஂயமாத்யோகிநஃ ஸர்வபூதருதஜ்ஞாநஂ ஸஂபத்யத இதி.

||3.17|| ஷப்தஃ ஷ்ரோத்ரேந்த்ரியக்ராஹ்யோ நியதக்ரமவர்ணாத்மா நியதைகார்தப்ரதிபத்த்யவச்சிந்நஃ. யதி வா க்ரமரஹிதஃ ஸ்போடாத்மா ஷாஸ்த்ரஸஂஸ்கரிதபுத்திக்ராஹ்யஃ. உபயதாபி பதரூபோ வாக்யரூபஷ்ச தயோரேகார்தப்ரதிபத்தௌ ஸாமர்த்யாத். அர்தோ ஜாதிகுணக்ரியாதிஃ. ப்ரத்யயோ ஜ்ஞாநஂ விஷயாகாரா புத்திவரித்திஃ. ஏஷாஂ ஷப்தார்தஜ்ஞாநாநாஂ வ்யவஹார இதரேதராத்யாஸாத்பிந்நாநாமபி புத்த்யேகரூபதாஸஂபாதநாத்ஸஂகீர்ணத்வம். ததா ஹி — காமாநயேத்யுக்தே கஷ்சித்கோலக்ஷணமர்தஂ கோத்வஜாத்யவச்சிந்நஂ ஸாஸ்நாதிமத்பிண்டரூபஂ ஷப்தஂ ச தத்வாசகஂ ஜ்ஞாநஂ ச தத்க்ராஹகமபேதேநைவாத்யவஸ்யதி, ந த்வஸ்ய கோஷப்தோ வாசகோயஂ கோஷப்தஸ்ய வாச்யஸ்தயோரிதஂ க்ராஹகஂ ஜ்ஞாநமிதி பேதேந வ்யவஹரதி. ததா ஹி — கோயமர்தஃ கோயஂ ஷப்தஃ கிமிதஂ ஜ்ஞாநமிதி பரிஷ்டஃ ஸர்வத்ரைகரூபமேவோத்தரஂ ததாதி கௌரிதி. ஸ யத்யேகரூபதாஂ ந ப்ரதிபத்யதே கதமேகரூபமுத்தரஂ ப்ரயச்சதி. ஏதஸ்மிந்ஸ்திதே யோயஂ ப்ரவிபாகஂ இதஂ ஷப்தஸ்ய தத்த்வஂ யத்வாசகத்வஂ நாம, இதமர்தஸ்ய யத்வாச்யத்வமிதஂ ஜ்ஞாநஸ்ய யத்ப்ரகாஷகத்வமிதி ப்ரவிபாகஂ விதாய தஸ்மிந்ப்ரவிபாகே யஃ ஸஂயமஂ கரோதி தஸ்ய ஸர்வேஷாஂ பூதாநாஂ மரிகபஷுபக்ஷிஸரீஸரிபாதீநாஂ யத்ருதஂ யஃ ஷப்தஸ்தத்ர ஜ்ஞாநமுத்பத்யதேநேநைவாபிப்ராயேணைதேந ப்ராணிநாயஂ ஷப்த ஸமுச்சாரித இதி ஸர்வஂ ஜாநாதி.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

——————-

ஸஂஸ்காரஸாக்ஷாத்கரணாத்பூர்வஜாதிஜ்ஞாநம்||3.18||

||3.18|| த்வயே கல்வமீ ஸஂஸ்காராஃ ஸ்மரிதிக்லேஷஹேதவோ வாஸநாரூபா விபாகஹேதவோ தர்மாதர்மரூபாஃ. தே பூர்வபவாபிஸஂஸ்கரிதாஃ பரிணாமசேஷ்டாநிரோதஷக்திஜீவநதர்மவதபரிதரிஷ்டாஷ்சித்ததர்மாஃ. தேஷு ஸஂயமஃ ஸஂஸ்காரஸாக்ஷாத்க்ரியாயை ஸமர்தஃ. ந ச தேஷகாலநிமித்தாநுபவைர்விநா தேஷாமஸ்தி ஸாக்ஷாத்கரணம். ததித்தஂ ஸஂஸ்காரஸாக்ஷாத்கரணாத்பூர்வஜாதிஜ்ஞாநமுத்பத்யதே யோகிநஃ. பரத்ராப்யேவமேவ ஸஂஸ்காரஸாக்ஷாத்கரணாத்பரஜாதிஸஂவேதநம்.

அத்ரேதமாக்யாநஂ ஷ்ரூயதே — பகவதோ ஜைகீஷவ்யஸ்யஂ ஸஂஸ்காரஸாக்ஷாத்கரணாத்தஷஸு மஹாஸர்கேஷு ஜந்மபரிணாமக்ரமமநுபஷ்யதோ விவேகஜஂ ஜ்ஞாநஂ ப்ராதுரபூத. அத பகவாநாவட்யஸ்தநுதரஸ்தமுவாச — தஷஸு மஹாஸர்கேஷு பவ்யத்வாதநபிபூதபுத்திஸத்த்வேந த்வயா நரகதிர்யக்கர்பஸஂபவஂ துஃகஂ ஸஂபஷ்யதா தேவமநுஷ்யேஷு புநஃபுநருத்பத்யமாநேந ஸுகதுஃகயோஃ கிமதிகமுபலப்தமிதி பகவந்தமாவட்யஂ ஜைகீஷவ்ய உவாச — தஷஸு மஹாஸர்கேஷு பவ்யத்வாதநபிபூதபுத்திஸத்த்வேந மயா நரகதிர்யக்பவஂ துஃகஂ ஸஂபஷ்யதா தேவமநுஷ்யேஷு புநஃ புநருத்பத்யமாநேந யத்கிஂசிதநுபூதஂ தத்ஸர்வஂ துஃகமேவ ப்ரத்யவைமி. பகவாநாவட்ய உவாச — யதிதமாயுஷ்மதஃ ப்ரதாநவஷித்வமநுத்தமஂ ச ஸஂதோஷஸுகஂ கிமிதமபி துஃகபக்ஷே நிக்ஷிப்தமிதி. பகவாஞ்ஜைகீஷவ்ய உவாச — விஷயஸுகாபேக்ஷயைவேதமநுத்தமஂ ஸஂதோஷஸுகமுக்தம் கைவல்யஸுகாபேக்ஷயா துஃகமேவ. புத்திஸத்த்வஸ்யாயஂ தர்மஸ்த்ரிகுணஸ்த்ரிகுணஷ்ச ப்ரத்யயோ ஹேயபக்ஷே ந்யஸ்த இதி துஃகரூபஸ்தரிஷ்ணாதந்துஃ. தரிஷ்ணாதுஃகஸஂதாபாபகமாத்து ப்ரஸந்நமபாதஂ ஸர்வாநுகூலஂ ஸுகமிதமுக்தமிதி.

||3.18|| த்விவிதாஷ்சித்தஸ்ய வாஸநாரூபாஃ ஸஂஸ்காராஃ. கேசித்ஸ்மரிதிமாத்ரோத்பாதநபலாஃ, கேசிஜ்ஜாத்யாயுர்போகலக்ஷணவிபாகஹேதவஃ, யதா தர்மாதர்மாக்யாஃ. தேஷு ஸஂஸ்காரேஷு யதா ஸஂயமஂ கரோதி ஏவஂ மயா
ஸோர்தோநுபூத ஏவஂ மயா ஸா க்ரியா நிஷ்பாதிதேதி பூர்வவரித்தமநுஸஂததாநோ பாவயந்நேவ ப்ரபோதகமந்தரேணோத்புத்தஸஂஸ்காரஃ ஸர்வமதீதஂ ஸ்மரதி. க்ரமேண ஸாக்ஷாத்கரிதேஷூத்புத்தேஷு ஸஂஸ்காரேஷு பூர்வஜந்மாநுபூதாநபி ஜாத்யாதீந்ப்ரத்யக்ஷேண பஷ்யதி.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

——————–

ப்ரத்யயஸ்ய பரசித்தஜ்ஞாநம்||3.19||

||3.19|| ப்ரத்யயே ஸஂயமாத்ப்ரத்யயஸ்ய ஸாக்ஷாத்கரணாத்ததஃ பரசித்தஜ்ஞாநம்.

||3.19|| ப்ரத்யஸ்ய பரசித்தஸ்ய கேநசிந்முகராகாதிநா லிங்கேந கரிஹீதஸ்ய யதா ஸஂயமஂ கரோதி ததா பரகீயசித்தஸ்ய ஜ்ஞாநமுத்பத்யதே ஸராகமஸ்ய சித்தஂ விராகஂ வேதி. பரசித்தகதாநபி தர்மாஞ்ஜாநாதீத்யர்தஃ.

அஸ்யைவ பரசித்தஜ்ஞாநஸ்ய விஷேஷமாஹ —

—————–

ந ச தத்ஸாலம்பநஂ தஸ்யாவிஷயீபூதத்வாத்||3.20||

||3.20|| ரக்தஂ ப்ரத்யயஂ ஜாநாத்யமுஷ்மிந்நாலம்பநே ரக்தமிதி ந ஜாநாதி. பரப்ரத்யயஸ்ய யதாலம்பநஂ தத்யோகிசித்தேந நாலம்பநீகரிதஂ பரப்ரத்யயமாத்ரஂ து யோகிசித்தஸ்யாலம்பநீபூதாமிதி.

||3.20|| தஸ்ய பரஸ்ய யச்சித்தஂ தத்ஸாலம்பநஂ ஸ்வகீயேநாலம்பநேந ஸஹிதஂ ந ஷக்யதே ஜ்ஞாதுமாலம்பநஸ்ய கேநசில்லிங்கேநாவிஷயீகரிதத்வாத். லிங்காச்சித்தமாத்ரஂ பரஸ்யாவகதஂ நநு நீலவிஷயமஸ்ய சித்தஂ பீதவிஷயமிதி வா. யச்ச ந கரிஹீதஂ தத்ர ஸஂயமஸ்ய கர்துமஷக்யத்வாந்ந பவதி பரசித்தஸ்ய யோ விஷயஸ்தத்ர ஜ்ஞாநம். தஸ்மாத்பரகீயசித்தஂ நாலம்பநஸஹிதஂ கரிஹ்யதே, தஸ்வாலம்பநஸ்யாகரிஹீதத்வாத். சித்ததர்மாஃ புநர்கரிஹ்யந்த ஏவ. யதா து கிமநேநாலம்பிதமிதி ப்ரணிதாநஂ கரோதி ததா தத்ஸஂயமாத்தத்விஷயமபி ஜ்ஞாநமுத்பத்யத ஏவ.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

—————–

காயரூபஸஂயமாத்தத்க்ராஹ்யஷக்திஸ்தம்பே சக்ஷுஷ்ப்ரகாஷாஸஂயோகேந்தர்தாநம்||3.21||

||3.21|| காயஸ்ய ரூபே ஸஂயமாத்ரூபஸ்ய யா க்ராஹ்யா ஷக்திஸ்தாஂ ப்ரதிஷ்டப்நாதி. க்ராஹ்யஷக்திஸ்தம்பே ஸதி சக்ஷுஷ்ப்ரகாஷாஸஂப்ரயோகேந்தர்தாநமுத்பத்யதே யோகிநஃ. ஏதேந ஷப்தாத்யந்தர்தாநமுக்தஂ வேதிதவ்யம்.

||3.21|| காயஃ ஷரீரஂ தஸ்ய ரூபஂ சக்ஷுர்க்ராஹ்யோ குணஸ்தஸ்மிந்நஸ்த்யஸ்மிந்காயே ரூபமிதி ஸஂயமாத்தஸ்ய ரூபஸ்ய சக்ஷுர்க்ராஹ்யத்வரூபா யா ஷக்திஸ்தஸ்யாஃ ஸ்தம்பே பாவநாவஷாத்ப்ரதிபந்தே சக்ஷுஷ்ப்ரகாஷாஸஂயோகே சக்ஷுஷஃ ப்ரகாஷஃ ஸத்த்வதர்மஸ்தஸ்யாஸஂயோகே தத்க்ரஹணவ்யபாராபாவே யோகிநோந்தர்தாநஂ பவதி, ந கேநசிதஸௌ தரிஷ்யத இத்யர்தஃ. ஏதேநைவ ரூபாத்யந்தர்தாநோபாயப்ரதர்ஷநேந ஷப்தாதீநாஂ ஷ்ரோத்ராதிக்ராஹ்யாணாமந்தர்தாநமுக்தஂ வேதிதவ்யம்.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

——————

ஸோபக்ரமஂ நிருபக்ரமஂ ச கர்ம தத்ஸஂயமாதபராந்தஜ்ஞாநமரிஷ்டேப்யோ வா||3.22||

||3.22|| ஆயுர்விபாகஂ கர்ம த்விவிதஂ ஸோபக்ரமஂ நிருபக்ரமஂ ச. ததா யதார்த்ர வஸ்த்ரஂ விதாநிதஂ லகீயஸா காலேந ஷுஷ்யேத்ததா ஸோபக்ரமம். யதா ச ததேவ ஸஂபிண்டிதஂ சிரேண ஸஂஷுஷ்யேதேவஂ நிருபக்ரமம். யதா வாக்நிஃ ஷுஷ்கே கக்ஷே முக்தோ வாதேந ஸமந்ததோ யுக்தஃ க்ஷேபீயஸா காலேந தஹேத்ததா ஸோபக்ரமம். யதா வா ஸ ஏவாக்நிஸ்தரிணராஷௌ க்ரமஷோவயவேஷு ந்யஸ்தஷ்சிரேண தஹேத்ததா நிருபக்ரமம். ததைகபவிகமாயுஷ்கரஂ கர்ம த்விவிதஂ ஸோபக்ரமஂ நிருபக்ரமஂ ச. தத்ஸஂயமாதபராந்தஸ்ய ப்ராயணஸ்ய ஜ்ஞாநம்.

அரிஷ்டேப்யோ வேதி. த்ரிவிதமரிஷ்டமாத்யாத்மிகமாதிபௌதிகமாதிதைவிகஂ ச. தத்ராத்யாத்மிகஂ கோஷஂ ஸ்வதேஹே பிஹிதகர்ணோ ந ஷ்ரரிணோதி, ஜ்யோதிர்வா நேத்ரேவஷ்டப்தே ந பஷ்யதி. ததாதிபௌதிகஂ யமபுருஷாந்பஷ்யதி, பிதரி஀நதீதாநகஸ்மாத்பஷ்யதி. ததாதிதைவிகஂ ஸ்வர்கமகஸ்மாத்ஸித்தாந்வா பஷ்யதி. விபரீதஂ வா ஸர்வமிதி. அநேந வா ஜாநாத்யபராந்தமுபஸ்திதமிதி.

||3.22|| ஆயுர்விபாகஂ யத்பூர்வகரிதஂ கர்ம தத்த்விப்ரகாரஂ ஸோபக்ரமஂ நிருபக்ரமஂ ச. தத்ர ஸோபக்ரமஂ யத்பலஜநநாயோபக்ரமேண கார்யகாரணாபிமுக்யேந ஸஹ வர்ததே. யதோஷ்ணப்ரதேஷே ப்ரஸாரிதமார்த்ரவாஸஃ ஷீக்ரமேவ ஷுஷ்யதி. உக்தரூபவிபரீதஂ நிருபக்ரமஂ யதா ததேவார்த்ரவாஸஃ ஸஂவர்திதமநுஷ்ணதேஷே சிரேண ஷுஷ்யதி. தஸ்மிந்த்விவிதே கர்மணி யஃ ஸஂயமஂ கரோதி கிஂ மம கர்ம ஷீக்ரவிபாகஂ சிரவிபாகஂ வா, ஏவஂ த்யாநதார்ட்யாதபராந்தஜ்ஞாநமஸ்யோத்பத்யதே. அபராந்தஃ ஷரீரவியோகஸ்தஸ்மிஞ்ஜ்ஞாநமமுஷ்மிந்காலேமுஷ்மிந்தேஷே மம ஷரீரவியோகோ பவிஷ்யதீதி நிஃஸஂஷயஂ ஜாநாதி. அரிஷ்டேப்யோ வா. அரிஷ்டாநி த்ரிவிதாநி ஆத்யாத்மிகாதிபௌதிகாதிதைவிகபேதேந. தத்ராத்யாத்மிகாநி பிஹிதகர்ணஃ கோஷ்ட்யஸ்ய வாயோர்கோஷஂ ந ஷரிணோதீத்யேவமாதீநி. ஆதிபௌதிகாநி அகஸ்மாத்விகரிதபுருஷதர்ஷநாதீநி. ஆதிதைவிகாநி அகாண்ட ஏவ த்ரஷ்டுமஷக்யஸ்வர்காதிபதார்ததர்ஷநாதீநி. தேப்யஃ ஷரீரவியோககாலஂ ஜாநாதி. யத்யபி அயோகிநாமப்யரிஷ்டேப்யஃ ப்ராயேண தஜ்ஜ்ஞாநமுத்பத்யதே ததாபி தேஷாஂ ஸாமாந்யாகாரேண தத்ஸஂஷயரூபஂ, யோகிநாஂ புநர்நியத தேஷகாலதயா ப்ரத்யக்ஷவதவ்யபிசாரி.

பரிகர்மநிஷ்பாதிதாஃ ஸித்திஃ ப்ரதிபாதயிதுமாஹ —

——————-

மைத்ர்யாதிஷு பலாநி||3.23||

||3.23|| மைத்ரீ கருணா முதிதேதி திஸ்ரோ பாவநாஸ்தத்ர பூதேஷு ஸுகிதேஷு மைத்ரீஂ பாவயித்வா மைத்ரீபலஂ லபதே. துஃகிதேஷு கருணாஂ பாவயித்வா கருணாபலஂ லபதே. புண்யஷீலேஷு முதிதாஂ பாவயித்வா முதிதாபலஂ லபதே. பாவநாதஃ ஸமாதிர்யஃ ஸ
ஸஂயமஸ்ததோ பலாந்யவந்த்யவீர்யாணி ஜாயந்தே. பாபஷீலேஷூபேக்ஷா ந து பாவநா. ததஷ்ச தஸ்யாஂ நாஸ்தி ஸமாதிரித்யதோ ந பலமுபேக்ஷாதஸ்தத்ர ஸஂயமாபாவாதிதி.

||3.23|| மைத்ரீகருணாமுதிதோபேக்ஷாஸு யோ விஹிதஸஂயமஸ்தஸ்ய பலாநி மைத்ர்யாதீநாஂ ஸஂபந்தீநி ப்ராதுர்பவந்தி. மைத்ரீகருணாமுதிதோபேக்ஷாஸ்ததாஸ்ய ப்ரகர்ஷஂ கச்சந்தி யதா ஸர்வஸ்ய மித்ரத்வாதிகமயஂ ஸஂபத்யதே.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

—————–

பலேஷு ஹஸ்திபலாதீநி||3.24||

||3.24|| ஹஸ்திபலே ஸஂயமாத்தஸ்திபலோ பவதி. வைநதேயபலே ஸஂயமாத்வைநதேய பலோ பவதி. வாயுபலே ஸஂயமாத்வாயுபலோ பவதீத்யேவமாதி.

||3.24|| ஹஸ்த்யாதிஸஂபந்திஷு பலேஷு கரிதஸஂயமஸ்ய தத்பலாநி ஹஸ்த்யாதிபலாநி ஆவிர்பவந்தி. யதயமர்தஃ — யஸ்மிந்ஹஸ்திபலே வாயுவேகே ஸிஂஹவீர்யே வா தந்மயீபாவேநாயஂ ஸஂயமஂ கரோதி தத்தத்ஸாமர்த்யயுக்தத்வாத்ஸர்வமஸ்ய ப்ராதுர்பவ
தீத்யர்தஃ.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

———————–

ப்ரவரித்த்யாலோகந்யாஸாத்ஸூக்ஷ்மவ்யவஹிதவிப்ரகரிஷ்டஜ்ஞாநம்||3.25||

||3.25|| ஜ்யோதிஷ்மதீ ப்ரவரித்திருக்தா மநஸஸ்தஸ்யாஂ ச ஆலோகஸ்தஂ யோகீ ஸூக்ஷ்மே வா வ்யவஹிதே வா விப்ரகரிஷ்டே வார்தே விந்யஸ்ய தமர்தமதிகச்சதி.

||3.25|| ப்ரவரித்திர்விஷயவதீ ஜ்யோதிஷ்மதி ச ப்ராகுக்தா தஸ்யா யோஸாவாலோகஃ ஸாத்த்விகப்ரகாஷப்ரஸரஸ்தஸ்ய நிகிலேஷு விஷயேஷு ந்யாஸாத்தத்வாஸிதாநாஂ விஷயாணாஂ பாவநாத்ஸாந்தஃகரணேஷு இந்த்ரியேஷு ப்ரகரிஷ்டஷக்திமாபந்நேஷு ஸூக்ஷ்மஸ்ய பரமாண்வாதேர்வ்யவஹிதஸ்ய பூம்யந்தர்கதஸ்ய நிதாநாதேர்விப்ரகரிஷ்டஸ்ய மேர்வபராபார்ஷ்வவர்திநோ ரஸாயநாதேர்ஜ்ஞாநமுத்பத்யதே.

ஏதத்ஸமாநவரித்தாந்தஂ ஸித்த்யந்தரமாஹ —

———————

புவநஜ்ஞாநஂ ஸூர்யே ஸஂயமாத்||3.26||

||3.26|| தத்ப்ரஸ்தாரஃ ஸப்த லோகாஃ. தத்ராவீசேஃ ப்ரபரிதி மேருபரிஷ்டஂ யாவதித்யேவஂ பூர்லோகஃ மேருபரிஷ்டாதாரப்ய — ஆத்ருவாத்க்ரஹநக்ஷத்ரதாராவிசித்ரோந்தரிக்ஷலோகஃ. ததஃ பரஃ ஸ்வர்லோகஃ பஞ்சவிதோ மாஹேந்த்ரஸ்தரிதீயோ லோகஃ. சதுர்தஃ ப்ராஜாபத்யோ மஹர்லோகஃ த்ரிவிதோ ப்ராஹ்மஃ. தத்யதா — ஜநலோகஸ்தபோலோகஃ ஸத்யலோக இதி.

ப்ராஹ்மஸ்த்ரிபூமிகோ லோகஃ ப்ராஜாபத்யஸ்ததோ மஹாந்.
மாஹேந்த்ரஷ்ச ஸ்வரித்யுக்தோ திவி தாரா புவி ப்ரஜாஃ||

இதி ஸஂக்ரஹஷ்லோகஃ.

தத்ராவீசேருபர்யுபரி நிவிஷ்டாஃ ஷண்மஹாநரகபூமயோ கநஸலிலாநலாநிலாகாஷதமஃ ப்ரதிஷ்டா மஹாகாலாம்பரீஷரௌரவமஹாரௌரவகாலஸூத்ராந்ததாமிஸ்ராஃ. யத்ர ஸ்வகர்மோபார்ஜிததுஃகவேதநாஃ ப்ராணிநஃ கஷ்டமாயுர்தீர்கமாக்ஷிப்ய ஜாயந்தே. ததோ மஹாதலரஸாதலாதலஸுதலவிதலதலாதலபாதாலாக்யாநி ஸப்த பாதாலாநி. பூமிரியமஷ்டமீ ஸப்தத்வீபா வஸுமதீ, யஸ்யாஃ ஸுமேருர்மத்யே பர்வதராஜஃ காஞ்சநஃ. தஸ்ய ராஜதவைதூர்யஸ்படிகஹேமமணிமயாநி ஷரிங்காணி. தத்ர வைதூர்யப்ரபாநுராகாந்நீலோத்பலபத்ரஷ்யாமோ நபஸோ தக்ஷிணோ பாகஃ, ஷ்வேதஃ பூர்வஃ, ஸ்வச்சஃ பஷ்சிமஃ, குரண்டகாப உத்தரஃ. தக்ஷிணபார்ஷ்வே சாஸ்ய ஜம்பூர்யதோயஂ ஜம்பூத்வீபஃ. தஸ்ய ஸூர்யப்ரசாராத்ராத்ரிஂதிவஂ லக்நமிவ வர்ததே. தஸ்ய நீலஷ்வேதஷரிங்கவந்த உதீசீநாஸ்த்ரயஃ பர்வதா த்விஸாஹஸ்ராயாமாஃ. ததந்தரேஷு த்ரீணி வர்ஷாணி நவ நவ யோஜநஸாஹஸ்ராணி ரமணகஂ ஹிரண்மயமுத்தராஃ குரவ இதி. நிஷதஹேமகூடஹிமஷைலா தக்ஷிணதோ த்விஸாஹஸ்ராயாமாஃ. ததந்தரேஷு த்ரீணி வர்ஷாணி நவ நவ யோஜநஸாஹஸ்ராணி ஹரிவர்ஷஂ கிஂபுருஷஂ பாரதமிதி. ஸுமேரோஃ ப்ராசீநா பத்ராஷ்வமால்யவத்ஸீமாநஃ ப்ரதீசீநாஃ கேதுமாலா கந்தமாதநஸீமாநஃ. மத்யே வர்ஷமிலாவரிதம். ததேதத்யோஜநஷதஸாஹஸ்ரஂ ஸுமேரோர்திஷிதிஷி ததர்தேந வ்யூடம்.

ஸ கல்வயஂ ஷதஸாஹஸ்ராயாமோ ஜம்பூத்வீபஸ்ததோ த்விகுணேந லவணோததிநா வலயாகரிதிநா வேஷ்டிதஃ. ததஷ்ச த்விகுணா த்விகுணாஃ ஷாககுஷக்ரௌஞ்சஷால்மகோமேதபுஷ்கரத்வீபாஃ, ஸமுத்ராஷ்ச ஸர்ஷபராஷிகல்பாஃ ஸவிசித்ரஷைலாவதஂஸா இக்ஷுரஸஸுராஸர்பிர்ததிமண்டக்ஷீரஸ்வாதூதகாஃ. ஸப்த ஸமுத்ரபரிவேஷ்டிதா வலயாகரிதயோ லோகாலோகபர்வதபரிவாராஃ பஞ்சாஷத்யோஜநகோடிபரிஸஂக்யாதாஃ. ததேதத்ஸர்வஂ ஸுப்ரதிஷ்டிதஸஂஸ்தாநமண்டமத்யே வ்யூடம். அண்டஂ ச ப்ரதாநஸ்யாணுரவயவோ யதாகாஷே கத்யோத இதி.

தத்ர பாதாலே ஜலதௌ பர்வதேஷ்வேதேஷு தேவநிகாயா அஸுரகந்தர்வகிந்நரகிஂபுருஷயக்ஷராக்ஷஸபூதப்ரேதபிஷாசாபஸ்மாரகாப்ஸரோப்ரஹ்மராக்ஷஸகூஷ்மாண்டவிநாயகாஃ ப்ரதிவஸந்தி. ஸர்வேஷு த்வீபேஷு புண்யாத்மநோ தேவமநுஷ்யாஃ.

ஸுமேருஸ்த்ரிதஷாநாமுத்யாநபூமிஃ தத்ர மிஷ்ரவநஂ நந்தநஂ சைத்ரரதஂ ஸுமாநஸமித்யுத்யாநாநி. ஸுதர்மா தேவஸபா. ஸுதர்ஷநஂ புரம். வைஜயந்தஃ ப்ராஸாதஃ. க்ரஹநக்ஷத்ரதாராகாஸ்து த்ருவே நிபத்தா வாயுவிக்ஷேபநியமேநோபலக்ஷிதப்ரசாராஃ ஸுமேரோருபர்யுபரி ஸஂநிவிஷ்டா திவி விபரிவர்தந்தே.

மாஹேந்த்ரநிவாஸிநஃ ஷட்தேவநிகாயாஃ — த்ரிதஷா அக்நிஷ்வாத்தா யாம்யாஸ்துஷிதா அபரிநிர்மிதவஷவர்திநஃ
பரிநிர்மிதவஷவர்திநஷ்சேதி. ஸர்வே ஸஂகல்பஸித்தா அணிமாத்யைஷ்வர்யோபபந்நாஃ கல்பாயுஷோ வரிந்தாரகாஃ காமபோகிந ஔபபாதிகதேஹா உத்தமாநுகூலாபிரப்ஸரோபிஃ கரிதபரிசாராஃ.

மஹதி லோகே ப்ராஜாபத்யே பஞ்சவிதோ தேவநிகாயஃ — குமுதா றபவஃ ப்ரதர்தநா அஞ்ஜநாபாஃ ப்ரசிதாபா இதி. ஏதே மஹாபூதவஷிநோ த்யாநஹாராஃ அல்பஸஹஸ்ராயுஷஃ. ப்ரதமே ப்ரஹ்மணோ ஜநலோகே சதுர்விதோ தேவநிகாயோ ப்ரஹ்மபுரோஹிதா ப்ரஹ்மகாயிகா ப்ரஹ்மமஹாகாயிகா அமரா இதி தே பூதேந்த்ரியவஷிநோ த்விகுணத்விகுணோத்தராயுஷஃ.

த்விதீயோ தபஸி லோகே த்ரிவிதோ தேவநிகாயஃ — ஆபாஸ்வரா மஹாபாஸ்வராஃ ஸத்யமஹாபாஸ்வராஃ இதி. தே பூதேந்த்ரியப்ரகரிதிவஷிநோ த்விகுணத்விகுணோத்தராயுஷஃ ஸர்வே த்யாநாஹாரா ஊர்த்வரேதஸ ஊர்த்வமப்ரதிஹதஜ்ஞாநா அதரபூமிஷ்வநாவரிதாஜ்ஞாநவிஷயாஃ. தரிதீயே ப்ரஹ்மணஃ ஸத்யலோகே சத்வாரோ தேவநிகாயா அகரிதபவநந்யாஸாஃ ஸ்வப்ரதிஷ்டா உபர்யுபரிஸ்திதாஃ ப்ரதாநவஷிநோ யாவத்ஸர்கீயுஷஃ.

தத்ராச்யுதாஃ ஸவிதர்கத்யாநஸுகாஃ, ஷுத்தநிவாஸாஃ ஸவிசாரத்யாநஸுகாஃ, ஸத்யாபா ஆநந்தமாத்ரத்யாநஸுகா, ஸஂஜ்ஞாஸஂஜ்ஞிநஷ்சாஸ்மிதாமாத்ரத்யாநஸுகாஃ. தேபி த்ரைலோக்யமத்யே ப்ரதிதிஷ்டந்தி. த ஏதே ஸப்த லோகாஃ ஸர்வ ஏவ ப்ரஹ்மலோகாஃ. விதேஹப்ரகரிதிலயாஸ்து மோக்ஷபதே வர்தந்த இதி ந லோகமத்யே ந்யஸ்தா இதி. ஏதத்யோகிநா ஸாக்ஷாத்கரணீயஂ ஸூர்ய த்வாரே ஸஂயம கரித்வா, ததோந்யத்ராபி ஏவஂ தாவதப்யஸேத்யாவதிதஂ ஸர்வஂ தரிஷ்டமிதி.

||3.26|| ஸூர்யே ப்ரகாஷமயே யஃ ஸஂயமஂ கரோதி தஸ்ய ஸப்தஸு பூர்புவஃ ஸ்வஃ ப்ரபரிதிஷு லோகேஷு யாநி புவநாநி தத்தத்ஸஂநிவேஷபாஞ்ஜி ஸ்தாநாநி தேஷு யதாவதஸ்ய ஜ்ஞாநமுத்பத்யதே. பூர்வஸ்மிந்ஸூத்ரே ஸாத்த்விகப்ரகாஷ ஆலம்பநதயோக்த இஹ து பௌதிக இதி விஷேஷஃ.

பௌதிகப்ரகாஷாலம்பநத்வாரேணைவ ஸித்த்யந்தரமாஹ —

——————-

சந்த்ரே தாராவ்யூஹஜ்ஞாநம்||3.27||

||3.27|| சந்த்ரே ஸஂயமஂ கரித்வா தாராணாஂ வ்யூஹஂ விஜாநீயாத்.

||3.27|| தாராணாஂ ஜ்யோதிஷாஂ யோ வ்யூஹோ விஷிஷ்டஃ ஸஂநிவேஷஸ்தஸ்மிஂஷ்சந்த்ரே கரிதஸஂயமஸ்ய ஜ்ஞாநமுத்பத்யதே. ஸூர்யப்ரகாஷேந ஹததேஜஸ்கத்வாத்தாராணாஂ ஸூர்யஸஂயமாத்தஜ்ஜ்ஞாநஂ ந ஷக்நோதி பவிதுமிதி பரிதுகுபாயோபிஹிதஃ.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

——————–

த்ருவே தத்கதிஜ்ஞாநம்||3.28||

||3.28|| ததோ த்ருவே ஸஂயமஂ கரித்வா தாராணாஂ கதிஂ விஜாநீயாத். ஊர்த்வவிமாநேஷு கரிதஸஂயமஸ்தாநி விஜாநீயாத்.

||3.28|| (த்ருவே நிஷ்சலே ஜ்யோதிஷாஂ ப்ரதாநே கரிதஸஂயமஸ்ய தாஸாஂ தாராணாஂ யா கதிஃ ப்ரத்யேகஂ நியதகாலா நியததேஷா ச தஸ்யா ஜ்ஞாநமுத்பத்யதே. இயஂ தாராயஂ க்ரஹ இயதா காலேநாமுஂ ராஷிமிதஂ நக்ஷத்ரஂ யாஸ்யதீதி ஸர்வஂ ஜாநாதி. இதஂ காலஜ்ஞாநமஸ்ய பலமித்யுக்தஂ பவதி.

பாஹ்யாஃ ஸித்தீஃ ப்ரதிபாத்யாந்தராஃ ஸித்தீஃ ப்ரதிபாதயிதுமுபக்ரமதே —

—————–

நாபிசக்ரே காயவ்யூஹஜ்ஞாநம்||3.29||

||3.29|| நாபிசக்ரே ஸஂயமஂ கரித்வா காயவ்யூஹஂ விஜாநீயாத். வாதபித்தஷ்லேஷ்மாணஸ்த்ரயோ தோஷாஃ. தாதவஃ ஸப்த த்வக்லோஹிதமாஂஸஸ்நாய்வஸ்திமஜ்ஜாஷுக்ராணி. பூர்வஂ பூர்வமேஷாஂ பாஹ்யமித்யேஷ விந்யாஸஃ.

||3.29|| ஷரீரமத்யவர்தி நாபிஸஂஜ்ஞகஂ யத்ஷோடஷாரஂ சக்ரஂ தஸ்மிந் கரிதஸஂயமஸ்ய யோகிநஃ காயகதோ யோஸௌ வ்யூஹோ விஷிஷ்டரஸமலதாதுநாட்யாதீநாமவஸ்தாநஂ தத்ர ஜ்ஞாநமுத்பத்யதே. இதமுக்தஂ பவதி — நாபிசக்ரஂ ஷரீரமத்யவர்தி ஸர்வதஃ ப்ரஸரிதாநாஂ நாட்யாதீநாஂ மூலபூதமதஸ்தத்ர கரிதாவதாநஸ்ய ஸமக்ரஸஂநிவேஷோ யதாவதாபாதி.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

———————

கண்டகூபே க்ஷுத்பிபாஸாநிவரித்திஃ||3.30||

||3.30|| ஜிஹ்வாயா அதஸ்தாத்தந்துஸ்தந்தோரதஸ்தாத்கண்டஸ்ததோதஸ்தாத்கூபஸ்தத்ர ஸஂயமாத்க்ஷுத்பிபாஸே ந பாதேதே.

||3.30|| கண்டே கலே கூபஃ கண்டகூபஃ, ஜிஹ்வாமூலே ஜிஹ்வாதந்தோரதஸ்தாத்கூப இவ கூபோ கர்தாகாரஃ ப்ரதேஷஃ ப்ராணோதேர்யத்ஸஂஸ்பர்ஷாத்க்ஷுத்பிபாஸாதயஃ ப்ராதுர்பவந்தி தஸ்மிந்கரிதஸஂயமஸ்ய யோகிநஃ க்ஷுத்பிபாஸாதயோ நிவர்தந்தே. கண்டிகாதஸ்தாத்ஸ்ரோதஸா தார்யமாணே தஸ்மிந்பாவிதே பவத்யேவஂவிதா ஸித்திஃ.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

—————–

கூர்மநாட்யாஂ ஸ்தைர்யம்||3.31||

||3.31|| கூபாதத உரஸிகூர்மாகாராநாட஀ீ, தஸ்யாஂ கரிதஸஂயமஃ ஸ்திரபதஂ லபதே. யதா ஸர்போ கோதா சேதி.

||3.31|| கண்டகூபஸ்யாதஸ்தாத்யா கூர்மாக்யா நாட஀ீ தஸ்யாஂ கரிதஸஂயமஸ்ய சேதஸஃ ஸ்தைர்யமுத்பத்யதே. தத்ஸ்தாநமநுப்ரவிஷ்டஸ்ய சஞ்சலதா ந பவதீத்யர்தஃ. யதி வா காயஸ்ய ஸ்தைர்யமுத்பத்யதே ந கேநசித்ஸ்பந்தயிதுஂ ஷக்யத இத்யர்தஃ.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

—————-

மூர்தஜ்யோதிஷி ஸித்ததர்ஷநம்||3.32||

||3.32|| ஷிரஃ கபாலேந்தஷ்சித்ரஂ ப்ரபாஸ்வரஂ ஜ்யோதிஸ்தத்ர ஸஂயமஂ கரித்வா ஸித்தாநாஂ த்யாவாபரிதிவ்யோரந்தராலசாரிணாஂ தர்ஷநம்.

||3.32|| ஷிரஃ கபாலே ப்ரஹ்மரஂத்ராக்யஂ சித்ரஂ ப்ரகாஷாதாரத்வாஜ்ஜ்யோதிஃ. யதா — கரிஹாப்யந்தரஸ்தஸ்ய மணேஃ ப்ரஸரந்தீ ப்ரபா குஞ்சிதாகாரேவ ஸர்வப்ரதேஷே ஸஂகடதே ததா ஹரிதயஸ்தஃ ஸாத்த்விகஃ ப்ரகாஷஃ ப்ரஸரிதஸ்தத்ர ஸஂபிண்டிதத்வஂ பஜதே. தத்ர கரிதஸஂயமஸ்ய யே த்யாவாபரிதிவ்யோரந்தராலவர்திநஃ ஸித்தா திவ்யாஃ புருஷாஸ்தேஷாமிதரப்ராணிபிரதரிஷ்யாநாஂ தஸ்ய தர்ஷநஂ பவதி. தாந்பஷ்யதி தைஷ்ச ஸ ஸஂபாஷத இத்யர்தஃ.

ஸர்வஜ்ஞத்வ உபாயமாஹ —

—————

ப்ராதிபாத்வா ஸர்வம்||3.33||

||3.33|| ப்ராதிபஂ நாம தாரகஂ தத்விவேகஜஸ்ய ஜ்ஞாநஸ்ய பூர்வரூபம். யதோதயே ப்ரபா பாஸ்கரஸ்ய. தேந வா ஸர்வமேவ ஜாநாதி யோகீ ப்ராதிபஸ்ய ஜ்ஞாநஸ்யோத்பத்தாவிதி.

||3.33|| நிமித்தாநபேக்ஷஂ மநோமாத்ரஜந்யமவிஸஂவாதகஂ த்ராகுத்பத்யமாநஂ ஜ்ஞாநஂ ப்ரதிபா. தஸ்யாஂ ஸஂயமே க்ரியமாணே ப்ராதிபஂ விவேகக்யாதேஃ பூர்வபாதி தாரகஂ ஜ்ஞாநமுதேதி. யதா — உதேஷ்யதி ஸவிதரி பூர்வஂ ப்ரபா ப்ராதுர்பவதி தத்வத்விவேகக்யாதேஃ பூர்வஂ தாரகஂ ஸர்வவிஷயஂ ஜ்ஞாநமுத்பத்யதே. தஸ்மிந்ஸதி ஸஂயமாந்தராநபேக்ஷஃ ஸர்வஂ ஜாநாதீத்யர்தஃ.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

———————–

ஹரிதயே சித்தஸஂவித்||3.34||

||3.34|| யதிதமஸ்மிந்ப்ரஹ்மபுரே தஹரஂ புண்டரீகஂ வேஷ்ம தத்ர விஜ்ஞாநஂ தஸ்மிஸஂயமாச்சித்தஸஂவித்.

||3.34|| ஹரிதயஂ ஷரீரஸ்ய ப்ரதேஷவிஷேஷஸ்தஸ்மிந்நதோமுகஸ்வல்பபுண்டரீகாப்யந்தரேந்தஃகரணஸத்த்வஸ்ய ஸ்தாநஂ தத்ர கரிதஸஂயமஸ்ய ஸ்வபரசித்தஜ்ஞாநமுத்பத்யதே. ஸ்வசித்தகதாஃ ஸர்வா வாஸநாஃ பரசித்தகதாஂஷ்ச ராகாதீஞ்ஜாநாதீத்யர்தஃ.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

———————

ஸத்த்வபுருஷயோரத்யந்தாஸஂகீர்ணயோஃ ப்ரத்யயாவிஷேஷோ போகஃ பரார்தாத்ஸ்வார்தஸஂயமாத்புருஷஜ்ஞாநம்||3.35||

||3.35|| புத்திஸத்த்வஂ ப்ரக்யாஷீலஂ ஸமாநஸத்த்வோபநிபந்தநே ரஜஸ்தமஸீ வஷீகரித்ய ஸத்த்வபுருஷாந்யதாப்ரத்யயேந பரிணதம். தஸ்மாச்ச ஸத்த்வாத்பரிணாமிநோத்யந்தவிதர்மா விஷுத்தோந்யஷ்சிதிமாத்ரரூபஃ புருஷஃ. தயோரத்யந்தாஸஂகீர்ணயோஃ ப்ரத்யயாவிஷேஷோ போகஃ புருஷஸ்ய தர்ஷிதவிஷயத்வாத். ஸ போகப்ரத்யயஃ ஸத்த்வஸ்ய பரார்தத்வாத்தரிஷ்யஃ.

யஸ்து தஸ்மாத்விஷிஷ்டஷ்சிதிமாத்ரரூபோந்யஃ பௌருஷேயஃ ப்ரத்யயஸ்தத்ர ஸஂயமாத்புருஷவிஷயா ப்ரஜ்ஞா ஜாயதே. ந ச புருஷப்ரத்யயேந புத்திஸத்த்வாத்மநா புருஷோ தரிஷ்யதே புருஷ ஏவ தஂ ப்ரத்யயஂ ஸ்வாத்மாவலம்பநஂ பஷ்யதி. ததா ஹ்யுக்தம் — “விஜ்ஞாதாரமரே கேந விஜாநீயாத்” பரி02.4.14 இதி.

||3.35|| ஸத்த்வஂ ப்ரகாஷஸுகாத்மகஃ ப்ராதாநிகஃ பரிணாமவிஷேஷஃ புருஷோ போக்தாதிஷ்டாதரிரூபஃ. தயோரத்யந்தாஸஂகீர்ணயோர்போக்யபோக்தரிரூபத்வாச்சேதநாசேதநத்வாச்ச பிந்நயோர்யஃ ப்ரத்யயஸ்யாவிஷேஷோ பேதேநாப்ரதிபாஸநஂ தஸ்மாத்ஸத்த்வஸ்யைவ கர்தரிதாப்ரத்யயேந வா ஸுகதுஃகஸஂவித்ஸ போகஃ. ஸத்த்வஸ்ய ஸ்வார்தநைரபேக்ஷ்யேண பரார்தஃ புருஷார்தநிமித்தஸ்தஸ்மாதந்யோ யஃ ஸ்வார்தஃ புருஷஸ்வரூபமாத்ராலம்பநஃ பரித்யக்தாஹஂகாரஸத்த்வே யா சிச்சாயாஸஂக்ராந்திஸ்தத்ர கரிதஸஂயமஸ்ய புருஷவிஷயஂ ஜ்ஞாநமுத்பத்யதே. தத்ர ததேவஂ ரூபஂ ஸ்வாலம்பநஂ ஜ்ஞாநஂ ஸத்த்வநிஷ்டஃ புருஷோ ஜாநாதி ந புநஃ புருஷோ ஜ்ஞாதா ஜ்ஞாநஸ்ய விஷயபாவமாபத்யதே, ஜ்ஞேயத்வாபத்தேர்ஜ்ஞாதரிஜ்ஞேயயோஷ்சாத்யந்தவிரோதாத்.

அஸ்யைவ ஸஂயமஸ்ய பலமாஹ —

———————–

ததஃ ப்ராதிபஷ்ராவணவேதநாதர்ஷாஸ்வாதவார்தா ஜாயந்தே||3.36||

||3.36|| ப்ராதிபாத்ஸூக்ஷ்மவ்யவஹிதவிப்ரகரிஷ்டாதீதாநாகதஜ்ஞாநம். ஷ்ராவணாத்திவ்யஷப்தஷ்ரவணம். வேதநாத்திவ்யஸ்பர்ஷாதிகமஃ.
ஆதர்ஷாத்திவ்யரூபஸஂவித். ஆஸ்வாதாத்திவ்யரஸஸஂவித். வார்தாதோ திவ்யகந்தவிஜ்ஞாநமித்யேதாநி நித்யஂ ஜாயந்தே.

||3.36|| ததஃ புருஷஸஂயமாதப்யஸ்யமாநாத்வ்யுத்திதஸ்யாபி ஜ்ஞாநாநி ஜாயந்தே. தத்ர ப்ராதிபஂ பூர்வோக்தஂ ஜ்ஞாநஂ, தஸ்யாவிர்பாவாத்ஸூக்ஷ்மாதிகமர்தஂ பஷ்யதி. ஷ்ராவணஂ ஷ்ரோத்ரேந்த்ரியஜஂ ஜ்ஞாநஂ தஸ்மாச்ச ப்ரகரிஷ்டாத்திவ்யஂ–திவி பவஂ–ஷப்தஂ ஜாநாதி. வேதநா ஸ்பர்ஷேந்த்ரியஜஂ ஜ்ஞாநஂ, வேத்யதேநயேதி கரித்வா தாந்த்ரிக்யா ஸஂஜ்ஞயா வ்யவஹ்ரியதே. தஸ்மாத்திவ்யஸ்யபர்ஷவிஷயஂ ஜ்ஞாநஂ ஸமுபஜாயதே. ஆதர்ஷஷ்சக்ஷுரிந்த்ரியஜஂ ஜ்ஞாநம். ஆ ஸமந்தாத்தரிஷ்யதேநுபூயதே ரூபமநேநேதி கரித்வா, தஸ்ய ப்ரகர்ஷாத்திவ்யஂ ரூபஜ்ஞாநமுத்பத்யதே. ஆஸ்வாதோ ரஸநேந்த்ரியஜஂ ஜ்ஞாநம். ஆஸ்வாத்யதேநேநேதி கரித்வா, தஸ்மிந்ப்ரகரிஷ்டே திவ்யே ரஸே ஸஂவிதுபஜாயதே. வார்தா கந்தஸஂவித். வரித்திஷப்தேந தாந்த்ரிக்யா பரிபாஷயா க்ராணேந்த்ரியமுச்யதே. வர்ததே கந்தவிஷய இஹி கரித்வா வரித்தேர்க்ராணேந்த்ரியயாஜாதா வார்தா கந்தஸஂவித். தஸ்யாஂ ப்ரகரிஷ்யமாணாயாஂ திவ்யகந்தோநுபூயதே.

ஏதேஷாஂ பலவிஷேஷாணாஂ விஷேஷவிபாகமாஹ —

—————–

தே ஸமாதாவுபஸர்கா வ்யுத்தாநே ஸித்தயஃ||3.37||

||3.37|| தே ப்ராதிபாதயஃ ஸமாஹிதசித்தஸ்யோத்பத்யமாநா உபஸர்காஸ்தத்தர்ஷநப்ரத்யநீகத்வாத். வ்யுத்திதசித்தஸ்யோத்பத்யமாநாஃ ஸித்தயஃ.

||3.37|| தே ப்ராக்ப்ரதிபாதிதாஃ பலவிஷேஷாஃ ஸமாதேஃ ப்ரகர்ஷஂ கச்சத உபஸர்கா உபத்ரவா விக்நகாரிணஃ. தத்ர ஹர்ஷவிஸ்மயாதிகரணேந ஸமாதிஃ ஷிதிலீ பவதி. வ்யுத்தாநே து புர்நவ்யவஹாரதஷாயாஂ விஷிஷ்டபலதாயகத்வாத்ஸித்தயோ பவந்தி.

ஸித்தந்தரமாஹ —

——————–

பந்தகாரணஷைதில்யாத்ப்ரசாரஸஂவேதநாச்ச சித்தஸ்ய பரஷரீராவேஷஃ||3.38||

||3.38|| லோலீபூதஸ்ய மநஸோப்ரதிஷ்டஸ்ய ஷரீரே கர்மாஷயவஷாத்பந்தஃ ப்ரதிஷ்டேத்யர்தஃ. தஸ்ய கர்மணோ பந்தகாரணஸ்ய ஷைதில்யஂ ஸமாதிபலாத்பவதி. ப்ரசாரஸஂவேதநஂ ச சித்தஸ்ய ஸமாதிஜமேவ. கர்மபந்தக்ஷயாத்ஸ்வசித்தஸ்ய ப்ரசாரஸஂவேதநாச்ச யோகீ சித்தஂ ஸ்வஷரீராந்நிஷ்கரிஷ்ய ஷரீராந்தரேஷு நிக்ஷிபதி. நிக்ஷிப்தஂ சித்தஂ சேந்த்ரியாண்யநு பதந்தி. யதா மதுகரராஜாநஂ மக்ஷிகா உத்பதந்தமநூத்பதந்தி நிவிஷமாநமநு நிவிஷந்தே ததேந்த்ரியாணி பரஷரீராவேஷே சித்தமநு விதியந்த இதி.

||3.38|| வ்யாபகத்வாதாத்மசித்தயோர்நியதகர்மவஷாதேவ ஷரீராந்தர்கதயோபோக்தரிபோக்யபாவேந யத்ஸஂவேதநமுபஜாயதே ஸ ஏவ ஷரீரே பந்த இத்யுச்யதே. தத்யதா ஸமாதிவஷாத்பந்தகாரணஂ தர்மாதர்மாக்யஂ ஷிதிலஂ பவதி தாநவமாபத்யதே. சித்தஸ்ய ச
யோஸௌ ப்ரசாரோ ஹரிதயப்ரதேஷாதிந்த்ரியத்வாரேண விஷயாபிமுக்யேந ப்ரஸரஸ்தஸ்ய ஸஂவேதநஂ ஜ்ஞாநமியஂ சித்தவஹா நாட஀ீ, அநயா சித்தஂ வஹதி, இயஂ ச ரஸப்ராணாதி வஹாப்யோ நாடீப்யோ விலக்ஷணேதி, ஸ்வபரஷரீரயோர்யதா ஸஂசாரஂ ஜாநாதி ததா பரகீயஂ ஷரீரஂ மரிதஂ ஜீவச்சரீரஂ வா சித்தஸஂசாரத்வாரேண ப்ரவிஷதி. சித்தஂ பரஷரீரே ப்ரவிஷதிந்த்ரியாண்யபி அநுவர்தந்தே மதுகரராஜமிவ மதுமக்ஷிகாஃ. “அத பரஷரீரப்ரவிஷ்டோ யோகீ ஸ்வஷரீரவத்தேந வ்யவஹரதி. யதோ வ்யாபகயோஷ்சித்தபுருஷயோர்போகஸஂகோசே காரணஂ கர்ம தச்சேத்ஸமாதிநா க்ஷிப்தஂ ததா ஸ்வாதந்த்ர்யாத்ஸர்வத்ரைவ போகநிஷ்பத்திஃ”.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

—————–

உதாநஜயாஜ்ஜலபங்ககண்டகாதிஷ்வஸங்க உத்க்ராந்திஷ்ச||3.39||

||3.39|| ஸமஸ்தேந்த்ரியவரித்திஃ ப்ராணாதிலக்ஷணா ஜீவநஂ, தஸ்ய க்ரியா பஞ்சதயீ ப்ராணோ முகநாஸிகாகதிராஹரிதயவரித்திஃ. ஸமஂ நயநாத்ஸமாநஷ்சாநாபிவரித்திஃ. அபநயநாதபாந ஆபாததலவரித்திஃ. உந்நயநாதுதாந ஆஷிரோவரித்திஃ. வ்யாபீ வ்யாந இதி. ஏஷாஂ ப்ரதாநஂ ப்ராணஃ. உதாநஜயாஜ்ஜலபங்ககண்டகாதிஷ்வஸங்க உத்க்ராந்திஷ்ச ப்ரயாணகாலே பவதி. தாஂ வஷித்வேந ப்ரதிபத்யதே.

||3.39|| ஸமஸ்தாநாமிந்த்ரியாணாஂ துஷஜ்வாலாவத்யா யுகபதுத்திதா வரித்திஃ ஸா ஜீவந ஷப்தவாச்யா. தஸ்யாஃ க்ரியாபேதாத்ப்ராணாபாநாதிஸஂஜ்ஞாபிர்வ்யபதேஷஃ தத்ர. ஹரிதயாந்முகநாஸிகாத்வாரேண வாயோஃ ப்ரணயநாத்ப்ராண இத்யுச்யதே. நாபிதேஷாத்பாதாங்குஷ்டபர்யந்தமபநயநாதபாநஃ. நாபிதேஷஂ பரிவேஷ்ட்ய ஸமந்தாந்நயநாத்ஸமாநஃ. கரிகாடிகாதேஷாதா ஷிரோவரித்தேருந்நயநாதுதாநஃ. வ்யாப்ய நயநாத்ஸர்வஷரீரவ்யாபீ வ்யாநஃ. தத்ரோதாநஸ்ய ஸஂயமத்வாரேண ஜயாதிதரேஷாஂ வாயூநாஂ நிரோதாதூர்த்வகதித்வேந ஜலே மஹாநத்யாதௌ மஹதி வா கர்தமே தீக்ஷ்ணேஷு கண்டகேஷு வா ந ஸஜதேதிலகுத்வாத். தூலபிண்டவஜ்ஜலாதௌ மஜ்ஜிதோப்யுத்கச்சதீத்யர்தஃ.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

——————

ஸமாநஜயாஜ்ஜவலநம்||3.40||

||3.40|| ஜிதஸமாநஸ்தேஜஸ உபத்மாநஂ கரித்வா ஜ்வலயதி||

||3.40|| அக்நிமாவேஷ்ட்ய வ்யவஸ்திதஸ்ய ஸமாநாக்யஸ்ய வாயோர்ஜயாத்ஸஂயமேந வஷீகாராந்நிராவரணஸ்யாக்நேருத்பூதத்வாத்தேஜஸா ப்ரஜ்வலந்நிவ யோகீ ப்ரதிபாதி.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

——————–

ஷ்ரோத்ராகாஷயோஃ ஸஂபந்தஸஂயமாத்திவ்யஂ ஷ்ரோத்ரம்||3.41||

||3.41|| ஸர்வஷ்ரோத்ராணாமாகாஷஂ ப்ரதிஷ்டா ஸர்வஷப்தாநாஂ ச. யதோக்தம் — துல்யதேஷஷ்ரவணாநாமேகதேஷஷ்ருதித்வஂ ஸர்வேஷாஂ பவதீதி. தச்சைததாகாஷஸ்ய லிங்கம்.

அநாவரணஂ சோக்தம். ததாமூர்தஸ்யாப்யந்யத்ராநாவரணதர்ஷநாத்விபூத்வமபி ப்ரக்யாதமாகாஷஸ்ய. ஷப்தக்ரஹணநிமித்தஂ ஷ்ரோத்ரம். பதிராபதிரயோரேகஃ ஷப்தஂ கரிஹ்ணாத்யபரோ ந கரிஹ்ணாதீதி. தஸ்மாச்ச்ரோத்ரமேவ ஷப்த விஷயம். ஷ்ரோத்ராகாஷயோஃ ஸஂபந்தே கரிதஸஂயமஸ்ய யோகிநோ திவ்யஂ ஷ்ரோத்ரஂ ப்ரவர்ததே.

||3.41|| ஷ்ரோத்ரஂ ஷப்தக்ராஹகமாஹஂகாரிகமிந்த்ரியம். ஆகாஷஂ வ்யோம ஷப்ததந்மாத்ரகார்யம். தயோஃ ஸஂபந்தோ தேஷதேஷிபாவலக்ஷணஸ்தஸ்மிந்கரிதஸஂயமஸ்ய யோகிநோ திவ்யஂ ஷ்ரோத்ரஂ ப்ரவர்ததே, யுகபத்ஸூக்ஷ்மவ்யவஹிதவிப்ரகரிஷ்டஷப்தக்ரஹணஸமர்தஂ பவதீத்யர்தஃ.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

——————-

காயாகாஷயோஃ ஸஂபந்தஸஂயமால்லகுதூலஸமாபத்தேஷ்சாகாஷகமநம்||3.42||

||3.42|| யத்ர காயஸ்தத்ராகாஷஂ தஸ்யாவகாஷதாநாத்காயஸ்ய தேந ஸம்பந்தஃ ப்ராப்திஸ்தத்ர கரிதஸஂயமோ ஜித்வா தத்ஸஂபந்தஂ லகுஷு வா தூலாதிஷ்வா பரமாணுப்யஃ ஸமாபத்திஂ லப்த்வா ஜிதஸஂபந்தோ லகுர்பவதி. லகுத்வாச்ச ஜலே பாதாப்யாஂ விஹரதி. ததஸ்தூர்ணநாபிதந்துமாத்ரே விஹரித்ய ரஷ்மிஷு விஹரதி. ததோ யதேஷ்டமாகாஷகதிரஸ்ய பவதீதி.

||3.42|| காயஃ பாஞ்சபௌதிகஂ ஷரீரஂ தஸ்யாகாஷேநாவகாஷதாயகேந யஃ ஸஂபந்தஸ்தத்ர ஸஂயமஂ விதாய லகுநி தூலாதௌ ஸமாபத்திஂ தந்மயீபாவலக்ஷணாஂ ச விதாய ப்ராப்தாதிலகுபாவோ யோகீ ப்ரதமஂ யதாருசி ஜலே ஸஂசரந்க்ரமேணோர்ணநாபதந்துஜாலேந ஸஂசரமாண ஆதித்யரஷ்மிபிஷ்ச விஹரந்யதேஷ்டமாகாஷேந கச்சதி.

ஸித்த்யந்தரமாஹ —

——————

பஹிரகல்பிதா வரித்திர்மஹாவிதேஹா ததஃ ப்ரகாஷாவரணக்ஷயஃ||3.43||

||3.43|| ஷரீராத்பஹிர்மநஸோ வரித்திலாபோ விதேஹா நாம தாரணா. ஸா யதி ஷரீரப்ரதிஷ்டஸ்ய மநஸோ பஹிர்வரித்திமாத்ரேண பவதி ஸா கல்பிதேத்யுச்யதே. யா து ஷரீர நிரபேக்ஷா பஹிர்பூதஸ்யைவ மநஸோ பஹிர்வரித்திஃ ஸா கல்வகல்பிதா. தத்ர கல்பிதயா ஸாதயந்த்யகல்பிதாஂ மஹாவிதேஹாமிதி.

யயா பரஷரீராண்யாவிஷந்தி யோகிநஃ. ததஷ்ச தாரணாதஃ ப்ரகாஷாத்மநோ புத்திஸத்த்வஸ்ய யதாவரணஂ க்லேஷகர்மவிபாகத்ரயஂ ரஜஸ்தமோமூலஂ தஸ்ய ச க்ஷயோ பவதி.

||3.43|| ஷரீராத்வஹிர்யா மநஸஃ ஷரீரநைரபேக்ஷ்யேண வரித்திஃ ஸா மஹாவிதேஹா நாம விகதஷரீராஹஂகாரதார்ட்யத்வாரேணோச்யதே. ததஸ்தஸ்யாஂ கரிதாத்ஸஂயமாத்ப்ரகாஷாவரணக்ஷயஃ ஸாத்த்விகஸ்ய சித்தஸ்ய யஃ ப்ரகாஷஸ்தஸ்ய யதாவரணஂ க்லேஷகர்மாதி தஸ்ய க்ஷயஃ ப்ரவிலயோ பவதி. அயமர்தஃ — ஷரீராஹஂகாரே ஸதி யா மநஸோ பஹிர்வரித்திஃஸாகல்பிதேத்யுச்யதே. யதா புநஃ ஷரீராஹஂகாரபாவஂ பரித்யஜ்ய ஸ்வாதந்த்ர்யேண மநஸோ வரித்திஃ ஸாகல்பிதா, தஸ்யாஂ ஸஂயமாத்யோகிநஃ ஸர்வே சித்தமலாஃ க்ஷீயந்தே.

ததேவஂ பூர்வாந்தவிஷயாஃ பராந்தவிஷயா மத்யபவாஷ்ச ஸித்தீஃ ப்ரதிபாத்யநந்தரஂ புவநஜ்ஞாநாதிரூபா பாஹ்யாஃ காயவ்யூஹாதிரூபா அப்யந்தரா பரிகர்மநிஷ்பந்நபூதாஷ்ச மைத்ர்யாதிஷு பலாநீத்யேவமாத்யாஃ ஸமாத்யுபயோகிநீஷ்சாந்தஃகரணபஹிஃ கரணலக்ஷணேந்த்ரியபவாஃ ப்ராணாதிவாயுபவாஷ்ச ஸித்தீஷ்சித்ததார்ட்யாத்ஸமாதௌ ஸமாஷ்வாஸோத்பத்தயே ப்ரதிபாத்யேதாநீஂ ஸ்வதர்ஷநோபயோகிஸபீஜநிர்பீஜஸமாதிஸித்தயே விவிதோ பாயப்ரதர்ஷநாயாஹ —

—————–

ஸ்தூலஸ்வரூபஸூக்ஷ்மாந்வயார்தவத்த்வஸஂயமாத்பூதஜயஃ||3.44||

||3.44|| தத்ர பார்திவாத்யாஃ ஷப்தாதயோ விஷேஷாஃ ஸஹாகாராதிபிர்தர்மைஃ ஸ்தூலஷப்தேந பரிபாஷிதாஃ. ஏதத்பூதாநாஂ ப்ரதமஂ ரூபம். த்விதீயஂ ரூபஂ ஸ்வஸாமாந்யஂ மூர்திர்பூமிஃ ஸ்நேஹோ ஜலஂ வஹ்நிருஷ்ணதா வாயுஃ ப்ரணாமீ ஸர்வதோகதிராகாஷ இத்யேதத்ஸ்வரூபஷப்தேநோச்யதே.

அஸ்ய ஸாமாந்யஸ்ய ஷப்தாதயோ விஷேஷாஃ. ததா சோக்தம் — ஏகஜாதிஸமந்விதாநாமேஷாஂ தர்மமாத்ரவ்யாவரித்திரிதி.

ஸாமாந்யவிஷேஷஸமுதாயோத்ர த்ரவ்யம். த்விஷ்டோ ஹி ஸமூஹஃ ப்ரத்யஸ்தமிதபேதாவயவாநுகதஃ ஷரீரஂ வரிக்ஷோ யூதஂ வநமிதி.

ஷப்தேநோபாத்தபேதாவயவாநுகதஃ ஸமூஹ உபயே தேவமநுஷ்யாஃ. ஸமூஹஸ்ய தேவா ஏகோ பாகோ மநுஷ்யா த்விதீயோ பாகஸ்தாப்யாமேவாபிதீயதே ஸமூஹஃ.

ஸ ச பேதாபேதவிவக்ஷிதஃ. ஆம்ராணாஂ வநஂ ப்ராஹ்மணாநாஂ ஸஂக ஆம்ரவணஂ ப்ராஹ்மணஸஂக இதி.

ஸ புநர்த்விவிதோ யுதஸித்தாவயவோயுதஸித்தாவயவஷ்ச. யுதஸித்தாவயவஃ ஸமூஹோ வநஂ ஸகஂ இதி. அயுதஸித்தாவயவஃ ஸஂகாதஃ ஷரீரஂ வரிக்ஷஃ பரமாணுரிதி. அயுதஸித்தாவயவபேதாநுகதஃ ஸமூஹோ த்ரவ்யமிதி பதஞ்ஜலிஃ. ஏதத்ஸ்வரூபமித்யுக்தம்.

அத கிமேஷாஂ ஸூக்ஷ்மரூபஂ, தந்மாத்ரஂ பூதகாரணஂ, தஸ்யைகோவயவஃ பரமாணுஃ ஸாமாந்யவிஷேஷாத்மாயுதஸித்தாவயவபேதாநுகதஃ ஸமுதாய இத்யேவஂ ஸர்வதந்மாத்ராண்யேதத்தரிதீயம். அத பூதாநாஂ சதுர்தஂ ரூபஂ க்யாதிக்ரியாஸ்திதிஷீலா குணாஃ கார்யஸ்வபாவாநுபாதிநோந்வயஷப்தேநோக்தாஃ. அதைஷாஂ பஞ்சமஂ ரூபமர்தவத்த்வஂ, போகாபவர்கார்ததா குணேஷ்வேவாந்வயிநீ, குணாஸ்தந்மாத்ரபூதபௌதிகேஷ்விதி ஸர்வமர்தவத். தேஷ்விதாநீஂ பூதேஷு பஞ்சஷு பஞ்சரூபேஷு ஸஂயமாத்தஸ்ய தஸ்ய ரூபஸ்ய ஸ்வரூபதர்ஷநஂ ஜயஷ்ச ப்ராதுர்பவதி. தத்ர பஞ்ச பூதஸ்வரூபாணி ஜித்வா பூதஜயீ பவதி. தஜ்ஜயாத்வத்ஸாநுஸாரிண்ய இவ காவோஸ்ய ஸஂகல்பாநுவிதாயிந்யோ பூதப்ரகரிதயோ பவந்தி.

||3.44|| பஞ்சாநாஂ பரிதிவ்யாதீநாஂ பூதாநாஂ யே பஞ்சாவஸ்தாவிஷேஷரூபா தர்மாஃ ஸ்தூலத்வாதயஸ்தத்ர கரிதஸஂயமஸ்ய பூதஜயோ பவதி. பூதாநி அஸ்ய வஷ்யாநி பவந்தீத்யர்தஃ. ததாஹி — பூதாநாஂ பரிதரிஷ்யமாநஂ விஷிஷ்டாகாரவத்ஸ்தூலரூபஂ.

ஸ்வரூபஂ சைஷாஂ யதாக்ரமஂ கார்யஂ கந்தஸ்நேஹோஷ்ணதாப்ரேரணாவகாஷதாநலக்ஷணஂ.

ஸூக்ஷ்மஂ ச யதாக்ரமஂ பூதாநாஂ காரணத்வேந வ்யவஸ்திதாநி கந்தாதிதந்மாத்ராணி.

அந்வயிநோ குணாஃ ப்ரகாஷப்ரவரித்திஸ்திதிரூபதயா ஸர்வத்ரைவாந்வயித்வேந ஸமுபலப்யந்தே.

அர்தவத்த்வஂ தேஷ்வேவ குணேஷு போகாபவர்கஸஂபாதநாக்யா ஷக்திஃ. ததேவஂ பூதேஷு பஞ்சஸூக்ததர்மலக்ஷணாவஸ்தாபிந்நேஷு ப்ரத்யவஸ்தஂ ஸஂயமஂ குர்வந்யோகீ பூதஜயீ பவதி. தத்யதா — ப்ரதமஂ ஸ்தூல ரூபே ஸஂயமஂ விதாய ததநு ஸ்வரூபே இத்யேவஂ க்ரமேண தஸ்ய கரிதஸஂயமஸ்ய ஸஂகல்பாநுவிதாயிந்யோ வத்ஸாநுஸாரிண்ய இவ காவோ பூதப்ரகரிதயோ பவந்தி.

தஸ்யைவ பூதஜயஸ்ய பலமாஹ —

——————-

ததோணிமாதிப்ராதுர்பாவஃ காயஸஂபத்தத்தர்மாநபிகாதஷ்ச||3.45||

||3.45|| 1 — தத்ராணிமா பவத்யணுஃ. 2 — லகிமா லகுர்பவதி. 3 — மஹிமா மஹாந்பவதி. 4 — ப்ராப்திரங்குல்யக்ரேணாபி ஸ்பரிஷதி சந்த்ரமஸம். 5 — ப்ராகாம்யமிச்சாநபிகாதஃ. பூமாவுந்மஜ்ஜதி நிமஜ்ஜதி யதோதகே. 6 — வஷித்வஂ பூதபௌதிகேஷு வஷீ பவத்யவஷ்யஷ்சாந்யேஷாம். 7 — ஈஷிதரித்வஂ தேஷாஂ ப்ரபவாவ்யயவ்யூஹாநாமீஷ்டே|| 8 — யத்ர காமாவஸாயித்வஂ ஸத்யஸஂகல்பதா யதா ஸஂகல்பஸ்ததா பூதப்ரகரிதீநாமவஸ்தாநம். ந ச ஷக்தோபி பதார்தவிபர்யாஸஂ கரோதி. கஸ்மாத். அந்யஸ்ய யத்ர காமாவஸாயிநஃ பூர்வஸித்தஸ்ய ததா பூதேஷு ஸஂகல்பாதிதி. ஏதாந்யஷ்டாவைஷ்வர்யாணி.

காயஸஂபத்வக்ஷ்யமாணா. தத்தர்மாநபிகாதஷ்ச பரித்வீ மூர்த்யா ந நிருணாத்திஃ யோகிநஃ ஷரீராதிக்ரியாஂ, ஷிலாமப்யநுவிஷதீதி. நாபஃ ஸ்நிக்தாஃ க்லேதயந்தி. நாக்நிருஷ்ணோ தஹதி. ந வாயு ப்ரணாமீ வஹதி. அநாவரணாத்மகேப்யாகாஷே பவத்யாவரிதகாயஃ ஸித்தாநாமப்யதரிஷ்யோ பவதி.

||3.45|| 1 — அணிமா பரமாணுரூபதாபத்திஃ. 2 — மஹிமா மஹத்த்வம். 3 — லகிமா தூலபிண்டவல்லகுத்வப்ராப்திஃ. 4 — கரிமா குருத்வம். 5 — ப்ராப்திரங்குல்யக்ரேண சந்த்ராதிஸ்பர்ஷநஷக்திஃ. 6 — ப்ராகாம்யமிச்சாநபிகாதஃ. 7 — ஷரீராந்தஃ கரணேஷ்வரத்வமீஷித்வம். 8 — ஸர்வத்ர ப்ரபவிஷ்ணுதா வஷித்வஂ, ஸர்வாண்யேவ பூதாநி அநுகாமித்வாத்ததுக்தஂ நாதிக்ராமந்தி. 9 — யத்ரகாமாவஸாயோ யஸ்மிந்விஷயேஸ்ய காம இச்சா பவதி யஸ்மிந்விஷயே யோகிநோ வ்யவஸாயோ பவதி தஂ விஷயஂ ஸ்வீகாரத்வாரேணாபிலாஷஸமாப்திபர்யந்தஂ நயந்தீத்யர்தஃ. த ஏதேணிமாத்யாஃ ஸமாத்யுபயோகிநோ பூதஜயாத்யோகிநஃ ப்ராதுர்பவந்தி. யதா பரமாணுத்வஂ ப்ராப்தோ வஜ்ராதீநாமப்யந்தஃ ப்ரவிஷதி. ஏவஂ ஸர்வத்ர யோஜ்யம். த ஏதேணிமாதயோஷ்டௌ குணா மஹாஸித்த்யய உச்யந்தே. காயஸஂபத்வக்ஷ்யமாணா தாஂ ப்ராப்நோதி தத்தர்மாநபிகாதஷ்ச தஸ்ய காயஸ்ய யே தர்மா ரூபாதயஸ்தேஷாமநபிகாதோ நாஷோ ந குதஷ்சித்பவதி நாஸ்ய ரூபமக்நிர்தஹதி ந வாயுஃ ஷோஷயதீத்யாதி யோஜ்யம்.

காயஸஂபதமாஹ —

———————-

ரூபலாவண்யபலவஜ்ரஸஂஹநநத்வாநி காயஸஂபத்||3.46||

||3.46|| தர்ஷநீயஃ காந்திமாநதிஷயபலோ வஜ்ரஸஂஹநநஷ்சேதி.

||3.46|| ரூபலாவண்யபலாநி ப்ரஸித்தாநி. வஜ்ரஸஂஹநநத்வஂ வஜ்ரவத்கடிநா ஸஂஹதிரஸ்ய ஷரீரே பவதீத்யர்தஃ. இதி காயஸ்யாவிர்பூதகுணஸஂபத்.

ஏவஂ பூதஜயமபிதாய ப்ராப்திபூமிகாவிஷேஷ இந்த்ரியஜயமாஹ —

————————

க்ரஹணஸ்வரூபாஸ்மிதாந்வயார்தவத்த்வஸஂயமாதிந்த்ரியஜயஃ||3.47||

||3.47|| ஸாமாந்யவிஷேஷாத்மா ஷப்தாதிர்க்ராஹ்யஃ. தேஷ்விந்த்ரியாணாஂ வரித்திர்க்ரஹணம். ந ச தத்ஸாமாந்யமாத்ரக்ரஹணாகாரஂ கதமநாலோசிதஃ ஸ விஷய விஷேஷ இந்த்ரியேண மநஸாநுவ்யவஸீயேதேதி. ஸ்வரூபஂ புநஃ ப்ரகாஷாத்மநோ புத்திஸத்த்வஸ்ய ஸாமாந்யவிஷேஷயோரயுதஸித்தாவயவபேதாநுகதஃ ஸமூஹோ த்ரவ்யமிந்த்ரியம். தேஷாஂ தரிதீயஂ ரூபமஸ்மிதாலக்ஷணோஹஂகாரஃ. தஸ்ய ஸாமாந்யஸ்யேந்த்ரியாணி விஷேஷாஃ. சதுர்தஂ ரூபஂ வ்யவஸாயாத்மகாஃ ப்ரகாஷக்ரியாஸ்திதிஷீலா குணா யேஷாமிந்த்ரியாணி ஸாஹஂகாராணி பரிணாமஃ. பஞ்சமஂ ரூபஂ குணேஷு யதநுகதஂ புருஷார்தவத்த்வமிதி. பஞ்சஸ்வேதேஷ்விந்த்ரியரூபேஷு யதாக்ரமஂ ஸஂயமஸ்தத்ர தத்ர ஜயஂ கரித்வா பஞ்சரூபஜயாதிந்த்ரியஜயஃ ப்ராதுர்பவதி யோகிநஃ.

||3.47|| க்ரஹணமிந்த்ரியாணாஂ விஷயாபிமுகீ வரித்திஃ. ஸ்வரூபஂ ஸாமாந்யேநப்ரகாஷகத்வம். அஸ்மிதாஹஂகாராநுகமஃ. அந்வயார்தவத்த்வே பூர்வவத். ஏதேஷாமிந்த்ரியாணாமவஸ்தாபஞ்சகே பூர்வவத்ஸஂயமஂ கரித்வேந்த்ரியஜயீ பவதி.

தஸ்ய பலமாஹ —

———————–

ததோ மநோஜவித்வஂ விகரண பாவஃ ப்ரதாநஜயஷ்ச||3.48||

||3.48|| காயஸ்யாநுத்தமோ கதிலாபோ மநோஜவித்வம். விதேஹாநாமிந்த்ரியாணாமபிப்ரேததேஷகாலவிஷயாபேக்ஷோ வரித்திலாபோ விகரணபாவஃ. ஸர்வப்ரகரிதிவிகாரவஷித்வஂ ப்ரதாநஜய இத்யேதாஸ்திஸ்ரஃ ஸித்தயோ மதுப்ரதீகா உச்யந்தே. ஏதாஷ்ச கரணபஞ்சரூபஜயாததிகம்யந்தே.

||3.48|| ஷரீரஸ்ய மநோவதநுத்தகதிலாபோ மநோஜவித்வம். காயாநிரபேக்ஷாணாமிந்ித்ராயாணாஂ வரித்திலாபோ விகரபாவஃ. ஸர்வவஷித்வஂ ப்ரதாநஜயஃ. ஏதாஃ ஸித்தயோ ஜிதேந்த்ரியஸ்ய ப்ராதுர்பவந்தி தாஷ்சாஸ்மிஞ்ஷாஸ்த்ரே மதுப்ரதீகா இத்யுச்யந்தே. யதா மதுந ஏகதேஷோபி ஸ்வதத ஏவஂ ப்ரத்யேகமேதாஃ ஸித்தயஃ ஸ்வதந்த இதி மதுப்ரதீகாஃ.

இந்த்ரியஜயமபிதாயாந்தஃகரணஜயமாஹ —

——————

ஸத்த்வபுருஷாந்யதாக்யாதிமாத்ரஸ்ய ஸர்வபாவாதிஷ்டாதரித்வஂ ஸர்வஜ்ஞாதரித்வஂ ச||3.49||

||3.49|| நிர்தூதரஜஸ்தமோமலஸ்ய புத்திஸத்த்வஸ்ய பரே வைஷாரத்யே பரஸ்யாஂ வஷீகாரஸஂஜ்ஞாயாஂ வர்தமாநஸ்ய ஸத்த்வபுருஷாந்யதாக்யாதிமாத்ரரூபப்ரதிஷ்டஸ்ய ஸர்வபாவாதிஷ்டாதரித்வம். ஸர்வாத்மாநோ குணா வ்யவஸாயவ்யவஸேயாத்மகாஃ ஸ்வாமிநஂ க்ஷேத்ரஜ்ஞஂ ப்ரத்யஷேஷதரிஷ்யாத்மத்வேநோபஸ்திதா இத்யர்தஃ. ஸர்வஜ்ஞாதரித்வஂ ஸர்வாத்மநாஂ குணாநாஂ ஷாந்தோதிதாவ்யபதேஷ்யதர்மத்வேந வ்யவஸ்திதாநாமக்ரமோபாரூடஂ விவேகஜஂ ஜ்ஞாநமித்யர்தஃ. இத்யேஷா விஷோகா நாம ஸித்திர்யாஂ ப்ராப்ய யோகீ ஸர்வஜ்ஞஃ க்ஷீணக்லேஷபந்தநோ வஷீ விஹரதி.

||3.49|| தஸ்மிந்ஷுத்தேஃ ஸாத்த்விகே பரிணாமே கரிதஸஂயமஸ்ய யா ஸத்த்வபுருஷயோருத்பத்யதே விவேகக்யாதிர்குணாநாஂ கர்தரித்வாபிமாநஷிதிலீபாவரூபா தந்மாஹாத்ம்யாத்தத்ரைவ ஸ்திதஸ்ய யோகிநஃ ஸர்வபாவாதிஷ்டாதரித்வஂ ஸர்வஜ்ஞாதரித்வஂ ச ஸமாதேர்பவதி. ஸர்வேஷாஂ குணபரிணாமாநாஂ பாவாநாஂ ஸ்வாமிவதாக்ரமணஂ ஸர்வபாவாதிஷ்டாதரித்வஂ, தேஷாமேவ ச
ஷாந்தோதிதாவ்யபதேஷ்யதர்மித்வேநாவஸ்திதாநாஂ யதாவத்விவேகஜ்ஞாநஂ ஸர்வஜ்ஞாதரித்வம். ஏஷாஂ சாஸ்மிஞ்ஷாஸ்த்ரே பரஸ்யாஂ வஷீகாரஸஂஜ்ஞாயோ ப்ராப்தாயாஂ விஷோகா நாம ஸித்திரித்யுச்யதே.

க்ரமேண பூமிகாந்தரமாஹ —

————–

தத்வைராக்யாதபி தோஷபீஜக்ஷயே கைவல்யம்||3.50||

||3.50|| யதாஸ்யைவஂ பவதி க்லேஷகர்மக்ஷயே ஸத்த்வஸ்யாயஂ விவேகப்ரத்யயோ தர்மஃ ஸத்த்வஂ ச ஹேயபக்ஷே ந்யஸ்தஂ புருஷஷ்சாபரிணாமீ ஷுத்தோந்யஃ ஸத்வாதிதி. ஏவமஸ்ய ததோ விரஜ்யமாநஸ்ய யாநி க்லேஷபீஜநி தக்தஷாலிபீஜகல்பாந்யப்ரஸவஸமர்தாநி தாநி ஸஹ மநஸா ப்ரத்யஸ்தஂ கச்சந்தி. தேஷு ப்ரலீநேஷு புருஷஃ புநரிதஂ தாபத்ரயஂ
ந புங்க்தே. ததேதேஷாஂ குணாநாஂ மநஸி கர்மக்லேஷவிபாகஸ்வரூபேணாபிவ்யக்தாநாஂ சரிதார்தாநாம் ப்ரதிப்ரஸவே புருஷஸ்யாத்யந்திகோ குணவியோகஃ கைவல்யம், ததா ஸ்வரூபப்ரதிஷ்டா சிதிஷக்திரேவ புருஷ இதி.

||3.50|| ஏதஸ்யாமபி விஷோகாயாஂ ஸித்தௌ யதா வைராக்யமுத்பத்யதே யோகிநஸ்ததா தஸ்மாத்தோஷாணாஂ ராகாதீநாஂ யத்பீஜமவித்யாதயஸ்தஸ்ய க்ஷயே நிர்மூலநே கைவல்யமாத்யந்திகீ துஃகநிவரித்திஃ புருஷஸ்ய குணாநாமதிகாரபரிஸமாப்தௌ ஸ்வரூபப்ரதிஷ்டத்வம்.

அஸ்மிந்நேவ ஸமாதௌ ஸ்தித்யுபாயமாஹ —

—————

ஸ்தாந்யுபநிமந்த்ரணே ஸங்கஸ்மயாகரணஂ புநரநிஷ்டப்ரஸங்காத்||3.51||

||3.51|| சத்வாரஃ கல்வமீ யோகிநஃ ப்ரதமகல்பிகோ மதுபூமிகஃ ப்ரஜ்ஞாஜ்யோதிரதிக்ராந்தபாவநீயஷ்சேதி. தத்ராப்யாஸீ ப்ரவரித்தமாத்ரஜ்யோதிஃ ப்ரதமஃ. றதஂபரப்ரஜ்ஞோ த்விதீயஃ. பூதேந்த்ரியஜயீ தரிதீய ஸர்வேஷு பாவிதேஷு பாவநீயேஷு கரிதரக்ஷாபந்தஃ கர்தவ்யஸாதநாதிமாந். சதுர்தோ யஸ்த்வதிக்ராந்தபாவநீயஸ்தஸ்ய சித்தப்ரதிஸர்க ஏகோர்தஃ. ஸப்தவிதாஸ்ய ப்ராந்தபூமிப்ரஜ்ஞா.

தத்ர மதுமதீஂ பூமிஂ ஸாக்ஷாத்குர்வதோ ப்ராஹ்மணஸ்ய ஸ்தாநிநோ தேவாஃ ஸத்த்வவிஷுத்திமநுபஷ்யந்தஃ ஸ்தாநைருபநிமந்த்ரயந்தே போ இஹாஸ்யதாமிஹ ரந்யதாஂ.

கமநீயோயஂ போகஃ கமநீயேயஂ கந்யா ரஸாயநமிதஂ ஜராமரித்யுஂ பாததே வைஹாயஸமிதஂ யாநமமீ கல்பத்ருமாஃ புண்யா மந்தாகிநீ ஸித்தா மஹர்ஷய உத்தமா அநுகூலா அப்ஸரஸோ திவ்யே ஷ்ரோத்ரசக்ஷுஷீ வஜ்ரோபமஃ காயஃ ஸ்வகுணைஃ ஸர்வமிதமுபார்ஜிதமாயுஷ்மதாப்ரதிபத்யதாமிதமக்ஷயமஜரமமரஸ்தாநஂ தேவாநாஂ ப்ரியமிதி

ஏவமபிதீயமாநஃ ஸங்கதோஷாந்பாவயேத்கோரேஷு ஸஂஸாராங்காரேஷு பச்யமாநேந மயா ஜநநமரணாந்தகாரே விபரிவர்தமாநேந கதஂசிதாஸாதிதஃ க்லேஷதிமிரவிநாஷீ யோகப்ரதீபஸ்தஸ்ய சைதே தரிஷ்ணாயோநயோ விஷயவாயவஃ ப்ரதிபக்ஷாஃ. ஸ கல்வஹஂ லப்தாலோகஃ கதமநயா விஷயமரிகதரிஷ்ணயா வஞ்சிதஸ்தஸ்யைவ புநஃ ப்ரதீப்தஸ்ய ஸஂஸாராக்நேராத்மாநமிந்தநீ குர்யாமிதி. ஸ்வஸ்தி வஃ ஸ்வப்நோபமேப்யஃ கரிபணஜநப்ரார்தநீயேப்யோ விஷயேப்ய இத்யேவஂ நிஷ்சிதமதிஃ ஸமாதிஂ பாவயேத்.

ஸங்கமகரித்வா ஸ்மயமபி ந குர்யாதேவமஹஂ தேவாநாமபி ப்ரார்தநீய இதி. ஸ்மயாதயஂ ஸுஸ்திதஂமந்யதயா மரித்யுநா கேஷேஷு கரிஹீதமிவாத்மாநஂ ந பாவயிஷ்யதி. ததா சாஸ்ய சிந்த்ராந்தரப்ரேக்ஷீ நித்யஂ யத்நோபசர்யஃ ப்ரமாதோ லப்தவிவரஃ க்லேஷாநுத்தம்பாவிஷ்யதி ததஃ புநரநிஷ்டப்ரஸங்கஃ. ஏவமஸ்ய ஸங்கஸ்மயாவகுர்வதோ பாவிதோர்தோ தரிடீ பவிஷ்யதி. பாவநீயஷ்சார்தோபிமுகீ பவிஷ்யதீதி.

||3.51|| சத்வாரோ யோகிநோ பவந்தி. தத்ராப்யாஸவாந்ப்ரவரித்தமாத்ரஜ்யோதிஃ ப்ரதமஃ. றதஂபரப்ரஜ்ஞோ த்விதீயஃ. பூதேந்த்ரியஜயீ தரிதீயஃ. அதிக்ராந்தபாவநீயஷ்சதுர்தஃ. தத்ர சதுர்தஸ்ய ஸமாதேஃ ப்ராப்தஸப்தவிதப்ராந்தபூமிப்ரஜ்ஞோ பவதி. றதஂபரப்ரஜ்ஞஸ்ய த்விதீயாஂ மதுமதீஸஂஜ்ஞாஂ பூமிகாஂ ஸாக்ஷாத்குர்வதஃ ஸ்தாநிநோ தேவா உபநிமந்த்ரயிதாரோ பவந்தி திவ்யஸ்த்ரீரஸாயநாதிகஂ டௌகயந்தி தஸ்மிந்நுபநிமந்த்ரணே நாநேந ஸங்கஃ கர்தவ்யஃ, நாபி ஸ்மயஃ, ஸங்ககரணே புநர்விஷயபோகே பததி, ஸ்மயகரணே கரிதகரித்யமாத்மாநஂ மந்யமாநோ ந ஸமாதாவுத்ஸஹதே. அதஃ ஸங்கஸ்மயயோஸ்தேந வர்ஜநஂ கர்த்தவ்யம்.

———————

க்ஷணதத்க்ரமயோஃ ஸஂயமாத்விவேகஜஂ ஜ்ஞாநம்||3.52||

||3.52|| யதாபகர்ஷபர்யந்தஂ த்ரவ்யஂ பரமாணுரேவஂ பரமாபகர்ஷபர்யந்தஃ காலஃ க்ஷணஃ யாவதா வா ஸமயேந சலிதஃ பரமாணுஃ பூர்வதேஷஂ ஜஹ்யாதுத்தரதேஷமுபஸஂபத்யேத ஸ காலஃ க்ஷணஃ. தத்ப்ரவாஹாவிச்சேதஸ்து க்ரமஃ. க்ஷண தத்க்ரமயோர்நாஸ்தி வஸ்துஸமாஹார இதி புத்திஸமாஹாரோ முஹூர்தாஹோராத்ராதயஃ. ஸ கல்வயஂ காலோ வஸ்துஷூந்யோபி புத்திநிர்மாணஃ ஷப்தஜ்ஞாநாநுபாதீ லௌகிகாநாஂ வ்யுத்திததர்ஷநாநாஂ வஸ்துஸ்வரூப இவாவபாஸதே.

க்ஷணஸ்து வஸ்துபதிதஃ க்ரமாவலம்பீ க்ரமஷ்ச க்ஷணாநந்தயாத்மா தஂ காலவிதஃ கால இத்யாசக்ஷதே யோகிநஃ. நச த்வௌ க்ஷணௌ ஸஹ பவதஃ. க்ரமஷ்ச ந த்வயோஃ ஸஹபுவோரஸஂபவாத். பூர்வஸ்மாதுத்தரபாவிநோ யதாநந்தர்யஂ க்ஷணஸ்ய ஸ க்ரமஃ. தஸ்மாத்வர்தமாந ஏவைகஃ க்ஷணோ ந பூர்வோத்தரக்ஷணாஃ ஸந்தீதி. தஸ்மாந்நாஸ்தி தத்ஸமாஹாரஃ. யே து பூதபாவிநஃ க்ஷணாஸ்தே பரிணாமாந்விதா வ்யாக்யேயாஃ. தேநைகேந க்ஷணேந கரித்ஸ்நோ லோகஃ பரிணாமமநுபவதி. தத்க்ஷணோபாரூடாஃ கல்வமீ ஸர்வே தர்மாஃ. தயோஃ க்ஷணதத்க்ரமயோஃ ஸஂயமாத்தயோஃ ஸாக்ஷாத்கரணம். ததஷ்ச விவேகஜஂ ஜ்ஞாநஂ ப்ராதுர்பவதி.

தஸ்ய விஷயவிஷேஷ உபக்ஷிப்யந்தே —

||3.52|| க்ஷணஃ ஸர்வாந்த்யஃ காலாவயவோ யஸ்ய கலாஃ ப்ரபவிதுஂ ந ஷக்யந்தே. ததாவிதாநாஂ காலக்ஷணாநாஂ யஃ க்ரமஃ பௌர்வாபர்யேண பரிணாமஸ்தத்ர ஸஂயமாத்ப்ராகுக்தஂ விவேகஜஂ ஜ்ஞாநமுத்பத்யதே. அயமர்தஃ — அயஂ காலக்ஷணோமுஷ்மாத்காலக்ஷணாதுத்தரோயமஸ்மாஂத்பூர்வ இத்யேவஂவிதே க்ரமே கரிதஸஂயமஸ்யாத்யந்தஸூக்ஷ்மேபி க்ஷணக்ரமே யதா பவதி. ஸாக்ஷாத்காரஸ்ததாந்யதபி ஸூக்ஷ்மஂ மஹதாதி ஸாக்ஷாத்கரோதீதி விவேகஜ்ஞாநோத்பத்திஃ.

அஸ்யைவ ஸஂயமஸ்ய விஷயவிவேகோபக்ஷேபணாயாஹ —

—————–

ஜாதிலக்ஷணதேஷைரந்யதாநவச்சேதாத்துல்யயோஸ்ததஃ ப்ரதிபத்திஃ||3.53||

||3.53|| துல்யயோர்தேஷலக்ஷணஸாரூப்யே ஜாதிபேதோந்யதாயா ஹேதுஃ, கௌரியஂ வடவேயமிதி. துல்யதேஷஜாதீயத்வே லக்ஷணமந்யத்வகரஂ காலாக்ஷீ கௌஃ ஸ்வஸ்திமதீ கௌரிதி. த்வயோராமலகயோர்ஜாதிலக்ஷணஸாரூப்யாத்தேஷபேதோந்யத்வகர இதஂ பூர்வமிதமுத்தரமிதி. யதா து பூர்வமாமலகமந்யவ்யக்ரஸ்ய ஜ்ஞாதுருத்தரதேஷ உபாவர்த்யதே ததா துல்யதேஷத்வே பூர்வமேததுத்தரமேததிதிப்ரவிபாகாநுபபத்திஃ. அஸஂதிக்தேந ச தத்வஜ்ஞாநேந பவிதவ்யமித்யத இதமுக்தஂ ததஃ ப்ரதிபத்திர்விவேகஜ்ஞாநாதிதி.

கதஂ, பூர்வாமலகஸஹக்ஷணோ தேஷ உத்தராமலகஸஹக்ஷணாத்தேஷாத்பிந்நஃ. தே சாமலகே ஸ்வதேஷக்ஷணாநுபவபிந்நே. அந்யதேஷக்ஷணாநுபவஸ்து தயோரந்யத்வே ஹேதுரிதி. ஏதேந தரிஷ்டாந்தேந பரமாணோஸ்துல்யஜாதிலக்ஷணதேஷஸ்ய
பூர்வபரமாணுதேஷஸஹக்ஷணஸாக்ஷாத்கரணாதுத்தரஸ்ய பரமாணோஸ்தத்தேஷாநுபபத்தாவுத்தரஸ்ய தத்தேஷாநுபவோ பிந்நஃ ஸஹக்ஷணபேதாத்தயோரீஷ்வரஸ்ய யோகிநோந்யத்வப்ரத்யயோ பவதீதி.

அபரே து வர்ணயந்தி — யேந்த்யா விஷேஷாஸ்தேந்யதாப்ரத்யயஂ குர்வந்தீதி. தத்ராபி தேஷலக்ஷணபேதோ மூர்திவ்யவதிஜாதிபேதஷ்சாந்யத்வே ஹேதுஃ. க்ஷணபேதஸ்து யோகிபுத்திகம்ய ஏவேதி. அத உக்தஂ மூர்திவ்யவதிஜாதிபேதாபாவாந்நாஸ்தி மூலபரிதக்த்வமிதி வார்ஷகண்யஃ.

||3.53|| பதார்தாநாஂ பேதஹேதவோ ஜாதிலக்ஷணதேஷா பவந்தி. க்வசித்பேதஹேதுர்ஜாதிஃ, யதா கௌரியஂ மஹிஷீயமிதி. ஜாத்யா துல்யயோர்லக்ஷணஂ பேதஹேதுஃ, இயஂ கர்புரேயமருணேதி. ஜாத்யா லக்ஷணேந சாபிந்நயோர்பேதஹேதுர்தேஷோ தரிஷ்டஃ, யதா துல்யபரிமாணயோராமலகயோர்பிந்ந தேஷஸ்திதயோஃ. யத்ர புநர்பேதோவதாரயிதுஂ ந ஷக்யதே யதைகதேஷஸ்திதயோஃ ஷுக்லயோஃ பார்திவயோஃ பரமாண்வோஸ்ததாவிதே விஷயே பேதாய கரிதஸஂயமஸ்ய பேதேந ஜ்ஞாநமுத்பத்யதே ததா ததப்யாஸாத்ஸூக்ஷ்மாண்யபி தத்த்வாநி பேதேந ப்ரதிபத்யதே. ஏததுக்தஂ பவதி — யத்ர கேநசிதுபாயேந பேதோ நாவதாரயிதுஂ ஷக்யஸ்தத்ர ஸஂயமாத்பவத்யேவ பேதப்ரதிபத்திஃ.

ஸூக்ஷ்மாணாஂ தத்த்வாநாமுக்தஸ்ய விவேகஜந்யஜ்ஞாநஸ்ய ஸஂஜ்ஞாவிஷயஸ்வாபாவ்யஂ வ்யாக்யாதுமாஹ —

—————————-

தாரகஂ ஸர்வவிஷயஂ ஸர்வதாவிஷயமக்ரமஂ சேதி விவேகஜஂ ஜ்ஞாநம்||3.54||

|3.54|| தாரகமிதி ஸ்வப்ரதிபோத்தமநௌபதேஷிகமித்யர்தஃ. ஸர்வவிஷயஂ நாஸ்ய கிஂசிதவிஷயீபூதமித்யர்தஃ. ஸர்வதாவிஷயமதீதாநாகதப்ரத்யுத்பந்நஂ ஸர்வஂ பர்யாயைஃ ஸர்வதா ஜாநாதீத்யர்தஃ. அக்ரமமித்யேகக்ஷணோபாரூடஂ ஸர்வஂ ஸர்வதா கரிஹ்ணாதீத்யர்தஃ. ஏதத்விவேகஜஂ ஜ்ஞாநஂ பரிபூர்ணம். அஸ்யைவாஂஷோ யோகப்ரதீபோ மதுமதீஂ பூமிமுபாதாய யாவதஸ்ய பரிஸமாப்திரிதி.

ப்ராப்தவிவேகஜஜ்ஞாநஸ்யாப்ராப்தவிவேகஜஜ்ஞாநஸ்ய வா —

||3.54|| உக்தஸஂயமபலாதந்த்யாயாஂ பூமிகாயாமுத்பந்நஂ ஜ்ஞாநஂ தாரயத்யகாதாத்ஸஂஸாரஸாகராத்யோகிநமித்யாந்வர்திக்யா ஸஂஜ்ஞாய தாரகமித்யுச்யதே. அஸ்ய விஷயமாஹ — ‘ஸர்வவிஷயமிதி’. ஸர்வாணி தத்த்வாநி மஹதாதீநி விஷயோ யஸ்யேதி ஸர்வவிஷயம். ஸ்வபாவஷ்சாஸ்ய ஸர்வதாவிஷயத்வம். ஸர்வாபிரவஸ்தாபிஃ ஸ்தூலஸூக்ஷ்மாதிபேதேந தேஸ்தைஃ பரிணாமைஃ ஸர்வேண ப்ரகாரேணாவஸ்திதாநி தத்த்வாநி விஷயோ யஸ்யேதி ஸர்வதாவிஷயம். ஸ்வபாவாந்தரமாஹ — ‘அக்ரமஂ சேதி’. நிஃஷேஷநாநாவஸ்தாபரிணதத்வித்ர்யாத்மகபாவக்ரஹணே நாஸ்ய க்ரமோ வித்யத இதி அக்ரமம். ஸர்வஂ கரதலாமலகவத்யுகபத்பஷ்யதீத்யர்தஃ.

அஸ்மாச்ச விவேகஜாத்தாரகாக்யாஜ்ஜ்ஞாநாத்கிஂ பவதீத்யாஹ —

——————–

ஸத்த்வபுருஷயோஃ ஷுத்திஸாம்யே கைவல்யமிதி||3.55||

||3.55|| யதா நிர்தூதரஜஸ்தமோமலஂ புத்திஸத்த்வஂ புருஷஸ்யாந்யதாப்ரதீதிமாத்ராதிகாரஂ தக்தக்லேஷபீஜஂ பவதி ததா புருஷஸ்ய ஷுத்திஸாரூப்யமிவாபந்நஂ பவதி, ததா புருஷஸ்யோபசரிதபோகாபாவஃ ஷுத்திஃ. ஏதஸ்யாமவஸ்தாயாஂ கைவல்யஂ பவதீஷ்வரஸ்யாநீஷ்வரஸ்ய வா விவேகஜஜ்ஞாநபாகிந இதரஸ்ய வா. நஹி தக்தக்லேஷபீஜஸ்ய ஜ்ஞாநே புநரபேக்ஷா காசிதஸ்தி. ஸத்வஷுத்தித்வாரேணைதத்ஸமாதிஜமைஷ்வர்யஂ ஜ்ஞாநஂ சோபக்ராந்தம். பரமார்ததஸ்து ஜ்ஞாநாதர்தஷநஂ நிவர்ததே தஸ்மிந்நிவரிதே ந ஸந்த்யுத்தரே க்லேஷாஃ. க்லேஷாபாவாத்கர்மவிபாகாபாவஃ. சரிதாதிகாராஷ்சைதஸ்யாமவஸ்தாயாஂ குணா ந புருஷஸ்ய புநர்தரிஷ்யத்வேநோபதிஷ்டந்தே. தத்புருஷஸ்ய கைவல்யஂ, ததா புருஷஃ ஸ்வரூபமாத்ரஜ்யோதிரமலஃ கேவலீ பவதி.

இதி ஷ்ரீ பாதஞ்ஜலே ஸாஂக்யப்ரவசநே யோகஷாஸ்த்ரே ஷ்ரீமத்வ்யாஸபாஷ்யே
தரிதீயஃ விபூதிபாதஃ||3||

||3.55|| ஸத்த்வபுருஷாவுக்தலக்ஷணௌ தயோஃ ஷுத்திஸாம்யே கைவல்யஂ ஸத்த்வஸ்ய ஸர்வகர்தரித்வாபிமாநநிவரித்த்யா ஸ்வகாரணேநுப்ரவேஷஃ ஷுத்திஃ, புருஷஸ்ய ஷுத்திருபசரிதபோகாபாவ இதி த்வயோஃ ஸமாநாயாஂ ஷுத்தௌ புருஷஸ்ய கைவல்யமுத்பத்யதே மோக்ஷோபவதீத்யர்தஃ.

ததேவமந்தரங்கஂ யோகாங்கத்ரயமபிதாய தஸ்ய ச ஸஂயமஸஂஜ்ஞாஂ கரித்வா ஸஂயமஸ்ய ச விஷயப்ரதர்ஷநார்தஂ பரிணாமத்ரயமுபபாத்ய ஸஂயமபலோத்பத்யமாநாஃ பூர்வாந்தபராந்தமத்யபவாஃ ஸித்தீருபதர்ஷ்ய ஸமாத்யாஷ்வாஸோத்பத்தயே பாஹ்யா புவநஜ்ஞாநாதிரூபா ஆப்யந்தராஷ்ச காயவ்யூஹஜ்ஞாநாதிரூபாஃ ப்ரதர்ஷ்ய ஸமாத்யுபயோகாயேந்த்ரியப்ராணஜயாதிபூர்விகாஃ பரமபுருஷார்தஸித்தயே யதாக்ரமமவஸ்தாஸஹிதபூதஜயேந்த்ரியஜயஸத்த்வஜயோத்பவாஷ்ச வ்யாக்யாய விவேகஜ்ஞாநோத்பத்தயே தாஂஸ்தாநுபாயாநுபந்யஸ்ய தாரகஸ்ய ஸர்வஸமாத்யவஸ்தாபர்யந்தபவஸ்ய ஸ்வரூபமபிதாய தத்ஸமாபத்தேஃ கரிதாதிகாரஸ்ய சித்தஸத்த்வஸ்ய ஸ்வகாரணேநுப்ரவேஷாத்கைவல்யமுத்பத்யத இத்யபிஹிதமிதி நிர்ணீதோ விபூதிபாதஸ்தரிதீயஃ.

இதி ஷ்ரீ போஜதேவவிரசிதாயாஂபாதஞ்ஜலயோகஷாஸ்த்ரஸூத்ரவரிதௌ
தரிதீயஃ விபூதிபாதஃ||3||

————————————

ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம்
ஸ்ரீ பெரிய பெருமாள் பெரிய பிராட்டியார் ஆண்டாள் ஆழ்வார் எம்பெருமானார் ஜீயர் திருவடிகளே சரணம் .

ஸ்ரீ யோக ஸூத்ரம் -பாஷ்யம் –விருத்தி–அத்யாயம் -2-

February 12, 2021

தபஃ ஸ்வாத்யாயேஷ்வரப்ரணிதாநாநி க்ரியாயோகஃ||2.1||

||2.1|| நாதபஸ்விநோ யோகஃ ஸித்யதி. அநாதிகர்மக்லேஷவாஸநாசித்ரா ப்ரத்யுபஸ்திதவிஷயஜாலா சாஷுத்திர்நாந்தரேண தபஃ ஸஂபேதமாபத்யத இதி தபஸ உபாதாநம். தச்ச சித்தப்ரஸாதநமபாதமாநமநேநாஸேவ்யமிதி மந்யதே.
ஸ்வாத்யாயஃ ப்ரணவாதிபவித்ராணாஂ ஜபோ மோக்ஷஷாஸ்த்ராத்யயநஂ வா. ஈஷ்வரப்ரணிதாநஂ ஸர்வக்ரியாணாஂ பரமகுராவர்பணஂ தத்பலஸஂந்யாஸோ வா.
ஸ ஹி க்ரியாயோகஃ —

||2.1|| ததேவஂ ப்ரதமே பாதே ஸமாஹிதசித்தஸ்ய ஸோபாயஂ யோகமபிதாய வ்யுத்திதசித்தஸ்யாபி கதமுபாயாப்யாஸபூர்வகோ யோகஃ ஸ்வாஸ்த்யம் உபயாதீதி தத்ஸாதநாநுஷ்டாநப்ரதிபாதநாய க்ரியாயோகமாஹ.
தபஃ ஷாஸ்த்ராந்தரோபதிஷ்டஂ கரிச்ச்ரசாந்த்ராயணாதி. ஸ்வாத்யாயஃ ப்ரணவபூர்வாணாஂ மந்த்ராணாஂ ஜபஃ. ஈஷ்வரப்ரணிதாநஂ ஸர்வக்ரியாணாஂ தஸ்மிந்பரமகுரௌ பலநிரபேக்ஷதயா ஸமர்பணம். ஏதாநி க்ரியாயோக இத்யுச்யதே.
ஸ கிமர்த இத்யத ஆஹ —

——————-

ஸமாதிபாவநார்தஃ க்லேஷதநூகரணார்தஷ்ச||2.2||

||2.2|| ஸ ஹ்யாஸேவ்யமாநஃ ஸமாதி பாவயதி க்லேஷாஂஷ்ச ப்ரதநூ கரோதி. ப்ரதநூகரிதாந்க்லேஷாந்ப்ரஸஂக்யாநாக்நிநா தக்தபீஜகல்பாநப்ரஸவதமிணஃ கரிஷ்யதீதி. தேஷாஂ தநூகரணாத்புநஃ க்லேஷைரபராமரிஷ்டா ஸத்த்வபுருஷாந்யதாமாத்ரக்யாதிஃ ஸூக்ஷ்மா ப்ரஜ்ஞா ஸமாப்தாதிகாரா ப்ரதிப்ரஸவாய கல்பிஷ்யத இதி.
அத கே க்லேஷாஃ கியந்தோ வேதி —

||2.2|| க்லேஷா வக்ஷ்யமாணஸ்தேஷாஂ தநூகரணஂ ஸ்வகார்யகாரணப்ரதிபந்தஃ. ஸமாதிருக்தலக்ஷணஸ்தஸ்ய பாவநா சேதஸி புநஃ புநர்நிவேஷநஂ ஸோர்தஃ ப்ரயோஜந யஸ்ய ஸ ததோக்தஃ. ஏததுக்தஂ பவதி — ஏதே தபஃ ப்ரபரிதயோப்யஸ்யமாநாஷ்சித்தகதாநவிச்சாதீந்க்லேஷாஞ்சிதிலீ குர்வந்தஃ ஸமாதேருபகாரகதாஂ பஜந்தே. தஸ்மாத்ப்ரதமதஃ க்ரியாயோகவதாநபரேண யோகிநா பவிதவ்யமித்யுபதிஷ்டம்.
க்லேஷதநூகரணார்த இத்யுக்தஂ, தத்ர கே க்லேஷா இத்யத ஆஹ —

———-

அவித்யாஸ்மிதாராகத்வேஷாபிநிவேஷாஃ பஞ்ச க்லேஷாஃ||2.3||

||2.3|| க்லேஷா இதி பஞ்ச விபர்யயா இத்யர்தஃ. தே ஸ்யந்தமாநா குணாதிகாரதரிடயந்தி, பரிணாமமவஸ்தாபயந்தி, கார்யகாரணஸ்ரோத உந்நமயந்தி, பரஸ்பராநுக்ரஹதந்த்ரீ பூத்வா கர்மவிபாகஂ சாபிநிர்ஹரந்தீதி.

||2.3|| அவித்யாதயோ வக்ஷ்யமாணலக்ஷணாஃ பஞ்ச. தே ச பாதநாலக்ஷணஂ பரிதாபமுபஜநயந்தஃ க்லேஷஷப்தவாச்யா பவந்தி. தே ஹி சேதஸி ப்ரவர்தமாநாஃ ஸஂத்காரலக்ஷணஂ குணபரிணாமஂ தரிட஀யந்தி.
ஸத்யபி ஸர்வேஷாஂ துல்யே க்லேஷத்வே மூலபூதத்வாதவித்யாயாஃ ப்ராதாந்யஂ ப்ரதிபாதயிதுமாஹ —

———

அவித்யா க்ஷேத்ரமுத்தரேஷாஂ ப்ரஸுப்ததநுவிச்சிந்நோதாராணாம்||2.4||

||2.4|| அத்ராவித்யா க்ஷேத்ரஂ ப்ரஸவபூமிருத்தரேஷாமஸ்மிதாதீநாஂ சதுர்விதவிகல்பாநாஂ ப்ரஸுப்தநுவிச்சிந்நோதாராணாம். தத்ர கா ப்ரஸுப்திஃ. சேதஸி ஷக்திமாத்ரப்ரதிஷ்டாநாஂ பீஜபாவோபகமஃ. தஸ்ய ப்ரபோத ஆலம்பநே ஸஂமுகீபாவஃ. ப்ரஸஂக்யாநவதோ தக்தக்லேஷபீஜஸ்ய ஸஂமுகீபூதேப்யாலம்பநே நாஸௌ புநரஸ்தி. தக்தபீஜஸ்ய குதஃ ப்ரரோஹ இதி. அதஃ க்ஷீணக்லேஷஃ குஷலஷ்சரமதேஹ இத்யுச்யதே. தத்ரைவ ஸா தக்தபீஜபாவா பஞ்சமீ க்லேஷாவஸ்தா நாந்யத்ரேதி. ஸதாஂ க்லேஷாநாஂ ததா பீஜஸாமர்த்யஂ தக்தமிதி விஷயஸ்ய ஸஂமுகீபாவேபி ஸதி ந பவத்யேஷாஂ ப்ரபோத இத்யுக்தா ப்ரஸுப்திர்தக்தபீஜாநாமப்ரரோஹஷ்ச.

தநுத்வமுச்யதே — ப்ரதிபக்ஷபாவநோபஹதாஃ க்லேஷாஸ்தநவோ பவந்தி. ததா விச்சித்ய விச்சித்ய தேந தேநாத்மநா புநஃ புநஃ ஸமுதாசரந்தீதி விச்சிந்ந. கதஂ, ராககாலே க்ரோதஸ்யாதர்ஷநாத். ந ஹி ராககாலே க்ரோதஃ ஸமுதாசரதி. ராகஷ்ச க்வசித்தரிஷ்யமாநோ ந விஷயாந்தரே நாஸ்தி. நைகஸ்யாஂ ஸ்த்ரியாஂ சைத்ரோ ரக்த இத்யந்யாஸு ஸ்த்ரீஷு விரக்தஃ கிஂ து தத்ர ராகோ லப்தவரித்திரந்யத்ர து பவிஷ்யத்வரித்திரிதி. ஸ ஹி ததா ப்ரஸுப்ததநுவிச்சிந்நோ பவதி.

விஷயே யோ லப்தவரித்திஃ ஸ உதாரஃ. ஸர்வ ஏவைதே க்லேஷவிஷயத்வஂநாதிக்ராமந்தி. கஸ்தர்ஹி விச்சிந்நஃ ப்ரஸுப்தஸ்தநுருதாரோ வா க்லேஷ இதி. உச்யதே — ஸத்யமேவைதத், கிஂது விஷிஷ்டாநாமேவைதேஷாஂ விச்சிந்நாதித்வம். யதைவ ப்ரதிபக்ஷபாவநாதோ நிவரித்தஸ்ததைவ ஸ்வவ்யஞ்ஜகாஞ்ஜநேநாபிவ்யக்த இதி. ஸர்வ ஏவாமீ க்லேஷா அவித்யாபேதாஃ. கஸ்மாத், ஸர்வேஷ்வவித்யைவாபிப்லவதே. யதவித்யயா வஸ்த்வாகார்யத ததேவாநுஷேரதே க்லேஷா விபர்யாஸப்ரத்யயகால உபலப்யந்தே க்ஷீயமாணாஂ சாவித்யாமநு க்ஷீயந்த இதி.

தத்ராவித்யாஸ்வரூபமுச்யதே —

||2.4|| அவித்யா மோஹஃ, அநாத்மந்யாத்மாபிமாந் இதி யாவத். ஸோ க்ஷேத்ரஂ ப்ரஸவபூமிருத்தரேஷாமஸ்மிதாதீநாஂ ப்ரத்யேகஂ ப்ரஸுப்ததந்வாதிபேதேந சதுர்விதாநாம். அதோ யத்ராவித்யா விபர்யயஜ்ஞாநரூபா ஷிதிலீ பவதி தத்ர க்லேஷாநாமஸ்மிதாதீநாஂ நோத்பவோ தரிஷ்யதே. விபர்யயஜ்ஞாநஸத்பாவே ச தேஷாமுத்பவதர்ஷநாத்ஸ்திதமேவ மூலத்வமவித்யாயாஃ. ப்ரஸுப்ததநுவிச்சிந்நோதாராணாமிதி. தத்ர யே க்லேஷாஷ்சித்தபூமௌ ஸ்திதஃ ப்ரபோதகாபாவே ஸ்வகார்யஂ நாரபந்தே தே ப்ரஸுப்தா இத்யுச்யந்தே. யதா பாலாவஸ்தாயாஂ, பாலஸ்ய ஹி வாஸநாரூபேண ஸ்திதா அபி க்லேஷாஃ ப்ரபோதகஸஹகார்யபாவே நாபிவ்யஜ்யந்தே. தே தநவோ யே ஸ்வஸ்வப்ரதிபக்ஷபாவநயா ஷிதிலீகரிதகார்யஸஂபாதநஷக்தயோ வாஸநாவஷேஷதயா சேதஸ்யவஸ்திதாஃ ப்ரபூதாஂ ஸாமக்ரீமந்தரேண ஸ்வகார்யமாரப்துமக்ஷமாஃ. யதாப்யாஸவதோ யோகிநஃ. தே விச்சிந்நா யே கேநசித்பலவதா க்லேஷேநாபிபூதஷக்தயஸ்திஷ்டந்தி யதா த்வேஷாவஸ்தாயாஂ ராகஃ, ராகாவஸ்தாயாஂ வா த்வேஷஃ, ந ஹ்யநயோஃ பரஸ்பரவிருத்தயோர்யும்பத்ஸஂபவோஸ்தி. த உதாரா யே ப்ராப்தஸஹகாரிஸஂநிதயஃ ஸ்வஂ ஸ்வஂ கார்யமபிநிர்வர்தயந்தி யதா ஸதைவ யோகபரிபந்திநோ வ்யுத்தாநதஷாயாம். ஏஷாஂ ப்ரத்யேகஂ சதுர்விதாநாமபி மூலபூதத்வேந ஸ்திதாப்யவித்யாந்வயித்வேந ப்ரதீயதே. ந ஹி க்வசிதபி க்லேஷாநாஂ விபர்யயாந்வயநிரபேக்ஷாணாஂ ஸ்வரூபமுபலப்யதே. தஸ்யாஂ ச மித்யாரூபாயாமவித்யாயாஂ ஸம்யக்ஜ்ஞாநேந நிவர்திதாயாஂ தக்தபீஜகல்பாநாமேஷாஂ ந க்வசித்ப்ரரோஹோஸ்தி அதோவித்யாநிமித்தத்வமவித்யாந்வயஷ்சைதேஷாஂ நிஷ்சியதே. அதஃ ஸர்வேபி அவித்யாவ்யபதேஷபாஜஃ. ஸர்வேஷாஂ ச க்லேஷாநாஂ சித்தவிக்ஷேபகாரித்வாயோகிநா ப்ரதமமேவ ததுச்சேதே யத்நஃ கார்ய இதி.

அவித்யாயா லக்ஷணமாஹ —

——————

அநித்யாஷுசிதுஃகாநாத்மஸு நித்யஷுசிஸுகாத்மக்யாதிரவித்யா||2.5||

||2.5|| அநித்யே கார்யே நித்யக்யாதிஃ. தத்யதா — த்ருவா பரிதிவீ, த்ருவா ஸசந்த்ரதாரகா த்யௌஃ. அமரிதா திவௌகஸ இதி. ததாஷுசௌ பரமபீபத்ஸே காயே —

ஸ்தாநாத்வீஜாதுபஷ்டம்பாந்நிஃ ஸ்யந்தாந்நிதநாதபி.
காயமாதேயஷௌசத்வாத்பண்டிதா ஹ்யஷுசிஂ விதுஃ||

இதி அஷுசௌ ஷரீரே ஷுசிக்யாதிர்தரிஷ்யதே. நவேவ ஷஷாங்கலேகா கமநீயேயஂ கந்யா மத்வமரிதாவயவநிர்மிதேவ சந்த்ரஂ பித்த்வா நிஃஸரிதேவ ஜ்ஞாயதே, நீலோத்பலபத்ராயதாக்ஷீ ஹாவகர்பாப்யாஂ லோசநாப்யாஂ ஜீவலோகமாஷ்வாஸயந்தீவேதி கஸ்ய கேநாபிஸஂபந்தஃ. பவதி சைவமஷுசௌ ஷுசிவிபர்யாஸப்ரத்யய இதி. ஏதேநாபுண்யே புண்யப்ரத்யயஸ்ததைவாநர்தே சார்த ப்ரத்யயோ வ்யாக்யாதஃ.

ததா துஃகே ஸுகக்யாதிஂ வக்ஷ்யதி — “பரிணாமதாபஸஂஸ்காரதுஃகைர்குணவரித்திவிரோதாச்ச துஃகமேவ ஸர்வஂ விவேகிநஃ” (யோ0 ஸூ0 2.15) இதி. தத்ர ஸுகக்யாதிரவித்யா. ததாநாத்மந்யாத்மக்யாதிர்பாஹ்யோபகரணேஷு சேதநாசேதநேஷு போகாதிஷ்டாநே வா ஷரீரே புருஷோபகரணே வா மநஸ்யநாத்மந்யாத்மக்யாதிரிதி. ததைததத்ரோக்தம் — “வ்யக்தமவ்யக்தஂ வா ஸத்த்வமாத்மத்வேநாபிப்ரதீத்ய தஸ்ய ஸஂபதமநு நந்தத்யாத்மஸஂபதஂ மந்வாநஸ்தஸ்ய வ்யாபதமநு ஷோசத்யாத்மவ்யாபதஂ மந்வாநஃ ஸ ஸர்வோப்ரதிபுத்தஃ” இதி. ஏஷா சதுஷ்பதா பவத்யவித்யா மூலமஸ்ய க்லேஷஸஂதாநஸ்ய கர்மாஷயஸ்ய ச ஸவிபாகஸ்யேதி.

தஸ்யாஷ்சாமித்ராகோஷ்பதவத்வஸ்துஸதத்த்வஂ விஜ்ஞேயம். யதா நாமித்ரோ மித்ராபாவோ ந மித்ரபாவஂ கிஂ து தத்விருத்தஃ ஸபத்நஃ. யதா வாகோஷ்பதஂ ந கோஷ்பதாபாவோ ந கோஷ்பதமாத்ரஂ கிஂது தேஷ ஏவ தாப்யாமந்யத்வஸ்த்வந்தரம், ஏவமவித்யா ந ப்ரமாணஂ ந ப்ரமாணாபாவஃ கிந்து வித்யாவிபரீதஂ ஜ்ஞாநாந்தரமவித்யேதி.

||2.5|| அதஸ்மிஂஸ்ததிதி ப்ரதிபாஸோவித்யேத்யவித்யாயாஃ ஸாமாந்யலக்ஷணம். தஸ்யா ஏவ பேதப்ரதிபாதநம் — அநித்யேஷு கடாதிஷு நித்யத்வாபிமாநோவித்யேத்யுச்யதே. ஏவமஷுசிஷு காயாதிஷு ஷுசித்வாபிமாநஃ, துஃகேஷு ச விஷயேஷு ஸுகத்வாபிமாநஃ, அநாத்மநி ஷரீர ஆத்மத்வாபிமாநஃ. ஏதேநாபுண்யே பூண்யப்ரமோநர்தே சார்தப்ரமோ வ்யாக்யாதஃ.

அஸ்மிதாஂ லக்ஷயிதுமாஹ —

——————–

தரிக்தர்ஷநஷக்த்யோரேகாத்மதேவாஸ்மிதா||2.6||

||2.6|| புருஷோ தரிக்ஷக்திர்புத்திர்தர்ஷநஷக்திரித்யேதயோரேகஸ்வரூபாபத்திரிவாஸ்மிதா க்லேஷ உச்யதே. போக்தரிபோக்யஷக்த்யோரத்யந்தவிபக்தயோரத்யந்தஸஂகீர்ணயோரவிபாகப்ராப்தாவிவ ஸத்யாஂ போகஃ கல்பதே. ஸ்வரூபப்ரதிலம்பே து தயோஃ கைவல்யமேவ பவதி குதோ போக இதி. ததா சோக்தம் — ‘புத்திதஃ பரஂ புருஷமாகாரஷீலவித்யாதிபிர்விபக்தபஷ்யந்குர்யாத்தத்ராத்மபுத்திஂ மோஹேந’ இதி.

||2.6|| தரிக்ஷக்திஃ புருஷஃ, தர்ஷநஷக்தி ரஜஸ்தமோப்யாமநபிபூதஃ ஸாத்த்விகஃ பரிணாமோந்தஃ கரணரூபஃ, அநயோர்போக்யபோக்தரித்வேந ஜடாஜத்வேநாத்யந்தபிந்நரூபயோரேகதாபிமாநோஸ்மிதேதி உச்யதே. யதா ப்ரகரிதிவதா கர்தரித்வபோக்தரித்வரஹிதேநாபி கர்த்ர்யஹஂ போக்த்ர்யஹமித்யபிமந்யதே. ஸோயமஸ்மிதாக்யோ விபர்யாஸஃ க்லேஷஃ.

ராகஸ்ய லக்ஷணமாஹ —

——————–

ஸுகாநுஷயீ ராகஃ||2.7||

||2.7|| ஸுகாபிஜ்ஞஸ்ய ஸுகாநுஸ்மரிதிபூர்வஃ ஸுகே தத்ஸாதநே வா யோ கர்தஸ்தரிஷ்ணா லோபஃ ஸ ராக இதி.

||2.7|| ஸுகமநுஷேத இதி ஸுகாநுஷயீ ஸுகஜ்ஞஸ்ய ஸுகாநுஸ்மரிதிபூர்வகஃ ஸுகஸாதநேஷு தரிஷ்ணாரூபோ கர்தோ ராகஸஂஜ்ஞகஃ க்லேஷஃ.

த்வேஷஸ்ய லக்ஷணமாஹ —

———-

துஃகாநுஷயீ த்வேஷஃ||2.8||

||2.8|| துஃகாபிஜ்ஞஸ்ய துஃகாநுஸ்மரிதிபூர்வோ துஃகே தத்ஸாதநே வா யஃ ப்ரதிகோமந்யுர்ஜிகாஂஸா க்ரோதஃ ஸ த்வேஷஃ.

||2.8|| துஃகமுக்தலக்ஷணஂ, ததபிஜ்ஞஸ்ய ததநுஸ்மரிதிபூர்வகஂ தத்ஸாதநேஷு அநபிலஷதோ யோயஂ நிந்தாத்மகஃ க்ரோதஃ ஸ த்வேஷலக்ஷண க்லேஷஃ.

அபிநிவேஷஸ்ய லக்ஷணமாஹ —

—————

ஸ்வரஸவாஹீ விதுஷோபி ததா ரூடோபிநிவேஷஃ||2.9||

||2.9|| ஸர்வஸ்ய ப்ராணிந இயமாத்மாஷீர்நித்யா பவதி மா ந பூவஂ பூயாஸமிதி. ந சாநநுபூதமரணதர்மகஸ்யைஷா பவத்யாத்மாஷீஃ. ஏதயா ச பூர்வஜந்மாநுபவஃ ப்ரதீயதே. ஸ சாயமபிநிவேஷஃ க்லேஷஃ ஸ்வரஸவாஹீ கரிமேரபி ஜாதமாத்ரஸ்ய ப்ரத்யக்ஷாநுமாநாகமைரஸஂபாவிதோ மரணத்ராஸ உச்சேததரிஷ்ட்யாத்மகஃ பூர்வஜந்மாநுபூதஂ மரணதுஃகமநுமாபயதி.

யதா சாயமத்யந்தமூடேஷு தரிஷ்யதே க்லேஷஸ்ததா விதுஷோபி விஜ்ஞாதபூர்வாபராந்தஸ்ய ரூடஃ. கஸ்மாத். ஸமாநா ஹி தயோஃ குஷலாகுஷலயோர்மரணதுஃகாநுபவாதியஂ வாஸநேதி.

||2.9|| பூர்வஜந்மாநுபூதமரணதுஃகாநுபவவாஸநாபலாத்பயரூபஃ ஸமுபஜாயமாநஃ ஷரீரவிஷயாதிபிஃ மம வியோகோ மா பூதிதி அந்வஹமநுபந்தரூபஃ ஸர்வஸ்யைவாகரிமேர்ப்ரஹ்மபர்யந்தஂ நிமித்தமந்தரேண ப்ரவர்தமாநோபிநிவேஷாக்யஃ க்லேஷஃ.

ததேவஂ வ்யுத்தாநஸ்ய க்லேஷாத்மகத்வாதேகாக்ரதாப்யாஸகாமேந ப்ரதமஂ க்லேஷாஃ பரிஹர்தவ்யாஃ. ந சாஜ்ஞாதாநாஂ தேஷாஂ பரிஹார கர்துஂ ஷக்ய இதி தஜ்ஜ்ஞாநாய தேஷாமுபதேஷஂ க்ஷேத்ரஂ விபாகஂ லணணஂ சாபிதாய ஸ்தூலஸூக்ஷ்மபேதபிந்நாநாஂ தேஷாஂ ப்ரஹாணோபாயவிபாகமாஹ —

————

தே ப்ரதிப்ரஸவஹேயாஃ ஸூக்ஷ்மாஃ||2.10||

||2.10|| தே பஞ்ச க்லேஷா தக்தபீஜகல்பா யோகிநஷ்சரிதாதிகாரே சேதஸி ப்ரலீநே ஸஹ தேநைவாஸ்தஂ கச்சந்தி.

ஸ்திதாநாஂ து பீஜபாவோபகதாநாம் —

||2.10|| தே ஸூக்ஷ்மாஃ க்லேஷா யே வாஸநாரூபேணைவ ஸ்திதா ந வரித்திரூபஂ பரிணாமமாரபந்தே, தே ப்ரதிப்ரஸவேந ப்ரதிலோமபரிணாமேந ஹேயாஸ்த்யக்தவ்யாஃ. ஸ்வகாரணாஸ்மிதாயாஂ கரிதார்தஂ ஸவாஸநஂ சித்தஂ யதா ப்ரவிஷ்டஂ பவதி ததா குதஸ்தேஷாஂ நிர்மூலாநாஂ ஸஂபவஃ.

ஸ்தூலாநாஂ ஹாநோபாயமாஹ —

—————

த்யாநஹேயாஸ்தத்வரித்தயஃ||2.11||

||2.11|| க்லேஷாநாஂ யா வரித்தயஃ ஸ்தூலாஸ்தாஃ க்ரியாயோகேந தநூகரிதாஃ ஸத்ய ப்ரஸஂக்யாநேந த்யாநேந ஹாதவ்யா யாவத்ஸூக்ஷ்மீகரிதா யாவத்தக்தபீஜகல்பா இதி. யதா வஸ்த்ராணாஂ ஸ்தூலோ மலஃ பூர்வஂ நிர்தூயதே பஷ்சாத்ஸூக்ஷ்மோ யத்நேநோபாயேந
வாபநீயதே ததா ஸ்வல்பப்ரதிபக்ஷாஃ ஸ்தூலா வரித்தயஃ க்லேஷாநாஂ, ஸூக்ஷ்மாஸ்து மஹாப்ரதிபக்ஷா இதி.

||2.11|| தேஷாஂ க்லேஷாநாமாரப்தகார்யாணாஂ யாஃ ஸுகதுஃகமோஹாத்மிகா வரித்தயஸ்தா த்யாநேநைவ சித்தைகாக்ரதாலக்ஷணேந ஹேயா ஹாதவ்யா இத்யர்தஃ. சித்தபரிகர்மாப்யாஸமாத்ரேணைவ ஸ்தூலத்த்வாத்தாஸாஂ நிவரித்திர்பவதி. யதா வஸ்த்ராதௌ ஸ்தூலோ மலஃ ப்ரக்ஷாலநமாத்ரேணைவ நிவர்ததே, யஸ்து தத்ர ஸூக்ஷ்மஃ ஸ தைஸ்தைருபாயைருத்தாபநப்ரபரிதிபிரேவ நிவர்தயிதுஂ ஷக்யதே.

ஏவஂ க்லேஷாநாஂ தத்த்வமபிதாய கர்மாஷயஸ்யாபிதாதுமாஹ —

———-

க்லேஷமூலஃ கர்மாஷயோ தரிஷ்டாதரிஷ்டஜந்மவேதநீயஃ||2.12||

||2.12|| தத்ர புண்யாபுண்யகர்மாஷயஃ காமலோபமோஹக்ரோதப்ரபவஃ ஸ தரிஷ்டஜந்மவேதநீயஷ்சாதரிஷ்டஜந்மவேதநீயஷ்ச. தத்ர தீவ்ரஸஂவேகேந மந்த்ரதபஃ ஸமாதிபிர்நிர்வர்திதஃ ஈஷ்வரதேவதாமஹர்ஷிமஹாநுபாவாநாமாராதநாத்வா யஃ பரிநிஷ்பந்நஃ ஸ ஸத்யஃ பரிபச்யதே புண்யகர்மாஷ்ய இதி. ததா தீவ்ரக்லேஷேந பீதவ்யாதிதகரிபணேஷு விஷ்வாஸோபகதேஷு வா மஹாநுபாவேஷு வா தபஸ்விஷு கரிதஃ புநஃ புநரபகாரஃ ஸ சாபி பாபகர்மாஷயஃ ஸத்ய ஏவ பரிபச்யதே. யதா நந்தீஷ்வரஃ குமாரோ மநுஷ்யபரிணாமஂ ஹித்வா தேவத்வேந பரிணதஃ. ததா நஹுஷோபி தேவாநாமிந்த்ரஃ ஸ்வகஂ பரிணாமஂ ஹித்வா திர்யக்த்வேந பரிணத இதி. தத்ர நாரகாணாஂ நாஸ்தி தரிஷ்டஜந்மவேதநீயஃ கர்மாஷயஃ. க்ஷீணக்லேஷாநாமபி நாஸ்த்யதரிஷ்டஜந்மவேதநீயஃ கர்மாஷய இதி.

||2.12|| கர்மாஷய இத்யநேந தஸ்ய ஸ்வரூபமபிஹிதம். யதோ வாஸநாரூபாண்யேவ கர்மாணி க்லேஷமூல இத்யநேந காரணமபிஹிதம். யதஃ கர்மணாஂ ஷுபாஷுபாநாஂ க்லேஷா ஏவ நிமித்தம். தரிஷ்டாதரிஷ்டஜந்மவேதநீய இத்யநேந பலமுக்தம். அஸ்மிந்நேவ ஜந்மநி அநுபவநீயோ தரிஷ்டஜந்மவேதநீயஃ. ஜந்மாந்தராநுபவநீயோதரிஷ்டஜந்மவேதநீயஃ. ததா ஹி காநிசித்புண்யாநி கர்மாணி தேவதாராதநாதீநி தீவ்ரஸஂவேகேந கரிதாநீஹைவ ஜந்மநி ஜாத்யாயுர்போகலக்ஷணஂ பலஂ ப்ரயச்சந்தி — யதா நந்தீஷ்வரஸ்ய பகவந்மஹேஷ்வராராதநபலாதிஹைவ ஜந்மநி ஜாத்யாதயோ விஷிஷ்டாஃ ப்ராதூர்பூதாஃ. ஏவமந்யேஷாஂ விஷ்வாமித்ராதீநாஂ தபஃ ப்ரபாவாஜ்ஜாத்யாயுஷீ. கேஷாஂசிஜ்ஜாதிரேவ — யதா தீவ்ரஸஂவேகேந துஷ்டகர்மகரிதாஂ நஹுஷாதீநாஂ ஜாத்யந்தராதிபரிணாமஃ. உர்வஷ்யாஷ்ச கார்திகேயவநே லதாரூபதயா. ஏவஂ வ்யஸ்தஸமஸ்தரூபத்வேந யதாயோகஂ யோஜ்யம்.

இதாநீஂ கர்மாஷயஸ்ய ஸ்வபேதபிந்நஸ்ய பலமாஹ —

—————

ஸதி மூலே தத்விபாகோ ஜாத்யாயுர்போகாஃ||2.13||

||2.13|| ஸத்ஸு க்லேஷேஷு கர்மாஷயோ விபாகாரம்பீ பவதி. நோச்சிந்நக்லேஷமூலஃ. யதா துஷாவநத்தாஃ ஷாலிதண்டுலா அதக்தபீஜபாவாஃ ப்ரரோஹஸமர்தா பவந்தி நாபநீததுஷா தக்தபீஜபாவா வா, ததா க்லேஷாவநத்தஃ கர்மாஷயோ விபாகப்ரரோஹீ பவதி நாபநீதக்லேஷோ ந ப்ரஸஂக்யாநதக்தக்லேஷபீஜபாவோ வேதி. ஸ ச விபாகஸ்த்ரிவிதோ ஜாதிராயுர்போக இதி.

தத்ரேதஂ விசார்யதே — கிமேகஂ கர்மைகஸ்ய ஜந்மநஃ காரணமதைகஂ கர்மாநேகஂ ஜந்மாக்ஷிபதீதி. த்விதீயா விசாரணா — கிமநேகஂ கர்மாநேகஂ ஜந்ம நிர்வர்தயதி அதாநேகஂ கர்மைகஂ ஜந்ம நிர்வர்தயதீதி. ந தாவதேகஂ கர்மைகஸ்ய ஜந்மநஃ காரணம். கஸ்மாத், அநாதிகாலப்ரசிதஸ்யாஸஂக்யேயஸ்யாவஷிஷ்டஸ்ய கர்மணஃ ஸாஂப்ரதிகஸ்ய ச பலக்ரமாநியமாதநாஷ்வாஸோ லோகஸ்ய ப்ரஸக்தஃ, ஸ சாநிஷ்ட இதி. ந சைகஂ கமாநேகஸ்ய ஜந்மநஃ காரணம். கஸ்மாத், அநேகேஷு கர்மஸு ஏகைகமேவ கர்மாநேகஸ்யஜந்மநஃ காரணமித்யவஷிஷ்டஸ்ய விபாககாலாபாவஃ ப்ரஸக்தஃ, ஸ சாப்யநிஷ்ட இதி. ந சாநேகஂ கர்மாநேகஸ்ய ஜந்மநஃ காரணம். கஸ்மாத், ததநேகஂ ஜந்ம யுகபந்ந ஸஂபவதீதி க்ரமேணைவ வாச்யம். ததா ச பூர்வதோஷாநுஷங்கஃ.

தஸ்மாஜ்ஜந்மப்ராயணாந்தரே கரிதஃ புண்யாபுண்யகர்மாஷயப்ரசயோ விசித்ரஃ ப்ரதாநோபஸர்ஜநபாவேநாவஸ்திதஃ ப்ராயணாபிவ்யக்த ஏகப்ரகட்டகேந மரணஂ ப்ரஸாத்ய ஸஂமூர்சித ஏகமேவ ஜந்ம கரோதி. தச்ச ஜந்ம தேநைவ கர்மணா லப்தாயுஷ்கஂ பவதி. தஸ்மிந்நாயுஷி தேநைவ கர்மணா போகஃ ஸஂபத்யத இதி. அஸௌ கர்மாஷயோ ஜந்மாயுர்போகஹேதுத்வாத் த்ரிவிபாகோபிதீயத இதி. அத ஏகபவிகஃ கர்மாஷய உக்த இதி.

தரிஷ்டஜந்மவேதநீயஸ்த்வேகவிபாகாரம்பீ போகஹேதுத்வாதத்விவிபாகாரம்பீ வாயுர்போகஹேதுத்வாந்நந்தீஷ்வரவந்நஹுஷவத்வேதி. க்லேஷகர்மவிபாகாநுபவநிர்வர்திதாபிஸ்து வாஸநாபிரநாதிகாலஸஂமூர்சிதமிதஂ சித்தஂ விசித்ரீகரிதமிவ ஸர்வதோ மத்ஸ்யஜாலஂ க்ரந்திபிரிவாததமித்யேதா அநேகபவபூர்விகா வாஸநாஃ. யஸ்த்வயஂ கர்மாஷய ஏஷ ஏவைகபவிக உக்த இதி. யே ஸஂஸ்காராஃ ஸ்மரிதிஹேதவஸ்தா வாஸநாஸ்தாஷ்சாநாதிகாலீநா இதி.

யஸ்த்வஸாவேகபவிகஃ கர்மாஷயஃ ஸ நியதவிபாகஷ்சாநியதவிபாகஷ்ச. தத்ர தரிஷ்டஜந்மவேதநீயஸ்ய நியதவிபாகஸ்யைவாயஂ நியமோ ந த்வதரிஷ்டஜந்மவேதநீயஸ்யாநியதவிபாகஸ்ய. கஸ்மாத். யோ ஹ்யதரிஷ்டஜந்மவேதநீயோநியதவிபாகஸ்தஸ்ய த்ரயோ கதிஃ — கரிதஸ்யாவிபக்வஸ்ய விநாஷஃ ப்ரதாநகர்மண்யாவாபகமநஂ வா, நியதவிபாகப்ரதாநகர்மணாபிபூதஸ்ய வா சிரமவஸ்தாநமிதி.

தத்ர கரிதஸயாவிபக்வஸ்ய நாஷோ யதா ஷுக்லகர்மோதயாதிஹைவ நாஷஃ கரிஷ்ணஸ்ய. யத்ரேதமுக்தம் — “த்வே த்வே ஹ வை கர்மணீ வேதிதவ்யே பாபகஸ்யைகோ ராஷிஃ புண்யகரிதோபஹந்தி ததிச்சஸ்வ கர்மாணி ஸுகரிதாநி கர்துமிஹைவ தே கர்ம கவயோ வேதயந்தே” ப்ரதாநகர்மண்யாவாபகமநம். யத்ரேதமுக்தஂ — “ஸ்யாத்ஸ்வல்பஃ ஸஂகரஃ ஸபரிஹாரஃ ஸப்ரத்யயவமர்ஷஃ குஷலஸ்ய நாபகர்ஷாயாலம். கஸ்மாத், குஷலஂ ஹி மே பஹ்வந்யதஸ்தி யத்ராயமாவாபஂ கதஃ ஸ்வர்கேப்யபகர்ஷமல்பஂ கரிஷ்யதி” இதி.

நியதவிபாகப்ரதாநகர்மணாபிபூதஸ்ய வா சிரமவஸ்தாநம். கதமிதி, அதரிஷ்டஜந்மவேதநீயஸ்யைவ நியதவிபாகஸ்ய கர்மணஃ ஸமாநஂ மரணமபிவ்யக்திகாரணமுக்தம், ந த்வதரிஷ்டஜந்மவேதநீயஸ்யாநியதவிபாகஸ்ய. யத்த்வதரிஷ்டஜந்மவேதநீயஂ கர்மாநியதவிபாகஂ தந்நஷ்யேதாவாபஂ வா கச்சேதபிபூதஂ வா சிரமப்யுபாஸீத, யாவத்ஸமாநஂ கர்மாபிவ்யஞ்ஜகஂ நிமித்தமஸ்ய ந விபாகாபிமுகஂ கரோதீதி. தத்விபாகஸ்யைவ தேஷகாலநிமித்தாநவதாரணாதியஂ கர்மகதிஷ்சித்ரா துர்விஜ்ஞாநா சேதி ந
சோத்ஸர்கஸ்யாபவாதந்நிவரித்திரித்யேகபவிகஃ கர்மாஷயோநுஜ்ஞாயத இதி.

||2.13|| மூலமுக்தலக்ஷணாஃ க்லேஷாஃ. தேஷ்வநபிபூதேஷு ஸத்ஸு கர்மணாஂ குஷலாகுஷலரூபாணாஂ விபாகஃ பலஂ ஜாத்யாயுர்போகா பவந்தி. ஜாதிர்மநுஷ்யத்வாதிஃ. ஆயுஷ்சிரகாலமேகஷரீரஸம்பந்தஃ. போகா விஷயா இந்த்ரியாணி ஸுகஸஂவித்துஃகஸஂவிச்ச கர்மகரணபாவஸாதநவ்யுத்பத்த்யா போகஷப்தஸ்ய. இதமத்ர தாத்பர்யம் — சித்தபூமாவநாதிகாலஸஂசிதாஃ கர்மவாஸநா யதா யதா பாகமுபயாந்தி ததா ததா குணப்ரதாநபாவேந ஸ்திதா ஜாத்யாயுர்போகலக்ஷணஂ ஸ்வகார்யமாரபந்தே.

உக்தாநாஂ கர்மபலத்வேந ஜாத்யாதீநாஂ ஸ்வகாரணகர்மாநுஸாரிணாஂ கார்யகர்தரித்வமாஹ —

———–

தே ஹ்லாதபரிதாபபலாஃ புண்யாபுண்யஹேதுத்வாத்||2.14||

||2.14|| தே ஜந்மாயுர்போகாஃ புண்யஹேதுகாஃ ஸுகபலா அபுண்யஹேதுகா துஃகபலா இதி. யதா சேதஂ துஃகஂ ப்ரதிகூலாத்மகமேவஂ விஷயஸுககாலேபி துகஃமஸ்த்யேவ ப்ரதிகூலாத்மகஂ யோகிநஃ.
கதஂ, ததுபபத்யதே —

||2.14|| ஹ்லாதஃ ஸுகஂ, பரிதாபோ துஃகஂ ஹ்லாதபரிதாபௌ பலஂ யேஷாஂ தே ததோக்தாஃ. புண்யஂ குஷலஂ கர்ம. தத்விபரீதமபுண்யஂ, தே புண்யாபுண்யே காரணஂ யேஷாஂ தே தேஷாஂ பாவஸ்தஸ்மாத். ஏததுக்தஂ பவதி — புண்யகர்மாரப்தா ஜாத்யாயுர்போகா ஹ்லாதபலா அபுண்யகர்மாரப்தாஸ்து பரிதாபபலாஃ. ஏதச்ச ப்ராணிமாத்ராபேக்ஷயா த்வைவித்யம்.
யோகிநஸ்து ஸர்வஂ துஃகமித்யாஹ —

————–

பரிணாம தாபஸஂஸ்கார துஃகைர்குணவரித்திவிரோதாச்ச துஃகமேவ ஸர்வஂ விவேகிநஃ||2.15||

||2.15|| ஸர்வஸ்யாயஂ ராகாநுவித்தஷ்சேதநாசேதநஸாதநாதீநஃ ஸுகாநுபவ இதி தத்ராஸ்தி ராகஜஃ கர்மாஷயஃ. ததா ச த்வேஷ்டீ துஃகஸாதநாநி முஹ்யதி சேதி த்வேஷமோஹகரிதோப்யஸ்தி கர்மாஷயஃ. ததா சோக்தம் — “நாநுபஹத்ய பூதாந்யுபபோகஃ ஸஂபவதீதி ஹிஂஸாகரிதோப்யஸ்தி ஷரீரஃ கர்மாஷயஃ” இதி. விஷயஸுகஂ சாவித்யேத்யுக்தம்.

யா போகேஷ்விந்த்ரியாணாஂ தரிப்தேருபஷாந்திஸ்தத்ஸுகம். யா லௌல்யாதநுபஷாந்திஸ்தத்துஃகம். ந சேந்த்ரியாணாஂ போகாப்யாஸேந வைதரிஷ்ண்யஂ கர்துஂ ஷக்யம். கஸ்மாத், யதோ போகாப்யாஸமநு விவர்தந்தே ராகாஃ கௌஷலாநி சேந்த்ரியாணாமிதி. தஸ்மாதநுபாயஃ ஸுகஸ்ய போகாப்யாஸ இதி. ஸ கல்வயஂ வரிஷ்சிகவிஷபீத இவாஷீவிஷேண தஷ்டோ யஃஸுகார்தீ விஷயாநுவாஸிதோ மஹதி துஃகபங்கே நிமக்ந இதி. ஏஷா பரிணாமதுஃகதா நாம ப்ரதிகூலா ஸுகாவஸ்தாயாமபி யோகிநமேவ க்லிஷ்நாதி.

அத கா தாபதுஃகதா ஸர்வஸ்ய த்வேஷாநுவித்தஷ்சேதநாசேதநஸாதநாதீநஸ்தாபாநுபவ இதி தத்ராஸ்தி த்வேஷஜஃ கர்மாஷயஃ. ஸுகஸாதநாநி ச ப்ரார்தயமாநஃ காயேந வாசா மநஸா ச பரிஸ்யந்ததே ததஃ பரமநுகரிஹ்ணாத்யுபஹந்தி சேதி பராநுக்ரஹபீட஀ாப்யாம் தர்மாதர்மாவுபசிநோதி. ஸ கர்மாஷயோ லோபாந்மோஹாச்ச பவதீத்யேஷா தாபதுஃகதோச்யதே. கா புநஃஸஂஸ்காரதுஃகதா, ஸுகாநுபவாத்ஸுகஸஂஸ்காராஷயோ துஃகாநுபவாதபி துஃகஸஂஸ்காராஷய இதி. ஏவஂ கர்மப்யோ விபாகேநுபூயமாநே ஸுகே துஃகே வா புநஃ கர்மாஷயப்ரசய இதி.

ஏவமிதமநாதி துஃகஸ்ரோதோ விப்ரஸரிதஂ யோகிநமேவ ப்ரதிகூலாத்மகத்வாதுத்வேஜயதி. கஸ்மாத், அக்ஷிபாத்ரகல்போ ஹி வித்வாநிதி. யதோர்ணாதந்துரக்ஷிபாத்ரே ந்யஸ்தஃ ஸ்பர்ஷேந துஃகயதி ந சாந்யேஷு காத்ராவயவேஷு, ஏவமேதாநி துஃகாந்யக்ஷிபாத்ரகல்பஂ யோகிநமேவ க்லிஷ்நந்தி நேதரஂ ப்ரதிபத்தாரம். இதரஂ து ஸ்வகர்மோபஹரிதஂ துஃகமுபாத்தமுபாத்தஂ த்யஜந்தஂ த்யக்தஂ த்யக்தமுபாததாநமநாதிவாஸநாவிசித்ரதயா சித்தவரித்த்யா ஸமந்ததோநுவித்தமிவாவித்யயா ஹாதவ்ய ஏவாஹஂகாரமமகாராநுபாதிநஂ ஜாதஂ ஜாதஂ வாஹ்யாத்யாத்மிகோபயநிமித்தாஸ்த்ரிபர்வாணஸ்தாபா அநுப்லவந்தே. ததேவமநா திநா துஃகஸ்ரோதஸா வ்யுஹ்யமாநமாத்மாநஂ பூதக்ராமஂ ச தரிஷ்ட்வா யோகீ ஸர்வதுஃகக்ஷயகாரணஂ ஸம்யக்தர்ஷநஂ ஷரணஂ ப்ரபத்யத இதி.

குணவரித்திவிரோதாச்ச துஃகமேவ ஸர்வஂ விவேகிநஃ. ப்ரக்யாப்ரவரித்திஸ்திதிரூபா புத்திகுணாஃ பரஸ்பராநுக்ரஹதந்த்ரீ பூத்வா ஷாந்தஂ தோரஂ மூட஀ஂ வா ப்ரத்யயஂ த்ரிகுணமேவாரபந்தே. சலஂ ச குணவரித்தமிதி க்ஷிப்ரபரிணாமி சித்தமுக்தம். ரூபாதிஷயா. வரித்த்யதிஷயாஷ்ச பரஸ்பரேண விருத்யந்தே, ஸாமாந்யாநி த்வதிஷயைஃ ஸஹ ப்ரவர்தந்தே. ஏவமேதே குணா இதரேதராஷ்ரயேணோபார்ஜிதஸுகதுஃகமோஹப்ரத்யயாஃ ஸர்வே ஸர்வரூபா பவந்தீதி, குணப்ரதாநபாவகரிதஸ்த்வேஷாஂ விஷேஷ இதி. தஸ்மாத்துஃகமேவ ஸர்வஂ விவேகிந இதி.

ததஸ்ய மஹதோ துஃகஸமுதாயஸ்ய ப்ரபவபீஜமவித்யா. தஸ்யாஷ்ச ஸம்யக்தர்ஷநமபாவஹேதுஃ. யதா சிகித்ஸாஷாஸ்த்ரஂ சதுர்வ்யூஹம் — ரோகோ ரோகஹேதுராரோக்யஂ பைஷஜ்யமிதி, ஏவமிதமபி ஷாஸ்த்ரஂ சதுர்வ்யூஹமேவ. தத்யதா — ஸஂஸாரஃ ஸஂஸாரஹேதுர்மோக்ஷோ மோக்ஷோபாய இதி. தத்ர துஃகபஹுலஃ ஸஂஸாரோ ஹேயஃ ப்ரதாநபுருஷயோஃ ஸஂயோகோ ஹேயஹேதுஃ. ஸஂயோகஸ்யாத்யந்திகீ நிவரித்திர்ஹாநம். ஹாநோபாயஃ ஸம்யக்தர்ஷநம். தத்ர ஹாதுஃ ஸ்வரூபமுபாதேயஂ வா ஹேயஂ வாந பவிதுமர்ஹதீதி ஹாநே தஸ்யோச்சேதவாதப்ரஸங்க உபாதாநே ச ஹேதுவாதஃ. உபயப்ரத்யாக்யாநே ஷாஷ்வதவாத இத்யேதத்ஸம்யக்தர்ஷநம் ததேதச்சாஸ்த்ரஂ சதுர்வ்யூஹமித்யபிதீயதே.

||2.15|| விவேகிநஃ பரிஜ்ஞாதக்லேஷாதிவிவேகஸ்ய தரிஷ்யமாத்ரஂ ஸகலமேவ போகஸாதநஂ ஸவிஷஂ ஸ்வாத்வந்நமிவ துஃகமேவ ப்ரதிகூலவேதநீயமேவேத்யர்தஃ. யஸ்மாதத்யாந்தாபிஜாதோ யோகீ துஃகலேஷேநாப்யுத்விஜதே. யதாக்ஷிபாத்ரமூர்ணாதந்துஸ்பர்ஷமாத்ரேணைவ மஹதீஂ பீட஀ாமநுபவதி நேதரதங்கஂ, ததா விவேகீ ஸ்வல்பதுஃகாநுபந்தேநாபி உத்விஜதே. கதமித்யாஹ — பரிணாமதாபஸஂஸ்காரதுஃகை. விஷயாணாமுபபுஜ்யமாநாநாஂ யதாயதஂ கர்தாபிவரித்தேஸ்ததப்ராப்திகரிதஸ்ய துஃகஸ்யாபரிஹார்யதயா துஃகாந்தரஸாதநாத்வாச்சாஸ்த்யேவ துஃகரூபதேதி பரிணாமதுஃகத்வம். உபபுஜ்யமாநேஷு ஸுகஸாதநேஷு தத்ப்ரதிபந்திநஂ ப்ரதி த்வேஷஸ்ய ஸர்வதைவாவஸ்திதத்வாத்ஸுகாநுபவகாலேபி தாபதுஃகஂ துஷ்பரிஹரமிதி தாபதுஃகதா. ஸஂஸ்காரதுஃகத்வஂ ச ஸ்வாபிமதாநபிமதவிஷயஸஂநிதாநே ஸுகஸஂவித்துஃகஸஂவிச்சோபஜாயமாநா ததாவிதமேவ ஸ்வக்ஷேத்ரே ஸஂஸ்காரமாரபதே. ஸஂஸ்காராச்ச புநஸ்ததாவிதஸஂவிதநுபவ இத்யபரிமிதஸஂஸ்காரோத்பத்தித்வாரேண ஸஂஸாராநுச்சேதாத்ஸர்வஸ்யைவ துஃகத்வம். குணவரித்திவிரோதாச்சேதி. குணாநாஂ ஸத்த்வரஜஸ்தமஸாஂ யா வரித்தயஃ ஸுகதுஃகமோஹரூபாஃ பரஸ்பரமபிபாவ்யாபிபாவகத்வேந விருத்தா ஜாயந்தே தாஸாஂ ஸர்வத்ரைவ துஃகாந்வேதாத்துஃகத்வம். ஏததுக்தஂ பவதி — ஐகாந்திகீமாத்யந்திகீஂ ச துஃகநிவரித்திமிச்சதோ விவேகிந உக்தரூபகாரணசதுஷ்டயஂ யாவத்ஸர்வே விஷயா துகஃரூபதயா ப்ரதிபாந்தி தஸ்மாத்ஸர்வகர்மவிபாகோ துஃகரூப ஏவேத்யுக்த பவதி.

ததேவமுக்தஸ்ய க்லேஷகர்மாஷயவிபாகராஷேரவித்யாப்ரபவத்வாதவித்யாயாஷ்ச மித்யாஜ்ஞாநரூபதயா ஸம்யக்ஜ்ஞாநோச்சேத்யத்வாத்ஸம்யக்ஜ்ஞாநஸ்ய ச ஸாதநஹேயோபாதேயாவதாரணரூபத்வாத்ததபிதாநாயாஹ —

————

ஹேயஂ துஃகமநாகதம்||2.16||

||2.16|| துஃகமதீதமுபபோகேநாதிவாஹிதஂ ந ஹேயபக்ஷே வர்ததே. வர்தமாநஂ ச ஸ்வக்ஷணே போகரூட஀மிதி ந தத்க்ஷணாந்தரே ஹேயதாமாபத்யதே. தஸ்மாத்யதேவாநாகதஂ துஃகஂ ததேவாக்ஷிபாத்ரகல்பஂ யோகிநஂ க்லிஷ்நாதி நேதரஂ ப்ரதிபத்தாரம். ததேவஹேயதாமாபத்யதே.

தஸ்மாத்யதேவ ஹேயமித்யுச்யதே தஸ்யைவ காரணஂ ப்ரதிநிர்திஷ்யதே —

||2.16|| பூதஸ்யாதிக்ராந்தத்வாதநுபூயமாநஸ்ய ச த்யக்துமஷக்யத்வாதநாகதமேவ ஸஂஸாரதுஃகஂ ஹாதவ்யமித்யுக்தஂ பவதி.

ஹேயஹேதுமாஹ —

————–

த்ரஷ்டரிதரிஷ்யயோஃ ஸஂயோகோ ஹேயஹேதுஃ||2.17||

||2.17|| த்ரஷ்டா புத்தேஃ ப்ரதிஸஂவேதீ புருஷஃ. தரிஷ்யா புத்திஸத்த்வோபாரூடா ஸர்வே தர்மாஃ. ததேதத்தரிஷ்யமயஸ்காந்தமணிகல்பஂ ஸஂநிதிமாத்ரோபகாரிதரிஷ்யத்வேந ஸ்வஂ பவதி புருஷஸ்ய தரிஷிரூபஸ்ய ஸ்வாமிநஃ, அநுபவகர்மவிஷயதாமாபந்நஂ யதஃ. அந்யஸ்வரூபேண ப்ரதிபந்நமந்யஸ்வரூபேண ப்ரதிலப்தாத்மகஂ ஸ்வதந்த்ரமபி பரார்தத்வாத்பரதந்த்ரம்.

தயோர்தரிக்தர்ஷநஷக்த்யோரநாதிரர்தகரிதஃ ஸஂயோகோ ஹேயஹேதுர்துஃகஸ்ய காரணமித்யர்தஃ.

“ததா சோக்தம் — தத்ஸஂயோகஹேதுவிவர்ஜநாத்ஸ்யாதயமாத்யந்திகோ துஃகப்ரதீகாரஃ. கஸ்மாத், துஃகஹேதோஃ பரிஹார்யஸ்ய ப்ரதீகாரதர்ஷநாத். தத்யதா — பாததலஸ்ய பேத்யதா, கண்டகஸ்ய பேத்தத்வஂ, பரிஹாரஃ கண்டகஸ்ய பாதாநதிஷ்டாநஂ பாதத்ராணவ்யவஹிதேந வாதிஷ்டாநம், ஏதத்த்ரயஂ யோ வேத லோகே ஸ தத்ர ப்ரதீகாரமாரபமாணோ பேதஜஂ துஃகஂ நாப்நோதி. கஸ்மாத், த்ரித்வோபலப்திஸாமர்த்யாதிதி. அத்ராபி தாபகஸ்ய ரஜஸஃ ஸத்த்வமேவ தப்யம். கஸ்மாத், தபிக்ரியாயாஃ கர்மஸ்தத்வாத், ஸத்த்வே கர்மணி தபிக்ரியா நாபரிணாமிநி நிஷ்க்ரியே க்ஷேத்ரஜ்ஞே, தர்ஷிதவிஷயத்வாத். ஸத்த்வே து தப்யமாநே ததாகாராநுரோதீ புருஷேப்யநுதப்யத இதி”.

தரிஷ்யஸ்வரூபமுச்யதே —

||2.17|| த்ரஷ்டா சித்ரூபஃ புருஷஃ தரிஷ்யஂ புத்திஸத்த்வஂ, தயோரவிவேகக்யாதிபூர்வகோ யோஸௌ ஸஂயோகோ போக்யபோக்தரித்வேந ஸஂநிதாநஂ ஸ ஹேயஸ்ய துஃகஸ்ய குணபரிணாமரூபஸ்ய ஸஂஸாரஸ்ய ஹேதுஃ காரணஂ தந்நிவரித்த்யா ஸஂஸாரநிவரித்திர்பவதீத்யர்தஃ.

த்ரஷ்டரிதரிஷ்யயோஃ ஸஂயோக இத்யுக்தஂ, தத்ர தரிஷ்ய ஸ்வரூபஂ கார்யஂ ப்ரயோஜநஂ சாஹ —

————–

ப்ரகாஷக்ரியாஸ்திதிஷீலஂ பூதேந்த்ரியாத்மகஂ போகாபவர்கார்தஂ தரிஷ்யம்||2.18||

||2.18|| ப்ரகாஷஷீலஂ ஸத்த்வம். க்ரியா ஷீலஂ ரஜஃ. ஸ்திதிஷீலஂ தம இதி. ஏதே குணாஃ பரஸ்பரோபரக்தவிபாகாஃ பரிணாமிந ஸஂயோகவியோகதர்மாண இதரேதரோபாஷ்ரயேணோபார்ஜிதமூர்தயஃ பரஸ்பராங்காங்கித்வேப்யஸஂபிந்நஷக்திப்ரவிபாகாஸ்துல்யஜாதீயாதுல்யஜாதீயஷக்திபேதாநுபாதிநஃ ப்ரதாநவேலாயாமுபதர்ஷிதஸஂநிதாநா குணத்வேபி ச வ்யாபாரமாத்ரேண ப்ரதாநாந்தர்ணீதாநுமிதாஸ்திதாஃ புருஷார்தகர்தவ்யதயா ப்ரயுக்தஸாமர்த்யாஃ ஸஂநிதிமாத்ரோபகாரிணோயஸ்காந்தமணிகல்பாஃ ப்ரத்யயமந்தரேணைகதமஸ்ய வரித்திமநு வர்தமாநா ப்ரதாநஷப்தவாச்யா பவந்தி. ஏதத்துஷ்யமித்யுச்யதே.

ததேதத்தபூதேந்த்ரியாத்மகஂ பூதபாவேந பரிதிவ்யாதிநா ஸூக்ஷ்மஸ்தூலேந பரிணமதே. ததேந்த்ரியபாவேந ஷ்ரோத்ராதிநா ஸூக்ஷ்மஸ்தூலேந பரிணமத இதி. தத்து நாப்ரயோஜநமபி து ப்ரயோஜநமுரரீகரித்ய ப்ரவர்தத இதி போகாபவர்கார்தஂ ஹி தத்தரிஷ்யஂபுருஷஸ்யேதி. தத்ரேஷ்டாநிஷ்டகுணஸ்வரூபாவதாரணமவிபாகாபந்நஂ போகோ போக்துஃ ஸ்வரூபாவதாரணமபவர்க இதி. த்வயோரதிரிக்தமந்யத்தர்ஷநஂ நாஸ்தி. ததா சோக்தம் — அயஂ து கலு த்ரிஷு குணேஷு கர்தரிஷ்வகர்தரி ச புருஷே துல்யாதுல்யஜாதீயே சதுர்தே தத்க்ரியாஸாக்ஷிண்யுபநீயமாநாந்ஸர்வபாவாநுபபந்நாநநுபஷ்யந்நதர்ஷநமந்யச்சங்கத இதி.

தாவேதௌ போகாபவர்கௌ புத்திகரிதௌ புத்தாவேவ வர்தமாநௌ கதஂ புருஷே வ்யபதிஷ்யேதே இதி. யதா விஜயஃ பராஜயோ வா யோத்தரிஷு வர்தமாநஃ ஸ்வாமிநி வ்யபதிஷ்யதே, ஸ ஹி தத்பலஸ்ய போக்தேதி, ஏவஂ பந்தமோக்ஷௌ புத்தாவேவ வர்தமாநௌ புருஷே வ்யபதிஷ்யதே, ஸ ஹி தத்பலஸ்ய போக்தேதி. புத்தேரேவ புருஷார்தாபரிஸமாப்திர்பந்தஸ்ததர்தாவஸாயோ மோக்ஷ இதி. ஏதேந க்ரஹணதாரணோஹாபோஹதத்த்வஜ்ஞாநாபிநிவேஷோ புத்தௌ வர்தமாநாஃ புருஷேத்யாரோபிதஸத்பாவா. ஸ ஹி தத்பலஸ்ய போக்தேதி.

தரிஷ்யாநாஂ குணாநாஂ ஸ்வரூபபேதாவதாரணார்தமிதமாரப்யதே —

||2.18|| ப்ரகாஷஃ ஸத்த்வஸ்ய தர்மஃ, க்ரியா ப்ரவரித்திரூபா ரஜஸஃ, ஸ்திதிர்நியமரூபா தமஸஃ, தாஃ ப்ரகாஷக்ரியாஸ்திதயஃ ஷீலஂ ஸ்வாபாவிகஂ ரூபஂ யஸ்ய தத்ததாவிதமிதி ஸ்வரூபமஸ்ய நிர்திஷ்டம். பூதேந்த்ரியாத்மகமிதி. பூதாநி ஸ்தூலஸூக்ஷ்மபேதேந த்விவிதாநி பரிதிவ்யாதீநி கந்ததந்மாத்ராதீநி ச. இந்த்ரியாணி புத்தீந்த்ரியகர்மேந்த்ரியாந்தஃகரணபேதேந த்ரிவிதாநி. உபயமேதத்க்ராஹ்யக்ரஹணரூபாத்மா ஸ்வரூபாபிந்நாஃ பரிணாமோ யஸ்ய தத்ததாவிதமித்யநேநாஸ்ய கார்யமுக்தம். போகஃ கதிதலக்ஷணஃ, அபவர்கோ விவேகக்யாதிபூர்விகா ஸஂஸாரநிவரித்திஃ, தௌ போகாபவர்காவர்தஃ ப்ரயோஜநஂ யஸ்ய தத்ததாவிதஂ தரிஷ்யமித்யர்தஃ.

தஸ்ய ச தரிஷ்யஸ்ய நாநாவஸ்தாரூபபரிணாமாத்மகஸ்ய ஹேயத்வேந ஜ்ஞாதவ்யத்வாத்ததவஸ்தாஃ கதயிதுமாஹ —

————-

விஷேஷாவிஷேஷலிங்கமாத்ராலிங்காநி குணபர்வாணி||2.19||

||2.19|| தத்ராகாஷவாய்வக்ந்யுதகபூமயோ பூதாநி ஷப்தஸ்பர்ஷரூபரஸகந்ததந்மாத்ராணாமவிஷேஷாணாஂ விஷேஷாஃ. ததா ஷ்ரோத்ரத்வக்சக்ஷுர்ஜிஹ்வாக்ராணாநி புத்தீந்த்ரியாணி, வாக்பாணிபாதபாயூபஸ்தாநி கர்மேந்த்ரியாணி, ஏகாதஷஂ மநஃ ஸர்வார்தம், இத்யேதாந்யஸ்மிதாலக்ஷணஸ்யாவிஷேஷஸ்ய விஷேஷாஃ. குணாநாமேஷ ஷோட஀ஷகோ விஷேஷபரிணாமஃ.

ஷடவிஷேஷாஃ. தத்யதா — ஷப்ததந்மாத்ரஂ ஸ்பர்ஷதந்மாத்ரஂ ரூபதந்மாத்ரஂ ரஸதந்மாத்ரஂ கந்ததந்மாத்ரஂ சேதி ஏகத்வித்ரிசதுஷ்பஞ்சலக்ஷணாஃ ஷப்தாதயஃ பஞ்சாவிஷேஷாஃ, ஷஷ்டஷ்சாவிஷேஷோஸ்மிதாமாத்ர இதி. ஏதே ஸத்தாமாத்ரஸ்யாத்மநோ மஹதஃ ஷடவிஷேஷபரிணாமாஃ. யத்தத்பரமவிஷேஷேப்யோ லிங்கமாத்ரஂ மஹத்தத்த்வஂ தஸ்மிந்நேதே ஸத்தாமாத்ரே மஹத்யாத்மந்யவஸ்தாய
விவரித்திகாஷ்டாமநுபவந்தி.

ப்ரதிஸஂஸரிஜ்யமாநாஷ்ச தஸ்மிந்நேவ ஸத்தாமாத்ரே மஹத்யாத்மந்யவஸ்தாய யத்தந்நிஃ ஸத்தாஸத்தஂ நிஃஸதஸந்நிரஸதவ்யக்தமலிங்கஂ ப்ரதாநஂ தத்ப்ரதியந்தி. ஏஷ தேஷாஂ லிங்கமாத்ரஃ பரிணாமோ நிஃஸத்தாஸத்தஂ சாலிங்கபரிணாம இதி.

ஆலிங்காவஸ்தாயாஂ ந புருஷார்தோ ஹேதுர்நாலிங்காவஸ்தாயாமாதௌ புருஷார்ததா காரணஂ பவதீதி. ந தஸ்யாஃ புருஷார்ததா காரணஂ பவதீதி. நாஸௌ புருஷார்தகரிதேதி நித்யாக்யாயதே. த்ரயாணாஂ த்வவஸ்தாவிஷேஷணமாதௌ புருஷார்ததா காரணஂ பவதி. ஸ சார்தோ ஹேதுர்நிமித்தஂ காரணஂ பவதீத்யநித்யாக்யாயதே குணாஸ்து ஸர்வதர்மாநுபாதிநோ ந ப்ரத்யஸ்தமயந்தே நோபஜாயந்தே. வ்யக்திபிரேவாதீதாநாகதவ்யயாகமவதீபிகுணாந்வயிநீபிருபஜநநாபாயதர்மகா இவ ப்ரத்யவபாஸந்தே. யதா தேவதத்தோ தரித்ராதி. கஸ்மாத். யதோஸ்ய ம்ரியந்தே காவ இதி, கவாமேவ மரணாத்தஸ்ய தரித்ரதா ந ஸ்வரூபஹாநாதிதி ஸமஃ ஸமாதிஃ.

லிங்கமாத்ரமலிங்கஸ்ய ப்ரத்யாஸந்நஂ, தத்ர தத்ஸஂஸரிஷ்டஂ விவிச்யதே க்ரமாநதிவரித்தேஃ. ததா ஷ஀டவிஷேஷா லிங்கமாத்ரே ஸஂஸரிஷ்டா விவிச்யந்தே பரிணாமக்ரமநியமாத். ததா தேஷ்வவிஷேஷேஷு பூதேந்த்ரியாணி ஸஂஸரிஷ்டாநி விவிச்யந்தே. ததா சோக்தஂ புரஸ்தாத். ந விஷேஷேப்யஃ பரஂ தத்த்வாந்தரமஸ்தீதி விஷேஷாணாஂ நாஸ்தி தத்த்வாந்தரபரிணாமஃ. தேஷாஂ து தர்மலக்ஷணாவஸ்தாபரிணாமா வ்யாக்யாயிஷ்யந்தே.

வ்யாக்யாதஂ தரிஷ்யமத த்ரஷ்டுஃ ஸ்வரூபாவதாரணார்தமிதமாரப்யதே —

||2.19|| குணாநாஂ பர்வாண்யவஸ்தாவிஷேஷாஷ்சத்வாரோ ஜ்ஞாதவ்யா இத்யுபதிஷ்டஂ பவதி. தத்ர விஷேஷா மஹாபூதேந்த்ரியாணி, அவிஷேஷாஸ்தந்மாத்ராந்தஃகரணாநி, லிங்கமாத்ரஂ புத்திஃ, அலிங்கமவ்யக்தமித்யுக்தம். ஸர்வத்ர த்ரிகுணரூபஸ்யாவ்யக்தஸ்யாந்வயித்வேந ப்ரத்யபிஜ்ஞாநாதவஷ்யஂ ஜ்ஞாதவ்யதேந யோககாலே சத்வாரி பர்வாணி நிர்திஷ்டாநி.

ஏவஂ ஹேயத்வேந தரிஷ்யஸ்ய ப்ரதமஂ ஜ்ஞாதவ்யாத்வாத்ததவஸ்தாஸஹிதஂ வ்யாக்யாயோபாதேயஂ த்ரஷ்டாரஂ வ்யாகர்துமாஹ —

——————–

த்ரஷ்டா தரிஷிமாத்ரஃ ஷுத்தோபி ப்ரத்யயாநுபஷ்யஃ||2.20||

||2.20|| தரிஷிமாத்ர இதி தரிக்ஷக்திரேவ விஷேஷணாபராமரிஷ்டேத்யர்தஃ. ஸ புருஷோ புத்தேஃ ப்ரதிஸஂவேதீ. ஸ புத்தேர்ந ஸரூபோ நாத்யந்தஂ விரூப இதி. ந தாவத்ஸரூபஃ. கஸ்மாத். ஜ்ஞாதாஜ்ஞாதவிஷயத்வாத்பரிணாமிநி ஹி புத்திஃ. தஸ்யாஷ்ச விஷயோ கவாதிர்கடாதிர்வா ஜ்ஞாதஷ்சாஜ்ஞாதஷ்சேதி பரிணமித்வஂ தர்ஷயதி.

ஸதாஜ்ஞாதவிஷயத்வஂ து புருஷஸ்யாபரிணாமித்வஂ பரிதீபயதி. கஸ்மாத். நஹி புத்திஷ்ச நாம புருஷவிஷயஷ்ச ஸ்யாதகரிஹீதா சேதி ஸித்தஂ புருஷஸ்ய ஸதாஜ்ஞாதவிஷயத்வஂ ததஷ்சாபரிணாமித்வமிதி. கிஂ ச பரார்தா புத்திஃ ஸஂஹத்யகாரித்வாத், ஸ்வார்தஃ புருஷ இதி. ததா ஸர்வார்தாத்யவஸாயகத்வாத்த்ரிகுணா புத்திஸ்த்ரிகுணத்வாதசேதநேதி. குணாநாஂ தூபத்ரஷ்டா புருஷ இத்யதோ ந ஸரூபஃ.

அஸ்து தர்ஹி விரூப இதி. நாத்யந்தஂ விரூபஃ. கஸ்மாத், ஷுத்தோப்யஸௌ ப்ரத்யயாநுபஷ்யோ யதஃ. ப்ரத்யயஂ பௌத்தமநுபஷ்யதி, தமநுபஷ்யந்நததாத்மாபி ததாத்மக இவ ப்ரத்யவபாஸதே. ததா சோக்தம் — அபரிணாமிநீஹி போக்தரிஷக்திரப்ரதிஸஂக்ரமா ச பரிணாமிந்யர்தே ப்ரதிஸஂக்ராந்தேவ தத்வரித்திமநு பததி, தஸ்யாஷ்ச ப்ராப்தசைதந்யோபக்ரஹரூபாயா புத்திவரித்தேரநுகாரமாத்ரதயா புத்திவரித்த்யவிஷிஷ்டா ஹி ஜ்ஞாநவரித்திரித்யாக்யாயதே.

||2.20|| த்ரஷ்டா புருஷோ தரிஷிமாத்ரஷ்சேதநாமாத்ரஃ. மாத்ரக்ரஹணஂ தர்மதர்மிநிராஸார்தம். கேசித்தி சேதநாமாத்மநோ தர்மமிச்சந்தி. ஸ ஷுத்தோபி பரிணாமித்வாத்யபாவேந ஸ்வப்ரதிஷ்டோபி ப்ரத்யயாநுபஷ்யஃ, ப்ரத்யயா விஷயோபரக்தாநி ஜ்ஞாநாநி தாநி அநு அவ்யவதாநேந ப்ரதிஸஂக்ரமாத்யபாவேந பஷ்யதி. ஏததுக்தஂ பவதி — ஜாதவிஷயோபராகாயாமேவ புத்தௌ ஸஂநிதிமாத்ரேணைவ புருஷஸ்ய தரிஷ்டரித்வமிதி.

ஸ ஏவ போக்தேத்யாஹ —

————–

ததர்த ஏவ தரிஷ்யஸ்யாத்மா||2.21||

||2.21|| தரிஷிரூபஸ்ய புருஷஸ்ய கர்மவிஷயதாமாபந்நஂ தரிஷ்யமிதி ததர்த ஏவ தரிஷ்யஸ்யாத்மா பவதி. ஸ்வரூபஂ பவதீத்யர்தஃ. தத்ஸ்வரூபஂ து பரரூபேண அதிலப்தாத்மகஂ போகாபவர்கார்ததாயாஂ கரிதாயாஂ புருஷேண ந தரிஷ்யத இதி. ஸ்வரூபஹாநாதஸ்ய நாஷஃ ப்ராப்தோ ந து விநஷ்யதி.

கஸ்மாத் —

||2.21|| தரிஷ்யஸ்ய ப்ராகுக்தலக்ஷணஸ்யாத்மா யத்ஸ்வரூபஂ ஸ ததர்தஸ்தஸ்ய புருஷஸ்ய போக்தரித்வஸஂபாதநஂ நாம ஸ்வார்தபரிஹாரேண ப்ரயோஜம். ந ஹி ப்ரதாநஂ ப்ரவர்தமாநமாத்மநஃ கிஂசித்ப்ரயோஜநமபேக்ஷ்ய ப்ரவர்ததே கிஂது புருஷஸ்ய போக்தரித்வஂ ஸஂபாதயிதுமிதி.

யத்யேவஂ புருஷஸ்ய போகஸஂபாதநமேவ ப்ரயோஜநஂ ததா ஸஂபாதிதே தஸ்மிஂஸ்தந்நிஷ்ப்ரயோஜநஂ விரதவ்யாபாரஂ ஸ்யாத், தஸ்மிஂஷ்ச பரிணாமஷூந்யே ஷுத்தத்வாத்ஸர்வே த்ரஷ்டாரோ பந்தரஹிதாஃ ஸ்யுஃ, ததஷ்ச ஸஂஸாரோச்சேத இத்யாஷங்க்யாஹ —

—————–

கரிதார்தஂ ப்ரதிநஷ்டமப்யநஷ்டஂ ததந்யஸாதாரணத்வாத்||2.22||

||2.22|| கரிதார்தமேகஂ புருஷஂ ப்ரதி தரிஷ்யஂ நஷ்டமபி நாஷஂ ப்ராப்தமப்யநஷ்டஂ ததந்யபுருஷஸாதாரணத்வாத். குஷலஂ புருஷஂ ப்ரதி நாஷஂ ப்ராப்தமப்யகுஷலாந்புருஷாந்ப்ரதி ந கரிதார்தமிதி தேஷாஂ தரிஷேஃ கர்மவிஷயதாமாபந்நஂ லபத ஏவ புருஷேணாத்மரூபமிதி. அதஷ்ச தரிக்தர்ஷநஷக்த்யோர்நித்யத்வாதநாதிஃ ஸஂயோகோ வ்யாக்யாத இதி. ததா சோக்தம் — தர்மிணாமநாதிஸஂயோகாத்தர்மமாத்ரணாமப்யநாதிஃ ஸஂயோக இதி.

ஸஂயோகஸ்வரூபாபிதித்ஸயேதஂ ஸூத்ரஂ ப்ரவர்ததே —

||2.22|| யத்யபி விவேகக்யாதிபர்யந்தாத்போகஸஂபாதநாத்மகபி கரிதார்தஂ புருஷஂ ப்ரப்தி தந்நஷ்டஂ விரதவ்யாபாரஂ ததாபி ஸர்வபுருஷஸாதாரணத்வாதந்யாந்ப்ரத்யநஷ்டவ்யாபாரமவதிஷ்டதே. அதஃப்ரதாநஸ்ய ஸகலபோக்தரிஸாதாரணத்வாந்ந கரிதார்ததா, ந கதாசிதபி விநாஷஃ. ஏகஸ்ய முக்தௌ வா ந ஸர்வமுக்திப்ரஸங்க இத்யுக்தஂ பவதி.

தரிஷ்யத்ரஷ்டாரௌ வ்யாக்யாய ஸஂயோகஂ வ்யாக்யாதுமாஹ —

————–

ஸ்வஸ்வாமிஷக்த்யோஃ ஸ்வரூபோபலப்திஹேதுஃ ஸஂயோகஃ||2.23||

||2.23|| புருஷஃ ஸ்வாமீ தரிஷ்யேந ஸ்வேந தர்ஷநார்தஂ ஸஂயுக்தஃ. தஸ்மாத்ஸஂயோகாத்ற0 0ஷ்யஸ்யோபலப்திர்யா ஸ போகஃ. யா து த்ரஷ்டுஃ ஸ்வரூபோபலப்திஃ ஸோபவர்கஃ. தர்ஷநகார்யாவஸாநஃ ஸஂயோக இதி தர்ஷநஂ வியோகஸ்ய காரணமுக்தம். தர்ஷநமதர்ஷநஸ்ய ப்ரதித்வஂத்வீத்யதர்ஷநஂ ஸஂயோகநிமித்தமுக்தம். நாத்ர தர்ஷநஂ மோக்ஷகாரணமதர்ஷநாபாவாதேவ பந்தாபாவஃ ஸ மோக்ஷ இதி. தர்ஷநஸ்ய பாவே பந்தகாரணஸ்யாதர்ஷநஸ்ய நாஷ இத்யதோ தர்ஷநஂ ஜ்ஞாநஂ கைவல்யகாரணமுக்தம்.

கிஂசேதமதர்ஷநஂ நாம, கிஂ குணாநாமதிகார ஆஹோஸ்வித்தரிஷிரூபஸ்ய ஸ்வாமிநோ தர்ஷிதவிஷயஸ்ய ப்ரதாநசித்தஸ்யாநுத்பாதஃ. ஸ்வஸ்மிந்தரிஷ்யே வித்யமாநே யோ தர்ஷநாபாவஃ.

கிமர்தவத்தாகுணாநாம். அதாவித்யா ஸ்வசித்தேந ஸஹ நிருத்தா ஸ்வசித்தஸ்யோத்பத்திபீஜம். கிஂ ஸ்திதிஸஂஸ்காரக்ஷயே கதிஸஂஸ்காராபிவ்யக்திஃ. யத்ரேதமுக்தஂ ப்ரதாநஂ ஸ்தித்யைவ வர்தமாநஂ விகாராகரணாதப்ரதாநஂ ஸ்யாத்.

ததா கத்யைவ வர்தமாநஂ விகாரநித்யத்வாதப்ரதாநஂ ஸ்யாத். உபயதா சாஸ்ய வரித்திஃ ப்ரதாநவ்யவஹாரஂ லபதே நாந்யதா. கரணாந்தரேஷ்வபி கல்பிதேஷ்வேவ ஸமாநஷ்சர்சஃ. தர்ஷநஷக்திரேவாதர்ஷநமித்யேகே, ‘ப்ரதாநஸ்யாத்மக்யாபநார்தா ப்ரவரித்திஃ” இதிஷ்ருதேஃ.

ஸர்வபோத்யபோதஸமர்தஃ ப்ராக்ப்ரவரித்தேஃ புருஷோ ந பஷ்யதி ஸர்வகார்யகாரணஸமர்தஂ தரிஷ்யஂ ததா ந தரிஷ்யத இதி. உபயஸ்யாப்யதர்ஷநஂ தர்ம இத்யேகே.

தத்ரேதஂ தரிஷ்யஸ்ய ஸ்வாத்மபூதமபி புருஷப்ரத்யயாபேக்ஷஂ தர்ஷநஂ தரிஷ்யதர்மத்வேந பவதி. ததா புருஷஸ்யாநாத்மபூதமபி தரிஷ்யப்ரத்யயாபேக்ஷஂ புருஷதர்மத்வேநேவாதர்ஷநமவபாஸதே. தர்ஷநஂ ஜ்ஞாநமேவாதர்ஷநமிதி கேசிதபிதததி. இத்யேதே ஷாஸ்த்ரகதா விகல்பாஃ. தத்ர விகல்பபஹுத்வமேதத்ஸர்வபுருஷாணாஂ குணாநாஂ ஸஂயோகே ஸாதாரணவிஷயம்.

யஸ்து ப்ரத்யக்சேதநஸ்ய ஸ்வபுத்திஸஂயோகஃ —

||2.23|| கார்யத்வாரேணாஸ்ய லக்ஷணஂ கரோதி, ஸ்வஷக்திர்தரிஷ்யஸ்ய ஸ்வபாவஃ, ஸ்வாமிஷக்திர்த்ரஷ்டுஃ ஸ்வரூபஂ, தயோர்த்வயோரபி ஸஂவேத்யஸஂவேதகத்வேந வ்யவஸ்திதயோர்யா ஸ்வரூபோபலப்திஸ்தஸ்யாஃ காரணஂ யஃ ஸ ஸஂயோகஃ. ஸ ச ஸஹஜபோக்யபோக்க்தரிபாவஸ்வரூபாந்நாந்யஃ. ந ஹி தயோர்நித்யயோர்வ்யாபகயோஷ்ச ஸ்வரூபாததிரிக்தஃ கஷ்சித் ஸஂயோகஃ. யதேவ போக்யஸ்ய போக்யத்வஂ போக்தரிஷ்ச போக்தரித்வமநாதிஸித்தஂ ஸ ஏவ ஸஂயோகஃ.

தஸயாபி காரணமாஹ —

——–

தஸ்ய ஹேதுரவித்யா||2.24||

||2.24|| விபர்யஜ்ஞாநவாஸநேத்யர்தஃ. விபர்யஜ்ஞாநவாஸநாவாஸிதா ச ந கார்யநிஷ்டாஂ புருஷக்யாதிஂ புத்திஃ ப்ராப்நோதி ஸாதிகாரா புநராவர்ததே. ஸா து புருஷக்யாதிபர்யவஸாநாஂ கார்யநிஷ்டாஂ ப்ராப்நோதி, சரிதாதிகாரா நிவரித்தாதர்ஷநா பந்தகாரணாபாவாந்ந புநராவர்ததே.

அத்ர கஷ்சித்ஷண்டகோபாக்யாநேநோத்காடயதி — முக்தயா பார்யயாபிதீயதே — ஷண்டகார்யபுத்ர, அபத்யவதீ மே பகிநீ கிமர்தஂ நாஹமிதி, ஸ தாமாஹ — மரிதஸ்தேஹமபத்யமுத்பாதயிஷ்யாமீதி. ததேதஂ வித்யமாநஂ ஜ்ஞாநஂ சித்தநிவரித்திஂ ந கரோதி, விநஷ்டஂ கரிஷ்யதீதி கா ப்ரத்யாஷா. தத்ராசார்யதேஷீயோ வக்தி — நநு புத்திநிவரித்திரேவ மோக்ஷோதர்ஷநகரணாபாவாத்புத்திநிவரித்திஃ. தச்சாதஷநஂ பந்தகாரணஂ தர்ஷநாந்நிவர்ததே. தத்ர சித்தநிவரித்திரேவ மோக்ஷஃ, கிமர்தமஸ்தாந ஏவாஸ்ய மதிவிப்ரமஃ.

ஹேயஂ துஃகமுக்தம் ஹேய காரணஂ ச ஸஂயோகாக்யஂ ஸநிமித்தமுக்தமதஃ பரஂ ஹாநஂ வக்தவ்யம் —

||2.24|| யா பூர்வஂ விபர்யாஸாத்மிகா மோஹரூபாவித்யா வ்யாக்யாதா ஸா தஸ்யாவிவேகக்யாதிரூபஸ்ய ஸஂயோகஸ்ய காரணம்.

ஹேயஂ ஹாநக்ரியாகர்மோச்யதே, கிஂ புநஸ்தத்தாநமித்யத ஆஹ —

————-

||ததபாவாத்ஸஂயோகாபாவோ ஹாநஂ தத்தரிஷேஃ கைவல்யம்||2.25||

|2.25|| தஸ்யாதர்ஷநஸ்யாபாவாதபுத்திபுருஷஸஂயோகாபாவ ஆத்யந்திகோ பந்தநோபரம இத்யர்தஃ. ஏதத்தாநம். தத்தரிஷேஃ கைவல்யஂ புருஷஸ்யாமிஷ்ரீபாவஃ புநரஸஂயோகோ குணைரித்யர்தஃ. துஃககாரணநிவரித்தௌ துஃகோபரமோ ஹாநம். ததா ஸ்வரூபப்ரதிஷ்டஃ புருஷ இத்யுக்தம்.

அத ஹாநஸ்ய கஃ ப்ராப்த்யுபாய இதி —

||2.25|| தஸ்யா அவித்யாயாஃ ஸ்வரூபவிருத்தேந ஸம்யக்ஜ்ஞாநேநோந்மூலிதாயா யோயமபாவஸ்தஸ்மிந்ஸதி தத்கார்யஸ்ய ஸஂயோகஸ்யாப்யபாவஸ்தத்தாநமித்யுச்யதே. அயமர்தஃ — நைதஸ்ய மூர்த்தத்ரவ்யவத்பரித்யாகோ யுஜ்யதே கிஂது ஜாதாயாஂ விவேகக்யாதாவவிவேகநிமித்தஃ ஸஂயோகஃ ஸ்வயமேவ நிவர்தத இதி தஸ்ய ஹாநம். யதேவ ச ஸஂயோகஸ்ய ஹாநஂ ததேவ நித்யஂ கேவலஸ்யாபி புருஷஸ்ய கைவல்யஂ வ்யபதிஷ்யதே.

ததேவஂ ஸஂயோகஸ்ய ஸ்வரூபஂ காரணஂ கார்யஂ சாபிஹிதம். அத ஹாநோபாயகதநத்வாரேணோபாதேயகாரணமாஹ —

——————

விவேகக்யாதிரவிப்லவா ஹாநோபாயஃ||2.26||

||2.26|| ஸத்த்வபுருஷாந்யதாப்ரத்யயோ விவேகக்யாதிஃ. ஸா த்வநிவரித்தமித்யாஜ்ஞாநா ப்லவதே. யதா மித்யாஜ்ஞாநஂ தக்தபீஜபாவஂ வந்த்யப்ரஸவஂ ஸஂபத்யதே ததா விதூதக்லேஷரஜஸஃ ஸத்த்வஸ்ய பரே வைஷாரத்யே பரஸ்யாஂ வஷீகாரஸஂஜ்ஞாயாஂ
வர்தமாநஸ்ய விவேகப்ரத்யயப்ரவாஹோ நிர்மலோ பவதி. ஸா விவேகக்யாதிரவிப்லவா ஹாநோபாயஃ. ததோ மித்யாஜ்ஞாநஸ்ய தக்தபீஜபாவோபகமஃ புநஷ்சாப்ரஸவ இத்யேஷ மோக்ஷஸ்ய மார்கோ ஹாநஸ்யோபாய இதி.
||2.26|| அந்யே குணா அந்யஃ புருஷ இத்யேவஂவிதஸ்ய விவேகஸ்ய யா க்யாதிஃ ப்ரக்யா ஸாஸ்ய ஹாநஸ்ய தரிஷ்யதுஃக பரித்யாகஸ்யோபாயஃ காரணம். கீதரிஷீ? அவிப்லவா ந வித்யதே விப்லவோ விச்சேதோந்தராந்தரா வ்யுத்தாநரூபோ யஸ்யாஃ ஸாவிப்லவா. இதமத்ர தாத்பர்யம் — ப்ரதிபக்ஷபாவநாபலாதவித்யாப்ரவிலயே விநிவரித்தஜ்ஞாதரித்வகர்தரித்வாபிமாநாயாஃ ரஜஸ்தமோமலாநபிபரிதாயா புத்தேரந்தர்முகா யா சிச்சாயாஸஂக்ராந்திஃ ஸா விவேகக்யாதிருச்யதே. தஸ்யாஂ ச ஸஂததத்வேந ப்ரவரித்தாயாஂ ஸத்யாஂ தரிஷ்யஸ்யாதிகாரநிவரித்திர்பவத்யேவ கைவல்யம்.

உத்பந்நவிவேகக்யாதேஃ புருதஸ்ய யாதரிஷீ ப்ரஜ்ஞா பவதி தாஂ கதயந்விவேகக்யாதேரேவ ஸ்வரூபமாஹ —

—————–

தஸ்ய ஸப்ததா ப்ராந்தபூமிஃ ப்ரஜ்ஞா||2.27||

||2.27|| தஸ்யேதி ப்ரத்யுதிதக்யாதேஃ ப்ரத்யாம்நாயஃ. ஸப்ததேதி அஷுத்த்யாவரணமலாபகமாச்சித்தஸ்ய ப்ரத்யயாந்தராநுத்பாதே ஸதி ஸப்தப்ரகாரைவ ப்ரஜ்ஞா விவேகிநோ பவதி.

தத்யதா — 1 — பரிஜ்ஞாதஂ ஹேயஂ நாஸ்ய புநஃ பரிஜ்ஞேயமஸ்தி. 2 — க்ஷீணா ஹேய ஹேதவோ ந புநரேதேஷாஂ க்ஷேதவ்யமஸ்தி. 3 — ஸாக்ஷாத்கரிதஂ நிரோதஸமாதிநா ஹாநம். 4 — பாவிதோ விவேகக்யாதிரூபோ ஹாநோபாய இதி. ஏஷா சதுஷ்டயீ கார்யா விமுக்திஃ ப்ரஜ்ஞாயாஃ. சித்தவிமுக்திஸ்து த்ரயீ. 5 — சரிதாதிகாரா புத்திஃ. 6 — குணா கிரிஷிகரதடச்யுதா இவ க்ராவாணோ நிரவஸ்தாநாஃ ஸ்வகாரணே ப்ரலயாபிமுகாஃ ஸஹ தேநாஸ்தஂ கச்சந்தி. ந சைஷாஂ ப்ரவிலீநாநாஂ புநரஸ்த்யுத்பாதஃ ப்ரயோஜநாபாவாதிதி. 7 — ஏதஸ்யாமவஸ்தாயாஂ குணஸம்பந்தாதீதஃ ஸ்வரூபமாத்ரஜ்யோதிரமலஃ கேவலீ புருஷ இதி. ஏதாஂ ஸப்தவிதாஂ ப்ராந்தபூமிப்ரஜ்ஞாநமநுபஷ்யந்புருஷஃ குஷல இத்யாக்யாயதே. ப்ரதிப்ரஸவேபி சித்தஸ்ய முக்தஃ குஷல இத்யேவ பவதி குணாதீதத்வாதிதி.

ஸித்தா பவதி விவேகக்யாதிர்ஹாநோபாய இதி. ந ச ஸித்திரந்தரேண ஸாதநமித்யேததாரப்யதே —

||2.27|| தஸ்யோத்பந்நவிவேகஜ்ஞாநஸ்ய ஜ்ஞாதவ்யவிவேகரூபா ப்ரஜ்ஞா ப்ராந்தபூமௌ ஸகலஸாலம்பநஸமாதிபூமிபர்யந்தே ஸப்தப்ரகாரா பவதி. தத்ர கார்யவிமுக்திரூபா சதுஷ்ப்ரகாரா 1 — ஜ்ஞாதஂ மயா ஜ்ஞேயஂ ந ஜ்ஞாதவ்யஂ கிஂசிதஸ்தி. 2 — க்ஷீணா மே க்லேஷா ந கிஂசித்க்ஷேதவ்யமஸ்தி. 3 — அதிகதஂ மயா ஜ்ஞாநஂ, 4 — ப்ராப்த மயா விவேகக்யாதிரிதி. ப்ரத்யயாந்தரபரிஹாரேண தஸ்யாமவஸ்தாயாமீதரிஷ்யேவ ப்ரஜ்ஞா ஜாயதே. ஈதரிஷீ ப்ரஜ்ஞா கார்யவிஷயஂ நிர்மலஂ ஜ்ஞாநஂ கார்யவிமுக்திரித்யுச்யதே. சித்தவிமுக்திஸ்த்ரிதா 5 — சரிதார்தா மே புத்திர்குணா ஹதாதிகாரா கிரிஷிகரநிபதிதா இவ க்ராவாணோ ந புநஃ ஸ்திதிஂ யாஸ்யந்தி, 6 — ஸ்வகாரணே ப்ரவிலயாபிமுகாநாஂ குணாநாஂ மோஹபிதாநமூலகாரணாபாவாந்நிஷ்ப்ரயோஜநத்வாச்சாமீஷாஂ குதஃ ப்ரரோஹோ பவேத், 7 — ஸாத்மீபூதஷ்ச மே ஸமாதிஸ்தஸ்மிந்ஸதி ஸ்வரூபப்ரதிஷ்டோஹமிதி. ஈதரிஷீ த்ரிப்ரகாரா சித்தவிமுக்திஃ. ததேவமீதரிஷ்யாஂ ஸப்தவிதப்ராந்தபூமிப்ரஜ்ஞாயாமுபஜாதாயாஂ புருஷஃ குஷலஃ இத்யுச்யதே.

விவேகக்யாதிஃ ஸஂயோகாபாவஹேதுரித்யுக்தஂ, தஸ்யாஸ்தூத்பத்தௌ கிஂ நிமித்தமித்யத ஆஹ —

—————-

யோகாங்காநுஷ்டாநாதஷுத்திக்ஷயே ஜ்ஞாநதீப்திரா விவேகக்யாதேஃ||2.28||

||2.28|| யோகாங்காந்யஷ்டாவபிதாயிஷ்யமாணாநி. தேஷாமநுஷ்டாநாத்பஞ்சபர்வணோ விபர்யயஸ்யாஷுத்திரூபஸ்ய க்ஷயோ நாஷஃ. தத்க்ஷயே ஸம்யக்ஜ்ஞாநஸ்யாபிவ்யக்திஃ. யதா யதா ச ஸாதநாந்யநுஷ்டீயந்தே ததா ததா தநுத்வமஷுத்திராபத்யதே. யதா யதா ச க்ஷீயதே ததா ததா க்ஷயக்ரமாநுரோதிநீ ஜ்ஞாநஸ்யாபி தீப்திர்விவர்ததே. ஸா கல்வேஷா விவரித்திஃ ப்ரகர்ஷமநுபவத்யா விவேகக்யாதேஃ, ஆ குணபுருஷஸ்வரூபவிஜ்ஞாநாதித்யர்தஃ. யோகாங்காநுஷ்டாநமஷுத்தேர்வியோககாரணம்.

யதா பரஷுஷ்சேத்யஸ்ய. விவேகக்யாதேஸ்து ப்ராப்திகாரணஂ யதா தர்மஃ ஸுகஸ்ய நாந்யதா காரணம். கதி சைதாநி காரணாநி ஷாஸ்த்ரே பவந்தி. நவைவேத்யாஹ. தத்யதா —

“உத்பத்திஸ்தித்யபிவ்யக்திவிகாரப்ரத்யயாப்தயஃ.
வியோகாந்யத்வதரிதயஃ காரணஂ நவதா ஸ்மரிதம்”||இதி||

தத்ரோத்பத்திகாரணஂ மநோ பவதி விஜ்ஞாநஸ்ய, ஸ்திதிகாரணஂ மநஸஃ புருஷார்ததா, ஷரீரஸ்யேவாஹார இதி. அபிவ்யக்திகாரணஂ யதா ரூபஸ்யாலோகஸ்ததா ரூபஜ்ஞாநஂ, விகாரகாரணஂ மநஸோ விஷயாந்தரம். யதாக்நிஃ பாக்யஸ்ய. ப்ரத்யயகாரணஂ தூமஜ்ஞாநமக்நிஜ்ஞாநஸ்ய. ப்ராப்திகாரணஂ யோகாங்காநுஷ்டாநஂ விவேகக்யாதேஃ.

வியோககாரணஂ ததேவாஷுத்தேஃ. அந்யத்வகாரணஂ யதா ஸுவர்ணஸ்ய ஸுவர்ணகாரஃ. ஏவமேகஸ்ய ஸ்த்ரீப்ரத்யயஸ்யாவித்யா மூடத்வே த்வேஷோ துஃகத்வே ராகஃ ஸுகத்வே தத்த்வஜ்ஞாநஂ மாத்யஸ்த்யே. தரிதிகாரணஂ ஷரீரமிந்த்ரியாணாம். தாநி ச தஸ்ய. மஹாபூதாநி ஷரீராணாஂ, தாநி ச பரஸ்பரஂ ஸர்வேஷாஂ தைர்யக்யௌநமாநுஷதைவதாநி ச பரஸ்பரார்தத்வாதித்யேவஂ நவ காரணாநி. தாநி ச யதாஸஂபவஂ பதார்தாந்தரேஷ்வபி யோஜ்யாநி. யோகாங்காநுஷ்டாநஂ து த்விதைவ காரணத்வஂ லபத இதி.

தத்ர யோகாங்காந்யவதார்யந்தே —

||2.28|| யோகாங்காநி வக்ஷ்யமாணாநி தேஷாமநுஷ்டாநாஜ்ஜ்ஞாநபூர்வகாதப்யாஸாதா விவேகக்யாதேரஷுத்திக்ஷயே சித்தஸத்த்வஸ்ய ப்ரகாஷாவரணலக்ஷணக்லேஷரூபாஷுத்திஷ்ரயே யா ஜ்ஞாநதீப்திஸ்தாரதம்யேந ஸத்த்விகஃ பரிணாமோ விவேகக்யாதிபர்யந்தஃ ஸ தேஸ்யாஃ க்யாதேர்ஹேதுரித்யர்தஃ.

யோகாங்காநுஷ்டாநாதஷுத்திக்ஷய இத்யுக்தஂ, காநி புநஸ்தாநி யோகாங்காநீதி தேஷாமுபத்தேஷமாஹ —

————–

யமநியமாஸநப்ராணாயாமப்ரத்யாஹாரதாரணாத்யாநஸமாதயோஷ்டாவங்காநி||2.29||

||2.29|| யதாக்ரமமேஷாமநுஷ்டாநஂ ஸ்வரூபஂ ச வக்ஷ்யாமஃ.தத்ர —

||2.29|| இஹ காநிசித்ஸமாதேஃ ஸாக்ஷாதுபகாரகத்வேநாந்தரங்காணி, யதா தாரணாதீநி. காநிசித்ப்ரதிபக்ஷபூதஹிஂஸாதிவிதர்கோந்மூலநத்வாரேண ஸமாதிமுபகுர்வந்தி. யதா யமநியமாதீநி. தத்ராஸநாதிநாமுத்தரோத்தரமுபகாரகத்வம். தத்யதா — ஸத்யாஸநஜயே ப்ராணாயாமஸ்தைர்யம். ஏவமுத்தரத்ராபி யோஜ்யம்.

க்ரமேணைஷாஂ ஸ்வரூபமாஹ —

—————

அஹிஂஸாஸத்யாஸ்தேயப்ரஹ்மசர்யாபரிக்ரஹா யமாஃ||2.30||

||2.30|| தத்ராஹிஂஸா ஸர்வதா ஸர்வதா ஸர்வபூதாநாமநபித்ரோஹஃ. உத்தரே ச யமநியமாஸ்தந்மூலாஸ்தத்ஸித்திபரதயைவ தத்ப்ரதிபாதநாய ப்ரதிபாத்யந்தே. ததவதாதரூபகரணாயைவோபாதீயந்தே. ததா சோக்தம் — ஸ கல்வயஂ ப்ராஹ்மணோ யதா யதா வ்ரதாநி பஹூநி ஸமாதித்ஸதே ததா ததா ப்ரமாதகரிதேப்யோ ஹிஂஸாநிதாநேப்யோ நிவர்தமாநஸ்தாமேவாவதாதரூபாமஹிஂஸாஂ கரோதி.

ஸத்யஂ யதார்தே வாங்மநஸே. யதா தரிஷ்டஂ யதாநுமிதஂ யதா ஷ்ருதஂ ததா வாங்மநஷ்சேதி. பரத்ர ஸ்வபோதஸஂக்ராந்தயே வாகுக்தா, ஸா யதி ந வஞ்சிதா ப்ராந்தா வா ப்ரதிபத்திவந்த்யா வா பவேதிதி. ஏஷா ஸர்வபூதோபகாரார்தஂ ப்ரவரித்தா ந பூதோபகாதாய. யதி சைவமப்யபிதீயமாநா பூதோபகாதபரைவ ஸ்யாந்ந ஸத்யஂ பவேத்பாபமேவ பவேத்தேந புண்யாபாஸேந புண்யப்ரதிரூபகேண கஷ்டஂ தமஃ ப்ராப்நுயாத். தஸ்மாத்பரீக்ஷ்ய ஸர்வபூதஹிதஂ ஸத்யஂ ப்ரூயாத்.

ஸ்தேயமஷாஸ்த்ரபூர்வகஂ த்ரவ்யாணாஂ பரதஃ ஸ்வீகரணஂ, தத்ப்ரதிஷேதஃ புநரஸ்பரிஹாரூபமஸ்தேயமிதி. ப்ரஹ்மசர்யஂ குப்தேந்தியஸ்யோபஸ்தஸ்ய ஸஂயமஃ. விஷயாணாமர்ஜநரக்ஷணாக்ஷயஸங்கஹிஂஸாதோஷதர்ஷநாதஸ்வீகரணமபரிக்ரஹ இத்யேதே யமாஃ.

தே து —

||2.30|| தத்ர ப்ராணவியோகப்ரயோஜநவ்யாபாரோ ஹிஂஸா. ஸா ச ஸர்வாநர்தஹேதுஃ. ததபாவோஹிஂஸா. ஹிஂஸாயாஃ ஸர்வகாலஂ பரிஹார்யத்வாத்ப்ரதமஂ ததபாவரூபாயா அஹிஂஸாயா நிர்தேஷஃ. ஸத்யஂ வாங்மநஸயோர்யதார்தத்வம். ஸ்தேயஂ பரஸ்வாபஹரணஂ ததபாவோஸ்தேயம். ப்ரஹ்மசர்யமுபஸ்தஸஂயமஃ. அபரிக்ரஹோ போகஸாதநாநாமநங்கீகாரஃ. த ஏதேஹிஂஸாதயஃ பஞ்ச யமஷப்தவாச்யா யோகாங்கத்வேந நிர்திஷ்டாஃ.

ஏஷாஂ விஷேஷமாஹ —

————–

ஜாதிதேஷகாலஸமயாநவச்சிந்நா ஸார்வபௌமா மஹாவ்ரதம்||2.31||

||2.31|| தத்ராஹிஂஸா ஜாத்யவச்சிந்நா மத்ஸ்யவதகஸ்ய மத்ஸ்யேஷ்வேவ நாந்யத்ர ஹிஂஸா. ஸைவ தேஷாவச்சிந்நா ந தீர்தே ஹநிஷ்யாமீதி. ஸைவ காலாவச்சிந்நா ந சதுர்தஷ்யாஂ ந புண்யேஹநி ஹநிஷ்யாமீதி. ஸைவ த்ரிபிருபரதஸ்ய ஸமயாவச்சிந்நா தேவப்ராஹ்மணார்தே நாந்யதா ஹநிஷ்யாமீதி. யதா ச க்ஷத்ரியாணாஂ யுத்தா ஏவ ஹிஂஸா நாந்யத்ரேதி. ஏபிர்ஜாதிதேஷகாலஸமயைரநவச்சிந்நா அஹிஂஸாதயஃ ஸர்வதைவ பரிபாலநீயாஃ. ஸர்வபூமிஷு ஸர்வவிஷயேஷு ஸர்வதைவாவிதிதவ்யபிசாராஃ ஸார்வபௌமாமஹாவ்ரதமித்யுச்யந்தே.

||2.31|| ஜாதிர்ப்ராஹ்மணத்வாதிஃ. தேஷஸ்தீர்தாதிஃ. காலஷ்சதுர்தஷ்யாதிஃ. ஸமயோ ப்ராஹ்மணப்ரயோஜநாதிஃ. ஏதைஷ்சதுர்பிரநவச்சிந்நாஃ பூர்வோக்தா அஹிஂஸாதயோ யமாஃ ஸர்வாஸு க்ஷிப்தாதிஷு சித்தபூமிஷு பவா மஹாவ்ரதமித்யுச்யந்தே. தத்யதா — ப்ராஹ்மணஂ ந ஹநிஷ்யாமி தீர்தே ந கஂசந ஹநிஷ்யாமி சதுர்தஷ்யாஂ ந ஹநிஷ்யாமி தேவப்ராஹ்மணப்ரயோஜநவ்யதிரேகேண கமபி ந ஹநிஷ்யாமீதி. ஏவஂ சதுர்விதாவச்சேதவ்யதிரேகேண கிஂசித்க்வசித்கதாசித்கஸ்மிஂஷ்சிதர்தே ந ஹநிஷ்யாமீத்யநவச்சிந்நாஃ. ஏவஂ ஸத்யாதிஷு யதாயோகஂ யோஜ்யம். இத்தமநியதீகரிதாஃ ஸாமாந்யேநைவ ப்ரவரித்தா மஹாவ்ரதமித்யுச்யதே ந புநஃ பரிச்சிந்நாவதாரணம்.

நியமாநாஹ —

—————–

ஷௌசஸஂதோஷதபஃ ஸ்வாத்யாயேஷ்வரப்ரணிதாநாநி நியமாஃ||2.32||

||2.32|| தத்ர ஷௌசஂ மரிஜ்ஜலாதிஜநிதஂ மேத்யாப்யவஹரணாதி ச பாஹ்யம். ஆப்யந்தரஂ சித்தமலாநாமாக்ஷாலநம். ஸஂதோஷஃ ஸஂநிஹிதஸாதநாததிகஸ்யாநுபாதித்ஸா. தபோ த்வஂத்வஸஹநம். த்வஂத்வஂ ச ஜிகத்ஸாபிபாஸே ஷீதோஷ்ணே ஸ்தாநாஸநே காஷ்டமௌநாகாரமௌநே ச. வ்ரதாநி சைஷாஂ யதாயோகஂ கரிச்ச்ரசாந்த்ராயணஸாஂதபநாதீநி. ஸ்வாத்யாயோ மோக்ஷஷாஸ்த்ராணாமத்யயநஂ ப்ரணவஜபோ வா. ஈஷ்வரப்ரணிதாநஂ தஸ்மிந்பரமகுரௌ ஸர்வகர்மார்பணம்.

ஷய்யாஸநஸ்தோத பதி வ்ரஜந்வா
ஸ்வஸ்தஃ பரிக்ஷீணவிதர்கஜாலஃ.
ஸஂஸாரபீஜக்ஷயமீக்ஷமாணஃ
ஸ்யாந்நித்யயுக்தோமரிதபோகபாகீ||
யத்ரேதமுக்தஂ ததஃ ப்ரத்யக்சேதநாதிகமோப்யந்தராயாபாவஷ்சேதி||32||

ஏதேஷாஂ யமநியமாநாம் —

||2.32|| ஷௌசஂ த்விவிதஂ — பாஹ்யமாப்யந்தரஂ ச. பாஹ்யஂ மரிஜ்ஜலாதிபிஃ காயாதிப்ரக்ஷாலநம். ஆப்யந்தரஂ மைத்ர்யாதிபிஷ்சித்தமலாநாஂ ப்ரக்ஷாலநம். ஸஂதோஷஸ்துஷ்டிஃ. ஷேஷாஃ ப்ராகேவ கரிதவ்யாக்யாநாஃ. ஏதே ஷௌசாதயோ நியமஷப்தவாச்யாஃ.

கதமேஷாஂ யோகாஙகத்வமித்யத ஆஹ —

——————–

விதர்கபாதநே ப்ரதிபக்ஷபாவநம்||2.33||

||2.33|| யதாஸ்ய ப்ராஹ்மணஸ்ய ஹிஂஸாதயோ விதர்கா ஜாயேரந்ஹநிஷ்யாம்யஹமபகாரிணமநரிதமபி வக்ஷ்யாமி த்ரவ்யமப்யஸ்ய ஸ்வீ கரிஷ்யாமி தாரேஷு சாஸ்ய வ்யவாயீ பவிஷ்யாமி பரிக்ரஹேஷு சாஸ்ய ஸ்வாமீ பவிஷ்யாமீதி. ஏவமுந்மார்கப்ரவணவிதர்கஜ்வரேணாதிதீப்தேந பாத்யமாநஸ்தத்ப்ரதிபக்ஷாந்பாவயேத். கோரேஷு ஸஂஸாராங்காரேஷு பச்யமாநேந மயா ஷரணமுபாகதஃ ஸர்வபூதாபயப்ரதாநேந யோகதர்மஃ. ஸ கல்வஹஂ த்யக்த்வா விதர்காந்புநஸ்தாநாததாநஸ்துல்யஃ ஷ்வவரித்தேநேதி பாவயேத். யதா ஷ்வா வாந்தாவலேஹீ ததா த்யக்தஸ்ய புநராததாந இதி. ஏவமாதி ஸூத்ராந்தரேஷ்வபி யோஜ்யம்.

||2.33|| விதர்க்யஂந்த இதி விதர்கா யோகபரிபந்திநோ ஹிஂஸாதயஸ்தேஷாஂ ப்ரதிபக்ஷபாவநே ஸதி யதா பாதா பவதி ததா யோகஃ ஸுகரோ பவதீதி பவத்யேவ யமநியமாநாஂ யோகாங்கத்வம்.

இதாநீஂ விதர்காணாஂ ஸ்வரூபஂ பேதப்ரகாரஂ காரணஂ பலஂ ந க்ரமேணாஹ —

—————

விதர்கா ஹிஂஸாதயஃ கரிதகாரிதாநுமோதிதா லோபக்ரோதமோஹபூர்வகா மரிதுமத்யாதிமாத்ரா துஃகாஜ்ஞாநாநந்தபலா இதி ப்ரதிபக்ஷபாவநம்||2.34||

||2.34|| தத்ர ஹிஂஸா தாவத் — கரிதா காரிதாநுமோதிதேதி த்ரிதா. ஏகைகா புநஸ்த்ரிதா லோபேந மாஂஸசர்மார்தேந, க்ரோதேநாபகரிதமநேநேதி, மோஹேந தர்மோ மே பவிஷ்யதீதி. லோபக்ரோதமோஹாஃ புநஸ்த்ரிவிதா மரிதுமத்யாதிமாத்ரா இதி. ஏவஂ ஸப்தவிஂஷதிர்பேதா பவந்தி ஹிஂஸாயாஃ. மரிதுமத்யாதிமாத்ராஃ புநஸ்த்ரிவிதாஃ — மரிதுமரிதுர்மத்யமரிதுஸ்தீவ்ரமரிதுரிதி. ததா மரிதுமத்யோ மத்யமத்யஸ்தீவ்ரமத்ய இதி. ததா மரிதுதீவ்ரோ மத்யதீவ்ரோதிமாத்ரதீவ்ர இதி ஏவமேகாஷீதிபேதா ஹிஂஸா பவதி. ஸா புநர்நியமவிகல்பஸமுச்சயபேதாதஸஂக்யேயா, ப்ராணபரித்பேதஸ்யாபரிஸஂக்யேயத்வாதிதி. ஏவமநரிதாதிஷ்வபி யோஜ்யம்.

தே கல்வமீ விதர்கா துஃகாஜ்ஞாநாநந்தபலா இதி ப்ரதிபக்ஷபாவநம். துஃகமஜ்ஞாநஂ சாநந்தஂ பலஂ யேஷாமிதி ப்ரதிபக்ஷபாவநம். ததா ச ஹிஂஸகஸ்தாவத்ப்ரதமஂ வத்யஸ்ய வீர்யமாக்ஷிபதி. ததஷ்ச ஷஸ்த்ராதிநிபாதேந துஃகயதி. ததோ ஜீவிதாதபி மோசயதி. ததோ வீர்யாக்ஷேபாதஸ்ய சேதநாசேதநமுபகரணஂ க்ஷீணாவீர்யஂ பவதி.
துஃகோத்பாதாந்நரகதிர்யக்மநுஷ்யாதிஷு துஃகமநுபவதி. ஜீவிதவ்யபரோபணாத்ப்ரதிக்ஷணஂ ச ஜீவிதாத்யயே வர்தமாநோ மரணமிச்சந்நாபி துஃகவிபாகஸ்ய நியதவிபாகவேதநீயத்வாத்கதஂசிதேவோச்ச்வஸிதி. யதி ச கதஂசித்புண்யாவாபகதா ஹிஂஸா பவேத்தத்ர ஸுகப்ராப்தௌ பவேதல்பாயுரிதி. ஏவமநரிதாதிஷ்வபி யோஜ்யஂ யதாஸஂபவம். ஏவஂ விதர்காணாஂ சாமுமேவாநுகதஂ விபாகமநிஷ்டஂ பாவயந்ந விதர்கேஷு மநஃ ப்ரணிததீத.

||2.34|| ஏதே பூர்வோக்தாஃ விதர்காஃ ஹிஂஸாதயஃ ப்ரதமஂ த்ரிதா பித்யந்தே கரிதகாரிதாநுமோதிதா பேதேந. தத்ர ஸ்வயஂ நிஷ்பாதிதாஃ கரிதாஃ. குரு குர்விதி ப்ரயோஜகவ்யாபாரேண ஸமுத்பாதிதாஃ காரிதாஃ. அந்யேந க்ரியமாணாஃ ஸாத்வித்யங்கீகரிதா அநுமோதிதாஃ. ஏதச்ச த்ரைவித்யஂ பரஸ்பரவ்யாமோஹநிவாரணாயோச்யதே. அந்யதா மந்தமதிரேவஂ மந்யேத ந மயா ஸ்வயஂ ஹிஂஸா கரிதேதி நாஸ்தி மே தோஷ இதி. ஏதேஷாஂ காரணப்ரதிபாதநாய லோபக்ரோதமோஹபூர்வகா இதி. யத்யபி லோபக்ரோதௌ ப்ரதமஂ நிர்திஷ்டௌ ததாபி ஸர்வக்லேஷாநாஂ மோஹஸ்யாநாத்மநி ஆத்மாபிமாநலக்ஷணஸ்ய நிதாநத்வாத்தஸ்மிந்ஸதி ஸ்வபரவிபாகபூர்வகத்வேந லோபக்ரோதாதீநாமுத்பவாந்மூலத்வமவஸேயம். மோஹபூர்விகா ஸர்வா தோஷஜாதிரித்யர்தஃ. லோபஸ்தரிஷ்ணா. க்ரோதஃ கரித்யாகரித்யவிவேகோந்மூலகஃ ப்ரஜ்வலநாத்மகஷ்சித்ததர்மஃ. ப்ரத்யேகஂ கரிதாதிபேதேந த்ரிப்ரகாரா அபி ஹிஂஸாதயோ மோஹாதிகாரணத்வேந த்ரிதா பித்யந்தே. ஏஷாமேவ புநரவஸ்தாபேதேந த்ரைவித்யமாஹ — மரிதுமத்யாதிமாத்ராஃ. மரிதவோ மந்தா ந தீவ்ரா நாபி மத்யாஃ. மத்யா நாபி மந்தா நாபி தீவ்ராஃ. அதிமாத்ராஸ்தீவ்ராஃ. பாஷ்சாத்த்யா நவ பேதாஃ. இத்தஂ த்ரைவித்யே ஸதி ஸப்தவிஂஷதிர்பவதி. மரித்வாதீநாமபி ப்ரத்யேகஂ மரிதுமத்யாதிமாத்ரபேதாத்த்ரைவித்யஂ ஸஂபவதி. தத்யதாயோகஂ யோஜ்யம். தத்யதா — மரிதுமரிதுர்முதமத்யோ மரிதுதீவ்ர இதி. ஏஷாஂ பலமாஹ — துஃகாஜ்ஞாநாநந்தபலாஃ. துஃகஂ ப்ரதிகூலதயாவபாஸமாநோ ராஜஸஷ்சித்ததர்மஃ. அஜ்ஞாநஂ மித்யாஜ்ஞாநஂ ஸஂஷயவிபர்யயரூபஂ, தே துஃகாஜ்ஞாநே அநந்தமபரிச்சிந்நஂ பலஂ யேஷாஂ தே ததோக்தாஃ. இத்தஂ தேஷாஂ ஸ்வரூபகாரணாதிபேதேந ஜ்ஞாதாநாஂ ப்ரதிபக்ஷபாவநயா யோகிநா பரிஹாரஃ கர்தவ்ய இத்யுபதிஷ்டஂ பவதி.

ஏஷாமப்யாஸவஷாத்ப்ரகர்ஷமாகச்சதாமநுநிஷ்பாதிந்யஃ ஸித்தயோ யதா பவந்தி ததா க்ரமேண ப்ரதிபாதயிதுமாஹ —

—————

அஹிஂஸாப்ரதிஷ்டாயாஂ தத்ஸந்நிதௌ வைரத்யாகஃ||2.35||

||2.35|| ஸர்வப்ராணிநாஂ பவதி.

||2.35|| தஸ்யாஹிஂஸாஂ பாவயதஃ ஸஂநிதௌ ஸஹஜ விரோதிநாமப்யஹிநகுலாதீநாஂ வைரத்யாகோ நிர்மத்ஸரதயாவஸ்தாநஂ பவதி. ஹிஂஸ்ரா அபி ஹிஂஸ்ரத்வஂ பரித்யஜந்தீத்யர்தஃ.

ஸத்யாப்யாஸவதஃ கிஂ பவதீத்யாஹ —

—————

ஸத்யப்ரதிஷ்டாயாஂ க்ரியாபலாஷ்ரயத்வம்||2.36||

||2.36|| தார்மிகோ பூயா இதி பவதி தார்மிகஃ. ஸ்வர்கஂப்ராப்நுஹீதி ஸ்வர்கஂ ப்ராப்நோதி. அமோகாஸ்ய வாக்பவதி.

||2.36|| க்ரியமாணா ஹி க்ரியா யாகாதிகாஃ பலஂ ஸ்வர்காதிகஂ ப்ரயச்சந்தி தஸ்ய து ஸத்யாப்யாஸவதோ யோகிநஸ்ததா ஸத்யஂ ப்ரகரிஷ்யதே யதா க்ரியாயாமகரிதாயாமபி யோகீ பலமாப்நோதி. தத்வசநாத்யஸ்ய கஸ்யசித்க்ரியாமகுர்வதோபி க்ரியாபலஂ பவதீத்யர்தஃ.

அஸ்தேயாப்யாஸவதஃ பலமாஹ —

—————-

அஸ்தேயப்ரதிஷ்டாயாஂ ஸர்வரத்நோபஸ்தாநம்||2.37||

||2.37|| ஸர்வதிக்ஸ்தாந்யஸ்யோபதிஷ்டந்தே ரத்நாநி.

||2.37|| அஸ்தேயஂ யதாப்யஸ்யதி ததாஸ்ய தத்ப்ரகர்ஷாந்நிரபிலாஷஸ்யாபி ஸர்வதோ திவ்யாநி ரத்நாநி உபதிஷ்டந்தே.

ப்ரஹ்மசர்யாப்யாஸஸ்ய பலமாஹ —

————–

ப்ரஹ்மசர்யப்ரதிஷ்டாயாஂ வீர்யலாபஃ||2.38||

||2.38|| யஸ்ய லாபாதப்ரதிகாந்குணாநுத்கர்ஷயதி. ஸித்தஷ்ச விநேயேஷு ஜ்ஞாநமாதாதுஂ ஸமர்தோ பவதீதி.

||2.38|| யஃ கில ப்ரஹ்மசர்யமப்யஸ்யதி தஸ்ய தத்ப்ரகர்ஷாந்நிரதிஷயஂ வீர்யஂ ஸாமர்த்யமாவிர்பவதி. வீர்யநிரோதோ ஹி ப்ரஹ்மசர்யஂ தஸ்ய ப்ரகர்ஷாச்சரீரேந்த்ரியமநஃ ஸு வீர்யஂ ப்ரகர்ஷமாகச்சதி.

அபரிக்ரஹாப்யாஸஸ்ய பலமாஹ —

————–

அபரிக்ரஹஸ்தைர்யே ஜந்மகதஂதாஸஂபோதஃ||2.39||

||2.39|| அஸ்ய பவதி. கோஹமாஸஂ கதமஹமாஸஂ கிஂஸ்விதிதஂ கதஂ ஸ்விதிதஂ கே வா பவிஷ்யாமஃ கதஂ வா பவிஷ்யாம இத்யேவமஸ்ய பூர்வாந்தபராந்தமத்யேஷ்வாத்மபாவஜிஜ்ஞாஸா ஸ்வரூபேணோபாவர்ததே. ஏதா யமஸ்தைர்யே ஸித்தயஃ.

நியமேஷு வக்ஷ்யாமஃ —

||2.39|| கதமித்யஸ்யபாவஃ கதஂதா ஜந்மநஃ கதஂதா ஜந்மகதஂதா தஸ்யாஃ ஸஂபோதஃ ஸம்யக்ஜ்ஞாநஂ ஜந்மாந்தரே கோஹமாஸஂ கீதரிஷஃ கிஂகார்யகாரீதி ஜிஜ்ஞாஸாயாஂ ஸர்வமேவ ஸம்யக்ஜாநாதீத்யர்தஃ. ந கேவலஂ போகஸாதநபரிக்ரஹ ஏவ பரிக்ரஹோ யாவதாத்மநஃ ஷரீரபரிக்ரஹோபி பரிக்ரஹ, போகஸாதநத்வாச்சரீரஸ்ய. தஸ்மிந்ஸதி ராகாநுபந்தாத்வஹிர்முகாயாமேவ ப்ரவரித்தௌ ந தாத்த்விகஜ்ஞாநப்ராதுர்பாவஃ. யதா புநஃ ஷரீராதிபரிக்ரஹநைரபேக்ஷ்யேண மாத்யஸ்த்யமவலம்பதே ததா மத்யஸ்தஸ்ய ராகாதித்யாகாத்ஸம்யக்ஜ்ஞாநஹேதுர்பவத்யேவ பூர்வாபரஜந்மஸஂபோதஃ.

உக்தா யமாநாஂ ஸித்தயஃ. அத நியமாநாமாஹ —

————–

ஷௌசாத்ஸ்வாங்கஜுகுப்ஸா பரைரஸஂஸர்கஃ||2.40||

||2.40|| ஸ்வாங்கே ஜுகுப்ஸாயாஂ ஷௌசமாரபமாணஃ காயாவத்யதர்ஷீ காயாநபிஷ்வங்கீ யதிர்பவதி. கிஂ ச பரைரஸஂஸர்கஃ காயஸ்வபாவாவலோகீ ஸ்வமபி காயஂ ஜிஹாஸுர்மரிஜ்ஜலாதிபிராக்ஷாலயந்நபி காயஷுத்திமபஷ்யந்கதஂ பரகாயைரத்யந்தமேவாப்ரயதைஃ ஸஂஸரிஜ்யேத.

கிஂ ச —

||2.40|| யஃ ஷௌசஂ பாவயதி தஸ்ய ஸ்வாங்கேஷ்வபி காரணஸ்வரூபபர்யாலோசநத்வாரேண ஜுகுப்ஸா கரிணா ஸமுபஜாயதேஷுசிரயஂ காயோ நாத்ராக்ரஹஃ கார்ய இதி அமுநைவ ஹேதுநா பரைரந்யைஷ்ச காயவத்பிரஸஂஸர்கஃ ஸஂஸர்காபாவஃ ஸஂஸர்கபரிவர்ஜநமித்யர்தஃ. யஃ கில ஸ்வமேவ காயஂ ஜுகுப்ஸதே தத்ததவத்யதர்ஷநாத்ஸ கதஂ பரகீயைஸ்ததாபூதைஃ காயைஃ ஸஂஸர்கமநுபவதி.

ஷௌசஸ்யைவ பலாந்தரமாஹ —

————-

ஸத்த்வஷுத்திஸௌமநஸ்யைகக்ர்யேந்த்ரியஜயாத்மதர்ஷநயோக்யத்வாநி ச||2.41||

||2.41|| பவந்தீதி வாக்யஷேஷஃ. ஷுசேஃ ஸத்த்வஷுத்திஸ்ததஃ ஸௌமநஸ்யஂ தத ஏகாக்ர்யஂ தத இந்த்ரியஜயஸ்ததஷ்சாத்மதர்ஷநயோக்யத்வஂ புத்திஸத்த்வஸ்ய பவதீத்யேச்சௌசஸ்தைர்யாததிகம்யத இதி.

||2.41|| பவந்தீதி வாக்யஷேஷஃ. ஸத்த்வஂ ப்ரகாஷஸுகாத்யாத்மகஂ தஸ்ய ஷுத்தீ ரஜஸ்தமோப்யாமநபிவஃ ஸௌமநஸ்யஂ கேதாநநுபவேந மாநஸீ ப்ரீதிஃ. ஏகாக்ரதா நியதேந்த்ரியவிஷயே சேதஸஃ ஸ்தைர்யம். இந்த்ரியஜயோ விஷயபராங்கமுகாணாமிந்த்ரியாணாமாத்மநி அவஸ்தாநம். ஆத்மதர்ஷநே விவேகக்யாதிரூபே சித்தஸ்ய யோக்யத்வஂஸமர்தத்வம். ஷௌசாப்யஸவத ஏதே ஸத்த்வஷுத்த்யாதயஃ க்ரமேண ப்ராதுர்பவந்தி. ததா ஹி — ஸத்த்வஷுத்தேஃ ஸௌமநஸ்யஂ ஸௌமநஸ்யாதைகாக்ர்யமைகாக்ர்யாதிந்த்ரியஜய இந்த்ரியஜயாதாத்மதர்ஷநயோக்யதேதி.

ஸஂதோஷாப்யாஸவதஃ பலமாஹ —

——————-

ஸஂதோஷாதநுத்தமஃ ஸுகலாபஃ||2.42||

||2.42|| ததா சோக்தம் —
யச்ச காமஸுகஂ லோகே யச்ச திவ்யஂ மஹத்ஸுகம்.
தரிஷ்ணாக்ஷயஸுகஸ்யைதே நார்ஹதஃ ஷோடஷீஂ கலாம்||இதி||42||

||2.42|| ஸஂதோஷப்ரகர்ஷேண யோகிநஸ்ததாவிதமாந்தரஂ ஸுகமாவிர்பவதி. யஸ்ய பாஹ்யஂ ஸுகஂ லேஷேநாபி ந ஸமம்.

தபஸஃ பலமாஹ —

———

காயேந்த்ரியஸித்திரஷுத்திக்ஷயாத்தபஸஃ||2.43||

||2.43|| நிர்வர்த்யமாநமேவ தபோ ஹிநஸ்த்யஷுத்த்யாவரணமலஂ ததாவரணமலாபகமாத்காயஸித்திரணிமாத்யா. ததேந்த்ரியஸித்திர்தூராச்ச்ரவர்ணாதர்ஷநாத்யேதி.

||2.43|| தபஃ ஸமப்யஸ்யமாநஂ சேதஸஃ க்லேஷாதிலக்ஷணாஷுத்திக்ஷயத்வாரேண காயேந்த்ரியாணாஂ ஸித்திமுத்கர்ஷமாததாதி. அயமர்தஃ — சாந்த்ராயணாதிநா சித்தக்லேஷக்ஷயஸ்தத்க்ஷயாதிந்த்ரியாணாஂ ஸூக்ஷ்மவ்யவஹிதவிப்ரகரிஷ்டதர்ஷநாதிஸாமர்த்யமாவிர்பவதி. காயஸ்ய யதேச்சமணுத்வமஹத்த்வாதீநி.

ஸ்வாத்யாயஸ்ய பலமாஹ —

——————-

ஸ்வாத்யாயாதிஷ்டதேவதாஸஂப்ரயோகஃ||2.44||

||2.44|| தேவா றஷயஃ ஸித்தாஷ்ச ஸ்வாத்யாயஷீலஸ்ய தர்ஷநஂ கச்சந்தி, கார்யே சாஸ்ய வர்தந்த இதி.

||2.44|| அபிப்ரேதமந்த்ரஜபாதிலக்ஷணே ஸ்வாத்யாயே ப்ரகரிஷ்யமாணே யோகிந இஷ்டயாபிப்ரேதயா தேவதயா ஸஂப்ரயோகோ பவதி. ஸா தேவதா ப்ரத்யக்ஷீபவதீத்யர்தஃ.

ஈஷ்வரப்ரணிதாநஸ்ய பலமாஹ —

——————

ஸமாதிஸித்திரீஷ்வரப்ரணிதாநாத்||2.45||

||2.45|| ஈஷ்வரார்பிதஸர்வபாவஸ்ய ஸமாதிஸித்திர்யயா ஸர்வமீப்ஸிதமவிததஂ ஜாநாதி தேஷாந்தரே தேஹாந்தரே காலாந்தரே ச. ததோஸ்ய ப்ரஜ்ஞா யதாபூதஂ ப்ரஜாநாதீதி.

உக்தாஃ ஸஹ ஸித்திபிர்யமநியமாஃ. ஆஸநாதீநி வக்ஷ்யாமஃ. தத்ர —

||2.45|| ஈஷ்வரே யத்ப்ரணிதாநஂ பக்திவிஷேஷஸ்தஸ்மாத்ஸமாதேருக்தலக்ஷணஸ்யாவிர்பாவோ பவதி. யஸ்மாத்ஸ பகவாநீஷ்வரஃ ப்ரஸந்நஃ ஸந்நாந்தராயரூபாந்க்லேஷாந்பரிஹரித்ய ஸமாதிஂ ஸஂபோதயதி.

யமநியமாநுக்த்வாஸநமாஹ —

——————

ஸ்திரஸுகமாஸநம்||2.46||

||2.46|| தத்யதா பத்மாஸநஂ வீராஸநஂ பத்ராஸநஂ ஸ்வஸ்திகஂ தண்டாஸநஂ ஸோபாஷ்ரயஂ பர்யங்கஂ க்ரௌஞ்சநிஷதநஂ ஹஸ்திநிஷதநமுஷ்ட்ரநிஷதநஂ ஸமஸஂஸ்தாநஂ ஸ்திரஸுகஂ யதாஸுகஂ சேத்யேவமாதீநி.

||2.46|| ஆஸ்யதேநேநேத்யாஸநஂ பத்மாஸநதண்டாஸநஸ்வஸ்திகாஸநாதி. தத்யதா ஸ்திரஂ நிஷ்கம்பஂ ஸுகமநுத்வேஜநீயஂ ச பவதி ததா யோகாங்கதாஂ பஜதே.

தஸ்யைவ ஸ்திரஸுகத்வப்ராப்த்யர்தமுபாயமாஹ —

———————-

ப்ரயத்நஷைதில்யாநந்தஸமாபத்திப்யாம்||2.47||

|2.47|| பவதீதி வாக்யஷேஷஃ. ப்ரயத்நோபரமாத்ஸித்யத்யாஸநஂ யேந நாங்கமேஜயோ பவதி. அநந்தே வா ஸமாபந்நஂ
சித்தமாஸநஂ நிர்வர்தயதீதி.

||2.47|| ததாஸநஂ ப்ரயத்நஷைதில்யேநாநந்த்யஸமாபத்த்யா ச ஸ்திரஂ ஸுகஂ பவதீதி ஸஂபந்தஃ. யதா யதாஸநஂ பத்நாமீதீச்சாஂ கரோதி ப்ரயத்நஷைதில்யேபி அக்லேஷேநைவ ததா ததாஸநஂ ஸஂபத்யதே. யதா சாகாஷாதிகத ஆநந்த்யே சேதஸஃ ஸமாபத்திஃ க்ரியதேவ்யவதாநேந தாதாத்ம்யமாபத்யதே ததா தேஹாஹஂகாராபாவாந்நாஸநஂ துஃகஜநகஂ பவதி. அஸ்மிஂஷ்சாஸநஜயே ஸதி ஸமாத்யந்தராயபூதா ந ப்ரபவந்தி அங்கமேஜயத்வாதயஃ.

தஸ்யைவாநுநிஷ்பாதிதஂ பலமாஹ —

—————–

ததோ த்வஂத்வாநபிகாதஃ||2.48||

||2.48|| ஷீதோஷ்ணாதிபிர்த்வஂத்வைராஸநஜயாந்நாபிபூயதே.

||2.48|| தஸ்மிந்நாஸநஜயே ஸதி த்வஂத்வைஃ ஷீதோஷ்ணக்ஷுத்தரிஷ்ணாதிபிர்யோகீ நாபிஹந்யத இத்யர்தஃ.

ஆஸநஜயாநந்தரஂ ப்ராணாயாமமாஹ —

——————

தஸ்மிந்ஸதி ஷ்வாஸப்ரஷ்வாஸயோர்கதிவிச்சேதஃ ப்ராணாயாமஃ||2.49||

||2.49|| ஸத்யாஸநே பாஹ்யஸ்ய வாயோராசமநஂ ஷ்வாஸஃ, கௌஷ்ட்யஸ்ய வாயோர்நிஃஸாரணஂ ப்ரஷ்வாஸஃ, தயோர்கதிவிச்சேத உபயாபாவஃ ப்ராணாயாமஃ.

ஸ து —

||2.49|| ஆஸநஸ்தைர்யே ஸதி தந்நிமித்தகஃ ப்ராணாயாமலக்ஷணோ யோகாங்கவிஷேஷோநுஷ்டேயோ பவதி. கீதரிஷஃ? ஷ்வாஸப்ரஷ்வாஸயோர்கதிவிச்சேதலக்ஷணஃ. ஷ்வாஸப்ரஷ்வாஸௌ நிருக்தௌ. தயோஸ்த்ரிதா ரேசநஸ்தம்பநபூரணத்வாரேண பாஹ்யாப்யந்தரேஷு ஸ்தாநேஷு கதேஃ ப்ரவாஹஸ்ய விச்சேதோ தாரணஂ ப்ராணாயாம உச்யதே.

தஸ்யைவ ஸுகாவகமாய விபஜ்ய ஸ்வரூபஂ கதயதி —

—————

பாஹ்யாப்யந்தரஸ்தம்பவரித்திர்தேஷகாலஸஂக்யாமி பரிதரிஷ்டோ தீர்கஸூக்ஷ்மஃ||2.50||

||2.50|| யத்ர ப்ரஷ்வாஸபூர்வகோ கத்யபாவஃ ஸ பாஹ்யஃ. யத்ர ஷ்வாஸபூர்வகோ கத்யபாவஃ ஸ ஆப்யந்தரஃ. தரிதீயஃ ஸ்தம்பவரித்திர்யத்ரயோபயாபாவஃ. ஸகரித்ப்ரயத்நாத்பவதி. யதா தப்தே ந்யஸ்தமுபலே ஜலஂ ஸர்வதஃ ஸஂகோசமாபத்யதே ததா த்வயோர்யுகபத்கத்யபாவ. இதி த்ரயோப்யேதே தேஷேந பரிதரிஷ்டா இயாநஸ்ய விஷயோ தேஷ இதி. காலேந பரிதரிஷ்டா க்ஷணாநாமியத்தாவதாரணேநாவச்சிந்நா இத்யர்தஃ. ஸஂக்யாபிஃ பரிதரிஷ்டா ஏதாவத்பிஃ ஷ்வாஸப்ரஷ்வாஸைஃ ப்ரதம உத்காதஸ்தத்வந்நிகரிஹீதஸ்யைதாவத்பிர்த்விதீய உத்காத ஏவஂ தரிதீயஃ. ஏவஂ மரிதுரேவஂ மத்ய ஏவஂ தீவ்ர இதி ஸஂக்யாபரிதரிஷ்டஃ. ஸ கல்வயமேவமப்யஸ்தோ தீர்கஸூக்ஷ்மஃ.

||2.50|| பாஹ்யவரித்திஃ ஷ்வாஸோ ரேசகஃ. அந்தர்வரித்திஃ ப்ரஷ்வாஸஃ பூரகஃ. அந்தஸ்தம்பவரித்திஃ கும்பகஃ. தஸ்மிஞ்ஜலமிவ கும்பே நிஷ்சலதயா ப்ராணா அவஸ்தாப்யந்த இதி கும்பகஃ. த்ரிவிதோயஂ ப்ராணாயாமோ தேஷேந காலேந ஸஂக்யயா சோபலக்ஷிதோ தீர்கஸூக்ஷ்மஸஂஜ்ஞோ பவதி. தேஷேநோபலக்ஷிதோ யதா — நாஸாப்ரதேஷாந்தாதௌ. காலேநோபலக்ஷிதோ யதா — ஷட்த்ரிஂஷந்மாத்ராதிப்ரமாணஃ. ஸஂக்யயோபலக்ஷிதோ யதா — இயதோ வாராந்கரித ஏதாவத்பிஃ ஷ்வாஸப்ரஷ்வாஸைஃ ப்ரதம உத்காதோபவதீதி. ஏதஜ்ஜ்ஞாநாய ஸஂக்யாக்ரஹணமுபாத்தம். உத்காதோ நாம நாபிமூலாத்ப்ரேரிதஸ்ய வாயோஃ ஷிரஸி அபிஹநநம்.

த்ரீந்ப்ராணாயாமாநபிதாய சதுர்தமபிதாதுமாஹ —

————-

பாஹ்யாப்யந்தரவிஷயாக்ஷேபீ சதுர்தஃ||2.51||

||2.51|| தேஷகாலஸஂக்யாபிர்பாஹ்யவிஷயபரிதரிஷ்ட ஆக்ஷிப்தஃ. ததாப்யந்தரவிஷயபரிதரிஷ்ட ஆக்ஷிப்தஃ. உபயதா தீர்கஸூக்ஷ்மஃ. தத்பூர்வகோ பூமிஜயாத்க்ரமேணோபயோர்கத்யபாவஷ்சதுர்தஃ ப்ராணாயாமஃ. தரிதீயஸ்து விஷயாநாலோசிதோ கத்யபாவஃ ஸகரிதாரப்த ஏவ தேஷகாலஸஂக்யாபிஃ பரிதரிஷ்டோ தீர்கஸூக்ஷ்மஃ. சதுர்தஸ்து ஷ்வாஸப்ரஷ்வாஸயோர்விஷயாவதாரணாத்க்ரமேண பூமிஜயாதுபயாக்ஷேபபூர்வகோ கத்யபாவஷ்சதுர்தஃ ப்ராணாயாம இத்யயஂ விஷேஷ இதி.

||2.51|| ப்ராணஸ்ய பாஹ்யோ விஷயோ நாஸாத்வாதஷாந்தாதிஃ. ஆப்யந்தரோ விஷயோ ஹரிதயநாபிசக்ராதிஃ. தௌ த்வௌ விஷயாவாக்ஷிப்ய பர்யாலோச்ய ஸஃ ஸ்தம்பரூபோ கதிவிச்சேதஃ ஸ சதுர்தஃ ப்ராணாயாமஃ. தரிதீயஸ்மாத்கும்பகாக்யாதயமஸ்ய விஷேஷஃ — ஸ பாஹ்யாப்யந்தரவிஷயாவபர்யாலோச்யைவ ஸஹஸா தப்தோபலநிபதிதஜலந்யாயேந யுகபத்ஸ்தம்பவரித்த்யா நிஷ்பத்யதே. அஸ்ய து விஷய த்வயாக்ஷேபக நிரோதஃ. அயமபி பூர்வவத்தேஷகாலஸஂக்யாபிரூபலக்ஷிதோ த்ரஷ்டவ்யஃ.

சதுர்விதஸ்யாஸ்ய பலமாஹ —

————-

ததஃ க்ஷீயதே ப்ரகாஷாவரணம்||2.52||

||2.52|| ப்ராணாயாமாநப்யஸ்யதோஸ்ய யோகிநஃ க்ஷீயதே விவேகஜ்ஞாநாவரணீயஂ கர்ம. யத்ததாசக்ஷதே — மஹாமோஹமயேநேந்த்ரஜாலேந ப்ரகாஷஷீலஂ ஸத்த்வமாவரித்ய ததேவாகார்யே நியுங்க்த இதி. ததஸ்ய ப்ரகாஷாவரணஂ கர்ம ஸஂஸாரநிபந்தநஂ ப்ராணாயாமாப்யாஸாத்துர்பலஂ பவதி ப்ரதிக்ஷணஂ ச க்ஷீயதே. ததா சோக்தம் — “தபோ ந பரஂ ப்ராணாயாமாத்ததோ விஷுத்திர்மலாநாஂ தீப்திஷ்ச ஜ்ஞாநஸ்ய” இதி.

கிஂ ச —

||2.52|| ததஸ்தஸ்மாத்ப்ராணாயாமாத்ப்ரகாஷஸ்ய சித்தஸத்த்வகதஸ்ய யதாவரணஂ க்லேஷரூபஂ தத்க்ஷீயதே விநஷ்யதீத்யர்தஃ.

பலாந்தரமாஹ —

——————–

தாரணாஸு ச யோக்யதா மநஸஃ||2.53||

||2.53|| ப்ராணாயாமாப்யாஸாதேவ. ப்ரச்சர்தநவிதாரணாப்யாஂ வா ப்ராணஸ்ய. (1.34) இதி வசநாத்.

அத கஃ ப்ரத்யாஹாரஃ —

||2.53|| தாரணா வக்ஷ்யமாணலக்ஷணஸ்தாஸு ப்ராணாயாமைஃ க்ஷீணதோஷ மநோ யத்ர யத்ர தார்யதே தத்ர ஸ்திரீ பவதி ந விக்ஷேபஂ பஜதே.

ப்ரத்யாஹாரஸ்ய லக்ஷணமாஹ —

————

ஸ்வவிஷயாஸஂப்ரயோகே சித்தஸ்வரூபாநுகார இவேந்த்ரியாணாஂ ப்ரத்யாஹாரஃ||2.54||

||2.54|| ஸ்வவிஷயஸஂப்ரயோகாபாவே சித்தஸ்வரூபாநுகார இவேதி சித்தநிரோதே சித்தவந்நிருத்தாநீந்த்ரியாணி நேதரேந்த்ரியஜயவதுபாயாந்தரமபேக்ஷந்தே. யதா மதுகரராஜஂ மக்ஷிகா உத்பதந்தமநூத்பதந்தி நிவிஷமாநமநுநிவிஷந்தே ததேந்த்ரியாணி சித்தநிரோதே நிருத்தாநீத்யேஷ ப்ரத்யாஹாரஃ.

||2.54|| இந்த்ரியாணி விஷயேப்யஃ ப்ரதீபமாஹ்ரியந்தேஸ்மிந்நிதி ப்ரத்யாஹாரஃ. ஸ ச கதஂ நிஷ்பத்யத இத்யாஹ — சக்ஷுராதீநாமிந்த்ரியாணாஂ ஸ்வவிஷயோ ரூபாதிஸ்தேந ஸஂப்ரயோகஸ்ததாபிமுக்யேந வர்தநஂ ததபாவஸ்ததாபிமுக்யஂ பரித்யஜ்ய ஸ்வரூபமாத்ரேவஸ்தாநஂ, தஸ்மிந்ஸதி சித்தஸ்வரூபமாத்ராநுகாரீணீந்த்ரியாணி பவந்தி. யதஷ்சித்தமநு வர்தமாநாநி மதுகரராஜமிவ மதுமக்ஷிகாஃ ஸர்வாணீந்த்ரியாணி ப்ரதீயந்தேதஷ்சித்தநிரோதே தாநி ப்ரத்யாஹரிதாநி பவந்தி. தேஷாஂ தத்ஸ்வரூபாநுகாரஃ ப்ரத்யாஹாரஃ உக்தஃ.

ப்ரத்யாஹாரபலமாஹ —

————

ததஃ பரமாவஷ்யதேந்த்ரியாணாம்||2.55||

||2.55|| ஷப்தாதிஷ்வவ்யஸநமிந்த்ரியஜய இதி கேசித். ஸக்திர்வ்யஸநஂ வ்யஸ்யத்யேநஂ ஷ்ரேயஸ இதி. அவிருத்தா ப்ரதிபத்திர்ந்யாய்யா. ஷப்தாதிஸஂப்ரயோகஃ ஸ்வேச்சயேத்யந்யே ராகத்வேஷாபாவே ஸுகதுஃகஷூந்யஂ ஷப்தாதிஜ்ஞாநமிந்த்ரியஜய இதி கேசித். சித்தைகாக்ர்யாதப்ரதிபத்திரேவேதி ஜைகீஷவ்யஃ. ததஷ்ச பரமாத்வியஂ வஷ்யதா யச்சித்தநிரோதே நிருத்தாநீந்த்ரியாணி நேதரேந்த்ரியஜயவத்ப்ரயத்நகரிதமுபாயாந்தரமபேக்ஷந்தே யோகிந இதி.

இதி ஷ்ரீபாதஞ்ஜலே ஸாஂக்யப்ரவசநே யோகஷாஸ்த்ரே ஷ்ரீமத்வ்யாஸபாஷ்யே
த்விதீயஃ ஸாதநபாதஃ||2||

||2.55|| அப்யஸ்யமாநே ஹி ப்ரத்யாஹாரே ததா வஷ்யாநி ஆயத்தாநீந்த்ரியாணி ஸஂபத்யந்தே, யதா பாஹ்யவிஷயாபிபமுகதாஂ நீயமாநாந்யபி ந யாந்தீத்யர்தஃ.

ததேவஂ ப்ரதமபாதோக்த யோகஸ்யாங்கபூதக்லேஷதநூகரணபலஂ க்ரியாயோகமபிதாய க்லேஷாநாமுத்தேஷஂ ஸ்வரூபஂ காரணஂ க்ஷேத்ரஂ பலஂ சோக்த்வா கர்மணாமபி பேதஂ காரணஂ ஸ்வரூபஂ பலஂ சாபிதாய விபாகஸ்ய ஸ்வரூபஂ காரணஂ சாபிஹிதம். ததஸ்த்யாஜ்யத்வாத்க்லேஷாதீநாஂ ஜ்ஞாநவ்யதிரேகேண த்யாகஸ்யாஷக்யத்வாஜ்ஜ்ஞாநஸ்ய ந ஷாஸ்த்ராயத்தத்வாச்சாஸ்த்ரஸ்ய ச ஹேயஹாநகாரணோபாதேயோபாதாநகாரணபோதகத்வேந சதுர்வ்யூஹத்வாத்தேயஸ்ய ச ஹாநவ்யதிரேகேண ஸ்வரூபாநிஷ்பத்தேர்ஹாநஸஹிதஂ சதுர்வ்யூஹஂ ஸ்வஸ்வகாரணஸஹிதமபிதாயோபாதேயநகாரணபூதாயா விவேகக்யாதேஃ காரணபூதாநாமந்தரங்கபஹிரங்கபாவேந ஸ்திதாநாஂ யோகாங்காநாஂ யமாதீநாஂ ஸ்வரூபஂ பலஸஹிதஂ வ்யாகரித்யாஸநாதீநாஂ தாரணாபர்யந்தாநாஂ பரஸ்பரமுபகார்யோபகாரகபாவேநாவஸ்திதாநாமுத்தேஷமபிதாய ப்ரத்யேகஂ லக்ஷணகரணபூர்வகஂ பலமபிஹிதம். ததயஂ யோகோ யமநியமாதிபிஃ ப்ராப்தபீஜபாவ ஆஸநப்ராணாயாமைரங்குரிதஃ ப்ரத்யாஹாரேண புஷ்பிதோ த்யாநதாரணாஸமாதிபிஃ பலிஷ்யதீதி வ்யாக்யாதஃ ஸாதநபாதஃ.

———

இதி ஷ்ரீபோஜதேவவிரசிதாயாஂ பாதஞ்ஜலயோகஷாஸ்த்ரஸூத்ரவரித்தௌ
த்விதீயஃ ஸாதநபாதஃ||2||

————————————

ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம்
ஸ்ரீ பெரிய பெருமாள் பெரிய பிராட்டியார் ஆண்டாள் ஆழ்வார் எம்பெருமானார் ஜீயர் திருவடிகளே சரணம் .

ஸ்ரீ ஸ்வாமி தேசிகன் அருளிச்செய்த ஸ்ரீ ரகுவீர கத்யம் (ஸ்ரீ மஹா வீர வைபவம்)-

February 7, 2021

ஸ்ரீ ஸ்வாமி தேசிகன் அருளிச்செய்த ஸ்ரீ ரகுவீர கத்யம் (ஸ்ரீ மஹா வீர வைபவம்)

ஸ்ரீமாந் வேங்கட நாதார்ய: கவிதார்க்கிக கேஸரீ ।
வேதாந்தாசார்யவர்யோ மே ஸந்நிதத்தாம் ஸதா ஹ்ருதி ॥

ஜயத்யாஶ்ரித ஸந்த்ராஸ த்வாந்த வித்வம் ஸனோதய: ।
ப்ரபாவான் ஸீதயா தேவ்யா பரம-வ்யோம பாஸ்கர: ॥

பாலகாண்டம்
ஜய ஜய மஹாவீர !
மஹாதீர தௌரேய !

தேவாஸுர ஸமர ஸமய ஸமுதித நிகில நிர்ஜர நிர்தாரித நிரவதிக-மாஹாத்ம்ய !

தஶவதன தமித தைவத பரிஷதப்யர்தித தாஶரதி-பாவ !

தினகர – குல – கமல – திவாகர !

திவிஷததிபதி – ரண – ஸஹசரண – சதுர – தசரத -சரமருண – விமோசன !

கோஸல – ஸுதா – குமார – பாவ – கஞ்சுகித – காரணாகார !

கௌமார -கேளி – கோபாயித – கௌசிகாத்வர !

ரணாத்வர துர்ய பவ்ய திவ்யாஸ்த்ர ப்ருந்த வந்தித !

ப்ரணத ஜன விமத விமதன துர்லளித தோர்லளித !

தனுதர விஶிக விதாடன விகடித விஶராரு ஶராரு தாடகா தாடகேய !

ஜட-கிரண ஶகல-தர ஜடில நட பதி மகுடதட நடனபடு விபுத-
ஸரிததி பஹுள மது களந லலித பத நளின-ரஜ உப-ம்ருʼதித
நிஜவ்ருஜின ஜஹதுபல தனுருசிர பரம-முனிவர யுவதி நுத !

குஶிகஸுத கதித விதித நவ விவித கத !

மைதில நகர ஸுலோசனா லோசன சகோர சந்த்ர !

கண்ட-பரஶு கோதண்ட ப்ரகாண்ட கண்டன ஶௌண்ட புஜ-தண்ட !

சண்டகர கிரண மண்டல போதித புண்டரீக வந ருசி லுண்டாக லோசந !

மோசித ஜனக ஹ்ருʼதய ஶங்காதங்க !

பரிஹ்ருʼத நிகில நரபதி வரண ஜனக துஹித்ரு குசதட விஹரண ஸமுசித கரதல !

ஶதகோடி ஶதகுண கடின பரஶு தர முனிவர கர த்ருʼத
துரவநமதம நிஜ தநுராகர்ஷண ப்ரகாஶித பாரமேஷ்ட்ய !

க்ரது-ஹர ஶிகரி கந்துக விஹ்ருத்யுந்முக ஜகத-ருந்துத ஜிதஹரி-
தந்தி தந்த தந்துர தஶவதந தமந குஶல தஶ-ஶத-புஜ முக
ந்ருபதி-குல ருதிர ஜர பரித ப்ருʼதுதர தடாக தர்பித பித்ருʼக
ப்ருகு பதி ஸுகதி விஹதிகர நத பருடிஷு பரிக !

————-

அயோத்யா காண்டம்
அந்ருத பய முஷித ஹ்ருʼதய பித்ருʼ வசன பாலன ப்ரதிஜ்ஞா-
வஜ்ஞாத யௌவராஜ்ய !

நிஷாத ராஜ ஸௌஹ்ருʼத ஸூசித ஸௌஶீல்ய ஸாகர !

பரத்வாஜ ஶாஸன பரிக்ருʼஹீத விசித்ர சித்ரகூட கிரி கடக தட ரம்யாவஸத !

அநன்ய ஶாஸனீய !

ப்ரணத பரத மகுடதட ஸுகடித பாதுகாக்ர்யாபிஷேக
நிர்வர்த்தித ஸர்வ லோக யோக க்ஷேம !

பிஶித ருசி விஹித துரித வல-மதன தனய பலிபுகனு-கதி ஸரபஸ
ஶயன த்ருʼண ஶகல பரிபதன பய சரித ஸகல ஸுரமுனி-வர
பஹுமத மஹாஸ்த்ர ஸாமர்த்ய !

த்ருஹிண ஹர வல-மதன துராரகக்ஷ ஶர லக்ஷ !

தண்டகா தபோவன ஜங்கம பாரிஜாத !

விராத ஹரிண ஶார்தூல !

விலுலித பஹுபல மக கலம ரஜநிசர ம்ருʼக ம்ருʼகயாரம்ப
ஸம்ப்ருʼத சீரப்ருʼதனுரோத !

த்ரிஶிர: ஶிரஸ்த்ரிதய திமிர நிராஸ வாஸர-கர !

தூஷண ஜலநிதி ஶோஷண தோஷித ருஷிகண கோஷித விஜய
கோஷண !

கரதர கர தரு கண்டன சண்ட பவன !

த்விஸப்த ரக்ஷ: ஸஹஸ்ர நளவன விலோலன மஹாகலப !

அஸஹாய ஶூர !
அநபாய ஸாஹஸ !

மஹித மஹா-ம்ருʼத தர்ஶன முதித மைதிலீ த்ருʼட-தர பரிரம்பண
விபவ விரோபித விகட வீரவ்ரண !

மாரீச மாயா ம்ருக சர்ம பரிகர்மித நிர்பர தர்பாஸ்தரண !

விக்ரம யஶோ லாப விக்ரீத ஜீவித க்ருத்ர-ராஜ தேஹ திதக்ஷா
லக்ஷித-பக்தஜன தாக்ஷிண்ய !

கல்பித விபுத பாவ கபந்தாபிநந்தித !

அவந்த்ய மஹிம முனிஜன பஜன முஷித ஹ்ருʼதய கலுஷ ஶபரீ
மோக்ஷ ஸாக்ஷிபூத !

—————

கிஷ்கிந்தா காண்டம்
ப்ரபஞ்ஜன தனய பாவுக பாஷித ரஞ்ஜித ஹ்ருʼதய !
தரணி-ஸுத ஶரணாகதி பரதந்த்ரீக்ருʼத ஸ்வாதந்த்ர்ய !

த்ருட கடித கைலாஸ கோடி விகட துந்துபி கங்காள கூட தூர
விக்ஷேப தக்ஷ தக்ஷிணேதர பாதாங்குஷ்ட தர சலன
விஶ்வஸ்த ஸுஹ்ருʼதாஶய !

அதிப்ருʼதுல பஹு விடபி கிரி தரணி விவர யுகபதுதய விவ்ருʼத
சித்ரபுங்க வைசித்ர்ய !

விபுல புஜ ஶைல மூல நிபிட நிபீடித ராவண ரணரணக ஜநக
சதுருததி விஹரண சதுர கபிகுலபதி ஹ்ருʼதய விஶால
ஶிலாதல தாரண தாருண ஶிலீமுக !

————-

ஸுந்தர காண்டம்
அபார பாராவார பரிகா பரிவ்ருʼத பரபுர பரிஸ்ருʼத தவ தஹன
ஜவன-பவன-பவ கபிவர பரிஷ்வங்க பாவித ஸர்வஸ்வ தான !

—————

யுத்த காண்டம்
அஹித ஸஹோதர ரக்ஷ: பரிக்ரஹ விஸம்வாதி விவித ஸசிவ
விஸ்ரலம்பண ஸமய ஸம்ரம்ப ஸமுஜ்ஜ்ருʼம்பித ஸர்வேஶ்வர பாவ !

ஸக்ருʼத் ப்ரபன்ன ஜன ஸம்ரக்ஷண தீக்ஷித !

வீர !
ஸத்யவ்ரத !

ப்ரதிஶயன பூமிகா பூஷித பயோதி புளிந !

ப்ரளய ஶிகி பருஷ விஶிக ஶிகா ஶோஷிதாகூபார வாரி பூர !

ப்ரபல ரிபு கலஹ குதுக சடுல கபிகுல கரதல துலித ஹ்ருʼத
கிரி நிகர ஸாதித ஸேது-பத ஸீமா ஸீமந்தித ஸமுத்ர !

த்ருத-கதி தரு-ம்ருʼக வரூதினீ நிருத்த லங்காவரோத வேபது
லாஸ்ய லீலோபதேஶ தேஶிக தனுர்ஜ்யாகோஷ !

ககன-சர கனக-கிரி கரிம-தர நிகம-மய நிஜ-கருட கருதநில லவ
களித விஷ-வதன ஶர கதன !

அக்ருʼத சர வநசர ரண-கரண வைலக்ஷ்ய கூணிதாக்ஷ பஹுவித
ரக்ஷோ பலாத்யக்ஷ வக்ஷ: கவாட பாடன படிம ஸாடோப கோபாவலேப !

கடுரட-தடனி டங்க்ருதி சடுல கடோர கார்முக விநிர்க்கத
விஶங்கட விஶிக விதாடன விகடித மகுட விஹ்வல விஶ்ரவஸ்தனய
விஶ்ரம ஸமய விஶ்ராணன விக்யாத விக்ரம !

கும்பகர்ண குல கிரி விதளன தம்போளி பூத நி:ஶங்க கங்கபத்ர !

அபிசரண ஹுதவஹ பரிசரண விகடன ஸரபஸ பரிபதத்
அபரிமித கபிபல ஜலதி லஹரி கலகல-ரவ குபித மகவஜி
தபிஹனன-க்ருʼதனுஜ ஸாக்ஷிக ராக்ஷஸ த்வந்த்வ-யுத்த !

அப்ரதித்வந்த்வ பௌருஷ !

த்ர யம்பக ஸமதிக கோராஸ்த்ராடம்பர !

ஸாரதி ஹ்ருʼத ரத ஸத்ரப ஶாத்ரவ ஸத்யாபித ப்ரதாப !

ஶித ஶர க்ருʼத லவந தஶமுக முக தஶக நிபதன புனருதய தர
களித ஜனித தர தரள ஹரி-ஹய நயன நளின-வன ருசி-கசித கதல
நிபதித ஸுர-தரு குஸும விததி ஸுரபித ரத பத !

அகில ஜகததிக புஜ பல வர பல தஶ-லபந லபந தஶக லவந
ஜனித கதன பரவஶ ரஜனி-சர யுவதி விலபன வசன ஸமவிஷய
நிகம ஶிகர நிகர முகர முக முனி-வர பரிபணித!

அபிகத ஶதமக ஹுதவஹ பித்ருʼபதி நிர்ருʼதி வருண பவன தனத
கிரிஶர முக ஸுரபதி நுதி முதித !

அமித மதி விதி விதித கதித நிஜ விபவ ஜலதி ப்ருʼஷத லவ !

விகத பய விபுத விபோதித வீர ஶயன ஶாயித வானர ப்ருʼதனௌக !

ஸ்வ ஸமய விகடித ஸுகடித ஸஹ்ருʼதய ஸஹதர்ம சாரிணீக !

விபீஷண வஶம்வதீ-க்ருʼத லங்கைஶ்வர்ய !

நிஷ்பன்ன க்ருʼத்ய !

க புஷ்பித ரிபு பக்ஷ !

புஷ்பக ரபஸ கதி கோஷ்பதீ-க்ருʼத ககனார்ணவ !

ப்ரதிஜ்ஞார்ணவ தரண க்ருʼத க்ஷண பரத மனோரத ஸம்ஹித
ஸிம்ஹாஸனாதிரூட !

ஸ்வாமின்!
ராகவ ஸிம்ஹ!

—————–

உத்தர காண்டம்
ஹாடக கிரி கடக லடஹ பாத பீட நிகட தட பரிலுடித நிகில
ந்ருʼபதி கிரீட கோடி விவித மணி கண கிரண நிகர நீராஜித சரண ராஜீவ !

திவ்ய பௌமாயோத்யாதிதைவத !

பித்ருʼ வத குபித பரஶு-தர முனி விஹித ந்ருʼப ஹனன கதன
பூர்வ கால ப்ரபவ ஶத குண ப்ரதிஷ்டாபித தார்மிக ராஜ வம்ஶ !

ஶுச சரித ரத பரத கர்வித கர்வ கந்தர்வ யூத கீத விஜய காதா ஶத !

ஶாஸித மது-ஸுத ஶத்ருக்ன ஸேவித !

குஶ லவ பரிக்ருʼஹீத குல காதா விஶேஷ !

விதி வஶ பரிணமதமர பணிதி கவிவர ரசித நிஜ சரித நிபந்தன
நிஶமன நிர்வ்ருʼத !

ஸர்வ ஜன ஸம்மானித !

புனருபஸ்தாபித விமான வர விஶ்ராணன ப்ரீணித வைஶ்ரவண
விஶ்ராவித யஶ: ப்ரபஞ்ச !

பஞ்சதாபன்ன முனிகுமார ஸஞ்ஜீவநாம்ருʼத !

த்ரேதாயுக ப்ரவர்தித கார்தயுக வ்ருʼத்தாந்த !

அவிகல பஹுஸுவர்ண ஹய-மக ஸஹஸ்ர நிர்வஹண
நிர்வர்த்தித நிஜ வர்ணாஶ்ரம தர்ம !

ஸர்வ கர்ம ஸமாராத்ய !
ஸனாதன தர்ம !

ஸாகேத ஜனபத ஜனி தனிக ஜங்கம ததிதர ஜந்து ஜாத திவ்ய கதி
தான தர்ஶித நித்ய நிஸ்ஸீம வைபவ !

பவத-பநாதா-பித பக்தஜன பத்ராராம !

ஶ்ரீ ராமபத்ர !
நமஸ்தே புனஸ்தே நம: !

சதுர்முகேஶ்வரமுகை: புத்ர பௌத்ராதி ஶாலினே ।
நம: ஸீதா ஸமேதாய ராமாய க்ருʼஹமேதினே ॥

கவிகதக ஸிம்ஹகதிதம் கடோத ஸுகுமார கும்ப கம்பீரம் ।
பவ பய பேஷஜமேதத் படத மஹாவீர வைபவம் ஸுதிய: ॥

கவிதார்க்கிக ஸிம்ஹாய கல்யாண குணசாலிநே ।
ஸ்ரீமதே வேங்கடேஶாய வேதாந்த குரவே நம: ॥

————————————————————————————————————-

ஸ்ரீ கோவில் கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம் –
ஸ்ரீ ஸ்வாமி தேசிகன் திருவடிகளே சரணம் –
ஸ்ரீ வால்மீகி பகவான் திருவடிகளே சரணம் –
ஸ்ரீ பரத லஷ்மண சத்ருக்ந ஸீதா பிராட்டி ஸமேத சக்ரவர்த்தி திருமகன் திருவடிகளே சரணம் –
ஸ்ரீ பெரிய பெருமாள் பெரிய பிராட்டியார் ஆண்டாள் ஆழ்வார் எம்பெருமானார் ஜீயர் திருவடிகளே சரணம்-

ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை அண்ணன் அருளிச் செய்த ஸ்ரீ வரவர முனி அஷ்டகம் –ஸ்ரீ அண்ணன் ஸ்வாமிகள் பரம்பரை விவரம் —

February 4, 2021

ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை அண்ணன் தனியன் –

ஸகல வேதாந்த ஸாரார்த்த பூர்ணா ஷயம் விபுல வாதூல கோத்ர உத்பவாநாம் வரம்
ருசிர ஜாமாத்ரு யோகீந்திர பாதாஸ்ரயம் வரத நாராயணம் மத் குரும் ஸமாஸ்ரயே

பர்யங்கேபி பரம் தத்வம் ரங்க ஷாயிந மேவய
உத்திஷ்டத் யநு பூயாஹம் தம் வந்தே வர யோகிநம் –1-

உஷஸ் யுக்தாய லோகார்ய ப்ரமுக ஆச்சார்ய ஸூக்திபி
உச்சைஸ் ஸ்துத்வாத கோவிந்தம் தத் திவ்ய ஸ்தல காஞ்சிதம் –2-

காவேர்யா கமல உத்பாஸி ஸம்ஸ்ப்ருஷ்ய ஸலீலம் ஷுபம்
கோவிந்த குண ஷிலாதி த்யாத்வா அஷ்ரு கலிலாநந –3-

ரோமாஞ்சித சலத் காத்ர பக்த்யா பரமயைவ ய
புநாதி தீர்த்தம் சங்காஹ்ய தம் வந்தே வர யோகிநம் –4-

பகவத் ஸாஸ்த்ர நிர்த்திஷ்ட விதி நைவ நிமஜ்ஜ்ய
திவ்ய காஷாய ஸூத்த ஊர்த்வ புண்ட்ர மாலாதி பூஷித –5–

மஹா மந்த்ராதி ஸம் ஜப்ய விஷிஷ்டைஸ் பரி வாரித
ஸ்ரீ ரெங்க தாம ஸம் ஸேவ்ய தத் தத்வாந் யுப ப்ரும்ஹ்ய ச –6–

ஆராத்ய ரங்க ராஜாதீந் அநு யோகம் விதாய ச
அபு நாத் அம்ருதைர் ஆர்யாந் தம் வந்தே வர யோகிநம் –7-

வந்தே ஸுவ்ம்ய வராக்ரிய யோகிநம் அஹம் த்யான அம்ருதா ஸ்வாதிநம்
ஸ்ரீ ரெங்காதிப பாத பங்கஜ பரி சார்யா குணை காந்திநம்
ஆஜ்ஜா ஸாஸ்த்ர விதேர விஸ்யதமலம் ஸம்ஸாரி கந்தாஸஹம்
காலே ஷு த்ரி ஷு சைவ காமித பல ப்ராப்த் யை குரூணாம் குரும் — 8-

இது ஸ்ரீ எறும்பி அப்பா அருளிச் செய்த ஸ்ரீ பூர்வ தினசரி சுருக்கம் –
த்யான ஸ்லோகம் -போல் அமைந்துள்ளது

———–

1-ஸ்ரீ வாதூல வரத நாராயண குரு ஸ்வாமிகள் -ஒண்ணான அண்ணன் ஸ்வாமி –
புரட்டாசி -கன்னி-உத்திரட்டாதி திரு அவதாரம் -1371-
ஸ்ரீ பரம பதம் -சித்திரை த்ருதீயை திதி

2–ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை ஆயன் -ஸ்ரீ ஸ்ரீநிவாஸாச்சார்யார் ஸ்வாமிகள் -மார்கழி உத்தரட்டாதி

3-ஸ்ரீ ஸ்வாமி கோயில் அண்ணன் -ஸ்ரீ வராச்சார்யர் ஸ்வாமிகள் -புரட்டாசி உத்தரட்டாதி

4–(11th Swami as per Chart )ஸ்ரீ குமார கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் -ஸ்ரீ ஸ்ரீநிவாஸாச்சார்யார் ஸ்வாமிகள் –ஆவணி மிருக சீர்ஷம் –
ஸ்ரீ பரம பதம் –பிலவங்க வருஷம் -1547-மார்கழி கிருஷ்ண சதுர்த்தசி திதி-

5-(12th Swami as per Chart)-ஸ்ரீ பெரிய கந்தாடை அண்ணன் ஸ்வாமிகள் -பங்குனி ஆயில்யம்
ஸ்ரீ பரம பதம் -விச்வாவஸு -1605-மார்கழி சுக்ல பக்ஷ சப்தமி திதி-

6th (13th Swami as per Chart) ஸ்ரீ ஸ்வாமி குமார கந்தாடை அண்ணன் ஸ்வாமிகள் -ஆடி சித்திரை
ஸ்ரீ பரம பதம் -சுக்ல வருஷம் -1629-மார்கழி -சுக்ல பக்ஷ தசமி திதி

7–(14th Swami as per Chart)ஸ்ரீ ஸ்வாமி வேதலப்பை அண்ணன் ஸ்வாமிகள் -ஸ்ரீ வரதாச்சார்யர் ஸ்வாமிகள் -ஆவணி திருவோணம்
ஸ்ரீ பரம பதம் -விளம்பி -1658-கார்த்திகை சுக்ல சதுர்தசி திதி

8-(15a Swami as per Chart)ஸ்ரீ ஸ்வாமி குமார அண்ணன் -ஸ்ரீ குமார வரதாச்சார்யர் ஸ்வாமிகள் -மாசி புனர்பூசம்

9-(15b Swami as per Chart)ஸ்ரீ ஸ்வாமி கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் -ஸ்ரீ ஸ்ரீநிவாஸாச்சார்யார் ஸ்வாமிகள் -ஐப்பசி ரோஹிணி
ஸ்ரீ பரம பதம் -பிங்கள -1677-ஆடி பவ்ர்ணமி திதி

10–(16a Swami as per Chart ) ஸ்ரீ கந்தாடை அண்ணன் ஸ்வாமிகள் -ஸ்ரீ வரதாச்சார்யர் ஸ்வாமிகள் -ஆனி -சதயம் –
ஸ்ரீ பரமபதம் -ஸர்வஜித் –1707-வைகாசி -கிருஷ்ண பஞ்சமி திதி

11th- (17a Swami as per Chart)ஸ்ரீ ஸ்ரீநிவாஸாச்சார்யார் ஸ்வாமிகள் -ஐப்பசி உத்திராடம்

12th (17b Swami as per Chart) ஸ்ரீ குமார கந்தாடை அண்ணன் ஸ்வாமிகள் -ஸ்ரீ வித்வத் வரதாச்சார்யர் ஸ்வாமிகள் -ஆவணி அனுஷம்
ஸ்ரீ பரமபதம் -சுக்ல வருஷம் –1749-ஆவணி சுக்ல திரயோதசி திதி –

13–(18th Swami as per Chart) ஸ்ரீ கோயில் அண்ணன் ஸ்ரீ ரெங்காச்சார்யார் ஸ்வாமிகள் -வைகாசி பூரம்
ஸ்ரீ பரமபதம் -விரோதி -1769-மார்கழி -கிருஷ்ண பஞ்சமி

14–(19th Swami as per Chart)-ஸ்ரீ பெரிய அண்ணன் ஸ்வாமிகள் -சித்திரை -ரோஹிணி
ஸ்ரீ பரமபதம் -யுவ -1815-மார்கழி -சுக்ல -துவாதசி -திதி

15–(20th Swami as per Chart) ஸ்ரீ அண்ணன் வரதாச்சார்யர் ஸ்வாமிகள் -மார்கழி பூராடம்
ஸ்ரீ பரமபதம் -ஈஸ்வர -1817-மார்கழி கிருஷ்ண த்ருதீயை திதி

16-(21st Swami as per Chart)ஸ்ரீ அண்ணன் ரெங்காச்சார்யார் ஸ்வாமிகள் -ஐப்பசி மூலம்

17 (22nd Swami as per Chart) ஸ்ரீ குமார அண்ணன் ஸ்வாமிகள் –ஸ்ரீ வரதாச்சார்ய ஸ்வாமிகள் -ஆங்கீரஸ வருஷம் பங்குனி ரேவதி
ஸ்ரீ பரமபதம் -சாதாரண வருஷம் -1850-ஆவணி சுக்ல தசமி திதி

18-(23rd Swami as per Chart) ஸ்ரீ அண்ணன் ரெங்காச்சார்யார் ஸ்வாமிகள் -ஸோப கிருது வருஷம் -வைகாசி கேட்டை –
ஸ்ரீ பரமபதம் -கர -1891–3rd nov -ஐப்பசி சுக்ல த்விதீயை திதி

19-(24th Swami as per Chart)-ஸ்ரீ அண்ணன் வரதாச்சார்யர் ஸ்வாமிகள் -பவ வருஷம் -ஆவணி பூசம் [20-Jun-1874]
ஸ்ரீ பரமபதம் -பரிதாபி -ஆனி -சுக்ல அஷ்டமி -[22-Jun-1912]

20 (25th Swami as per Chart) ஸ்ரீ அண்ணன் ரெங்காச்சார்யார் ஸ்வாமிகள் -சாதாரண வருஷம் -ஆனி சித்திரை -[17-Jun-1910]
ஸ்ரீ பரமபதம் -[04-Dec-1992]-ஆங்கீரச கார்த்திகை சுக்ல தசமி –

21 (26th Swami as per Chart) ஸ்ரீ அண்ணன் ஸ்ரீநிவாஸாச்சார்யார் ஸ்வாமிகள் -தாது வருஷம் மாசி திருவாதிரை -[20-Feb-1937]

22-(27th Swami as per Chart.)வர்த்தமான ஸ்வாமிகள் -ஸ்ரீ அண்ணன் திருவேங்கடாச்சார்யார் ஸ்வாமிகள் -விரோதி வருஷம்-ஐப்பசி -உத்ராடம் [28-Oct-1949]

—————

ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை யண்ணன் ஸ்வாமி திருநட்சத்திரம் – புரட்டாசி பூரட்டாதி

தனியன்
ஸ்ரீரம்ய வரமௌநீந்த்ர ஸ்ரீபாதாப்ஜமதுவ்ரதம்
வ்ருஷபே மைத்ரபே ஜாதம் வரதார்யமஹம் பஜே

ஸகல வேதாந்தஸார அர்த்த பூர்ணாஸயம்
விபுல வாதூலகோத்ரோத்பவாநாம் வரம்
ருசிரஜாமாத்ரு யோகிந்த்ர பாதாஸ்ரயம்
வரதநாராயணம் மத்குரும் ஸம்ஸ்ரயே

வாழி திருநாமம்
திருச்சேலை இடைவாழி திருநாபி வாழியே
தானமரு மலர்க்கண்கள் தனியுதரம் மார்பம்
தங்கு தொங்கும் உபவீதம் தடந்தோள்கள் வாழியே
மானபரன் மணவாள மாமுனி சீர் பேசும்
மலர்ப்பவளவாய் வாழி மணிமுறுவல் வாழியே
ஆனனமுந்திருநாமம் அணி நுதலும் வாழியே
அருள்வடிவன் கந்தாடை அண்ணன் என்றும் வாழியே

பேராத நம்பிறப்பைப் போக்க வல்லோன் வாழியே
பெரிய பெருமாள் அருளால் பெருமை பெற்றோன் வாழியே
ஏராரு நன்மதியின் ஏற்றமுள்ளோன் வாழியே
எதிராசன் தரிசனத்தை எடுத்துரைப்போன் வாழியே
பாரார நன்புகழைப் படைக்க வல்லோன் வாழியே
பகர்வசனபூடணத்தின் படியுடையோன் வாழியே
ஆராமஞ்சூழ்கோயில் அவதரித்தோன் வாழியே
அவனி தொழுங் கந்தாடை அண்ணன் என்றும் வாழியே

ஆசாரியர்: பெரிய ஜீயர்

சிஷ்யர்கள்: கோயில் கந்தாடை அப்பன், நாயன், பிள்ளை அப்பா

இவர்வாதூல கோத்திரத்தில் முதலியாண்டான் வம்சத்தில் புரட்டாசி மாதம்
பூரட்டாதி நட்சத்திரத்தில் திருவரங்கத்தில் அவதரித்தார்.
மாமுநிகள் தம்மிடம் இருந்த அழகிய சிங்கர் விக்கிரகத்தை திருவாராதனப் பெருமாளாக இவருக்கு அளித்தார்.
இவருடைய பால்ய வயதிலேயே இவருடைய திருத்தகப்பனார் ஸ்ரீ தேவராஜ தோழப்பா பரமபதம் அடைந்தார்.
அதனால் கோவிலில் இவர் வம்சத்தாருக்குக் கிடைக்க வேண்டிய மரியாதைகள் கிடைக்கவில்லை.

எம்பெருமானார் இவர் கனவில் தோன்றி மாமுனியை ஆச்ரயிக்கும்படி தெரிவித்தார்.
மாமுனிகள் இந்த வம்சத்தாருக்கு மீண்டும் மரியாதைகள் கிடைக்கும்படி ஏற்பாடுகளைச் செய்தார்.
மேலும் கீழ உத்தரவீதியில் இருந்த 16 கல் மண்டபத்தையும் இவருக்கு மடமாகக் கொடுத்தார்.
வேண்டும்போது பண உதவிகளையும் செய்தார்.
இவர் மாமுனிகளின் பெருமையைக் கூறும் கண்ணிநுண்சிறுத்தாம்பு என்னும் 13 பாசுரங்கள் கொண்ட நூலையும் இயற்றினார்.
மேலும் வரவரமுநி அஷ்டகம், ராமானுஜார்ய திவ்யாஞ்ஞா என்னும் நூல்களையும் செய்தருளினார்.

மணவாளமாமுனிகளின் உபதேசரத்ன மாலைக்கு கீழ்க்காணும் தனியனை அருளிச் செய்தார்.
முன்னந் திருவாய்மொழிப்பிள்ளை தாம் உபதேசித்த நேர்
தன்னின் படியைத் தணவாத சொல் மணவாளமுனி
தன்னன்புடன் செய் உபதேசரத்தின மாலைதன்னை
தன்நெஞ்சு தன்னில் தரிப்பவர் தாள்கள் சரண் நமக்கே

இவர் உத்தம நம்பி, எரும்பியப்பா, அப்பிள்ளை, அப்பிள்ளார் ஆகியோரையும் மாமுனிகளிடம் ஆச்ரயிக்கச் செய்தவர்.
இவர் கந்தாடையப்பன், திருகோபுரத்து நாயனார், சுத்த சத்வம் அண்ணன், திருவாழி ஆழ்வார் பிள்ளை,
கந்தாடை நாயன், ஜீயர் நாயனார், ஆண்ட பெருமாள் நாயனார், ஐயன் அப்பா ஆகிய
ஸ்வாமிகளை தம்முடைய அஷ்டதிக்கஜங்களாக நியமித்தார்.

மாமுனிகள் இவருடைய ஆசார்யனுக்குரிய நியம நிஷ்டைகளைக் கண்டு
இவருக்கு பகவத் சம்பந்தாசார்யர் என்று விருது கொடுத்து அழைத்தார்.
நம்பெருமாள் இவருக்கு ஜீயர் அண்ணன் என்ரு அருளப்படிட்டார்.
காஞ்சிப் பேரருளாளர் இவருகு ஸ்வாமி அண்ணன் என்று அருளப்பாடிட்டார்.

புரட்டாசி மாதத்துக்கு ஒரு தனி விசேஷம் உண்டு.
இம்மாதத்தில்தான் திருவேங்கடமுடையான், வேதாந்தாசார்யர் (தூப்புல் பிள்ளை),
ஸ்ரீகோயில் கந்தாடையண்ணன், ஒன்றான வானமாமலை ராமானுஜ ஜீயர் (பொன்னடிக்கால் ஜீயர்),
ஆகியோர் திருவவதாரம் செய்தார்கள்.

மாமுனிகள் ஸ்ரீகோயில் கந்தாடையண்ணனையும் ஒன்றான வானமாமலை ராமானுஜ ஜீயரையும்
தம்முடைய அஷ்டதிக் கஜங்களாக நியமித்தார்.
மாமுனிகள் அஷ்டதிக் கஜங்களில் ஒருவரான ஸ்ரீப்ரதிவாதி பயங்கரம் அண்ணா,
வேதாந்தாசார்யருடைய திருக்குமாரரான நயநவரதாசாரியர் சிஷ்யர் ஆவர்.

இந்த மாதத்தில் அவதரித்த மேற்கண்ட இந்த இரு ஆசார்யர்கள்லும் மாமுனிகளின் சிஷ்யர்களாகத் திகழ்ந்தவர்கள்.
ஸ்ரீஎரும்பியப்பாவும் ஸ்ரீப்ரதிவாதிபயங்கரம் அண்ணாவும் தங்களுடைய பிரபந்தங்களான
வரவரமுநி சதகங்களில் இவருடைய மேன்மையையும் பெருமையையும் எடுத்துக் கூறியுள்ளனர்.

மாமுனிகள் இறுதிக்காலத்தில் இவர் திருக்கரங்களினால் செய்த தளிகையை விரும்பி உகந்து அமுதுண்டு மகிழ்ந்தார்.

இவர் விபவ வருடம் கி.பி. 1448 சித்திரை மாதம் கிருஷ்ண பட்ச திருதியை அன்று ஆசார்யன் திருவடி அடைந்தார்.

——————-

http://www.koilkandhadaiannan.com/index.php#SupCD

————————————————————————————————————-

ஸ்ரீ கோவில் கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம் –
ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை அண்ணன் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம் –
ஸ்ரீ பெரிய பெருமாள் பெரிய பிராட்டியார் ஆண்டாள் ஆழ்வார் எம்பெருமானார் ஜீயர் திருவடிகளே சரணம்-

ஸ்ரீ அனந்தனுக்கு ஆயிரம் திரு நாமங்கள்–ஸ்ரீ திருக்குடந்தை டாக்டர்: உ.வே.வெங்கடேஷ்– 301-314-திரு நாமங்கள்–

February 4, 2021

301. யுகாதிக்ருதே நமஹ (Yugaadhikruthe namaha)

(‘யுகாதிக்ருத்’ என்ற 301-வது திருநாமம் தொடங்கி, ‘வ்ருஷ:’ என்ற 314-வது திருநாமம் வரை உள்ள
பதினான்கு திருநாமங்கள், ஊழிக் காலத்தில் ஆலிலைக் கண்ணனாகத் திருமால் அவதாரம் செய்த வரலாற்றைச் சொல்கின்றன)
கிருதயுகம், திரேதாயுகம், துவாபரயுகம், கலியுகம் ஆகிய நான்கு யுகங்கள் சேர்ந்தது தான் ஒரு சதுர்யுகம்.
நாம் இப்போது வாழும் காலத்துக்கு முந்தைய காலச் சுழற்சியில், ஆயிரம் சதுர்யுகங்களின் முடிவில்
பிரளய காலம் எனப்படும் ஊழிக் காலம் வந்த போது, உலகங்கள் யாவும் ஊழிக் கடலாலே சூழப்பட்டு இருந்தன.

அந்த ஊழிக் கடலின் வெள்ளத்தில் அனைத்து உயிர்களும் சிக்கித் தவிக்கும் நிலை ஏற்பட்டது.
அந்நிலையில் அனைத்து உயிர்களையும் ஊழி வெள்ளத்தில் இருந்து காக்க நினைத்தார் திருமால்.
அதற்காக ஓர் அவதாரமும் செய்தார்.

அந்த ஊழிக்கடலில் ஓர் ஆலமர இலை மிதந்து வந்தது. அந்த ஆலிலையில் குழந்தை கண்ணனாகத் தோன்றினார் திருமால்.
உயிர்களை ஊழிப் பேரலையில் இருந்து காப்பதற்காக,
“பார் எழு கடல் எழு மலை எழுமாய்
சீர்கெழும் இவ்வுலகு ஏழும் எல்லாம்
ஆர்கெழு வயிற்றினில் அடக்கி நின்று அங்கு
ஓர் எழுத்து ஓர் உரு ஆனவனே!”–என்று திருமங்கை ஆழ்வார் பாடியதற்கேற்ப,
அனைத்து உலகங்களையும் உயிர்களையும் விழுங்கினார் ஆலிலைக் கண்ணனாக வந்த திருமால் விழுங்கிய
உலகங்களையும் உயிர்களையும் தனது வயிற்றில் வைத்துக் காப்பாற்றினார்.
அனைத்து உயிர்களும் ஊழிக்காலம் முழுவதும் ஜடப் பொருட்களைப் போலத் திருமாலது வயிற்றினுள்ளே இருந்தார்கள்.

இப்படி உலகங்களையும் உயிர்களையும் ஊழிக் காலத்தில் திருமால் தனது வயிற்றில் வைத்துக் காத்து வந்த நிலையில்,
மகாலட்சுமி திருமாலிடம், “சுவாமி! நம் குழந்தைகளான இந்த உயிர்களை எல்லாம் இப்படியே
ஜட நிலையில் நீங்கள் வைத்திருக்கலாமா? ஜட நிலையில் அவர்கள் இருந்தால், அவர்களால் எப்படி முக்தி அடையமுடியும்?
அவர்களால் எப்படி இறைவனான உங்களை உணர முடியும்?” என்று கேட்டாள்.

அதற்குத் திருமால், “ஊழி வெள்ளத்தில் இவர்கள் சிக்கித் தவிக்காமல் இருப்பதற்காகத் தான் என் வயிற்றில் வைத்து
அனைவரையும் காத்து வருகிறேன்! நான் அவ்வாறு காக்காமல் இருந்திருந்தால்,
பிரளய வெள்ளத்தில் இவர்கள் சிக்கித் தவித்திருப்பார்களே!” என்றார்.

திருமகளோ, “அதெல்லாம் சரிதான் சுவாமி! இப்போது ஊழிக்காலம் முடிந்து விட்டதே! இனியும் ஏன் அவர்களை
உங்கள் வயிற்றுக்குள்ளேயே வைத்திருக்க வேண்டும்? நீங்கள் உண்ட உலகத்தை வெளியே விடுங்கள்.
ஜட நிலையில் இருக்கும் நம் குழந்தைகளுக்குக் கரண களேபரங்களைக் கொடுங்கள்!
அவர்களுக்கு அறிவு விரிவடையும்படி அருள்புரியுங்கள்! அவர்களுக்கு நல்வழி காட்டுவதற்கு ஏதுவாக வேத சாஸ்திரங்களைக் கொடுங்கள்!
அவர்களுக்கு முன்மாதிரியாக வாழ்ந்து காட்டுவதற்கு முனிவர்கள், ஞானியர்கள், பக்தர்கள் போன்ற சான்றோர்களையும்
பூமிக்கு அனுப்பி வையுங்கள்! இப்போது ஜடநிலையில் இருக்கும் நம் குழந்தைகளுக்கு அறிவு விரிவடைந்தால்,
அந்த அறிவைக் கொண்டு அவர்கள் வேத நூல்களின் தாத்பரியத்தை உணர்வார்கள்.
சான்றோர்கள் காட்டிய வழியைப் பின்பற்றி நடப்பார்கள்.

இறுதியில் உங்களது திருவடிகளைச் சரணடைந்து முக்தி அடைவார்கள்! ஆகையால் இப்போது நீங்கள் உலகை
மீண்டும் படைக்க வேண்டும்! நம் குழந்தைகளுக்கு அறிவைத் தர வேண்டும்!” என்று கூறினாள்.
மிகப்பெரும் பேறான முக்தியை ஒவ்வொரு உயிரும் பெற வேண்டும் என்று கருதிய திருமால்,
திருமகளின் கூற்றை அப்படியே ஏற்றார். தன் வயிற்றினுள் வைத்துக் காத்து வந்த உலகை வெளிக் கொணர்ந்தார்.
தனது உந்தித் தாமரையில் பிரம்மாவைப் படைத்தார். பிரம்மாவின் மூலம் மற்ற உயிர்களை எல்லாம் படைத்தார்.
நான்கு யுகங்களுள் முதல் யுகமான கிருத யுகத்தைப் பூமியில் தொடங்கிவைத்தார் திருமால்.

[புதிதாக உயிர்களைத் (ஜீவாத்மாக்களை) திருமால் உருவாக்கவில்லை. ஏற்கனவே ஊழிக் காலத்தில்
ஜடப்பொருட்களைப் போலத் திருமாலிடம் ஒன்றியிருந்த அந்த உயிர்களுக்கு ஜீவாத்மாக்களுக்கு,
அவர்களது முன்வினைகளுக்கு ஏற்ப உடல்களையும் அறிவையும் தந்தார் திருமால்.
அதன் விளைவாகவே, மீண்டும் உலகில் இத்தனை உயிர்கள் உருவானார்கள்.]

‘யுகாதி’ என்றால் யுகத்தின் தொடக்கம் என்று பொருள். ‘க்ருத்’ என்றால் உருவாக்குபவர் என்று பொருள்.
ஆயிரம் சதுர்யுகங்களின் முடிவில், ஊழிக்காலத்தில், ஆலிலைக் கண்ணனாக அனைத்துலகங்களையும் உண்ட திருமால்,
உலகைப் படைக்கும் காலம் வரும்போது, தான் உண்ட உலகங்களை வெளிப்படுத்தி மீண்டும் யுகங்களின்
சுழற்சியைத் தொடங்கி வைக்கிறார். எனவே தான் திருமால் ‘யுகாதிக்ருத்’ என்றழைக்கப்படுகிறார்.
‘யுகாதிக்ருத்’ என்றால் யுகங்களை உலகில் மீண்டும் தொடங்கி வைப்பவர் என்று பொருள்.
அதுவே விஷ்ணு சஹஸ்ரநாமத்தின் 301-வது திருநாமம்.
நல்லதொரு தொடக்கம் பாதி வெற்றிக்குச் சமம். “யுகாதிக்ருதே நமஹ” என்று தினமும் சொல்லி வரும்
அன்பர்கள் வாழ்வில் செய்யும் அனைத்துச் செயல்களுக்கும் நல்ல தொடக்கம் ஏற்படும்படித் திருமால் அருள்புரிவார்.

———–

302. யுகாவர்த்தாய நமஹ (Yugaavarthaaya namaha)

(திருநாமங்கள் 301 முதல் 314 வரை – ஆலிலைக் கண்ணன் பெருமைகள்)

கலியுகம் தொடங்குவதற்கு முன், சில முனிவர்கள் ஒன்று கூடி வேத வியாசரின் ஆசிரமத்துக்குச் சென்றார்கள்.
வியாசரை அடிபணிந்த அம்முனிவர்கள், “சற்று முன் தேவ லோகத்தில் மிகச்சிறப்பான ஒரு யாகம் நடப்பதைக் கண்டோம்.
ஆனால் இப்போது பூலோகத்தில் துவாபர யுகம் முடிந்து கலியுகம் வரப்போகிறது! கலியுகத்தில் பூமியில் வேள்விகள்
நடக்க வாய்ப்பு இருப்பது போல் தோன்றவில்லையே! அதனால் தான் மனம் வருந்தி,
இதற்கான தீர்வு காண உங்களைத் தேடி வந்தோம்!” என்று சொன்னார்கள்.

வேத வியாசர், “முதலில் வேள்விகளை எதற்குச் செய்ய வேண்டும் என்று சொல்லுங்கள்!” என்றார்.
“வேதங்களில் சொல்லப்பட்ட விதிகளின்படி வேள்விகளைச் செய்தால், அதனால் இறைவனுக்கு மனமகிழ்ச்சி ஏற்படும்.
இறைவனின் அருளைப் பெறலாம். ஆனால் வரப்போகும் கலியுகத்தில் இத்தகைய வேள்விகளைச் செய்யக்கூடிய
ஞானமோ, சக்தியோ, திறமையோ மக்களுக்கு இருக்காது என்றே நாங்கள் கருதுகிறோம்!
எனவே அவர்களால் இறை அருளைப் பெற முடியாமல் போய் விடுமோ என்ற ஏக்கம் எங்கள் மனதில் எழுகிறது.
அதனால் தான் இந்தச் சிக்கலுக்கான தீர்வைத் தேடி உங்களிடம் வந்துள்ளோம்!” என்றார்கள் முனிவர்கள்.

வியாசரோ, “நீங்கள் சொன்னது சரி. இறைவனை மகிழ்விக்கத் தான் வேள்விகள் செய்யப்படுகின்றன.
கலியுகத்தில் வரப்போகும் மக்களில் வேள்வி செய்யும் ஞானமும் திறமையும் பெற்றவர்கள் சிலர் இருந்தாலும்,
பெரும்பாலான மக்களால் இவ்வேள்விகளைச் செய்ய இயலாது. அப்படியானால் அவர்கள் இறையருளைப் பெற என்ன வழி?
ஓர் எளிமையான வழியை எனது தந்தையான பராசர முனிவர் கூறியுள்ளார்:

“த்யாயன் க்ருதே யஜன் யஞ்ஜை: த்ரேதாயாம் த்வாபரே அர்ச்சயன்யத் ஆப்னோதி தத் ஆப்னோதி கலௌ ஸங்கீர்த்ய கேசவம்”
கிருதயுகம், திரேதா யுகம், துவாபர யுகம், கலியுகம் ஆகிய நான்கு யுகங்களுக்கும் வெவ்வேறு தருமங்கள் உள்ளன.
முதல் யுகமான கிருத யுகத்தில் தவம் புரிந்தால் இறைவனை மகிழ்வித்து அவன் அருளைப் பெறலாம்.
இரண்டாம் யுகமான திரேதா யுகத்தில் யாகங்கள் செய்து இறைவனை மகிழ்வித்து அவனருளைப் பெறலாம்.
மூன்றாம் யுகமான துவாபர யுகத்தில் அர்ச்சனை, பூஜைகள் செய்து இறையருளைப் பெறலாம்.
ஆனால், கிருத யுகத்தில் தவம் புரிந்தவனும், திரேதா யுகத்தில் யாகம் செய்தவனும்,
துவாபர யுகத்தில் பூஜைகள் செய்தவனும் பெறும் அதே பலனைக் கலியுகத்தில் இறைவனின் திருநாமங்களைப்
பாடுவதால் மிக எளிமையாகப் பெற்று விடலாம்! எனவே கலியுகத்தில் நாம சங்கீர்த்தனமே இறைவனை எளிதில் மகிழ்விக்கும்
சாதனமாகும். அதுவே இறையருளைப் பெறுவதற்கான வழியுமாகும்!” என்றார்.

“வேத வியாசரே! மக்கள் இறையருளைப் பெற நல்ல வழி காட்டியமைக்கு மிக்க நன்றி!
ஆனால் இனியும் உலகில் தவமோ, யாகமோ செய்ய இயலாதா?” என்று முனிவர்கள் கேட்க,
“கலியுகத்தில் ஞானமும் திறமையும் கொண்ட சிலரால் மட்டுமே யாகம் செய்ய முடியும்.
அனைவராலும் அதை செய்ய முடியாது தான். எனினும், கலியுகம் நிறைவடைந்தவுடன் மீண்டும் கிருத யுகம் வரும்.
அந்தக் கிருதயுகத்தில் வாழும் மக்களுக்குத் தவம், யாகம் போன்றவற்றைச் செய்யும் ஞானமும் திறமையும் இருக்கும்!” என்றார் வியாசர்.

“ஒவ்வொரு யுகத்துக்கும் ஒவ்வொரு தருமம் இருப்பதாகச் சொல்கிறீர்களே! இந்தத் தருமங்கள் அந்தந்த யுகத்துக்கு
ஏற்றபடிச் சரியாக நிலைத்து நிற்குமா? கிருதயுகத்தில் மீண்டும் தவமும் வேள்வியும் செய்யும் ஆற்றல் மக்களுக்குக் கிட்டுமா?”
என்று கேட்டார்கள் முனிவர்கள்.

“ஊழிக்காலத்தில் ஆலிலைக் கண்ணனாக வந்து உலகங்களையும் உயிர்களையும் எல்லாம் உண்டு
தன் வயிற்றில் வைத்துக் காக்கிறார் திருமால். அந்நேரத்தில் அந்த உலகங்களோடும் உயிர்களோடும் சேர்த்து
அவர்களுக்குரிய தருமங்களையும் திருமால் காக்கிறார். மீண்டும் உலகத்தைப் படைக்கும் போது முன்பிருந்த
அதே தருமங்கள் மீண்டும் உலகில் தொடரும்படிச் செய்கிறார். கிருத யுகம், திரேதா யுகம், துவாபர யுகம், கலியுகம்
ஆகிய நான்கு யுகங்களின் சுழற்சியையும் திருமாலே உண்டாக்குகிறார்.

அவ்வாறு அந்த யுகங்கள் சுழற்சி முறையில் வரும் போது, அந்தந்த யுகங்களுக்குரிய தருமங்களும் அந்த யுகங்களோடு
சேர்ந்து சுழல்வதை உறுதி செய்கிறார் திருமால். எனவே அவரது கட்டுப்பாட்டின்கீழ் யுகங்களும் அவற்றுக்குரிய தருமங்களும்
சரியான முறையில் நிலையாகச் சுழன்றுகொண்டே இருக்கும்! எனவே அடுத்து வரும் கலியுகத்தில் அதற்குரிய தருமமான
நாம சங்கீர்த்தனத்தால் இறையருளைப் பெறலாம். மீண்டும் கிருதயுகம் வரும்போது நீங்கள் விரும்பிய படி
உலகெங்கும் வேள்விகள் நடைபெறும்! நிம்மதியாகச் சென்று வாருங்கள்!” என்று முனிவர்களை அனுப்பிவைத்தார் வியாசர்.

‘ஆவர்த்த’ என்றால் சுழற்சி என்று பொருள். ‘யுக’ என்பது நான்கு யுகங்களைக் குறிக்கிறது.
‘யுகாவர்த்த:’ என்றால் யுகங்களைச் சுழற்றுபவர் என்று பொருள். யுகங்களோடு சேர்த்து,
அவற்றுக்குரிய தருமங்களையும் சுழலச் செய்வதால், ‘யுகாவர்த்த:’ என்று திருமால் அழைக்கப்படு
கிறார். அதுவே விஷ்ணு சஹஸ்ரநாமத்தின் 302-வது திருநாமம்.

“யுகாவர்த்தாய நமஹ” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்களுக்கு வாழ்க்கையில்
பல புதிய, நல்ல திருப்பங்கள் ஏற்படும்படித் திருமால் அருள்புரிவார்.

———

303. நைகமாயாய நமஹ (Naikamaayaaya namaha)

(திருநாமங்கள் 301 முதல் 314 வரை – ஆலிலைக் கண்ணன் பெருமைகள்)
“மணந்தால் கண்ணனைத் தான் மணந்து கொள்வேன்!” என்று தீர்மானமாக இருந்த ஆண்டாளிடம்,
அவளது தோழிகள், “கோதையே! திருமாலை மணப்பது எப்படி சாத்தியமாகும்?” என்று கேட்டார்கள்.
அதற்கு ஆண்டாள், “திருமால் ராமனாக அவதரித்தபோது, சீதை அவரை மணக்கவில்லையா?
கண்ணனாக அவதரித்த போது, ருக்மிணியும் நப்பின்னையும் அவரை மணக்கவில்லையா?
அதுபோல் நானும் திருமாலை மணந்துகொள்வேன்!” என்றாள்.

தோழிகள், “அப்போது ராமன், கண்ணன் போன்ற வடிவங்களோடு திருமால் பூமியில் அவதரித்திருந்தார்.
ஆனால் இப்போது அப்படிப்பட்ட அவதாரங்கள் எதையும் திருமால் எடுக்கவில்லையே!” என்று ஆண்டாளிடம் கூறினார்கள்.
ஆனால் ஆண்டாளோ, “ராமன், கண்ணன் போன்ற அவதாரக் காலங்களிலாவது ஒரு வடிவத்தோடு தான்
திருமால் பூமியில் காட்சி தந்தார். இப்போது எத்தனையோ திருக் கோவில்களில் விக்கிரக வடிவில் பற்பல வடிவங்களோடு காட்சி தருகிறாரே!

அவ்வாறு திருக்கோவில்களில் எழுந்தருளி இருக்கும் எம்பெருமான்களுள் ஒருவரைத் தேர்ந்தெடுத்து நான் மணப்பேன்!” என்றாள் ஆண்டாள்.
ஆனால் தோழிகளோ, “ராமன், கண்ணன் போன்ற அவதாரங்களுக்கு விபவ அவதாரங்கள் என்று பெயர்.
அந்நிலையில் இறைவன் நம்மைப் போல் ஒருவராக நம்முடன் கலந்து பேசி உறவாடுவார்.
ஆனால் கோவில்களில் உள்ள இறைவனின் நிலைக்கு அர்ச்சாவதாரம் என்று பெயர். அவர் பேச மாட்டார், அசைய மாட்டார்.
அவர் எப்படி உன்னை மணப்பார்?” என்று ஆண்டாளிடம் கேட்டார்கள்.

அதற்கு ஆண்டாள், “கோவிலில் உள்ள இறைவன் அசைய மாட்டார் என்றும் பேச மாட்டார் என்றும் யார் சொன்னது?
நம் பக்திக்கு அசைவார் பக்தர்களுடன் பேசுவார்!” என்றாள். “இது சாத்தியமா?” என்று கேட்டார்கள் தோழிகள்.
ஆண்டாள், “எண்ணிலடங்காத மாயங்கள் செய்யும் மாயனான திருமாலுக்கு எதுவும் சாத்தியமே!
நம் ஊரில் உள்ள பெருமாளுக்கு வடபத்ரசாயீ என்று பெயர். வடபத்ரசாயீ என்பதற்கு ஆலிலைக் கண்ணன் என்று பொருள்.
அவரது வரலாறு உங்களுக்குத் தெரியுமா? ஊழிக் காலத்தில் அனைத்து உலகும் பிரளயக் கடல் வெள்ளத்தில்
மிதந்த வேளையிலே, சிறிய ஆலமர இலையில் சிறு குழந்தையாக இந்த ஆலிலைக் கண்ணன் தோன்றினார்.

உலகையே அடித்துச் சென்ற பிரளய வெள்ளம், தனியாக மிதந்து வந்த அந்த ஆலிலையை ஒன்றுமே செய்யவில்லையே!
இது எப்படி சாத்தியமானது? சிறு குழந்தை வடிவில் இருந்த அந்த கண்ணன் எண்ணற்ற உலகங்களை விழுங்கித்
தன் வயிற்றில் அடக்கிக் கொண்டாரே! இது எப்படி சாத்தியமானது? பிரளயக் காலத்தில் உலகில் உள்ள அனைத்தும்
பெயர், உருவங்களை இழந்து சூட்சும நிலைக்குப் போயிருக்க, அவர் மட்டும் மாறாமல் இருந்தாரே! இது எப்படி சாத்தியமானது?
அந்த மாயனுக்கு அனைத்துமே சாத்தியம் தான்! அன்று நம் ஊர்ப் பெருமாள் ஆலிலையில் சயனித்துக் கொண்டு
செய்த மாயங்களை எண்ணிப் பார்க்கையில், அவர் எழுந்து வந்து என்னை மணந்து கொள்ளப் போவதில்
எந்த வியப்புமில்லை!” என்று விடையளித்தாள் ஆண்டாள்.

“அவர் வந்து மணக்கும்வரை என்ன செய்வாய்?” என்று தோழிகள் கேட்க,
“பால் ஆலிலையில் துயில்கொண்ட பரமன் வலைப்பட்டு இருந்தேனை
வேலால் துன்னம்பு எய்தாற்போல் வேண்டிற்று எல்லாம் பேசாதே
கோலால் நிரைமேய்த்து ஆயனாய்க் குடந்தைக் கிடந்த குடமாடி
நீலார் தண்ணந் துழாய்கொண்டு என் நெறிமென் குழல்மேல் சூட்டீரே”–என்று விடையளித்தாள்.

“தோழிகளே! ஆலிலையில் துயின்ற பெருமான் மேல் காதல் கொண்ட என்னிடம் மேலும் மேலும் வாக்கு வாதம்
செய்து என்னைக் காயப்படுத்தாதீர்கள்! ஆலிலையில் அன்று சயனித்த திருமால், இன்று குடந்தையில் ஆராவமுதமாகப்
பள்ளிகொண்டிருக்கிறார். அந்தப் பெருமாளின் துளசி மாலையை வாங்கி வந்து எனக்கு அணிவித்தால்,
எனது வாட்டம் இப்போது தீரும்! விரைவில் மாயங்கள் பல செய்யும் அந்த மாயனே வந்து என்னை மணப்பான்!” என்பது ஆண்டாளின் பதில்.

அவள் ஆசைப்பட்டபடியே, திருவரங்கத்தில் பள்ளிகொண்ட அரங்கன், தன் படுக்கையிலிருந்து எழுந்து,
கருட வாகனத்திலே ஸ்ரீவில்லிபுத்தூருக்கு வந்து ஆண்டாளை மணந்து இன்றளவும்
ஸ்ரீவில்லிபுத்தூரில் ஆண்டாளோடு இணைந்து ரங்கமன்னாராக நமக்குத் தரிசனம் தருகிறார்.

இதிலிருந்து திருமாலுக்குச் சாத்தியமாகாத விஷயம் என்பது எதுவும் இல்லை என்பது புரிகிறதல்லவா?
இப்படி எதையும் சாதிக்கவல்ல மாய சக்தி தன்னிடம் இருப்பதை ஆலிலைக் கண்ணனாக அவதரித்த போது
திருமால் நன்கு வெளிப்படுத்திக் காட்டினார். பெருவெள்ளத்தில் ஓர் ஆலிலை மட்டும் மிதந்து வருவதோ,
சிறு குழந்தை அனைத்து உலகையும் உண்பதோ பொதுவாக உலகில் சாத்தியமில்லாத செயல்கள்.
ஆனால் மாயங்கள் பல செய்து நம்மை மயக்கிடும் அந்த மாயனுக்கு இவை அனைத்தும் சாத்தியமே.
இத்தகைய பல மாயங்களைச் செய்தபடியால் தான் ஆலிலைக் கண்ணனுக்கு ‘நைகமாய:’ என்று திருநாமம்.

‘மாய’ என்றால் வியப்பான செயல் என்று பொருள். ‘ஏக’ என்றால் ஒன்று. ‘நைக’ (ந+ஏக=நைக) என்றால் பல.
‘நைகமாய:’ என்றால் பலப்பல வியப்பான செயல்களைச் செய்பவர் என்று பொருள்.
அதுவே சஹஸ்ரநாமத்தின் 303-வது திருநாமம்.
“நைகமாயாய நமஹ” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்கள் வாழ்வில் தீராத துன்பங்களும் தீரும்படித் திருமால் அருள்புரிவார்.

———–

304. மஹாசனாய நமஹ
(Mahaashanaaya namaha)
(திருநாமங்கள் 301 முதல் 314 வரை -ஆலிலைக் கண்ணன் பெருமைகள்)

திருமலையில் கோவில் கொண்டிருக்கும் மலையப்பனின் திருவடிகளில் நம்மாழ்வார் சரணாகதி செய்து,
தமக்கு முக்தியை அருளுமாறு பிரார்த்தனை செய்தார். அவ்வாறு மலையப்பனிடம் வேண்டி ஆழ்வார் விண்ணப்பித்த பாடல்:

“உலகம் உண்ட பெருவாயா உலப்பில் கீர்த்தி அம்மானே
நிலவும் சுடர்சூழ் ஒளிமூர்த்தி நெடியாய் அடியேன் ஆருயிரே
திலதம் உலகுக்காய் நின்ற திருவேங்கடத்து எம்பெருமானே
குலதொல் அடியேன் உன்பாதம் கூடுமாறு கூறாயே”
“ஊழிக் காலத்தில் உலகங்களை எல்லாம் உண்ட பெரிய திருவாயை உடையவனே!
முடிவில்லாத புகழ் உடையவனே! உலகியலுக்கு அப்பாற்பட்ட ஒளிமிக்க திருமேனி கொண்டவனே! மிகப்பெரியவனே!
எனது உயிரானவனே! உலகுக்கே திலகமாய்த் திகழும் திருமலையில் கோவில்கொண்ட எம்பெருமானே!
பரம்பரை பரம்பரையாக உனக்கு அடிமைப்பட்டு இருக்கும் அடியேன், உன் திருவடிகளை அடைந்து முக்தி பெறும்படி
நீயே அருள்புரிய வேண்டும்!” என்பது இப்பாடலின் பொருள்.

இப்பாடலைக் கேட்ட மலையப்பன், ஆழ்வாரைப் பார்த்து, “நீங்கள் சரணம் என்று சொல்லிக் கொண்டு வந்தவுடன்
நான் ஏற்று அருள்புரிய வேண்டும் என்ற அவசியம் எனக்கு இல்லையே!” என்று தெரிவித்தான்.

அதற்கு ஆழ்வார், “நீ அப்படிச் சொல்ல முடியாது!” என்றார்.“ஏன்?” என்று இறைவன் கேட்க,
“என் பாடலை நன்றாகக் கவனித்துப் பார்! ‘உலகம் உண்ட பெருவாயா’ என்று தொடங்கி இருக்கிறேன் அல்லவா?
அதாவது, ஊழிக் காலத்தில் பிரளய வெள்ளத்திலிருந்து உலகங்களையும் உயிர்களையும் காக்க வேண்டும்
என்பதற்காகத் தானே ஆலிலைக் கண்ணனாக அவதாரம் செய்து, உலகங்களையும் உயிர்களையும் எல்லாம் உண்டு
உனது வயிற்றில் வைத்து நீ காப்பாற்றினாய்? அதனால்தான் உன்னை உலகமுண்ட பெருவாயா என்றழைத்தேன்!” என்றார் ஆழ்வார்.

“அன்று ஆலிலைக் கண்ணனாக வந்து உலகங்களை உண்டு வயிற்றில் வைத்துக் காத்ததற்கும்,
இன்று திருமலையப்பனாக நின்று நான் உங்களைக் காப்பதற்கும் என்ன சம்பந்தம்?” என்று கேட்டான் மலையப்பன்.

அதற்கு ஆழ்வார், “உலகுக்கே ஊழி வெள்ளத்தால் ஆபத்து வரும் போது அதைப் போக்கவல்லவனாக நீ இருக்கும்போது,
உலகில் வாழும் ஒற்றை மனிதனான எனக்கு வரும் ஆபத்தைப் போக்கும் வல்லமை உனக்கு நிச்சயமாக உண்டு என்றுதானே பொருள்?
ஊழி வெள்ளத்தில் அழுந்துவோரைக் காக்கும் நீ பிறவிப் பெருங்கடலில் அழுந்தித் தவிக்கும் என்னையும் காப்பாற்றித் தானே தீர வேண்டும்?
ஊழிக் காலத்தில் யாரும் உன்னிடம் காப்பாற்றும்படிக் கேட்காதபோதே நீ காப்பாற்றினாய். இன்று நீ காக்க வேண்டும் என்று
நான் கதறிக் கொண்டிருக்கையில் நீ காப்பாற்றாமல் கைவிட முடியுமா?
ஊழிக் காலத்தில் மக்களின் உடலுக்கு வந்த ஆபத்தைப் போக்கிய நீ, இப்போது பிறவிப் பிணியால் என் ஆத்மாவுக்கு
வந்த ஆபத்தைப் போக்க வேண்டாமா? இதை எல்லாம் உனக்கு நினைவூட்டவே நீ உலகம் உண்ட வரலாற்றைச் சொன்னேன்!” என்றார்.

ஆழ்வாரின் விளக்கங்களைக் கேட்டு மகிழ்ந்த திருமலையப்பன், “நீங்கள் கேட்டபடி நிச்சயமாக உங்களுக்கு முக்தியை அருள்கிறேன்.
ஆனால் நீங்கள் தொடங்கிய திருவாய்மொழி என்னும் பிரபந்தத்தில் இதுவரை 600 பாடல்கள் பாடி விட்டீர்கள்.
மேற்கொண்டு 400 பாடல்கள் பாடி ஆயிரம் பாடல்களையும் நிறைவு செய்தவுடன்
உங்களை முக்திக்கு அழைத்துச் செல்கிறேன்!” என்று விடையளித்து அருள்புரிந்தார்.

எனவே, ‘உலகம் உண்ட பெருவாயா’ என்ற நம்மாழ்வாரின் பாடலில் இருந்து அனைத்து உலகங்களையும் காக்க வேண்டும்
என்ற நோக்கில் ஊழிக் காலத்தில் அவற்றை உண்டு தன் வயிற்றில் திருமால் வைத்துக் கொண்டார் என்பதை நாம் அறிய முடிகிறதல்லவா?
இதே கருத்தைக் கடோபநிஷத்,
“யஸ்ய ப்ரஹ்ம ச க்ஷத்ரம் ச உபே பவத ஓதன:ம்ருத்யு: யஸ்ய உபஸேசனம் க இத்தா வேத யத்ர ஸ:”என்று சொல்கிறது.
உலகை எல்லாம் தனக்கு உணவாகவும், யமனை ஊறுகாயாகவும் கொண்டிருக்கிறார் திருமால். ஊறுகாயைத் தொட்டுத் தொட்டு
உணவை உட்கொள்வது போல், யமன் என்னும் ஊறுகாயை வைத்து, திருமால் உலகையே உண்டுவிடுகிறார் என்பது இதன் பொருள்.
அவ்வாறு உண்ட உலகங்களைத் தனது வயிற்றில் வைத்துக் காக்கிறார் திருமால்.

‘அசன’ என்றால் உணவு என்று பொருள். ‘மஹாசன:’ என்றால் பெரிய உணவு என்று பொருள்.
ஊழிக் காலத்தில் ஆலிலைக் கண்ணனாக வந்து ஒட்டு மொத்த உலகங்களையுமே தனக்கு உணவாகக் கொண்டு உண்டபடியால்,
திருமால் ‘மஹாசன:’ என்றழைக்கப்படுகிறார். அதுவே சஹஸ்ரநாமத்தின் 304-வது திருநாமம்.
இங்கே ‘மஹாசன:’ என்பதற்கு மிகப்பெரிய உணவை உண்டவர் என்று பொருள்.
“மஹாசனாய நமஹ” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்கள் பசி நோயால் துன்புறாதபடித் திருமால் காத்தருள்வார்.

—————

305. அத்ருச்யாய நமஹ (Adhrushyaaya namaha)
(திருநாமங்கள் 301 முதல் 314 வரை -ஆலிலைக் கண்ணன் பெருமைகள்)

பாண்டவர்கள் பன்னிரண்டு ஆண்டுகள் வனவாசம் இருந்த காலத்தில், அவர்கள் தங்கியிருந்த குடிலுக்கு வந்த மார்க்கண்டேயர்,
தருமபுத்திரனுக்குப் பற்பல நல்விஷயங்களை உபதேசம் செய்தார்.
அவற்றின் ஓர் அங்கமாக ஊழிக்காலத்தில் நடைபெற்ற சம்பவங்களையும் தருமபுத்திரனுக்கு விளக்கினார்.
ஊழிக்காலம் நெருங்கிய வேளையில், பூமியில் பல ஆண்டுகள் மழையில்லாமல் போனது.
நதிகளும் கடல்களும் வற்றிப்போயின. அதன்பின் காற்றோடு சேர்ந்து வரும் அக்னி உலகங்களை உலர்த்தியது.
கொடூர வடிவம் கொண்ட பற்பல மேகங்கள் இடிமின்னலோடு வானில் எழுந்தன.
அந்த மேகங்கள் பொழியும் மழையால் உலகனைத்தும் நிரம்பியது. உலகமே அந்த வெள்ளத்தால் சூழப்பட்ட நிலையில்,
காற்றடித்து அம்மேகங்களைக் கலைத்து விட்டது. உலகெங்கிலும் வெறும் பிரளய வெள்ளம் மட்டுமே காணப்பட்டது.

ஆனால் திடீரென அந்த ஊழி வெள்ளத்தில் ஓர் ஆலமரத்தை நான் கண்டேன். அந்த ஆலமரத்தின் கிளையிலே ஒரு சிறிய இலை.
அந்த இலையில் ஒரு குழந்தையை நான் கண்டேன். தனது தாமரை போன்ற திருக்கரத்தால், தனது தாமரை போன்ற
திருவடியின் கட்டைவிரலை எடுத்து, தனது தாமரை போன்ற முகத்தில் உள்ள திருவாயில் வைத்தபடி
அந்தக் குழந்தை ஆல மர இலையில் சயனித்திருந்தது.

“உலகமே நாசம் அடைந்து அழிந்து போன நிலையில் இந்த ஆலமரம் மட்டும் இங்கே எப்படி இருக்கிறது?
இந்தக் குழந்தை மட்டும் ஏன் அழியவில்லை?” என்று நான் சிந்தித்தேன்.
எனது தவ வலிமையைப் பயன்படுத்தி அக்குழந்தை யார் என்று அறிய முயன்றேன்.
ஆனால் என் தவ வலிமையால் அக்குழந்தையைப் பற்றி அறிந்து கொள்ள முடியவில்லை.

அக்குழந்தை பள்ளி கொண்டிருந்த ஆலிலை மெல்ல மெல்ல ஊழிவெள்ளத்தில் மிதந்து என்னை நோக்கி வரவே,
அந்தக் குழந்தையை நன்றாகக் கவனித்தேன். தாமரை போன்ற திருக்கண்கள், காயாம்பூ போன்ற திருமேனி நிறம்,
மார்பிலே ஸ்ரீவத்சம் என்ற மறு ஆகியவற்றை உடைய அந்தக் குழந்தை திருமாலைப் போல இருக்கிறதே என்று எண்ணினேன்.

என் அருகில் வந்த அந்தக் குழந்தை, “முனிவரே! என் உடலுக்குள் நீங்கள் இப்போது புகுந்துவிடுங்கள்!” என்று
சொல்லிவிட்டு, தனது வாயைப் பிளந்தது. நான் என் வசத்தை இழந்தவனாக அக்குழந்தையின் வாய்க்குள்ளே புகுந்தேன்.
அதன் வயிற்றுக்குள் நான் சென்ற போது, பூமியில் உள்ள கண்டங்கள், கடல்கள், நாடுகள், நகரங்கள், நதிகள், மலைகள்,
காடுகள் அத்தனையும் நான் அங்கே கண்டேன். அக்குழந்தையின் திருமேனி முழுவதும் நான் சுற்றிச் சுற்றிப் பார்த்தும்,
அந்தத் திருமேனியின் எல்லையை என்னால் காண முடியவில்லை.

அந்தத் திருமேனியிலிருந்து எப்படி வெளியே வருவது எனத் தெரியாமல் பலகாலம் தவித்த நான்,
அந்தக் குழந்தையிடமே சரணாகதி செய்தேன். உடனே வாயு வேகத்தில் அதன் திருவாய் வழியாக வெளியே வந்துவிட்டேன்.
அந்தக் குழந்தை எனக்குத் திவ்வியமான பார்வையையும் தத்துவஞானத்தையும் அருளியது.
அதன் விளைவாக, அவர் திருமாலின் அவதாரமான ஆலிலைக் கண்ணன் என்பதையும்,
ஊழிக் காலத்தில் உயிர்களையும் உலகங்களையும் உண்டு தன் வயிற்றில் வைத்துக் காக்க அவதரித்தவர் என்பதையும் உணர்ந்தேன்.
மீண்டும் படைக்கும் காலம் வந்தபோது, தான் உண்டவற்றை எல்லாம் வெளிப்படுத்தி உலகைப் படைத்தார் திருமால்.

தருமபுத்திரா! அன்று ஆலிலைக் கண்ணனாக நான் எந்த ஒரு தேவனைக் கண்டேனோ,
அதே தேவன்தான் உங்களின் மாமன் மகனான கண்ணனாக அவதரித்திருக்கிறான்.
அவர் செய்த அருளால்தான் அன்று ஊழிக் காலத்தில் நடந்த என் நினைவில்
உள்ளன! எனவே நீங்கள் கண்ணனைச் சரணடையுங்கள் உங்களது கஷ்டங்கள் அனைத்தும் தீரும்!
ஆனால் ஒன்றை நினைவில் கொள்ளுங்கள்:

“கதம் நு அயம் சிசு: சேதே லோகே நாசுமுபாகதே தபஸா சிந்தயன் சாபி தம் சிசும் நோபலக்ஷயே”
என் தவ வலிமையால் எத்தனை முயற்சிகளை நான் செய்த போதும், அந்த ஆலிலைக் கண்ணனை அறியமுடியவில்லை.
அவனைச் சரணடைந்த போது தான், அவன் அருளால் அவனை அறிந்து கொண்டேன்.

இதுவே மார்க்கண்டேயர் செய்த உபதேசமாகும். இதில் சொல்லப்பட்ட படி, சாதாரண மனிதர்களாலோ அல்லது
மார்க்கண்டேயர் தவம் மிக்கவர்களாலோ கூட அறியமுடியாத மேன்மை பெற்றவராகத் திருமால் திகழ்வதால்,
அவர் ‘அத்ருச்ய:’ என்றழைக்கப்படுகிறார்.
‘த்ருச்ய’ என்றால் (இவ்விடத்தில்) அறியப்படுபவர் என்று பொருள். ‘அத்ருச்ய:’ என்றால் அறிவதற்கு அரியவர் என்று பொருள்.
அதுவே சஹஸ்ரநாமத்தின் 305-வது திருநாமம்.
“அத்ருச்யாய நம:” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்களுக்கு அறியாததை அறிவிக்கும்
குருவாகத் திருமால் இருந்து, நல்லறிவை அருள்வார்.

————————

306. வ்யக்தரூபாய நமஹ (Vyaktharoopaaya namaha)
(திருநாமங்கள் 301 முதல் 314 வரை – ஆலிலைக் கண்ணன் பெருமைகள்)
நான்கு வேதங்களுக்கு இணையாக நான்கு நூல்களைத் தமிழில் பாடி அருளினார் நம்மாழ்வார் –
ரிக் வேதத்துக்கு இணையான திருவிருத்தம், யஜுர் வேதத்துக்கு இணையான திருவாசிரியம்,
சாம வேதத்துக்கு இணையான திருவாய்மொழி, அதர்வண வேதத்துக்கு இணையான பெரிய திருவந்தாதி.

அவற்றுள் சாம வேத சாரமாகத் திகழ்வதும், இன்னிசையோடு கூடியதும், அமுதை விட இனியதுமான திருவாய்மொழி
என்னும் பிரபந்தத்தில் அடிக்கடி நம்மாழ்வாருக்கும் திருமாலுக்கும் இடையே பல சுவையான உரையாடல்கள் நிகழ்வதுண்டு.
அத்தகைய ஓர் உரையாடலை இப்போது காண்போம்.
திருவாய்மொழியில் ஏழாம் பத்து, இரண்டாம் பதிகத்தில், திருமாலைப் பிரிந்து ஏங்கிய நம்மாழ்வார்,
“இறைவா! நீ விரைவில் எனக்குத் தரிசனம் தர வேண்டும்!” என்று பிரார்த்தித்தார். அந்நிலையில்,
“கட்கிலீ! உன்னைக் காணுமாறு அருளாய்!” என்று திருமாலிடம் வேண்டினார்.

இவ்வாறு ஆழ்வார் பாடியவாறே, அவரது மனதுக்குள் ஒளிந்திருக்கும் திருமால்,
“என்ன ஆழ்வீர் உங்களது பாடல் வரிகள் முன்னுக்குப் பின் முரணாக உள்ளனவே! ‘கட்கிலீ’ என்றால் யாராலும்
காண முடியாதவன் என்று பொருள். யாராலும் காண முடியாதவனே!
உன்னை நான் காணும்படி நீ அருள்புரிய வேண்டும் என்று பாடியுள்ளீர்களே! மேலும் உபநிஷத்துகளில்,
“ந சக்ஷுஷா பச்யதி கச்சன ஏனம்”
இறைவனை மாமிசக் கண்களைக் கொண்டு யாராலும் காண இயலாது என்று தெளிவாகச் சொல்லப்பட்டுள்ளதே!
அதை அறிந்து கொண்டு கட்கிலீ – காண முடியாதவன் என்று நீங்களும் என்னைக் குறிப்பிட்டு விட்டு
ஆனாலும் என்னைக் காண வேண்டும் என்று பாடுகிறீர்களே!” என்று கேட்டார்.

அதற்கு ஆழ்வார், “உன்னை இந்த மாமிசக் கண்ணால் காண முடியாது என்பதை அறிந்தபடியால் தானே
கட்கிலீ என்று பாடியுள்ளேன்!” என்றார். “அப்புறம் ஏன் ‘உன்னைக் காணுமாறு அருளாய்’ என்று கோருகிறீர்கள்?”
என்று திருமால் கேட்க, “உன்னைக் காண முடியாது என்று சொன்ன அதே உபநிஷத்துகள் தான்,
“யம் ஏவ ஏஷ வ்ருணுதே தேன லப்ய:தஸ்ய ஏஷ ஆத்மா விவ்ருணுதே தனூம் ஸ்வாம்”
ஒருவனுக்குத் தரிசனம் தரவேண்டும் என்று இறைவன் எண்ணினால், தனது கருணையால் இறைவன்
தன்னைக் காட்டுவான் என்றும் சொல்கின்றனவே! மாமிசக் கண்களால் காண முடியாது என்றால்,
எங்கள் முயற்சியால் உன்னைக் காணமுடியாது என்று பொருள். ஆனால் உனது அருளால் உன்னைக் காண இயலுமே!
நீ நினைத்தால் எங்களுக்குத் தரிசனம் தரலாமே! அதனால் தான் உன்னைக் காணுமாறு அருளாய் என்று கோரினேன்.
‘எங்கள் முயற்சியால் காணமுடியாதவனே! உன் அருளால் உன்னைக் காணமுடியும்!
ஆதலால் நீயே உன்னை நான் காணுமாறு அருளவேண்டும்!’ என்பதே என் பாடலின் கருத்து.

குருக்ஷேத்திரப் போர்க்களத்தில் நீ விச்வரூபம் எடுத்தாயே! அதை அங்கிருந்த போர்வீரர்கள் யாராலும் காண முடியவில்லை.
ஆனாலும் உனது அருள்பெற்ற அர்ஜுனன் அந்த விச்வரூபத்தைத் தரிசித்தானே! உனது அம்சமான வியாசரின் அருள்பெற்ற சஞ்ஜயனும்
விச்வரூபத்தைத் தரிசித்தானே!
ஊழிக் காலத்தில் ஆலிலைக் கண்ணனாக நீ வந்தாயே! அப்போது உலகில் உள்ள யாராலும் உன்னைக் காண முடியவில்லை!
ஏனெனில், உலகனைத்தும் உன் வயிற்றுக்குள் சென்று விட்டது! இருந்தபோதும், நீ மார்க்கண்டேயரிடம் கருணை காட்டியதால்,
அவர் மட்டும் உனக்கு வெளியே இருந்து கொண்டு, உனது ஆலிலைக் கண்ணன் திருக்கோலத்தைத் தரிசித்து மகிழ்ந்தாரே!
அதன்பின் உனக்குள்ளே சென்று உனக்குள் இருக்கும் உலகங்களையும் கண்டு வந்தாரே!

எனவே இறைவா! நாங்கள் எவ்வளவு முயன்றாலும் இந்தக் கண்களால் உன்னைக் காண இயலாது! நீ அருள்புரிந்தால் நிச்சயம்
காணலாம்!” என்று விடையளித்தார்.
‘வ்யக்த’ என்றால் வெளிப்படுத்தப்பட்ட என்று பொருள். ‘ரூப’ என்றால் வடிவம்.
‘வ்யக்தரூப:’ என்றால் வடிவத்தை வெளிப்படுத்துபவர் என்று பொருள்.
தனது கருணையால் தன் பக்தர்களுக்குத் தன் வடிவத்தைத் திருமால் வெளிப்படுத்திக் காட்டுவதால்,
‘வ்யக்தரூப:’ என்று திருமால் அழைக்கப்படுகிறார். அதுவே சஹஸ்ரநாமத்தின் 306-வது திருநாமம்.
“வ்யக்தரூபாய நம:” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்களுக்குத் தன் வடிவையும் மேன்மைகளையும்
திருமால் நன்கு வெளிப்படுத்திக் காட்டுவார்.

————

307. ஸஹஸ்ரஜிதே நமஹ (Sahasrajithe namaha)
(திருநாமங்கள் 301 முதல் 314 வரை – ஆலிலைக் கண்ணன் பெருமைகள்)

மேகை: மேதுரம் அம்பரம் வனபுவ: ச்யாம: தமால த்ருமை:
நக்தம் பீரு: அயம் த்வம் ஏவ தத் இமம் ராதே க்ருஹம் ப்ராபய
இத்தம் நந்த நிதேசத: சலிதயோ: ப்ரத்யத்வ குஞ்ஜ த்ருமம்
ராதா மாதவயோ: ஜயந்தி யமுனா கூலே ரஹ கேலய:–என்பது அஷ்டபதியில் ஜயதேவர் பாடிய சுலோகம்.

இதன் பொருளைச் சற்றே ஆராய்வோம்.கண்ணனுக்கு இரண்டு வயது இருக்கும். ஒருநாள் மதியம் தனது தோட்டங்களைப்
பார்வையிட நந்தகோபர் புறப்பட்டார். குழந்தை கண்ணன் தானும் தந்தையுடன் வருவேன் என்று அடம் பிடித்தான்.
அதைக் கண்ட யசோதை, “கண்ணா! உன் தந்தைக்குப் பொறுப்பே கிடையாது. அவரை நம்பி நீ சென்றால்,
வரும்போது உன்னை எங்காவது தொலைத்து விட்டு வெறுங்கையோடு திரும்பி வருவார்!
எனவே இவரை நம்பி உன்னை நான் அனுப்பி வைக்க மாட்டேன்!” என்றாள்.

ஆனால் கண்ணன் ‘வீல்’ ‘வீல்’ என்று அழத் தொடங்கி விட்டான். அப்போது எதிர் வீட்டில் வாழ்ந்த
விருஷபானுவின் மகள் ராதை அங்கே வந்தாள். அச்சமயம் ராதைக்குச் சுமார் பதினெட்டு வயது இருக்கும்.
“என்ன ஒரே சத்தமாக இருக்கிறதே!” என்று யசோதையைப் பார்த்துக் கேட்டாள் ராதை.
யசோதை நடந்தவற்றைச் சொல்ல, “நான் குழந்தையைப் பாதுகாப்பாக அழைத்துச் சென்று
மீண்டும் திரும்ப வந்து வீட்டில் சேர்க்கிறேன்!” என்றாள் ராதை.

அதை யசோதையும் ஏற்கவே, கண்ணனைத் தனது இடுப்பில் தூக்கி வைத்துக் கொண்டு நந்தகோபனுடன்
தோட்டத்துக்குச் சென்றாள் ராதை. நந்தகோபர் தோட்டங்களைப் பார்வையிட்டு வந்த போது,
திடீரென வானில் கார்மேகக் கூட்டங்கள் தோன்றி விட்டன. அதைக் கண்ட நந்தகோபர்,
“ராதா! இருட்டைப் பார்த்தால் கண்ணன் பயப்படுவான்! நீ இவனை வீட்டுக்கு அழைத்துச் செல்!
நான் பின்னால் வருகிறேன்!” என்றார். ராதையும் கண்ணனை வீட்டுக்குத் தூக்கிச் சென்றாள்.

தன் வேலைகளை முடித்து விட்டு நந்தகோபர் இரவு வீடு திரும்பினார். “கண்ணா!” என்று வீட்டு வாசலில் நின்றபடி
ஆவலோடு அழைத்தார். கோபத்துடன் வந்த யசோதை, “கண்ணனை நீங்கள் அழைத்துச் சென்று விட்டு
இங்கே வந்து கண்ணா என்று கூப்பிடுகிறீர்களே! குழந்தை எங்கே?” என்று கேட்டாள்.
“ராதையையும் கண்ணனையும் மதியமே வீட்டுக்கு அனுப்பி வைத்து விட்டேனே!” என்றார் நந்தகோபர்.
“இன்னும் அவர்கள் வரவில்லையே!” என்று யசோதை பதறிப் போனாள்.

அப்போது கண்ணனோடு ராதை வந்து சேர்ந்தாள். “எங்கே அம்மா போனாய்?” என்று கேட்டார் நந்தகோபர்.
அதற்கு ராதை, “நாங்கள் வீடு திரும்பி வரும்போது வழியில் ஒரு பூங்காவைக் கண்ட கண்ணன்,
அங்கே விளையாட வேண்டும் என்று அடம் பிடித்தான். அவனைப் பூங்காவுக்குள் அழைத்துச் சென்று விளையாட்டு
காட்டி விட்டு அழைத்து வந்தேன். அதனால் தான் தாமதம் ஆகி விட்டது!” என்று விடையளித்தாள்.
கண்ணனைப் பெற்றோரிடம் ஒப்படைத்து விட்டுத் தன் வீட்டுக்குச் சென்றாள் ராதை.

ஆனால் இங்கே ஒரு ரகசியம் உள்ளது. பூங்காவுக்குள் நுழையும் முன் ராதையின் வயது பதினெட்டு, கண்ணனின் வயது இரண்டு.
ஆனால் பூங்காவுக்குள் நுழைந்தபின் கண்ணனின் வயது இருபது. பூங்காவிலிருந்து வெளியே வருகையில் கண்ணனின் வயது இரண்டு.
எனவே இடைப்பட்ட காலத்தில் ராதையோடு காதலனாக உறவாடி இருக்கிறான் கண்ணன்.

ஆம். நினைத்த நேரத்தில் இரண்டு வயதுக் குழந்தையிலிருந்து இருபது வயது வாலிபனாகவும் கண்ணன் மாறுவான்.
இருபது வயது வாலிபனிலிருந்து இரண்டு வயதுக் குழந்தையாகவும் மாறுவான். நாம் இரண்டிலிருந்து இருபதுக்கு மெல்ல நகரலாம்.
ஆனால் இருபதிலிருந்து இரண்டுக்கு நம்மால் வரமுடியாது. கண்ணனால் முடிகிறதே! ஏன்? ஏனெனில் திருமால் காலத்தை வென்றவர்.
மனிதர்களான நாம் தான் காலத்துக்குக் கட்டுப்பட்டவர்கள். ஆனால் இறைவன் இந்தக் காலத்துக்குக் கட்டுப்படாதவர்.
காலத்தை வென்று அதைத் தன் கட்டுப்பாட்டில் வைத்திருப்பவர்.

இவ்வாறு காலம் தனது கட்டுப்பாட்டில் இருப்பதை ஆலிலைக் கண்ணனாக அவதரித்த போது திருமால் காட்டினார்.
ஊழிக் காலம் என்பது ஆயிரம் சதுர்யுகங்கள் நீடித்திருந்தது. அந்த ஆயிரம் சதுர்யுகங்களும் ஆலிலையில்
சயனித்துக் கொண்டிருந்து, அக்காலத்தை வென்று, அந்த ஊழிக் காலம் முடிந்தபின் மீண்டும்
உலகின் படைப்பைத் தொடங்கினார் திருமால். முதன்முதலில் படுத்திருந்தே வென்றவர் திருமால் தான்.

‘ஜித்’ என்றால் வென்றவர். ‘ஸஹஸ்ர’ என்றால் ஆயிரம். ஆயிரம் சதுர்யுகங்கள் அளவுகொண்ட ஊழிக் காலத்தை
ஆலிலையில் படுத்திருந்த படியே வென்று, காலத்தை வென்றவராகத் திருமால் திகழ்வதால்
அவர் ‘ஸஹஸ்ரஜித்’ என்றழைக்கப்படுகிறார். ‘ஸஹஸ்ரஜித்’ என்றால் ஆயிரம் சதுர்யுகக் காலத்தை வென்றவர் என்று பொருள்.
அதுவே ஸஹஸ்ரநாமத்தின் 307-வது திருநாமம்.

“ஸஹஸ்ரஜிதே நமஹ” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்கள் காலத்தை வென்று
காவியம் ஆகி வேதனை தீர்க்கும் வெற்றித் திருமகன்களாகத் திகழ்வார்கள்.

———————

308. அனந்தஜிதே நமஹ (Ananthajithe namaha)

ஊழிக் காலத்தில் உண்டாகும் ஊழிக் கடல் வெள்ளத்தில் இருந்து உலகங்களையும் உயிர்களையும் காக்க வேண்டி
ஆலிலைக் கண்ணனாக வந்த திருமால், உலகங்களையும் உயிர்களையும் எல்லாம் உண்டு தன் வயிற்றில் வைத்துக் காத்தார்.
இந்த அவதாரக் காட்சியை மார்க்கண்டேய முனிவருக்குக் காட்டினார் திருமால்.
ஆலிலைக் கண்ணனின் அவதாரத்தையும் செயல்களையும் கண்ட மார்க்கண்டேயர்,
“முள்ளை முள்ளால் எடுப்பது போல், கடலில் இருந்து காப்பதற்காக நீயே கடல் போல் வந்துள்ளாயே!”
என்று ஆலிலைக் கண்ணனைத் துதித்தார்.

ஆலிலைக் கண்ணன் மார்க்கண்டேயரைப் பார்த்து, “சிறிய வடிவத்துடன் வந்திருக்கும் என்னை
ஏன் கடலோடு ஒப்பிடுகிறீர்கள்?” என்று கேட்டான்.
அதற்கு மார்க்கண்டேயர், “கண்ணா! கடலை எத்தனை முறை பார்த்தாலும் அலுக்காது. கடற்கரைக்கு அருகில்
வாழ்பவர்கள் தினந்தோறும் கடற்கரைக்குச் சென்று ஆனந்தமாக அந்தக் கடலைக் கண்டு ரசித்து விட்டு வருவார்கள்.
அதுபோலத் தான் உன்னையும் எத்தனை முறை பார்த்தாலும் மனதில் அலுப்பு ஏற்படாது.
அப்போதைக்கு அப்போது நீ ஆராவமுதமாக இருக்கிறாய்.

மழை பொழிந்து தான் கடலுக்குத் தண்ணீர் வர வேண்டும் என்று அவசியம் இல்லை.
அது எப்போதுமே தன்னிறைவோடு இருக்கும். அதுபோலத் தான் நாங்கள் தொண்டு செய்வதால் தான்
உனக்குப் புதிதாகப் பெருமை வரவேண்டும் என்பதில்லை. நீ எப்போதுமே ஆனந்தமே வடிவெடுத்தவனாய் இருக்கிறாய்.
கடல் தேவர்களுக்கு அமுதத்தைக்கொடுத்தது. நீயோ உன் அடியார்களுக்கு உன்னையே ஆராவமுதமாகத் தந்து விடுகிறாய்.

மதியைக் (சந்திரனை) கண்டால் கடல் பொங்குகிறது. நீ மதி (ஞானம்) மிக்க ஞானியர்களைக் கண்டால் மகிழ்ச்சியால்
பொங்குகிறாய்.கடலை எத்தனை பேர் வேண்டுமானாலும் வேடிக்கை பார்க்கலாம். ஆனால் எல்லோராலும்
கடலுக்குள் மூழ்கி முத்தெடுத்து வர இயலாது. அது போலத் தான் உன்னைத் தூரத்தில் இருந்து எத்தனையோ பேர் காண்கிறார்கள்.
ஆனால் உனது பெருமைகளின் ஆழத்தையும், நீ யார் என்பதையும் யாராலும் முழுமையாக அறிய முடியாது.

முக்கியமாக, கண்ணா! கடலுக்கும் எல்லை இல்லை! உனக்கும் எல்லை இல்லை. தூரத்தில் இருந்து நாம் பார்க்கையில்,
ஏதோ கடலுக்கு எல்லை இருப்பது போல் கூடச் சிலருக்குத் தோன்றலாம். ஆனால் கடலில் இறங்கிப் பயணிக்கப் பயணிக்க,
அதன் எல்லையைக் காணவே முடியாது என்பதை உணர்வார்கள்.

அதுபோலத் தான் நீ பார்ப்பதற்குச் சிறு குழந்தை போலத் தெரிகிறாய். ஆனால் நானும் உனது வாய்க்குள்ளே நுழைந்து
உனது திருமேனி முழுவதும் நூறு ஆண்டுகளுக்கு மேல் தேடிப் பார்த்தேன். வெளியிலிருந்து பார்க்கும் போது
குழந்தையாகத் தோன்றும் உனது திருமேனிக்கு உண்மையில் உள்ளே எல்லை என்பதே இல்லை என அறிந்து கொண்டேன்.

அந்த: சரீரே தஸ்யாஹம் வர்ஷணாம் அதிகம் சதம்
ந ஹி பச்யாமி தஸ்யாஹம் அந்தம் தேவஸ்ய கர்ஹிசித்
ஆஸாதயாமி நைவாந்தம் தஸ்ய ராஜன் மஹாத்மன:”–என்று விடையளித்தார் மார்க்கண்டேயர்.

ஆல மர விதை சிறியதாக இருந்தாலும், அந்தச் சிறிய விதைக்குள் பெரிய ஆல மரமே அடங்கி இருக்கும் அல்லவா?
அதுபோல ஆலிலைக் கண்ணனின் தோற்றம் சிறு குழந்தை போலத் தெரிந்தாலும்,
அத்தனை உலகங்களும் அந்தச் சிறு வடிவத்துக்குள் அடங்கி இருக்கிறது. உண்மையில் அவரது மகிமைக்கு எல்லை என்பதே இல்லை.

‘அந்தம்’ என்றால் எல்லை என்று பொருள். ‘அனந்தம்’ என்றால் எல்லையற்றது என்று பொருள்.
யாராலும் எல்லை காண முடியாத படியான உயர்ந்த மகிமை கொண்டவராகத் திருமால் திகழ்வதால்,
‘அனந்தஜித்’ என்று அவர் போற்றப்படுகிறார். ‘அனந்தஜித்’ என்றால் எல்லையில்லாத மகிமை பெற்றவர் என்று பொருள்.
அதுவே சஹஸ்ரநாமத்தின் 308-வது திருநாமம்.

“அனந்தஜிதே நம:” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்களுக்கு வாழ்வில் சிறந்த
மகிமைகளும் திறமைகளும் பெருமைகளும் கிடைக்கும்படி திருமால் அருள்புரிவார்.

———

309. இஷ்டாய நமஹ (Ishtaaya namaha)

(திருநாமங்கள் 301 முதல் 314 வரை – ஆலிலைக் கண்ணன் பெருமைகள்)
திருவரங்கத்தில் ராமாநுஜர் வாழ்ந்து வந்த காலம். தனுர்தாசர் என்ற ஒரு மெய்க்காப்பாளரும் அதே திருவரங்கத்தில் வாழ்ந்து வந்தார்.
அவரது மனைவிக்கு ஹேமாம்பாள் என்று பெயர். அவள் பேரழகி. அந்தப் பெண் எப்போது வெளியே சென்றாலும்,
தனுர்தாசர் அவளுக்குக் குடை பிடித்துக் கொண்டு பின்னால் செல்வது வழக்கம்.

உச்சி வெயிலில் மனைவிக்குக் குடைபிடித்துச் செல்லும் தனுர்தாசரை ஒருநாள் ராமாநுஜர் பார்த்தார்.
தனுர்தாசரை அழைத்து, “ஏன் அப்பா உன் மனைவிக்கு இப்படிக் குடை பிடித்துக் கொண்டு செல்கிறாய்?” என்று கேட்டார் ராமாநுஜர்.
“அவளது கண் அழகைப் பாருங்கள்! அந்தக் கண்களுக்கு நான் அடிமை! அந்தக் கண்ணழகில் மயங்கியதால் தான்
அவளுக்குக் குடைபிடித்துக் கொண்டு பின்னால் செல்கிறேன்!” என்று விடையளித்தார் தனுர்தாசர்.

“மனைவியிடம் நிச்சயமாக அன்பு காட்ட வேண்டும். ஆனால் இவனது அன்பு கிட்டத்தட்ட வெறி போல் மாறிவிட்டது.
இது நல்லதல்ல. இவன் மனைவியிடம் காட்டும் இந்த அளவுகடந்த அன்பை இறைவனிடம் காட்டினால்,
இறையருளுக்குப் பாத்திரம் ஆகலாமே!” என்று சிந்தித்தார் ராமாநுஜர். தனுர்தாசருக்குப் புரியும் விதத்தில்
அவருக்கு இவ்விஷயத்தை எடுத்துச் சொல்லி அவரைத் திருத்த வேண்டும் என்று முடிவெடுத்தார்.

எனவே ராமாநுஜர் தனுர்தாசரைப் பார்த்து, “உன் மனைவி பெரிய கண்ணழகி என்கிறாயே! அவளது கண்களை விட
அழகிய கண்களைக் காட்டினால் என்ன செய்வாய்?” என்று கேட்டார். “அப்படி என் மனைவியின் கண்களை விட
அழகிய கண்கள் இருந்தால், இனி அந்தக் கண்களுக்கு நான் அடிமை! அந்தக் கண்களை எனக்குக் காட்டுவீர்களா?”
என்று ஆசையுடன் கேட்டார் தனுர்தாசர்.

“என்னுடன் வா!” என்று தனுர்தாசரை அழைத்துச் சென்ற ராமாநுஜர், திருவரங்கத்தில் பள்ளிகொண்டுள்ள அரங்கன் முன்னே
அவரை நிறுத்தி, “இந்தக் கண்களைப் பார்!” என்றார். அடுத்த நொடியே அரங்கனின் கண்ணழகுக்கு மயங்கி,
அவருக்கு அடிமையானார் தனுர்தாசர். அவர் மட்டுமின்றி, அவரது மனைவியான ஹேமாம்பாளும் அரங்கனுக்கு அடியவள் ஆனாள்.
தனுர்தாசரும் ஹேமாம்பாளும் முறையே பிள்ளை உறங்காவில்லி தாசர், பொன்நாச்சியார் என்ற பெயரோடு ராமாநுஜருக்குச் சீடர்களானார்கள்.

அதன்பின் அரங்கனின் ஒவ்வொரு புறப்பாட்டிலும் கையில் வாளோடு பெருமாளுக்கு மெய்க்காப்பாளராக
உடன்செல்லத் தொடங்கினார் பிள்ளை உறங்காவில்லி தாசர். இந்த அதிசயத்தைக் கண்ட சில அடியார்கள் ராமாநுஜரிடம்,
“அரங்கனின் கண்ணழகைக் காட்டியே இவரை நீங்கள் திருத்தி விட்டீர்களே!
இறைவனின் கண்ணழகுக்கு அவ்வளவு சிறப்பு உண்டா?” என்று வியப்புடன் கேட்டார்கள்.

அதற்கு ராமாநுஜர், “அதில் என்ன சந்தேகம்? எல்லா மனிதர்களுக்கும் அடிமனதில் இறைவன் மீது அன்பு என்பது இருந்தே தீரும்.
ஓர் உதாரணம் சொல்கிறேன். ஒரு மகன் இளம் வயதிலேயே தன் தாயைப் பிரிந்து விடுகிறான் என்று வைத்துக் கொள்ளுங்கள்.
பல வருடங்கள் கழித்துத் தற்செயலாகத் தன் தாயை அவன் சந்திக்கிறான். அந்தப் பெண் தனது தாய் என்பதை இவன் அறியாத போதும்,
இவனுக்குத் தன்னை அறியாமல் அவள் மீது ஓர் அன்பு வரும் அல்லவா? அதுபோலத் தான் இறைவனும் நமக்கெல்லாம் தாய் போன்றவன்.

ஊழிக் காலத்தில் ஆலிலைக் கண்ணனாக வந்து நம்மை எல்லாம் அவன் வயிற்றில் வைத்துச் சுமந்தவன் அல்லவா அவன்?
ஒரு தாய் குழந்தையை வயிற்றில் சுமந்து காப்பது போல் நம் அத்தனை பேரையும் வயிற்றில் சுமந்து காத்திருக்கிறான் இறைவன்!
எனவே தான் ஒருவன் இறைவனைப் பற்றி அறியாதவனாக இருந்தாலும், பக்தியே அடியோடு இல்லாதவனாக இருந்தாலும் கூட,
அந்த மனிதனும் இறைவனின் திருவடிவத்தைக் காணும் போது, அவனுக்கும் தன்னை அறியாமல் ஆழ்மனதில்
இருந்து இறைவனை நோக்கி அன்பு என்பது ஏற்படும்.

நாத்திகர்கள் என்று சொல்லிக் கொள்பவர்கள் கூட உள்ளூர இறைவனை வழிபடுவதை நாம் பல சந்தர்ப்பங்களில் காணலாம்.
ஒரு நாத்திகன், “கோயிலுக்குள் வர மாட்டேன்!” என்றான். “ஏன்?” என்று கேட்டற்கு, “கோயிலுக்குள்ளே கடவுள் உள்ளார்,
அதனால் நான் வர மாட்டேன்!” என்றானாம். எனவே, அனைவருமே தெரிந்தோ, தெரியாமலோ,
ஆழ்மனதில் இறைவனை நம்புகிறார்கள், ஏற்கிறார்கள், அவனிடம் தன்னை அறியாமலேயே அன்பு செலுத்துகிறார்கள்.

இங்கே நம் பிள்ளை உறங்காவில்லி தாசருக்கு அந்த இறைவனின் கண்களை நான் நேரில் காட்டியபின் அவருக்கு
இறைவன் மேல் அன்பு உண்டாகாமல் இருக்குமா? அதனால் தான் இவர் உயர்ந்த பக்தராக மாறிவிட்டார்!” என்று விளக்கினார்.
‘இஷ்ட:’ என்றால் விருப்பமானவர் என்று பொருள். ஊழிக் காலத்தில் ஆலிலைக் கண்ணனாக வந்து அனைத்து உயிர்களையும்
தாய் போல் வயிற்றில் வைத்துச் சுமந்தபடியால், திருமால் அனைத்து உயிர்களுக்கும் தாய் போன்றவர்.
அனைத்து உயிர்களும் தம் தாய் ஸ்தானத்தில் இருக்கும் அவரிடம் தங்களை அறியாமலேயே அன்பு செலுத்துகிறார்கள்.

இப்படி அனைத்து உயிர்களாலும் விரும்பப் படுபவராகத் திருமால் திகழ்வதால், அவர் ‘இஷ்ட:’ என்றழைக்கப்படுகிறார்.
அதுவே ஸஹஸ்ரநாமத்தின் 309-வது திருநாமம்.
“இஷ்டாய நமஹ” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்களின் நல்ல விருப்பங்கள் அனைத்தும் நிறைவேறும்படித் திருமால் அருள்வார்.

——————-

310. அவிசிஷ்டாய நமஹ (Avisishtaaya namaha)

வியாசருக்கும் அவரது சீடர்களுக்கும் அடிக்கடி உபநிஷத் வாக்கியங்கள் விஷயமாகச் சுவையான உரையாடல்கள் நடப்பதுண்டு.
அந்த உரையாடல்களின் மூலமாக நாம் பற்பல வேதாந்த நுட்பங்களை அறியலாம். அத்தகைய ஓர் உரையாடல் ஒருமுறை வியாசருக்கும்
அவரது சீடர்களுக்கும் இடையே நடைபெற்றது.

வியாசரின் சீடரான ஜைமினி என்பவர், “குருவே! ஜீவாத்மா பரமாத்மாவின் இருப்பிடத்தைச் சென்று அடைந்து,
அந்தப் பரமாத்மாவை அநுபவித்து அவருக்குத் தொண்டு செய்வதை ‘முக்தி’ என்று சொல்கிறோம்.
முக்தி என்பது துக்கத்தின் கலப்பே இல்லாத பரமானந்தமான நிலை என்பதில் ஐயமில்லை.
ஆனால் அந்த முக்தி நிலையில் எல்லா ஜீவாத்மாக்களும் ஒரே மாதிரியான ஆனந்தத்தைப் பெறுவார்களா?
அல்லது ஒவ்வொரு ஜீவாத்மாவுக்கும் அவரவர் கர்மவினைக்கு ஏற்றபடி வெவ்வேறு அளவிலான ஆனந்தம் கிட்டுமா?” என்று வியாசரிடம் கேட்டார்.

அதற்கு வியாசர், “முக்தி அடைந்தவன் எல்லா விதமான கர்ம வினைகளின் கட்டுகளில் இருந்தும் விடுபட்டு விடுகிறான்.
அவனை எப்படி அந்த வினைகள் பாதிக்கும்? முக்தி நிலையில் எல்லா ஜீவாத்மாக்களும் ஒரே மாதிரியான
ஆனந்தத்தைத் தான் பெறுகிறார்கள்!” என்று பதில் உரைத்தார்.
அப்போது பாதரி என்ற சீடர், “குருவே எனக்கு ஓர் ஐயம். ஓர் இசைக் கச்சேரியைப் பல ரசிகர்கள் கேட்கிறார்கள் என்று வைத்துக் கொள்வோம்.

இசையமைத்துப் பாடுபவர் ஒரே மாதிரியான பாடலைப் பாடினாலும், ரசிகர்களில் ஒவ்வொருவரும் பெறக் கூடிய ஆனந்தம்
என்பது வெவ்வேறு அளவுகளில் தானே உள்ளது. அதுபோலத் தானே முக்தி நிலையிலும் இறைவன் ஒரே மாதிரியான
ஆனந்தத்தைத் தந்தாலும் கூட, அதை அநுபவிக்கும் முக்தாத்மாக்கள் முக்தி அடைந்த ஜீவாத்மாக்கள் வெவ்வேறு அளவில்
அதை அநுபவிப்பார்கள் அல்லவா? எனவே முக்தியில் பெறும் ஆனந்தத்திலும் வேறுபாடு இருக்கத்தானே செய்யும்?” என்று கேட்டார்.

அதற்கு வியாசர், “நான் ஏற்கனவே சொன்னதுபோல் முக்தி நிலையில் கர்மவினைகள் அனைத்தும் நீங்கிவிடுகின்றன.
அதனால் ஜீவாத்மாவின் தர்மபூத ஞானம் எனப்படும் அறிவானது நூறு சதவிகிதம் விரிவடைந்து விடுகிறது.
பூமியில் இசைக் கச்சேரி கேட்டு மகிழும் போது ஒவ்வொருவருக்கும் ஒவ்வொரு அளவில் ஆனந்தம் வருவதற்கு
அவர்களது முன்வினைகள், எண்ணப் பதிவுகள் மற்றும் அவர்களது அறிவின் வளர்ச்சி காரணம் ஆகும்.
ஆனால் முக்தி அடைந்த நிலையில் முன்வினைகள் நீங்கப் பெற்று, தெய்வீக எண்ணத்திலே லயித்து, முழுமையான அறிவின்
மலர்ச்சியோடு இறைத் தொண்டில் ஜீவாத்மாக்கள் ஈடுபடுவதால், அனைவருமே ஒரே மாதிரியான ஆனந்தத்தை முழுமையாகப் பெறுகிறார்கள்.
மேலும், இறைவன் ஜீவாத்மாக்களுக்குள் எந்த ஏற்றத்தாழ்வும் பார்ப்பதில்லை.

அனைவருக்கும் சமமான அளவில் தான் தனது அருளைச் சுரக்கிறார். உலகில் காணும் ஏற்றத்தாழ்வுகளுக்கு
அவரவரின் முன்வினைகள் காரணமே ஒழிய இறைவன் காரணம் அல்லன். கடுந்தவம் புரிந்து முக்தி பெற்ற
மாபெரும் முனிவர்களும், பிரகலாதன், கஜேந்திரன் போன்ற பக்தர்களும் முக்தியில் என்ன ஆனந்தத்தைப் பெறுவார்களோ,
அதே ஆனந்தத்தை ஒரு சாதாரண மனிதன் முக்தியடைந்தால் அவனுக்கும் இறைவன் தருகிறான்.
ஆண்-பெண், உயர்ந்தவன்-தாழ்ந்தவன், கற்றவன்-கல்லாதவன், பணக்காரன்-ஏழை போன்ற எந்த வேறுபாடும் இறைவனுக்கு இல்லை.

இதை நன்கு விளக்கவே ஆலிலைக் கண்ணனாக இறைவன் அவதரித்தான். ஊழிக் காலத்தில் வந்த வெள்ளத்தில் இருந்து
உயிர்களைக் காப்பதற்காக அனைத்து உலகங்களையும் உயிர்களையும் உண்டு தனது வயிற்றில் அவன் வைத்துக் காப்பாற்றினானே!
அப்போது ஆண்-பெண், உயர்ந்தவன்-தாழ்ந்தவன், கற்றவன்-கல்லாதவன், பணக்காரன்-ஏழை, மனிதன்-மிருகம் என வேறுபாடா பார்த்தான்?
அத்தனை உயிர்களையும் தன் குழந்தைகளாக எண்ணிக் காத்தான் அல்லவா?

எனவே ஏற்றத்தாழ்வு பாராதவன் இறைவன். முக்தி அடைந்த அனைவருக்குமே ஏற்றத்தாழ்வு இல்லாமல் முழுமையான
பரமானந்தத்தைத் தருபவன் இறைவன்!” என்று விளக்கினார்.‘விசிஷ்ட:’ என்றால் (இவ்விடத்தில்) வேறுபாடு உள்ளவர் என்று பொருள்.
‘அவிசிஷ்ட:’ என்றால் வேறுபாடு பாராமல் அனைவரையும் சமமாகக் கருதுபவர் என்று பொருள்.
ஆலிலைக் கண்ணனாக அவதரித்த வேளையில், எந்த வேறுபாடும் பாராமல் அனைத்து உயிர்களையும் சமமாக எண்ணித்
தன் வயிற்றில் வைத்துக் காத்தபடியால், திருமால் ‘அவிசிஷ்ட:’ என்றழைக்கப்படுகிறார்.
அதுவே ஸஹஸ்ரநாமத்தின் 310-வது திருநாமம்.
“அவிசிஷ்டாய நமஹ” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்களுக்கு அனைவரையும், அனைத்தையும்
சமமாகப் பார்க்கக் கூடிய பண்பினைத் திருமால் அருள்வார்.

—————–

311. சிஷ்டேஷ்டாய நமஹ (Shishteshtaaya namaha)

ஆழ்வார்களுள் ஒருவரான குலசேகரப் பெருமாள் திருமலையப்பனிடம் சென்று, “மலையப்பா! உனது கோனேரியில்
வாழும் கொக்காகப் பிறக்கும் பாக்கியத்தை எனக்குத் தா! என்றென்றும் இந்தத் திருமலையிலேயே வசிக்கும்
பாக்கியம் தான் அடியேனுக்கு வேண்டும்!” என்று வேண்டினார்.
மலையப்பனோ, “ஆழ்வீர்! நீங்கள் கேட்ட வரத்தில் ஒரு சிக்கல் உள்ளது. கொக்காக நீங்கள் கோனேரிக் கரையில் பிறந்தால்,
இறக்கை இருப்பதாலே பறந்து வேறிடம் செல்ல வாய்ப்பு உள்ளது அல்லவா?
அப்புறம் எப்படி எப்போதும் மலையிலேயே இருப்பீர்கள்?” என்று கேட்டான்.

“அப்படியானால், உன் கோனேரியில் மீனாக நான் பிறக்கும்படி நீ அருள்புரிய வேண்டும்!
மீனால் கோனேரியை விட்டு வெளியே செல்லவே முடியாதே!” என்றார் குலசேகரப் பெருமாள்.
ஆனால் மலையப்பனோ, “குளத்தில் தண்ணீர் வற்றிவிட்டால் மீனால் வசிக்க முடியாமல் போய்விடுமே!” என்று சொன்னான்.
உடனே குலசேகரப் பெருமாள், “உன் சந்நதியில் பொன்வட்டில் பிடிக்கும் பணியாளாக இருந்து, நீ உமிழும் போதெல்லாம்
உன் திருவாய் அமுதை ஏந்துபவனாக என்னை ஆக்கி விடு!” என்று வேண்டினார்.
மலையப்பனோ, “இல்லை ஆழ்வீர்! மனித மனம் எந்நேரமும் மாறிக் கொண்டே இருக்கும்!
ஒருவேளை அந்தப் பொன் வட்டிலைத் திருட வேண்டும் என்ற எண்ணம் திடீரென
உங்களுக்குத் தோன்றி விட்டால் என்ன செய்வீர்கள்?” என்று கேட்டான்.

குலசேகரப் பெருமாள், “அப்படியானால் உன் மலையில் ஒரு செண்பக மரமாக நான் நின்று விடுகிறேன்!” என்றார்.
மலையப்பன், “யாரேனும் மரத்தை வெட்டிச் சென்று விட்டால் என்ன செய்வது?” என்றான்.
குலசேகரர், “அப்படியாயின் உன் மலையில் ஒரு புதராக நான் நிற்கிறேன். யாருக்கும் பயன்படாத புதரை
யாரும் வெட்டிச் செல்ல மாட்டார்கள்!” என்றார். மலையப்பன்,
“இல்லை! அரசாங்கத்தைச் சேர்ந்தவர்கள் மலையைத் தூய்மைப் படுத்தும் போது, புதர்களை வெட்டி விடுவார்களே!” என்றான்.

சற்றே யோசித்த குலசேகரர், “சரி! உன் மலையில் ஒரு பாறையாக இருந்து விடுகிறேனே!” என்றார்.
மலையப்பனோ, “வேறு ஊர்களில் கோயில் கட்ட இங்கிருந்து பாறைகளைப் பெயர்த்துச் செல்பவர்கள்
உங்களையும் கொண்டு சென்று விட்டால் என்ன செய்வீர்கள்?” என்று கேட்டான்.
“அப்படியானால் உன் மலையில் ஒரு காட்டாறாகப் பாயும் பாக்கியத்தையாவது எனக்கு அருளலாமே!” என்று கேட்டார் குலசேகரர்.
மலையப்பன், “கோடைக் காலத்தில் காட்டாறு வற்றி விடுமே!” என்றான்.

மீண்டும் யோசித்த குலசேகரப் பெருமாள், “இறைவா! உன் மலைக்கு அடியார்கள் நடந்து வரும்
பாதையாக நான் ஆகிவிடட்டுமா?” என்று கேட்டார்.
மலையப்பன், “இன்று பெருந்திரளில் அடியார்கள் நடந்து வருவதைக் கண்டு அவர்களது பாத தூளி உங்கள்மேல்
பட வேண்டும் என்ற ஆசையில் நீங்கள் பாதையாக ஆக விரும்புகிறீர்கள்!
ஆனால் எதிர்காலத்தில் இங்கே மக்கள் பல்வேறு வாகனங்களில் தான் வருவார்கள்.
எனவே பாதையாக இருப்பதில் பெரிய பயன் உங்களுக்கு இருக்காது!” என்றான்.

முடிவாக, “சரி இறைவா! உன் சந்நதி வாயிலில் உள்ள படியாக நான் ஆகி எப்போதும் உனது பவளவாயைக் கண்டு
ரசித்த படி இருந்து விடுகிறேன். அல்லது, இந்த மலையில் நான் எதுவாக இருக்க வேண்டும் என்று நீ விரும்புகிறாயோ,
அந்தப் பொருளாகவே இந்த மலையில் நான் இருந்து விடுகிறேன்!” என்றார் குலசேகரப் பெருமாள்.
அப்போது சிரித்த மலையப்பன், “ஆழ்வீர்! பொதுவாக என்னிடம் வருபவர் எல்லோரும் பொன்னும் பொருளும் வேண்டும்
என்று தான் கேட்பார்கள். அத்தகைய ஆசை உங்களுக்கு உள்ளதா என்று சோதிக்கவே நீங்கள் கோரிய
ஒவ்வொரு வரத்துக்கும் நான் மறுப்புரை சொல்லி வந்தேன்.
உங்களுக்குப் பொன், பொருள் போன்றவற்றில் விருப்பமே இல்லையா?” என்று கேட்டான்.

அதற்கு ஆழ்வார், “இறைவா! அன்று ஊழிக் காலத்தில் ஆலிலைக் கண்ணனாக நீ வந்து அனைத்து
உலகங்களையும் உண்டாயே! அப்போது நீ ஒருவன் தான் நிலைத்து நின்றாய்!
உலகில் உள்ள அனைத்துப் பொருட்களும் பெயர், உருவம் அனைத்தையும் இழந்து உன் வயிற்றுக்குள்ளே சென்று விட்டன!
அவை எல்லாம் நீங்கும் செல்வம்! நீ மட்டும் தான் நீங்காத செல்வம்! என்றும் நிலைத்திருந்து,
எல்லாரையும் தாங்குபவனான நீ தான் எனக்குச் செல்வம்! மற்றவை எதையும் நான் செல்வமாக எண்ணவில்லை!” என்றார்.

அவரது கூற்றுக்கு மகிழ்ந்த திருமலையப்பன், “உங்கள் விருப்பப்படி எனக்கு முன்னிருக்கும் ‘படி’யாக நீங்களே இருப்பீராக!”
என்று வரம் தந்தான். அதனால் தான் இன்றளவும் திருமலையப்பன் முன்னால் உள்ள படிக்குக் ‘குலசேகரன்படி’ என்றே பெயர் ஏற்பட்டு விட்டது.

குலசேகரப் பெருமாள், மார்க்கண்டேயர் போன்ற பெரியோர்களுக்கு ‘சிஷ்டர்கள்’ என்று பெயர்.
அந்த சிஷ்டர்கள் உலகியல் செல்வங்களை விரும்பாமல் இறைவனையே தங்களது செல்வமாக எண்ணி அவனையே விரும்புவார்கள்.
‘இஷ்ட:’ என்றால் விரும்பப் படுபவன் என்று பொருள்.
மகான்களால் (சிஷ்ட:) விரும்பப் படுபவராகத் (இஷ்ட:) திருமால் திகழ்வதால்,
அவர் ‘சிஷ்டேஷ்ட:’ (சிஷ்ட: + இஷ்ட:) என்றழைக்கப்படுகிறார்.
‘சிஷ்டேஷ்ட:’ என்றால் மகான்களால் விரும்பப்படுபவர் என்று பொருள். அதுவே ஸஹஸ்ரநாமத்தின் 311-வது திருநாமம்.
“சிஷ்டேஷ்டாய நமஹ” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்களுக்குத் திருமாலிடத்தில் சிறந்த பக்தி உண்டாகி
நாளொரு மேனியும் பொழுதொரு வண்ணமுமாக வளரும்.

—————

312. சிகண்டினே நமஹ (Shikhandiney namaha)

வேத வேதாந்தங்களில் கரை கண்ட மகானான வேதாந்த தேசிகனிடம் வாதம் செய்ய வந்த ஒரு பண்டிதர்,
“நானே கடவுள்!” என்று கர்வத்துடன் சொல்லி வந்தார். இறைவன் எவ்வளவு உயர்ந்தவன்,
நாம் எவ்வளவு தாழ்ந்தவர் என்பதை அவருக்கு உணர்த்த வேண்டும் என்று எண்ணிய வேதாந்த தேசிகன்,
அந்தப் பண்டிதருக்கு ஒரு கதை சொன்னார்:பௌண்ட்ரகம் என்ற தேசத்தை ஆண்டு வந்த மன்னன்,
பிறர் பாடும் முகத்துதிகளை நம்பி, அவற்றில் மயங்கி, தன்னையே இறைவனாக எண்ணத் தொடங்கினான்.
கண்ணனின் திருப்பெயரான வாசுதேவன் என்பதைத் தனக்குச் சூட்டிக் கொண்டான்.
பௌண்ட்ரக வாசுதேவன் என்று அவன் அழைக்கப்படத் தொடங்கினான்.

இவற்றோடு நில்லாமல், கண்ணனைப் போலவே சங்கு சக்கரங்கள் முதலிய ஆயுதங்களைத் தயாரித்துத்
தன் தோள்களில் ஒட்ட வைத்துக் கொண்டான். மார்பில் ஸ்ரீவத்சம் என்ற மறுவை உண்டு பண்ணிக் கொண்டான்.
வைஜயந்தி மாலையைக் கழுத்தில் அணிந்தான். ஆதிசேஷன் வடிவில் படுக்கையை உருவாக்கினான்.
கருடனின் வடிவில் தனது தேரை வடித்தான். தனது மந்திரிகளுக்கு எல்லாம் இந்திரன், சந்திரன் உள்ளிட்ட
தேவர்களின் பெயர்களைச் சூட்டி, தன்னைத் தேவாதி தேவனான வாசுதேவன் என்று சொல்லிக் கொண்டான்.

இவற்றோடு நில்லாமல், துவாரகையை ஆண்டு வந்த கண்ணபிரானுக்கு ஒரு கடிதம் எழுதினான்.
“உண்மையான வாசுதேவன் நான் இருக்க, போலியான நீ என்னைப் போல் சங்கு சக்கரங்கள்,
ஸ்ரீவத்சம், வைஜயந்தி மாலை, கருட வாகனம் உள்ளிட்டவற்றைக் கொண்டிருப்பதாகக் கேள்விப் பட்டேன்.
இது முறையல்ல! எனது உடைமைகளை என்னிடம் ஒப்படைத்து விட்டு என்னிடம் நீ சரணடைய வேண்டும்!” என்று
அக்கடிதத்தில் எழுதப்பட்டிருந்தது.
அதற்குப் பதில் கடிதம் எழுதிய கண்ணன், “இப்போதே உன் தேசத்துக்கு வந்து சக்கரத்தை
உன்னிடத்தில் விடுகிறேன்!” என்று தெரிவித்தான்.

(சக்கரத்தை உன்னிடம் தருகிறேன் என்றும், சக்கராயுதத்தை உன்மேல் ஏவி உன்னை வதைக்கிறேன் என்றும்
இருவிதமாக இத்தொடருக்குப் பொருள் கொள்ளலாம்). கருட வாகனத்தில் பௌண்ட்ரக தேசத்துக்கு விரைந்த கண்ணன்,
பௌண்ட்ரக வாசுதேவனுடன் போர் புரிந்தான்.

“நீ கேட்ட சக்கரம், கதை உள்ளிட்டவற்றை உன்னிடம் விடுகிறேன் பார்!” என்று சொன்ன கண்ணன்,
அந்த ஆயுதங்களைப் பௌண்ட்ரக வாசுதேவன் மீது ஏவவே, சக்கரம் அவனைப் பிளந்தது, கதை அவனைக் கீழே தள்ளியது.
கருடன் அவன் கொடியைச் சாய்த்தார். போலி தோற்றது. உண்மை வென்றது.

இக்கதையை நினைவு கூர்ந்த தேசிகன், “பௌண்ட்ரக வாசுதேவனைப் போல் நானே கடவுள் என்று சொல்லிக் கொண்டால்,
அழிவு தான் உண்டாகும். இறைவன் மிகப் பெரியவன், ஜீவாத்மாக்களான நாம் இறைவனாக ஆகவே முடியாது!
இறைவனை எதிர்த்து நின்று யாராலும் வெல்லவும் முடியாது! வெற்றித் திருமகன் என்றும் இறைவன் ஒருவனே!”
என்று அந்தப் பண்டிதருக்கு விளக்கி, ஒரு ஸ்லோகமும் சொன்னார்:

வேதா: புத்தாகமா: ச ஸ்வயம் அபி
ஹி ம்ருஷா மானதா ச ஏவம் ஏஷாம்
போத்தா புத்தி: பலம் ச ஸ்திர ததிதரதாதி அந்தராலம் ச புத்தே:
ஆத: த்ரைவித்ய டிம்பான் க்ரஸிதும்
உபநிஷத் வார பாணோபகூடை:
ப்ராய: ப்ரச்சாதிதா ஸா படுபி: அஸுரதா பௌண்ட்ரகாத்வைத நிஷ்டை:

மேலும், “ஊழிக் காலத்தில் ஆல மர இலையில் கண்ணனாக இறைவன் தோன்றினான் அல்லவா?
மிகப்பெரிய மலைகளைக் கூடச் சாய்க்கவல்ல கோரமான அந்த ஊழி வெள்ளத்தால் கண்ணன் துயின்ற
அந்த ஆலிலையை ஏதாவது செய்ய முடிந்ததா? ஏனெனில், யாராலும் வெல்ல முடியாத மேன்மையோடு கூடியவன் இறைவன்.
அந்த மேன்மைக்கு அடையாளமான கிரீடத்தை அணிந்து, தலைவன் என்று சொல்லிக் கொள்ளத் தகுதி படைத்தவனும்
அந்த இறைவனே ஆவான். நாம் கிரீடத்தை அணிவதோ, தலைவன் என்று சொல்லிக் கொள்வதோ பொருந்தாத ஒன்றாகும்!”
என்று சொல்லி, அந்தப் பண்டிதருக்கு உண்மையைப் புரிய வைத்தார் தேசிகன்.

‘சிகண்ட’ என்றால் தலையில் அணிந்திருக்கும் ஆபரணம் அல்லது கிரீடம் என்று பொருள்.
‘சிகண்டீ’ என்றால் தலையில் ஆபரணம் அணிந்தவர் என்று பொருள்.
உலகில் பொதுவாக வெற்றி பெற்றவரைக் கிரீடம் அணிந்தவராகவோ, தலையில் ஆபரணம் அணிந்தவராகவோ குறிப்பிடுவது வழக்கம்.
‘வெற்றி வாகை சூடினார்’ என்று தமிழிலும்,
‘A feather in his cap’ என்று ஆங்கிலத்திலும் கிரீடம் அணிவதாக வெற்றியை உருவகப் படுத்துவார்கள்.

அந்த வகையில், யாராலும் வெல்ல முடியாதவராக மேன்மையோடு இருத்தல் என்ற தன்மையையே
தனக்குக் கிரீடமாகக் கொண்டிருக்கிறார் திருமால்.
அதனால் தான் அவருக்கு ‘சிகண்டீ’ – வெல்ல முடியாத மேன்மையையே தலைக்கு ஆபரணமாக அணிந்தவர் என்று திருநாமம்.
‘சிகண்டீ’ என்பது ஸஹஸ்ரநாமத்தின் 312-வது திருநாமம்.
“சிகண்டினே நமஹ” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்கள் வாழ்வில் மேன்மேலும்
வெற்றி பெற்று வெற்றி வாகை சூடும்படித் திருமால் அருள்புரிவார்.

—————

313. நஹுஷாய நமஹ (Nahushaaya namaha)
(திருநாமங்கள் 301 முதல் 314 வரை –
ஆலிலைக் கண்ணன் பெருமைகள்)
வேதாந்த தேசிகன் என்ற மகான் காஞ்சிபுரத்தில் வாழ்ந்துவந்த காலம்.
ஆய கலைகள் அறுபத்து நான்கிலும் வல்லவராக அறியப்பட்டவர் தேசிகன்.
ஸ்ரீரங்கத்தில் கோயில்கொண்டிருக்கும் ரங்கநாயகித் தாயார் அவரது ஆற்றலை அங்கீகரித்து
‘சர்வ தந்திர சுதந்திரர்’ என்ற பட்டத்தையே அருளினாள். ‘சகலகலா வல்லவர்’ என்பது இப்பட்டத்தின் பொருள்.

இத்தகைய சகலகலா வல்லவராக இருந்த தேசிகன் மீது காஞ்சீபுரத்தில் வாழ்ந்த சிலர் பொறாமையும் கொண்டார்கள்.
“இவர் ஏதேனும் மாயாஜாலம் செய்யும் மாயாவியா? இல்லை மந்திரவாதியா? தந்திரவாதியா? யந்திரவாதியா?
இவரது ரகசியம் என்ன என்பதை அறிய வேண்டும்!” என்று அவர்கள் தீர்மானித்தார்கள்.
மாயாஜால வித்தைகளில் வல்லவனான ஒரு மாயாவியை வெளியூரில் இருந்து அவர்கள் காஞ்சீபுரத்துக்குக் கொண்டு வந்தார்கள்.
தேசிகனின் இல்லத்துக்கு அருகில் அவனை அழைத்து வந்து,
“அதோ பார்! அந்த வீட்டுத் திண்ணையில் ஒருவர் அமர்ந்திருக்கிறாரே! அவரைச் சகலகலா வல்லவர் என்று எல்லாரும் புகழ்கிறார்கள்.

பல கலைகளில் அவர் ஆற்றல் மிக்கவராக இருக்கிறார்! அவர் மாயாவியா? மந்திரவாதியா? தந்திரவாதியா? யந்திரவாதியா? என்ன?
என்பதை நீதான் கண்டுபிடிக்க வேண்டும்!” என்று அந்த மாயாவியிடம் கூறினார்கள்.
“இவ்வளவுதானே! இப்போது பாருங்கள்! அவரது குட்டை உடைத்துக் காட்டுகிறேன்!” என்று சொன்னான்.
அருகில் இருந்து குளக்கரைக்குச் சென்ற அந்த மாயாவி, குளத்தில் உள்ள நீரைப் பருகத் தொடங்கினான்.
அவனை அழைத்து வந்தவர்கள், “தேசிகனைப் பரிசோதிக்கச் சொன்னால் நீ குளத்து நீரைப் பருகிக் கொண்டிருக்கிறாயே!” என்று கேட்டார்கள்.
“ஒன்றும் பேசாதீர்கள்!” என்று சொன்ன மாயாவி, மெல்ல மெல்லக் குளத்தில் உள்ள அனைத்து நீரையும் பருகிவிட்டான்.

இதைக் கண்ட அவர்கள், “நீ என்ன செய்து கொண்டிருக்கிறாய்?” என்று கேட்க, மாயாவி,
“இவ்வளவு நீரை நான் உண்டேனே! என் வயிறு பெரிதாகி இருக்கிறதா பாருங்கள்!” என்றான். “இல்லையே!” என்றார்கள் அவர்கள்.
“அதோ அந்த வேதாந்த தேசிகனின் வயிற்றைப் பாருங்கள்!” என்று கை காட்டினான் மாயாவி.
இவன் குடித்த அத்தனை நீரும் வேதாந்த தேசிகனுடைய வயிற்றில் சென்று சேர்ந்திருந்தது.
ஒரு குளத்தின் நீர் முழுவதும் அவர் வயிற்றுக்குள் சென்றதால், வயிறு வீங்கி வலியில் தவித்தார் தேசிகன்.
மாயாவியும் அவனை அழைத்து வந்தவர்களும் தேசிகனைப் பார்த்துக் கைகொட்டிச் சிரித்தார்கள்.
ஆனால் மனம் தளராத தேசிகன், மனதாரக் காஞ்சீபுரம் வரதராஜப் பெருமாளைத் தியானித்தார்.
பின் புன்னகை நிறைந்த முகத்துடன், தம் நகத்தாலே தம் வீட்டுத் திண்ணையில் இருந்த தூணைக் கீறினார்.
என்ன அதிசயம்! தேசிகனின் வயிற்றுக்குள் சென்ற நீர் அனைத்தும் அந்தத் தூணின் துவாரம் வழியாக வெளியே வந்து
காஞ்சீபுர வீதிகளில் ஆறாக ஓடியது. தேசிகனின் வயிறு பழைய நிலைக்குத் திரும்பியது.
இதைக் கண்டவுடன், மாயாவியை அழைத்து வந்தவர்கள் அவமானத்தால் தலைகுனிந்து ஓடிவிட்டார்கள்.

“இத்தனை சக்தி வாய்ந்தவரிடம் அபச்சாரப்பட்டு விட்டோமே!” என்று அஞ்சிய மாயாவி, தேசிகனிடம் மன்னிப்பு கோரினான்.
அதற்கு தேசிகன், “நான் உனக்கு நன்றிதான் சொல்ல வேண்டும்! காஞ்சீபுரத்தின் அனைத்து வீதிகளையும்
இலவசமாகச் சுத்தம் செய்ய நீ வழிவகை செய்துள்ளாய்.
ஆம்! இந்தத் தூணில் இருந்து பெருகிய நீர் காஞ்சீபுரத்தையே தூய்மையாக்கி விட்டது!” என்றார்.

மேலும், “உன்னை அழைத்து வந்தவர்கள் என் ஆற்றலின் ரகசியத்தை அறிவதற்காகத்தான் இத்தனையும் செய்தார்கள்.
அவர்களிடம் சொல்! நான் மாயாவியும் அல்ல! மந்திரவாதியும் அல்ல! தந்திரவாதியும் அல்ல! யந்திரவாதியும் அல்ல!
நான் திருமாலின் அடியவன். அவரது அருளால் அனைத்துக் கலைகளிலும் வல்லவனாக உள்ளேன்.
மந்திரவாதி, தந்திரவாதி, யந்திரவாதி போன்றோரை மாயை செய்து மயக்கலாம்.
ஆனால் தனது மாயையால் உலகையே கட்டுபவர் திருமால். அந்த மாயனின் அடியவனை எந்த மாயமும் ஒன்றும் செய்யாது!” என்றார் தேசிகன்.

தேசிகன் சொன்னபடி உலகிலுள்ள அனைத்து உயிர்களையும் தனது மாயையால் கட்டுகிறார் திருமால்.
இங்கே மாயை என்பதற்குப் பொய் என்று பொருளல்ல. உலகுக்கு மூலக் காரணமாகவும், இறைவனுக்கு உடலாகவும் இருக்கும்
‘மூலப் பிரகிருதி’யைத் தான் இந்த மாயை என்ற சொல் குறிக்கிறது.
‘நயதி’ என்றால் கட்டுதல், ‘நஹுஷ:’ என்றால் கட்டுபவர். உயிர்களை எல்லாம் உலகில் பிறக்க வைத்து,
அவர்களை மூலப் பிரகிருதி என்னும் மாயையால் கட்டும் திருமால் ‘நஹுஷ:’ என்றழைக்கப்படுகிறார்.
அதுவே ஸஹஸ்ரநாமத்தின் 313-வது திருநாமம்.

ஆலிலைக் கண்ணனுக்குள்ளே புகுந்த மார்க்கண்டேய முனிவர், அனைத்து உலகங்களும் உயிர்களும் அவனுக்குள்
இருப்பதைத் தெளிவாகக் கண்டு, அனைவரையும் தனது வசத்துக்குள் கட்டுப்படுத்தி வைத்திருக்கும் மாயன் அவனே என உணர்ந்தார்.
“நஹுஷாய நமஹ:” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்களின் வாழ்வில் அனைத்துக் கட்டுகளும் நீங்கி
நன்மை உண்டாகும்படித் திருமால் அருள்புரிவார்.

————–

314. வ்ருஷாய நமஹ (Vrushaaya namaha)
கருடனின் தாயான வினதை, தனது அக்காவான கத்ருவிடம் ஒரு பந்தயத்தில் தோற்றாள்.
அதன் விளைவாக, வினதையும் அவளது சந்ததியும் கத்ருவின் குடும்பத்துக்கு அடிமையாக இருந்து வந்தார்கள்.
வினதையின் மகன் கருடன், தன் தாயை எப்படியாவது அடிமைத் தளையில் இருந்து மீட்க வேண்டும் என்று எண்ணினார்.
பெரியம்மா கத்ருவிடம் சென்று தனது எண்ணத்தைத் தெரிவித்தார்.

கத்ருவும் அவளது பிள்ளைகளான நாகப் பாம்புகளும், “கருடா! நீ தேவலோகத்தில் இருந்து அமுதத்தைக் கொண்டுவந்தால்,
உன் தாயை அடிமைத்தளையில் இருந்து நாங்கள் விடுவிக்கிறோம்!” என்று சொன்னார்கள்.
“அமுதத்தோடு வருகிறேன்!” என்று சொல்லி விட்டு மின்னல் வேகத்தில் தேவலோகத்தை நோக்கிப் புறப்பட்டார் கருடன்.

கருடனின் வருகையைக் கண்ட தேவர்கள், அவரைத் தடுப்பதற்காகப் பல ஏற்பாடுகளைச் செய்து வைத்திருந்தார்கள்.
ஆனால் நிறைய நதிகளின் நீரை எடுத்து வந்த தேவர்கள் மூட்டியிருந்த தீயை அணைத்து, சிறிய வடிவம் எடுத்துக் கொண்டு
சக்கரங்களின் நடுவே நுழைந்து, கடும்போரில் தேவர்களை வீழ்த்திவிட்டு, அமுதக் கலசத்தைக் கையில் எடுத்தார் கருடன்.
விச்வரூபம் எடுத்துச் சக்கரங்களை எல்லாம் உடைத்துக்கொண்டு அமுதக் கலசத்தோடு வெளியே வந்தார் கருடன்.
நீண்ட தூரம் பயணித்ததாலும், தேவர்களோடு கடும்போர்புரிந்ததாலும் களைத்துப் போயிருந்தார் கருடன்.
தன் தாயின் இருப்பிடத்தை நோக்கிப் பறந்த கருடன், வழியில் களைப்பாறுவதற்காக ஒரு மரக்கிளையில் அமர்ந்தார்.

அமுதக் கலசத்தில் இருந்து கொஞ்சம் அமுதை எடுத்துப் பருகினார் கருடன்.
அது தன் களைப்பைப் போக்கும் என்று எதிர்பார்த்த கருடனுக்கு, அந்த அமுதம் எந்தப் பலனும் அளிக்கவில்லை.
மேலும், அது சுவையே இல்லாத வெறும் உப்புச்சாறாகவே தோன்றியது.தாயை மீட்க வேண்டும் என்ற ஆவலால்
களைப்பையும் பொருட்படுத்தாமல் அமுதக் கலசத்துடன் கத்ருவிடம் சென்ற கருடன், அமுதைக் கொடுத்துத்
தன் தாய் வினதையை அடிமைத் தளையில் இருந்து மீட்டார்.

இனியாவது தனது களைப்பைத் தணித்துக் கொள்ள வேண்டும் என்று எண்ணிய கருடன்,
தன் தந்தையான கச்யப முனிவரிடம் சென்றார். “தந்தையே! நீண்ட தூரம் பயணித்தேன்! தேவர்களுடன் கடும் போர் புரிந்தேன்!
களைப்பைத் தீர்த்துக்கொள்ள அமுதைப் பருகிப் பார்த்தேன்! அது வெறும் உப்புச்சாறு தான்,
அது என் களைப்பைப் போக்கவில்லை! என் களைப்பு தீர வழிசொல்லுங்கள்!” என்று கேட்டார்.

கச்யபர், “கருடா! தேவ லோகத்து அமுதம் உன் களைப்பைப் போக்கவே போக்காது!
மேலும் அந்த அமுதைப் பெறுவதற்கு நீ பல முயற்சிகள் எடுத்தாய்! பல போர்களும் புரிந்தாய்! ஆனால் அது பலன் தரவில்லை.
ஆனால் ஆராத அமுதம் ஒன்று உள்ளது! அதைப் பெற நீ முயற்சியும் எடுக்க வேண்டாம்! பயணமும் செய்ய வேண்டாம்!
போரும் புரிய வேண்டாம்! அது உன் களைப்பையும் போக்கும்!” என்றார்.

“எங்கே உள்ளது அந்த அமுதம்?” என்று கேட்டார் கருடன். “கருடா! நீ கும்பகோணத்தில் கோயில்கொண்டிருக்கும்
ஆராவமுதப் பெருமாளைச் சென்று தரிசிப்பாயாக! அந்த ஆராவமுதப் பெருமாள் தான் உண்மையான அமுதம்!
அவனைப் பார்த்த மாத்திரத்தில் உனது அனைத்துக் களைப்பும் தீரும்!” என்றார்.
அவ்வாறே குடந்தையில், ஸ்ரீஆராவமுதப் பெருமாள் கோயிலின் கருவறைக்கு எதிரிலுள்ள பன்னிரண்டு கால் மண்டபத்தில்
வந்து கைகூப்பி நின்ற கருடன், ஆராவமுதனின் அழகாகிய அமுதைப் பருகி, களைப்பு நீங்கப் பெற்றார்.
இன்றும் குடந்தை ஸ்ரீசார்ங்கபாணி திருக்கோயிலில் கைகூப்பியபடி அமுதைப் பருகும் கருடனைக் காணலாம்.

இக்கருத்தை ஆசுகவி வில்லூர் ஸ்ரீநிதி சுவாமிகள் ஒரு ஸ்லோகத்தில் அழகாகப் பாடியுள்ளார்:
“ஸ்வர்கே பாதி அம்ருதம் யதர்த்தம் அபவம் யோத்தும் ச யத்னான்வித:
திங்மாம் யத் ரஸனாகதம் விதனுதே கிஞ்சித் ருசிம் சாருஜ:
நிர்யுத்தம் ச நியத்னம் அத்ர நகரே பீதம் மயா ஸர்வதம்
தத்பாதீதி க்ருதாஞ்ஜலி: யத் அம்ருதம் பக்ஷீச்வர: ஸேவதே”

எனவே, களைத்துப் போயிருக்கும் உயிர்களுக்குத் தானே அமுதமாக இருந்து, அவர்களைத் தன் அழகாகிய
அமுதத்தில் நனைத்து, அவர்களின் களைப்பைப் போக்குகிறார் திருமால். ஊழிக்காலத்தில் களைத்திருந்த
மார்க்கண்டேயர் முன்னே ஆலிலைக் கண்ணனாகத் தோன்றிய திருமால், தன் அருள் அமுதத்தில்
மார்க்கண்டேயரை நனைத்து அவரது களைப்பைப் போக்கினார்.

‘வ்ருஷ்’ என்றால் நனைத்தல். ‘வ்ருஷ:’ என்றால் நனைப்பவர்.
தனது அழகு, ஒளி என்ற அமுதத்தில் அடியார்களை நனைத்து அவர்களின் களைப்பை எல்லாம் திருமால் போக்குவதால்,
அவர் ‘வ்ருஷ:’ என்றழைக்கப்படுகிறார். அதுவே ஸஹஸ்ரநாமத்தின் 314வது திருநாமம்.
“வ்ருஷாய நமஹ:” என்று தினமும் சொல்லி வரும் அன்பர்களைத் தன் அழகாகிய அமுதில் நனைத்து
அவர்களின் களைப்பைப் போக்குவார் திருமால்.

——————————————————

ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம்
ஸ்ரீ திருக்குடந்தை டாக்டர்: உ.வே.வெங்கடேஷ் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம்
ஸ்ரீ பராசர பட்டர் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம்
ஸ்ரீ பீஷ்மர் திருவடிகளே சரணம்
ஸ்ரீ வியாச பகவான் திருவடிகளே சரணம்
ஸ்ரீ பெரிய பெருமாள் பெரிய பிராட்டியார் ஆண்டாள் ஆழ்வார் எம்பெருமானார் ஜீயர் திருவடிகளே சரணம்

ஸ்ரீ யோக ஸூ த்ரம் -பாஷ்யம் –விருத்தி–அத்யாயம் -1-

February 3, 2021

அத யோகாநுஷாஸநம்||1.1||

அதேத்யயமதிகாரார்தஃ. யோகாநுஷாஸநஂ ஷாஸ்த்ரமதிகரிதஂ வேதிதவ்யம். யோகஃ ஸமாதிஃ. ஸ ச ஸார்வபௌமஷ்சித்தஸ்ய தர்மஃ. க்ஷிப்தஂ மூடஂ விக்ஷிப்தமேகாக்ரஂ நிருத்தமிதி சித்தபூமயஃ. தத்ர விக்ஷிப்தே சேதஸி விக்ஷேபோபஸர்ஜநீபூதஃ ஸமாதிர்ந யோகபக்ஷே வர்ததே.
யஸ்த்வேகாக்ரே சேதஸி ஸத்பூதமர்தஂ ப்ரத்யோதயதி க்ஷிணோதி ச க்லேஷாந்கர்மபந்தநாநி ஷ்லதயதி நிரோதமபிமுகஂ கரோதி ஸ ஸஂப்ரஜ்ஞாதோ யோக இத்யாக்யாயதே. ஸ ச விதர்காநுகதோ விசாராநுகத ஆநந்தாநுகதோஸ்மிதாநுகத இத்யுபரிஷ்டாத்ப்ரவேதயிஷ்யாமஃ. ஸர்வவரித்திநிரோதே த்வஸஂப்ரஜ்ஞாதஃ ஸமாதிஃ.
தஸ்ய லக்ஷணாபிதித்ஸயேதஂ ஸூத்ரஂ ப்ரவர்ததே —

——–

அநேந ஸூத்ரேண ஷாஸ்த்ரஸ்ய ஸம்பந்தபிதேயப்ரயோஜநாந்யாக்யாயந்தே. அத — ஷப்தோதிகாரத்யோதகோ மங்கலார்தகஷ்ச. யோகோ யுக்திஃ ஸமாதநம். ‘யுஜ் ஸமாதௌ’ அநுஷிஷ்யதே வ்யாக்யாயதே லக்ஷணபேதோபாயபலைர்யேந ததநுஷாஸநம். யோகஸ்யாநுஷாஸநஂ யோகாநுஷாஸநம். ததா ஷாஸ்த்ரபரிஸமாப்தேரதிகரிதஂ போத்தவ்யமித்யர்தஃ. தத்ர ஷாஸ்த்ரஸ்ய வ்யுத்பாத்யதயா யோகஃ ஸஸாதநஃ ஸபலோபிதேயஃ. ததவ்யுத்பாதநஞ்ச பலம். வ்யுத்பாதிதஸ்ய யோகஸ்ய கைவல்யஂ பலம். ஷாஸ்த்ராபிதேயயோஃ ப்ரதிபாத்யப்ரதிபாதகபாவலக்ஷணஃ ஸம்பந்தஃ. அபிதேயஸ்ய யோகஸ்ய தத்பலஸ்ய ச கைவல்யஸ்ய ஸாத்யஸாதநபாவஃ. ஏததுக்தஂ பவதி — வ்யுத்பாத்யஸ்ய யோகஸ்ய ஸாதநாநி ஷாஸ்த்ரேண ப்ரதர்ஷ்யந்தே, தத்ஸாதநஸித்தோ யோகஃ கைவல்யாக்யஂ பலமுத்பாதயதி.
தத்ர கோ யோகஃ? இத்யாஹ —

————————

யோகஷ்சித்தவரித்திநிரோதஃ||1.2||

ஸர்வஷப்தாக்ரஹணாத்ஸஂப்ரஜ்ஞாதோபி யோக இத்யாக்யாயதே. சித்தஂ ஹி ப்ரக்யாப்ரவரித்திஸ்திதிஷீலத்வாத் த்ரிகுணம்.
ப்ரக்யாரூபஂ ஹி சித்தஸத்த்வஂ ரஜஸ்தமோப்யாஂ ஸஂஸரிஷ்டமைஷ்வர்யவிஷயப்ரியஂ பவதி. ததேவ தமஸாநுவித்தமதர்மாஜ்ஞாநாவைராக்யாநைஷ்வர்யோபகஂ பவதி. ததேவ ப்ரக்ஷீணமோஹாவரணஂ ஸர்வதஃ ப்ரத்யோதமாநமநுவித்தரஜோமாத்ரயா தர்மஜ்ஞாநவைராக்யைஷ்வர்யோபகஂ பவதி.
ததேவ ரஜோலேஷமலாபேதஂ ஸ்வரூபப்ரதிஷ்டஂ ஸத்த்வபுருஷாந்யதாக்யாதிமாத்ரஂ தர்மமேகத்யாநோபகஂ பவதி. தத்பரஂ ப்ரஸஂக்யாநமித்யாசக்ஷதே த்யாயிநஃ. சிதிஷக்திபரிணாமிந்யப்ரதிஸஂக்ரமா தர்ஷிதவிஷயா ஷுத்தா சாநந்தா ச ஸத்த்வகுணாத்மிகா சேயமதோ விபரீதா விவேகக்யாதிரிதி. அதஸ்தஸ்யாஂ விரக்தஂ சித்தஂ தாமபி க்யாதிஂ நிருணத்தி. ததவஸ்தஂ ஸஂஸ்காரோபகஂ பவதி. ஸ நிர்பீஜஃ ஸமாதிஃ. ந தத்ர கிஂசித்ஸஂப்ரஜ்ஞாயத இத்யஸஂப்ரஜ்ஞாதஃ. த்விவிதஃ ஸ யோகஷ்சித்தவரித்திநிரோத இதி.
ததவஸ்தே சேதஸி விஷயாபாவாத் புத்திபோதாத்மா புருஷஃ கிஂஸ்வபாவ இதி —

———

சித்தஸ்ய நிர்மலஸத்த்வபரிணாமரூபஸ்ய யா வரித்தயோங்காங்கிபாவபரிணாமரூபாஸ்தாஸாஂ நிரோதோ பஹிர்முகதயா பரிணதிவிச்சேதாதந்தர்முகதயா ப்ரதிலோமபரிணாமேந ஸ்வகாரணே லயோ யோக இத்யாக்யாயதே. ஸ ச நிரோதஃ ஸர்வாஸாஂ சித்தபூமீநாஂ ஸர்வப்ராணிநாஂ தர்மஃ கதாசித் கஸ்யாஞ்சித் புத்திபூமாவாவிர்பவதி. தாஷ்ச க்ஷிப்தஂ மூடஂ விக்ஷிப்தமேகாக்ரஂ நிருத்தமிதி சித்தஸ்ய பூமயஷ்சித்தஸ்யாவஸ்தாவிஷேஷாஃ. தத்ர க்ஷிப்தஂ ரஜஸ உத்ரேகாதஸ்திரஂ பஹிர்முகதயா ஸுகதுஃகாதிவிஷயேஷு விகல்பிதேஷு வ்யவஹிதேஷு ஸஂநிஹிதேஷு வா ரஜஸா ப்ரேரிதஂ. தச்ச ஸதைவ தைத்யதாநவவாதீநாம். மூடஂ தமஸ உத்ரேகாகரித்யாகரித்ய விபாகமந்தரேண க்ரோதாதிபிஃ விருத்தகரித்யேஷ்வேவ நியமிதஂ, தச்ச ஸதைவ ரக்ஷஃ பிஷாசாதீநாம். விக்ஷிப்தஂ து ஸத்த்வோத்ரேகாத்வைஷிஷ்டயேந பரிஹரித்ய துஃகஸாதநஂ ஸுகஸாதநேஷ்வேவ ஷப்தாதிஷு ப்ரவரித்தஂ, தச்ச ஸதைவ தேவாநாம். ஏததுக்தஂ பவதி — ரஜஸா ப்ரவரித்திரூபஂ, தமஸா பராபகாரநியதஂ, ஸத்த்வேந ஸுகமயஂ சித்தஂ பவதி. ஏதாஸ்திஸ்ரஷ்சித்தாவஸ்தாஃ ஸமாதாவநுபயோகிந்யஃ. ஏகாக்ரநிருத்தரூபே த்வே ச ஸத்த்வோத்கர்ஷாத்யதோத்தரமவஸ்திதத்வாத் ஸமாதாவுபயோகஂ பஜேதே. ஸத்த்வாதிக்ரமவ்யுத்க்ரமே து அயமபிப்ராயஃ — த்வயோரபி ரஜஸ்தமஸோரத்யந்தஹேயத்வேப்யேததர்தஂ ரஜஸஃ ப்ரதமமுபாதாநஂ, யாவந்ந ப்ரவரித்திர்தர்ஷிதா தாவந்நிவரித்திர்நஂ ஷக்யதே தர்ஷயிதுமிதி த்வயோர்வ்யத்யயேந ப்ரதர்ஷநம். ஸத்த்வஸ்ய த்வேததர்தஂ பஷ்சாத்ப்ரதர்ஷநஂ யத்தஸ்யோத்கர்ஷேணோத்தரே த்வே பூமீ யோகோபயோகிந்யாவிதி. அநயோர்த்வயோரேகாக்ரநிருத்தயோர்பூம்யோர்யஷ்சித்தஸ்யைகாக்ரதாரூபஃ பரிணாமஃ ஸ யோக இத்யுக்தஂ பவதி. ஏகாக்ரே பஹிர்வரித்திநிரோதஃ. நிருத்தே ச ஸர்வாவரித்தீநாஂ ஸஂஸ்காராணாஂ ச ப்ரவிலய இத்யநயோரேவ பூம்யோர்யோகஸ்ய ஸம்பவஃ.
இதாநீஂ ஸூத்ரகாரஷ்சித்தவரித்திநிரோதபதாநி வ்யாக்யாதுகாமஃ ப்ரதமஂ சித்தபதஂ வ்யாசஷ்டே —

—————–

ததா த்ரஷ்டுஃ ஸ்வரூபேவஸ்தாநம்||1.3||

ஸ்வரூபப்ரதிஷ்டா ததாநீஂ சிதிஷக்திர்யதா கைவல்யே. வ்யுத்தாநசித்தே து ஸதி ததாபி பவந்தி ந ததா.
கதஂ தர்ஹி, தர்ஷிதவிஷயத்வாத் —

——

த்ரஷ்டுஃ புருஷஸ்ய தஸ்மிந்காலே ஸ்வரூபே சிந்மாத்ரதாயாமவஸ்தாநஂ ஸ்திதிர்பவதி. அயமர்தஃ — உத்பந்நவிவேகக்யாதேஷ்சித்ஸஂக்ரமாபாவாத் கர்தரித்வாபிமாநநிவரித்தௌ ப்ரோச்சந்நபரிணாமாயாஂ புத்தௌ சாத்மாநஃ ஸ்வரூபேணாவஸ்தாநஂ ஸ்திதிர்பவதி.
வ்யுத்தாநதஷாயாந்து தஸ்ய கிஂ ரூபம்? இத்யாஹ —

———————

வரித்திஸாரூப்யமிதரத்ர||1.4||

வ்யுத்தாநே யாஷ்சித்தவரித்தயஸ்ததவிஷிஷ்டவரித்திஃ புருஷஃ. ததா ச ஸூத்ரம் — ‘ஏகமேவ தர்ஷநஂ க்யாதிரேவ தர்ஷநம்’ இதி. சித்தமயஸ்காந்தமணிகல்பஂ ஸஂநிதிமாத்ரோபகாரி தரிஷ்யத்வே ஸ்வஂ பவதி புருஷஸ்ய ஸ்வாமிநஃ. தஸ்மாச்சித்தவரித்திபோதே புருஷஸ்யாநாதிஃ ஸஂபந்தோ ஹேதுஃ.
தாஃ புநர்நிரோத்தவ்யா பஹுத்வே ஸதி சித்தஸ்ய —

——–

இதரத்ர யோகாதந்யஸ்மிந்காலே வரித்தயோ யா வக்ஷ்யமாணலக்ஷணாஸ்தாபிஃ ஸாரூப்யஂ தத்ரபூத்வம். அயமர்தஃ — யாதரிஷ்யோ வரித்தயோ துஃகமோஹஸுகாத்யாத்மிகாஃ ப்ராதுர்பவந்தி தாதரிக்ரூப ஏவ ஸஂவேத்யதே வ்யவஹர்தரிபிஃ புருஷஃ. ததேவஂ யஸ்மிந்நேகாக்ரதயா பரிணதே சித்திஷக்தேஃ ஸ்வஸ்மிந் ஸ்வரூபே ப்ரதிஷ்டாநஂ பவதி, யஸ்மிஂஷ்சேந்த்ரியவரித்தித்வாரேண விஷயாகாரேண பரிணதே புருஷஸ்தத்ரபாகார ஏவ பரிபாவ்யதே, யதா ஜலதரங்கேஷு சலத்ஸு சந்த்ரஷ்சலந்நிவ ப்ரதிபாஸதே ஸச்சித்தம்.

வரித்திபதஂ வ்யாக்யாதுமாஹ —

—————————-

வரித்தயஃ பஞ்சதய்யஃ க்லிஷ்டாக்லிஷ்டாஃ||1.5||

க்லேஷஹேதுகாஃ கர்மாஷயப்ரசயே க்ஷேத்ரீபூதாஃ க்லிஷ்டாஃ. க்யாதிவிஷயா குணாதிகாரவிரோதிந்யோக்லிஷ்டாஃ. க்லிஷ்டப்ரவாஹபதிதா அப்யக்லிஷ்டாஃ. க்லிஷ்டச்சித்ரேஷ்வப்யக்லிஷ்டா பவந்தி. அக்லிஷ்டச்சித்ரேஷு க்லிஷ்டா இதி. ததாஜாதீயகாஃ ஸஂஸ்காரா வரித்திபிரேவ க்ரியந்தே ஸஂஸ்காரைஷ்ச வரித்தய இதி. ஏவஂ வரித்திஸஂஸ்காரசக்ரமநிஷமாவர்ததே. ததேவஂபூதஂ சித்தமவஸிதாதிகாரமாத்மகல்பேந வ்யவதிஷ்டதே ப்ரலயஂ வா கச்சதீதி. தாஃ க்லிஷ்டாஷ்சாக்லிஷ்டாஷ்ச பஞ்சதா வரித்தயஃ.

——–

வரித்தயஷ்சித்தபரிணாமவிஷேஷாஃ வரித்திஸமுதாயலக்ஷணஸ்யாவயவிநோ யா அவயவபூதா வரித்தயஸ்ததபேக்ஷயா ததப்யப்ரத்யயஃ. ஏததுக்தஂ பவதி — பஞ்ச வரித்தயஃ கீதரிஷ்யஃ? க்லிஷ்டா அக்லிஷ்டா, க்லேஷைர்வக்ஷ்யமாணலக்ஷணைராக்ராந்தாஃ க்லிஷ்டாஃ. தத்விபரீதா அக்லிஷ்டாஃ.
ஏதா ஏவ பஞ்ச வரித்தயஃ ஸஂக்ஷிப்யோத்திஷ்யந்தே —

—————

ப்ரமாணவிபர்ய்யவிகல்பநித்ராஸ்மரிதயஃ||1.6||

இஸ ஸூத்ர மேஂ ஷாஸ்த்ரகார நே கேவல வரித்தியோஂ கே நாம ஹீ பதலாயே ஹைஂ, இஸ காரண பாஷ்யகார நே பீ குச பாஷ்ய கீ ஆவஷ்யகதா ந ஹோநே ஸே பாஷ்ய நஹீஂ கியா.

——

ஆஸாஂ க்ரமேண லக்ஷணமாஹ —
இநகா க்ரம ஸே லக்ஷண அகலே ஸூத்ரோஂ மேஂ கரதே ஹைஂ —

————————–

ப்ரத்யக்ஷாநுமாநாகமாஃ ப்ரமாணாநி||1.7||

இந்த்ரியப்ரணாலிகயா சித்தஸ்ய பாஹ்யவஸ்தூபராகாத்தத்விஷயா ஸாமாந்யவிஷேஷாத்மநோர்தஸ்ய விஷேஷாவதாரணப்ரதாநா வரித்திஃ ப்ரத்யக்ஷஂ ப்ரமாணம். பலமவிஷிஷ்டஃ பௌருஷேயஷ்சித்தவரித்திபோதஃ. ப்ரதிஸஂவேதீ புருஷ இத்யுபரிஷ்டாதுபபாதயிஷ்யாமஃ.
அநுமேயஸ்ய துல்யஜாதீயேஷ்வநுவரித்தோ பிந்நஜாதீயேப்யோ வ்யாவரித்தஃ ஸஂபந்தோ யஸ்தத்விஷயா ஸாமாந்யாவதாரணப்ரதாநா வரித்திரநுமாநம். யதா தேஷாந்தரப்ராப்தேர்கதிமச்சந்த்ரதாரகஂ சைத்ரவத், விந்த்யஷ்சாப்ராப்திரகதிஃ. ஆப்தேந தரிஷ்டோநுமிதோ வார்தஃ பரத்ர ஸ்வபோதஸஂக்ராந்தயே ஷப்தேநோபதிஷ்யதே, ஷப்தாத்ததர்தவிஷயா வரித்திஃ ஷ்ரோதுராகமஃ. யஸ்யாஷ்ரத்தேயார்தோ வக்தா ந தரிஷ்டாநுமிதார்தஃ. ஸ ஆகமஃ ப்லவதே. மூலவக்தரி து தரிஷ்டாநுமிதார்தே நிர்விப்லவஃ ஸ்யாத்.

——-

அத்ராதிப்ரஸித்தத்வாத் ப்ரமாணாநாஂ ஷாஸ்த்ரகாரேண பேதலக்ஷணேநைவ கதத்வாத் லக்ஷணஸ்ய பரிதக்தல்லக்ஷணஂ ந கரிதம். ப்ரமாணலக்ஷணந்து அவிஸஂவாதிஜ்ஞாநஂ ப்ரமாணமிதி. இந்த்ரியத்வாரேண பாஹ்யவஸ்தூபராகாச்சித்தஸ்ய தத்விஷயஸாமாந்யவிஷேஷாத்மநோர்தஸ்ய விஷேஷாவதாரணப்ரதாநா வரித்திஃ ப்ரத்யக்ஷம். கரிஹீதஸம்பந்தால்லிங்காத் லிங்கிநி ஸாமாந்யாத்மநாத்யவஸாயோநுமாநம். ஆப்தவசநஂ ஆகமஃ.
ஏவஂ ப்ரமாணரூபாஂ வரித்திஂ வ்யாக்யாய விபர்ய்யரூபாமாஹ —

—————————

விபர்யயோ மித்யாஜ்ஞாநமதத்ரூபப்ரதிஷ்டம்||1.8||

ஸ கஸ்மாந்ந ப்ரமாணம். யதஃ ப்ரமாணேந பாத்யதே. பூதார்தவிஷயத்வாத்மப்ரமாணஸ்ய. தத்ர ப்ரமாணேந பாதநமப்ரமாணஸ்ய தரிஷ்டம். தத்யதா — த்விசந்த்ரதர்ஷநஂ ஸத்விஷயேணைகசந்த்ரதர்ஷநேந பாத்யத இதி.
ஸேயஂ பஞ்சபர்வா பவத்யவித்யா, அவித்யாஸ்மிதாராகத்வேஷாபிநிவேஷாஃ க்லேஷா இதி. ஏத ஏவ ஸ்வஸஂஜ்ஞாபிஸ்தமோ மோஹோ மஹாமோஹஸ்தாமிஸ்ரோந்ததாமிஸ்ர இதி. ஏதே சித்தமலப்ரஸங்கேநாபிதாஸ்யந்தே.

———-

அததாபூதேர்தே ததோத்பத்யாநஂ ஜ்ஞாநஂ விபர்யயஃ. யதா ஷுக்திகாயாஂ ரஜதஜ்ஞாநம். அதத்ரூபப்ரதிஷ்டமிதி. தஸ்யார்தஸ்ய யத்ரூயஂ தஸ்மிந்ரூபே ந ப்ரதிதிஷ்டதி தஸ்யார்தஸ்ய யத்பாரமார்திகஂ ரூபஂ ந தத்ப்ரதிபாஸயதீதி யாவத். ஸஂஷயோப்யதத்ரூபப்ரதிஷ்டத்வாந்மித்யாஜ்ஞாநம். யதா ஸ்தாணுர்வா புருஷோ வேதி.
விகல்பவரித்திஂ வ்யாக்யாதுமாஹ —

———————-

ஷப்தஜ்ஞாநாநுபாதீ வஸ்துஷூந்யோ விகல்பஃ||1.9||

ஸ ந ப்ரமாணோபாரோஹீ. ந விபர்யயோபாரோஹீ ச. வஸ்துஷூந்யத்வேபி ஷப்தஜ்ஞாநமாஹாத்ம்யநிபந்தநோ வ்யவஹாரோ தரிஷ்யதே. தத்யதா — சைதந்யஂ புருஷஸ்ய ஸ்வரூபமிதி. யதா சிதிரேவ புருஷஸ்ததா கிமத்ர கேந வ்யபதிஷ்யதே.
பவதி ச வ்யபதேஷே வரித்திஃ. யதா சைத்ரஸ்ய கௌரிதி. ததா ப்ரதிஷித்தவஸ்துதர்மோ நிஷ்க்ரியஃ புருஷஃ, திஷ்டதி பாணஃ ஸ்தாஸ்யதி ஸ்தித இதி, யதிநிவரித்தௌ தாத்வர்தமாத்ரஂ கம்யதே. ததாநுத்பத்திதர்மா புருஷ இதி —
உத்பத்திதர்மஸ்யாபாவமாத்ரமவகம்யதே ந புருஷாந்வயீ தர்மஃ.
தஸ்மாத்விகல்பிதஃ ஸ தர்மஸ்தேந சாஸ்தி வ்யவஹார இதி

—————–

ஷப்தஜநிதஂ ஜ்ஞாநஂ ஷப்தஜ்ஞாநஂ, ததநு பதிதுஂ ஷீலஂ யஸ்ய ஸ ஷப்தஜ்ஞாநாநுபாதீ. வஸ்துநஸ்ததாத்வமநபேக்ஷமாணோ யோத்யவஸாயஃ ஸ விகல்ப இத்யுச்யதே. யதா புருஷஸ்ய சைதந்யஂ ஸ்வரூபமிதி. அத்ர தேவத்தஸ்ய கம்பல இதி ஷப்தஜநிதே ஜ்ஞாநே ஷஷ்ட்யா யோத்யவஸிதோ பேதஸ்தமிஹாவித்யமாநமபி ஸமாரோப்ய ப்ரவர்த்ததேத்யவஸாயஃ. வஸ்துதஸ்து சைதந்யமேவ புருஷஃ.
நித்ராஂ வ்யாக்யாதுமாஹ —

————————————

அபாவப்ரத்யயாலம்பநா வரித்திர்நித்ரா||1.10||

ஸா ச ஸஂப்ரபோதே ப்ரத்யவமர்ஷாத்ப்ரத்யயவிஷேஷஃ. கதஂ, ஸுகமஹமஸ்வாப்ஸம். ப்ரஸந்நஂ மே மநஃ ப்ரஜ்ஞாஂ மே விஷாரதீ கரோதி. துஃகமஹமஸ்வாப்ஸஂ ஸ்த்யாநஂ மே மநோ ப்ரமத்யநவஸ்திதம். காடஂ மூடோஹமஸ்வாப்ஸம். குரூணி மே காத்ராணி. க்லாந்தஂ மே சித்தம். அலஸஂ முஷிதமிவ திஷ்டதீதி. ஸ கல்வயஂ ப்ரபுத்தஸ்ய ப்ரத்யவமர்ஷோ ந ஸ்யாதஸதி ப்ரத்யயாநுபவே ததாஷ்ரிதாஃ ஸ்மரிதயஷ்ச தத்விஷயா ந ஸ்யுஃ. தஸ்மாத்ப்ரத்யயவிஷேஷோ நித்ரா. ஸா ச ஸமாதாவிதரப்ரத்யயவந்நிரோத்தவ்யேதி.

———

அபாவப்ரத்யய ஆலம்பநஂ யஸ்யா வரித்தேஃ ஸா ததோக்தா. தத்துக்தஂ பவதி — யா ஸந்ததமுத்ரிக்தத்வாத்தமஸஃ ஸமஸ்தவிஷயபரித்யாகேந ப்ரவர்த்ததே வரித்திஃ ஸா நித்ரா. தஸ்யாஷ்ச ஸுகமஹமஸ்வாப்ஸமிதி ஸ்மரிதிதர்ஷநாத் ஸ்மரிதேஷ்சாநுபவவ்யதிரேகேணாநுபபத்தேர்வரித்தித்வம்.
ஸ்மரிதிஂ வ்யாக்யாதுமாஹ —

————————-

அநுபூதவிஷயாஸஂப்ரமோஷஃ ஸ்மரிதிஃ||1.11||

கிஂ ப்ரத்யயஸ்ய சித்தஂ ஸ்மரதி ஆஹோஸ்வித்விஷயஸ்யேதி. க்ராஹ்யோபரக்தஃ ப்ரத்யயோ க்ராஹ்யக்ரஹணோபயாகாரநிர்பாஸஸ்தஜ்ஜாதீயகஂ ஸஂஸ்காரமாரபதே. ஸ ஸஂஸ்காரஃ ஸ்வவ்யஞ்ஜநகாஞ்ஜநஸ்ததாகாராமேவ க்ராஹ்யக்ரஹணோபயாத்மிகாஂ ஸ்மரிதிஂ ஜநயதி.
தத்ர க்ரஹணாகாரபூர்வா புத்திஃ. க்ராஹ்யாகாரபூர்வா ஸ்மரிதிஃ. ஸா ச த்வயீ — பாவிதஸ்மர்தவ்யா சாபாவிதஸ்மர்தவ்யா ச. ஸ்வப்நே
பாவிதஸ்மர்தவ்யா. ஜாக்ரத்ஸமயே த்வபாவிதஸ்மர்தவ்யேதி. ஸர்வாஷ்சைதாஃ ஸ்மரிதயஃ ப்ரமாணவிபர்யயவிகல்பநித்ராஸ்மரிதீநாமநுபவாத்ப்ரபவந்தி. ஸர்வாஷ்சைதா வரித்தயஃ ஸுகதுஃகமோஹாத்மிகாஃ. ஸுகதுஃகமோஹாஷ்ச க்லேஷேஷு வ்யாக்யேயாஃ. ஸுகாநுஷயீ ராகஃ. துஃகாநுஷயீ த்வேஷஃ. மோஹஃ புநரவித்யேதி. ஏதாஃ ஸர்வா வரித்தயோ நிரோத்தவ்யாஃ. ஆஸாஂ நிரோதே ஸஂப்ரஜ்ஞாதோ வா ஸமாதிர்பவத்யஸஂப்ரஜ்ஞாதோ வேதி.
அதாஸாஂ நிரோதே க உபாய இதி —

———–

ப்ரமாணேநாநுபூதஸ்ய விஷயஸ்ய யோயமஸஂப்ரமோஷஃ ஸஂஸ்காரத்வாரேண புத்தாவாரோஹஃ ஸா ஸ்மரிதிஃ. தத்ர ப்ரமாணவிபர்ய்யவிகல்பா ஜாக்ரதவஸ்தா. த ஏவ ததநுபவபலாத் ப்ரத்யக்ஷாயமாணாஃ ஸ்வப்நாஃ. நித்ரா து அஸஂவேத்யமாநவிஷயா. ஸ்மரிதிஷ்ச ப்ரமாணவிபர்யயவிகல்பநித்ராநிமித்தா.
ஏவஂ வரித்தீர்வ்யாக்யாய ஸோபாயஂ நிரோதஂ வ்யாக்யாதுமாஹ —

————————————

அப்யாஸவைராக்யாப்யாஂ தந்நிரோதஃ||1.12||

சித்தநதீ நாமோபயதோவாஹிநீ வஹதி கல்யாணாய வஹதி பாபாய ச. யா து கைவல்யப்ராக்பாரா விவேகவிஷயநிம்நா ஸா கல்யாணவஹா. ஸஂஸாரப்ராக்பாராவிவேகவிஷயநிம்நா பாபவஹா. தத்ர வைராக்யேண விஷயஸ்ரோதஃ கிலீ க்ரியதே. விவேகதர்ஷநாப்யாஸேந விவேகஸ்ரோத உத்காட்யத இத்யுபயாதீநஷ்சித்தவரித்திநிரோதஃ.

——–

அப்யாஸவைராக்யே வக்ஷ்யமாணலக்ஷணே, தாப்யாஂ ப்ரகாஷவரித்திநியமரூபா யா வரித்தயஸ்தாஸாஂ நிரோதோ பவதீத்யுக்தஂ பவதி. தாஸாஂ விநிவரித்தபாஹ்யபிநிவேஷாநாஂ அந்தர்முகதயா ஸ்வகாரண ஏவ சித்தே ஷக்திரூபதயாவஸ்தாநம். தத்ர விஷயதோஷதர்ஷநஜேந வைராக்யேண தத்வைமுக்யமுத்பாத்யதே. அப்யாஸேந ச ஸுகஜநகஷாந்தப்ரவாஹப்ரதர்ஷநத்வாரேண தரிடஂ ஸ்தைர்ய்யமுத்பாத்யதே. இத்தஂ தாப்யாஂ பவதி சித்தவரித்திநிரோதஃ.
அப்யாஸஂ வ்யாக்யாதுமாஹ —

——————————–

தத்ர ஸ்திதௌ யத்நோப்யாஸஃ||1.13||

சித்தஸ்யாவரித்திகஸ்ய ப்ரஷாந்தவாஹிதா ஸ்திதிஃ. ததர்தஃ ப்ரயத்நோ வீர்யமுத்ஸாஹஃ. தத்ஸஂபிபாதயிஷயா தத்ஸாதநாநுஷ்டாநமப்யாஸஃ.

——-

வரித்திரஹிதஸ்ய சித்தஸ்ய ஸ்வரூபநிஷ்டஃ பரிணாமஃ ஸ்திதிஸ்தஸ்யாஂ யத்ர உத்ஸாஹஃ புநஃ புநஸ்தத்த்வேந சேதஸி நிவேஷநமப்யாஸ இத்யுச்யதே.
தஸ்யைவ விஷேஷமாஹ —

——————–

ஸ து தீர்ககாலநைரஂந்தர்யஸத்காராஸேவிதோ தரிட஀பூமிஃ||1.14||

தீர்ககாலாஸேவிதோ நிரந்தராஸேவிதஃ ஸத்காராஸேவிதஃ. தபஸா ப்ரஹ்மசர்யேண வித்யயா ஷ்ரத்தயா ச ஸஂபாதிதஃ ஸத்காரவாந்தரிட஀பூமிர்பவதி. வ்யுத்தாநஸஂஸ்காரேண த்ராகித்யேவாநபிபூதவிஷயஃ இத்யர்தஃ.

———-

பஹுகாலஂ நைரந்தர்ய்யேண ஆதராதிஷயேந ச ஸேவ்யமாநோ தரிட஀பூமிஃ ஸ்திரோ பவதி. தார்ட்யாய ப்ரபவதீத்யர்தஃ.
வைராக்யஸ்ய லக்ஷணமாஹ —

——————

தரிஷ்டாநுஷ்ரவிகவிஷயவிதரிஷ்ணஸ்ய வஷீகாரஸஂஜ்ஞா வைராக்யம்||1.15||

ஸ்த்ரியோந்நபாநமைஷ்வர்யமிதி தரிஷ்டவிஷயே விதரிஷ்ணஸ்ய ஸ்வர்கவைதேஹ்யப்ரகரிதிலயத்வப்ராப்தாவாநுஷ்ரவிகவிஷயே விதரிஷ்ணஸ்ய திவ்யாதிவ்யவிஷயஸஂயோகேபி சித்தஸ்ய விஷயதோஷதர்ஷிநஃ ப்ரஸஂக்யாநபலாதநாபோகாத்மிகா ஹேயோபாதேயஷூந்யா வஷீகாரஸஂஜ்ஞா வைராக்யம்.

———

த்விவிதோ ஹி விஷயோ தரிஷ்ட ஆநுஷ்ரவிகஷ்ச. தரிஷ்ட இஹைவோபலப்யமாநஃ ஷப்தாதிஃ. தேவலோகாதாவாநுஷ்ரவிகஃ. அநுஷ்ரூயதே குருமுகாதித்யநுஷ்ரவோ வேதஸ்தத்ஸமதிகத ஆநுஷ்ரவிகஃ தயோர்த்வயோரபி விஷயயோஃ பரிணாமவிரஸத்வதர்ஷநாத்விகதகர்த்தஸ்ய யா வஷீகாரஸஂஜ்ஞா மமைதே வஷ்யா நாஹமேதேஷாஂ வஷ்ய இதி யோயஂ விமர்ஷஂஸ்தத்பைராக்யமுச்யதே.
தஸ்யைவ விஷேஷமாஹ —

———————-

தத்பரஂ புருஷக்யாதேர்குணவைதரிஷ்ண்யம்||1.16||

தரிஷ்டாநுஷ்ரவிகவிஷயதோஷதர்ஷீ விரக்தஃ புருஷதர்ஷநாப்யாஸாத்தச்சுத்தி ப்ரவிவேகாப்யாயிதபுத்திர்குணேப்யோ வ்யக்தாவ்யக்ததர்மகேப்யோ விரக்த இதி. தத்த்வயஂ வைராக்யம். தத்ர யதுத்தரஂ தஜ்ஜ்ஞாநப்ரஸாதமாத்ரம். யஸ்யோதயே யோகீ ப்ரத்யுதிதக்யாதிரேவஂ மந்யதே — ப்ராப்தஂ ப்ராபணீயஂ, க்ஷீணாஃ க்ஷேதவ்யாஃ க்லேஷாஃ, சிந்நஃ ஷ்லிஷ்டபர்வா பவஸஂக்ரமஃ. யஸ்யாவிச்சேதாஜ்ஜநித்வாம்ரியதே மரித்வா ச ஜாயத இதி. ஜ்ஞாநஸ்யைவ பரா காஷ்டா வைராக்யம். ஏதஸ்யைவ ஹி நாந்தரீயகஂ கைவல்யமிதி.
அதோபாயத்வயேந நிருத்தசித்தவரித்தேஃ கதமுச்யதே ஸஂப்ரஜ்ஞாதஃ ஸமாதிரிதி —

———-

தத்வைராக்யஂ பரஂ ப்ரகரிஷ்டஂ ப்ரதமஂ வைராக்யஂ விஷயவிஷயஂ. த்விதீயஂ குணவிஷயமுத்பந்நகுணபுருஷவிவேகக்யாதேரேவ பவதி, நிரோதஸமாதேரத்யந்தாநுகூலத்வாத்.
ஏவஂ யோகஸ்ய ஸ்வரூபமுக்த்வா ஸஂப்ரஜ்ஞாதஸ்வரூபஂ பேதமாஹ —

——————–

விதர்கவிசாராநந்தாஸ்மிதாரூபாநுகமாத்ஸஂப்ரஜ்ஞாதஃ||1.17||

விதர்கஷ்சித்தஸ்யாலம்பநே ஸ்தூல ஆபோகஃ. ஸூக்ஷ்மோ விசாரஃ. ஆநந்தோ ஹ்லாதஃ. ஏகாத்மிகா ஸஂவிதஸ்மிதா. தத்ர ப்ரதமஷ்சதுஷ்டயாநுகதஃ ஸமாதிஃ ஸவிதர்கஃ. த்விதீயோ விதர்கவிகலஃ ஸவிசாரஃ. தரிதீயோ விசாரவிகலஃ ஸாநந்தஃ. சதுர்தஸ்தத்விகலோஸ்மிதாமாத்ர இதி. ஸர்வ ஏதே ஸாலம்பநாஃ ஸமாதயஃ.
அதாஸஂப்ரஜ்ஞாதஃ ஸமாதிஃ கிமுபாயஃ கிஂஸ்வபாவ இதி —

———

விராமப்ரத்யயாப்யாஸபூர்வஃ ஸஂஸ்காரஷேஷோந்யஃ||1.18||

ஸர்வவரித்திப்ரத்யஸ்தமயே ஸஂஸ்காரஷேஷோ நிரோதஷ்சித்தஸ்ய ஸமாதிரஸஂப்ரஜ்ஞாதஃ. தஸ்ய பரஂ வைராக்யமுபாயஃ. ஸாலம்பநோ ஹ்யப்யாஸஸ்தத்ஸாதநாய ந கல்பத இதி விராமப்ரத்யயோ நிர்வஸ்துக ஆலம்பநீ க்ரியதே. ஸ சார்தஷூந்யஃ. ததப்யாஸபூர்வகஂ ஹி சித்தஂ நிராலம்பநமபாவப்ராப்தமிவ பவதீத்யேஷ நிர்பீஜஃ ஸமாதிரஸஂப்ரஜ்ஞாதஃ.

ஸ கல்வயஂ த்விவிதஃ — உபாயப்ரத்யயோ பவப்ரத்யயஷ்ச. தத்ரோபாயப்ரத்யயோ யோகிநாஂ பவதி —

————

விரம்யதேநேநேதி விராமோ விதர்காதிசிந்தாத்யாகஃ விராமஷ்சாஸௌ ப்ரத்யயஷ்சேதி விராமப்ரத்யயஸ்தஸ்யாப்யாஸஃ பௌநஃபுந்யேந சேதஸி நிவேஷநம். தத்ர யா காசித் வரித்திருல்லஸதி தஸ்யா நேதி நேதீதிநைரந்தர்யேண பர்யுதஸநஂ தத்பூர்வஃ ஸஂப்ரஜ்ஞாதஸமாதேஃ ஸஂஸ்காரஷேஷோந்யஸ்தத்விலக்ஷணோஸஂப்ரஜ்ஞாத இத்யர்தஃ. ந தத்ர கிஞ்சித்வேத்யம் ஸஂப்ரஜ்ஞாயதே இதி அஸஂப்ரஜ்ஞாதோ நிர்பீஜஃ ஸமாதிஃ. இஹ சதுர்விதஷ்சித்தஸ்ய பரிணாமஃ. வ்யுத்தாநஂ ஸமாதிப்ராரம்போ ஏகாக்ரதா நிரோதஷ்ச. தத்ர க்ஷிப்தமூட஀ே சித்தபூமீ வ்யுத்தாநஂ. விக்ஷிப்தாபூமிஃ ஸத்வோத்ரேகாத் ஸமாதிப்ராரம்பஃ. நிருத்தைகாக்ரதே ச பர்ய்யந்தபூமீ. ப்ரதிபரிணாமஞ்ச ஸஂஸ்காராஃ. தத்ர வ்யுத்தாநஜநிதாஃ ஸஂஸ்காராஃ ஸமாதிப்ராரம்பஜைஃ ஸஂஸ்காரைஃ ப்ரத்யாஹந்யந்தே. தஜ்ஜாஷ்சைகாக்ரதாஜைஃ, நிரோதஜநிதைரேகாக்ரதாஜாஃ ஸஂஸ்காராஃ ஸ்வரூபஞ்ச ஹந்யந்தே. யதா ஸுவர்ணஸம்வலிதஂ த்மாயமாநஂ ஸீஸகமாத்மாநஂ ஸுவர்ணமலஞ்ச நிர்தஹதி. ஏவமேகாக்ரதா — ஜநிதாந் ஸஂஸ்காராந் நிரோதஜாஃ ஸ்வாத்மாநஞ்ச நிர்தஹந்தி.

ததேவஂ யோகஸ்ய ஸ்வரூபஂ பேதஂ ஸஂக்ஷேபேணோபாயஞ்ச அபிதாய விஸ்தரரூபேணோபாயஂ யோகாப்யாஸப்ரதர்ஷநபூர்வகஂ வக்துமுபக்ரமதே —

————

பவப்ரத்யயோ விதேஹப்ரகரிதிலயாநாம்||1.19||

||1.19|| விதேஹாநாஂ தேவாநாஂ பவப்ரத்யயஃ. தே ஹி ஸ்வஸஂஸ்காரமாத்ரோபயோகேந சித்தேந கைவல்யபதமிவாநுபவந்தஃ ஸ்வஸஂஸ்காரவிபாகஂ ததாஜாதீயகமதிவாஹயந்தி. ததா ப்ரகரிதிலயாஃ ஸாதிகாரே சேதஸி ப்ரகரிதிலீநே கைவல்யபதமிவாநுபவந்தி, யாவந்ந புநராவர்ததேதிகாரவஷாச்சித்தமிதி.

||1.19|| விதேஹா ப்ரகரிதிலயாஷ்ச விதர்காதிபூமிகாஸூத்ரே வ்யாக்யாதாஃ, தேஷாஂ ஸமாதிர்பவப்ரத்யயஃ, பவஃ ஸஂஸாரஃ ஸ ஏவ ப்ரத்யயஃ காரணஂ யஸ்ய ஸ பவப்ரத்யயஃ. அயமர்தஃ — அதிமாத்ராந்தர்பூதா ஏவ தே ஸஂஸாரே ததாவிதஸமாதிபாஜோ பவந்தி. தேஷாஂ பரதத்த்வாதர்ஷநாத்யோகாபாஸோயம். அதஃ பரதத்த்வஜ்ஞாநே தத்பாவநாயாஞ்ச முக்திகாமேந மஹாந்யத்நோ விதேய இத்யேததர்தமுபதிஷ்டம்.
ததந்யேஷாந்து —

———

ஷ்ரத்தாவீர்யஸ்மரிதிஸமாதிப்ரஜ்ஞாபூர்வக இதரேஷாம்||1.20||

||1.20|| உபாயப்ரத்யயோ யோகிநாஂ பவதி. ஷ்ரத்தா சேதஸஃ ஸஂப்ரஸாதஃ. ஸா ஹி ஜநநீவ கல்யாணீ யோகிநஂ பாதி. தஸ்ய ஹி ஷ்ரத்ததாநஸ்ய விவேகார்திநோ வீர்யமுபஜாயதே. ஸமுபஜாதவீர்யஸ்ய ஸ்மரிதிருபதிஷ்டதே. ஸ்மரித்யுபஸ்தாநே ச சித்தமநாகுலஂ ஸமாதீயதே. ஸமாஹிதசித்தஸ்ய ப்ரஜ்ஞாவிவேக உபாவர்ததே. யேந யதார்தஂ வஸ்து ஜாநாதி. ததப்யாஸத்தத்விஷயாச்ச வைராக்யாதஸஂப்ரஜ்ஞாதஃ ஸமாதிர்பவதி.
தே கலு நவ யோகிநோ மரிதுமத்யாதிமாத்ரோபாயா பவந்தி. தத்யதாமரிதூபாயோ மத்யோபாயோதிமாத்ரோபாய இதி. தத்ர மரிதூபாயஸ்த்ரிவிதிஃமரிதுஸஂவேகோ மத்யஸஂவேகஸ்தீவ்ரஸஂவேக இதி. ததா மத்யோபாயஸ்ததாதிமாத்ரோபாய இதி. தத்ராதிமாத்ரோபாயாநாஂ —

||1.20|| விதேஹப்ரகரிதிலயவ்யதிரிக்தாநாஂ யோகிநாஂ ஷ்ரத்தாதிபூர்வகஃ ஷ்ரத்தாதயஃ பூர்வே உபாயா யஸ்ய ஸ ஷ்ரத்தாதிபூர்வகஃ. தே ச ஷ்ரத்தாதயஃ க்ரமாதுபாயோபேயபாவேந ப்ரவர்த்தமாநாஃ ஸஂப்ரஜ்ஞாதஸமாதேருபாயதாஂ ப்ரதிபத்யந்தே. தத்ர ஷ்ரத்தா யோகவிஷயே சேதஸஃ ப்ரஸாதஃ. வீர்ய்யமுத்ஸாஹஃ. ஸ்மரிதிரநுபூதாஸஂப்ரமோதஃ. ஸமாதிரேகாக்ரதா. ப்ரஜ்ஞா ப்ரஜ்ஞாதவ்யவிவேகஃ. தத்ரஷ்ரத்தாவதோ வீர்ய்யஂ ஜாயதே யோகவிஷயே உத்ஸாஹவாந் பவதி. ஸோத்ஸாஹஸ்ய ச பாஷ்சாத்யாநுபூதிஷு பூமிஷு ஸ்மரிதிருத்பத்யதே தத்ஸ்மரணாச்ச சேதஃ ஸமாதீயதே. ஸமாஹிதசித்தஷ்ச பாவ்யஂ ஸம்யக்விவேகேந ஜாநாதி. த ஏதே ஸஂப்ரஜ்ஞாதஸ்ய ஸமாதேருபாயாஃ. தஸ்யாப்யாஸாத் பராச்ச வைராக்யாத் பவத்யஸஂப்ரஜ்ஞாதஃ.
உக்தோபாயவதாஂ யோகிநாஂ உபாயபேதாத்பேதாநாஹ —

————

தீவ்ரஸஂவேகாநாமாஸந்நஃ||1.21||

||1.21|| ஸமாதிலாபஃ ஸமாதிபலஂ ச பவதீதி.

||1.21|| ஸமாதிலாபஃ இதி ஷேஷஃ. ஸஂவேகஃ க்ரியாஹேதுர்தரிட஀தரஃ ஸஂஸ்காரஃ. ஸ தீவ்ரோ யேஷாமதிமாத்ரோபாயாநாஂ தேஷாமாஸந்நஃ ஸமாதிலாபஃ ஸமாதிபலாஸந்நஂ பவதி ஷீக்ரமேவ ஸம்பத்யத இத்யர்தஃ.
கே தே தீவ்ரஸஂவேகா? இத்யத ஆஹ —

—————–

மரிதுமத்யாதிமாத்ரத்வாத்ததோபி விஷேஷஃ||1.22||

||1.22|| மரிதுதீவ்ரோ மத்யதீவ்ரோதிமாத்ரதீவ்ர இதி. ததோபி விஷேஷஃ. தத்விஷேஷாதபி மரிதுதீவ்ரஸஂவேகஸ்யாஸந்நஃ, ததோ மத்யதீவ்ரஸஂவேகஸ்யாஸந்நதரஃ, தஸ்மாததிமாத்ரதீவ்ரஸஂவேகஸ்யாதிமாத்ரோபாயஸ்யாப்யாஸந்நதமஃ ஸமாதிலாபஃ ஸமாதிபலஂ சேதி.
கிமேதஸ்மாதேவாஸந்நதமஃ ஸமாதிர்பவதி. அதாஸ்ய லாபே பவத்யந்யோபி கஷ்சிதுபாயோ ந வேதி —

||1.22|| தேப்ய உபாயேப்யோ மரித்வாதிபேதபிந்நேப்ய உபாயவதாஂ விஷேஷோ பவதி. மரிதுர்மத்யோதிமாத்ர இத்யுபாயபேதாஃ. தே ப்ரத்யேகஂ மரிதுஸஂவேத–மத்யஸஂவேக–தீவ்ரஸஂவேகபேதாத் த்ரிதா. தத்பேதேந ச நவயோகிநோ பவந்தி. மரிதூபாயோ–மரிதுஸஂவேகோ மத்யஸஂவேகஸ்தீவ்ரஸஂவேகஷ்ச.
மத்யோபாயோ–மரித்யுஸஂவேகோ மத்யஸஂவேகஸ்தீவ்ரஸஂவேகஷ்ச.
அதிமாத்ரோபாயோ–மரிதுஸஂவேகோ மத்யஸஂவேகஸ்தீவ்ரஸஂவேகஷ்ச. அதிமாத்ரோபாயே தீவ்ரஸஂவேகே ச மஹாந் யத்நஃ கர்த்தவ்ய இதி பேதோபதேஷஃ.
இதாநீமேததுபாயவிலக்ஷணஂ ஸுகமமுபாயாந்தரஂ தர்ஷயிதுமாஹ —

——————-

ஈஷ்வரப்ரணிதாநாத்வா||1.23||

||1.23|| ப்ரணிதாநாத்பக்திவிஷேஷாதாவர்ஜித ஈஷ்வரஸ்தமநுகரிஹ்ணாத்யபித்யாநமாத்ரேண. ததபித்யாநமாத்ராதபி யோகிந ஆஸந்நதரஃ ஸமாதிலாபஃ ஸமாதிபலஂ ச பவதீதி.
அத ப்ரதாநபுருஷவ்யதிரிக்தஃ கோயமீஷ்வரோ நாமேதி —

||1.23|| ஈஷ்வரோ வக்ஷ்யமாணலக்ஷணஃ தத்ர ப்ரணிதாநஂ பக்திவிஷேஷோ விஷிஷ்டமுபாஸநஂ ஸர்வக்ரியாணாஂ தத்ரார்பணஂ விஷயஸுகாதிகஂ பலமநிச்சந் ஸர்வாஃ க்ரியாஸ்தஸ்மிந்பரமகுராவர்பயதி, தத் ப்ரணிதாநஂ ஸமாதேஸ்தத்பலலாபஸ்ய ச ப்ரகரிஷ்ட உபாயஃ.
ஈஷ்வரஸ்ய ப்ரணிதாநாத் ஸமாதிலாப இத்யுக்தஂ, தத்ரேஷ்வரஸ்ய ஸ்வரூபஂ ப்ரமாணஂ ப்ரபாவஂ வாசகஂ உபாஸநாக்ரமஂ தத்பலஞ்ச க்ரமேண வக்துமாஹ —

——–

க்லேஷகர்மவிபாகாஷயைரபராமரிஷ்டஃ புருஷவிஷேஷ ஈஷ்வரஃ||1.24||

||1.24|| அவித்யாதயஃ க்லேஷாஃ. குஷலாகுஷலாநி கர்மாணி. தத்பலஂ விபாகஃ. ததநுகுணா வாஸநா ஆஷயாஃ. தே ச மநஸிவர்தமாநாஃ புருஷே வ்யபதிஷ்யந்தே, ஸ ஹி தத்பலஸ்ய போக்தேதி. யதா ஜயஃ பராஜயோ வா யோத்தரிஷு வர்தமாநஃ ஸ்வாமிநி வ்யபதிஷ்யதே. யோ ஹ்யநேந போகேநாபராமரிஷ்டஃ ஸ புருஷவிஷேஷ ஈஷ்வரஃ.
கைவல்யஂ ப்ராப்தஸ்தர்ஹி ஸந்தி ச பஹவஃ கேவலிநஃ. தே ஹி த்ரீணி பந்தநாநி ச்சித்த்வா கைவல்யஂ ப்ராப்தா ஈஷ்வரஸ்ய ச தத்ஸஂபந்தோ ந பூதோ ந பாவீ. யதா முக்தஸ்ய பூர்வா பந்தகோடிஃ ப்ரஜ்ஞாயதே நைவமீஷ்வரஸ்ய. யதா வா ப்ரகரிதிலீநஸ்யோத்தரா பந்தகோடிஃ ஸஂபாவ்யதே நைவமீஷ்வரஸ்ய. ஸ து ஸதைவ முக்தஃ ஸதைவேஷ்வர இதி.
யோஸௌ ப்ரகரிஷ்டஸத்த்வோபாதாநாதீஷ்வரஸ்ய ஷாஷ்வதிக உத்கர்ஷஃ ஸ கிஂ ஸநிமித்த ஆஹோஸ்விந்நிர்நிமித்த இதி. தஸ்ய ஷாஸ்த்ரஂ நிமித்தம்.
ஷாஸ்த்ரஂ புநஃ கிஂநிமித்தஂ, ப்ரகரிஷ்டஸத்த்வநிமித்தம்.
ஏதயோ ஷாஸ்த்ரோத்கர்ஷயோரீஷ்வரஸத்த்வே வர்தமாநயோரநாதிஃ ஸஂபந்தஃ. ஏதஸ்மாதேதத்பவதி ஸதைவேஷ்வர ஸதைவ முக்த இதி. தச்ச தஸ்யைஷ்வர்யஂ ஸாம்யாதிஷயவிநிர்முக்தம். ந தாவதைஷ்வர்யாந்தரேண தததிஷய்யதே. யதேவாதிஷயிஸ்யாத்ததேவ தத்ஸ்யாத்.
தஸ்மாத்யத்ர காஷ்டாப்ராப்திரைஷ்வர்யஸ்ய ஸ ஈஷ்வர இதி. ந ச தத்ஸமாநமைஷ்வர்யமஸ்தி. கஸ்மாத், த்வயோஸ்துல்யயோரேகஸ்மிந்யுகபத்காமிதேர்தே நவமிதமஸ்து புராணமிதமஸ்த்வித்யேகஸ்ய ஸித்தாவிதரஸ்ய ப்ராகாம்யவிகாதாதூநத்வஂ ப்ரஸக்தம். த்வயோஷ்ச துல்யயோர்யுகபத்காமிதார்தப்ராப்திர்நாஸ்தி. அர்தஸ்ய விருத்தத்வாத். தஸ்மாத்யஸ்ய ஸாம்யாதிஷயைர்விநிர்முக்தைஷ்வர்ய ஸ ஏவேஷ்வரஃ. ஸ ச புருஷவிஷேஷ இதி.
கிஂ ச —

||1.24|| க்லிஷ்நந்தீதி க்லேஷா அவித்யாதயோ வக்ஷ்யமாணாஃ. விஹிதப்ரதிஷித்தவ்யாமிஷ்ரரூபாணி கர்மாணி. விபச்யந்த இதி விபாகாஃ கர்மபலாநி ஜாத்யாயுர்போகாஃ. ஆ பலவிபாகாச்சித்தபூமௌ ஷேரத இத்யாஷயா வாஸநாக்யாஃ ஸஂஸ்காராஸ்தைரபராமரிஷ்டஸ்த்ரிஷ்வபி காலேஷு ச ஸஂஸ்பரிஷ்டஃ. புருஷவிஷேஷஃ — அந்யேப்யஃ புருஷேப்யோ விஷிஷ்யத இதி விஷேஷஃ. ஈஷ்வர ஈஷநஷீல இச்சாமாத்ரேண ஸகலஜகதுத்தரணக்ஷமஃ. யத்யபி ஸர்வேஷாமாத்மநாஂ க்லேஷாதிஸ்பர்ஷோ நாஸ்தி ததாபி சித்தகதாஸ்தேஷாமபதிஷ்யதே. யதா யோத்தரிகதௌ ஜயபராஜயௌ ஸ்வாமிநஃ. அஸ்ய து த்ரிஷ்வபி காலேஷு ததாவிதோபி க்லேஷாதிபராமர்ஷோ நாஸ்தி. அதஃ ஸ விலக்ஷண ஏவ பகவாநீஷ்வரஃ. தஸ்ய ச ததாவிதமைஷ்வர்ய்யமநாதேஃ ஸத்த்வோத்கர்ஷாத். தஸ்ய ஸத்த்வோத்கர்ஷஷ்ச ப்ரகரிஷ்டாஜ்ஜ்ஞாநாதேவ. ந ச அநயோர்ஜ்ஞாநைஷ்வர்ய்யயோரிதரேதராஷ்ரயத்வஂ, பரஸ்பராநபேக்ஷத்வாத். தே த்வே ஜ்ஞாநைஷ்வர்யே ஈஷ்வரஸத்த்வே வர்தமாநே அநாதிபூதே, தேந ச ததாவிதேந ஸத்த்வேந தஸ்யாநாதிரேவ ஸம்பந்தஃ ப்ரகரிதிபுருஷஸஂயோகவியோகயோரீஷ்வரேச்சாவ்யதிரேகேணாநுபபத்தேஃ யதேதரேஷாஂ ப்ராணிநாஂ ஸுகதுஃகமோஹாத்மகதயா பரிணதஂ சித்தஂ நிர்மலே ஸாத்த்விகே தர்மாத்மப்ரக்யே ப்ரதிஸஂக்ராந்தஂ சிச்சாயாஸஂக்ராந்தே ஸஂவேத்யஂ பவதி நைவமீஷ்வரஸ்ய, தஸ்ய கேவல ஏவ ஸாத்த்விகஃ பரிணாம உத்கர்ஷவாநநாதிஸஂபந்தேந போக்யதயா வ்யவஸ்திதஃ, அதஃ புருஷாந்தரவிலக்ஷணதயா ஸ ஏவேஷ்வரஃ. முக்தாத்மாநாஂ து புநஃ க்லேஷாதியோகஸ்தைஸ்தைஃ ஷாஸ்த்ரோக்தைருபாயைர்நிவர்திதஃ. அஸ்ய புநஃ ஸர்வதைவ ததாவிதத்வாந்ந முக்தாத்மதுல்யத்வம். ந சேஷ்வராணாமநேகத்வஂ, தேஷாஂ துல்யத்வே பிந்நாபிப்ராயத்வாத்கார்யஸ்யைவாநுபபத்தேஃ. உத்கர்ஷாபகர்ஷயுக்தத்வே ச ஏவோத்கரிஷ்டஃ ஸ ஏவேஷ்வரஸ்தத்ரைவ காஷ்டாப்ராப்தத்வாதைஷ்வர்யஸ்ய.
ஏவமீஷ்வரஸ்ய ஸ்வரூபமபிதாய ப்ரமாணமாஹ —

————

தத்ர நிரதிஷயஂ ஸர்வஜ்ஞபீஜம்||1.25||

||1.25|| யதிதமதீதாநாகதப்ரத்யுத்பந்நப்ரத்யேகஸமுச்சயாதீந்த்ரியக்ரஹணமல்பஂ பஹ்விதி ஸர்வஜ்ஞபீஜமேதத்விவர்தமாநஂ யத்ர நிரதிஷயஂ ஸ ஸர்வஜ்ஞஃ. அஸ்தி காஷ்டாப்ராப்திஃ ஸர்வஜ்ஞபீஜஸ்ய ஸாதிஷயத்வாத்பரிமாணவதிதி. யத்ர காஷ்டாப்ராப்திர்ஜ்ஞாநஸ்ய ஸ ஸர்வஜ்ஞஃ. ஸ ச புருஷவிஷேஷ இதி.
ஸாமாந்யமாத்ரோபஸஂஹாரே ச கரிதோபக்ஷயமநுமாநஂ ந விஷேஷப்ரதிபத்தௌ ஸமர்தமிதி. தஸ்ய ஸஂஜ்ஞாதிவிஷேஷப்ரதிபத்திராகமதஃ பர்யந்வேஷ்யா. தஸ்யாத்மாநுக்ரஹாபாவேபி பூதாநுக்ரஹஃ ப்ரயோஜநம். ஜ்ஞாநதர்மோபதேஷேந கல்பப்ரலயமஹாப்ரலயேஷு ஸஂஸாரிணஃ புருஷாநுத்தரிஷ்யாமீதி. ததா சோக்தம் — ஆதிவித்வாந்நிர்மாணசித்தமதிஷ்டாய காருண்யாத்பக்வாந்பரமர்ஷிராஸுரயே ஜிஜ்ஞாஸமாநாய தந்த்ரஂ ப்ரோவாசேதி.

||1.25|| தஸ்மிந்பகவதி ஸர்வஜ்ஞத்வஸ்ய யத்பீஜமதீதாநாகதாதிக்ரஹணஸ்யால்பத்வஂ மஹத்த்வஂ ச மூலத்வாத்பீஜமிவ பீஜஂ தத்தத்ர நிரதிஷயஂ காஷ்டாஂ ப்ராப்தம். தரிஷ்டா ஹ்யல்பத்வமஹத்த்வாதீநாஂ தர்மாணாஂ ஸாதிஷயாநாஂ காஷ்டாப்ராப்திஃ. யதா பரமாணாபல்பத்வஸ்யாகாஷே பரமமஹத்த்வஸ்ய. ஏவஂ ஜ்ஞாநாதயோபி சித்ததர்மாஸ்தாரதம்யேந பரிதரிஷ்யமாநாஃ க்வசிந்நிரதிஷயதாமாஸாதயந்தி. யத்ர சைதே நிரதிஷயாஃ ஸ ஈஷ்வரஃ. யத்யபி ஸாமாந்யமாத்ரேநுமாநமாத்ரஸ்ய பர்யவஸிதத்வாந்ந விஷேஷாவகதிஃ ஸஂபவதி ததாபி ஷாஸ்த்ராதஸ்ய ஸர்வஜ்ஞத்வாதயோ விஷேஷா அவகந்தவ்யாஃ. தஸ்ய ஸ்வப்ரயோஜநாபாவே கதஂ ப்ரகரிதிபுருஷயோஃ ஸஂயோகவியோகாவாபாதயதீதி நாஷங்கநீயஂ, தஸ்ய காருணிகத்வாத்பூதாநுக்ரஹ ஏவ ப்ரயோஜநம். கல்பப்ரலயமஹாப்ரலயேஷு நிஃஷேஷாந்ஸஂஸாரிண உத்தரிஷ்யாமீதி தஸ்யாத்யவஸாயஃ. யத்யஸ்யேஷ்டஂ தத்தஸ்ய ப்ரயோஜநம்.
ஏவமீஷ்வரஸ்ய ப்ரமாணமபிதாய ப்ரபாவமாஹ —

————–

ஸ ஏஷஃ பூர்வேஷாமபி குருஃ காலேநாநவச்சேதாத்||1.26||

||1.26|| பூர்வே ஹி குரவஃ காலேநாவச்சித்யந்தே. யத்ராவச்சேதார்தேந காலோ நோபாவர்ததே ஸ ஏஷ பூர்வேஷாமபி குருஃ. யதாஸ்ய ஸர்கஸ்யாதௌ ப்ரகர்ஷகத்யா ஸித்தஸ்ததாதிக்ராந்தஸர்காதிஷ்வபி ப்ரத்யேதவ்யஃ.

||1.26|| ஆத்யாநாஂ ஸ்ரடரி஀ணாஂ ப்ரஹ்மாதீநாமபி ஸ குருருபதேஷ்டா. யதஃ ஸ காலேந நாவச்சித்யதே, அநாதித்வாத். தேஷாஂ புநராதிமத்த்வாதஸ்தி காலேநாவச்சேதஃ.
ஏவஂ ப்ரபாவமுக்த்வோபாஸநோபயோகாய வாசகமாஹ —

———–

தஸ்ய வாசகஃ ப்ரணவஃ||1.27||

||1.27|| வாச்ய ஈஷ்வரஃ ப்ரணவஸ்ய. கிமஸ்ய ஸஂகேதகரிதஂ வாச்யவாசகத்வமத ப்ரதீபப்ரகாஷவதவஸ்திதமிதி.
ஸ்திதோஸ்ய வாச்யஸ்ய வாசகேந ஸஹ ஸஂபந்தஃ. ஸஂகேதஸ்த்வீஷ்வரஸ்ய ஸ்திதமேவார்தமபிநயதி. யதாவஸ்திதஃ பிதாபுத்ரயோ ஸஂபந்தஃ ஸஂகேதேநாவத்யோத்யதே, அயமஸ்ய பிதா, அயமஸ்ய புத்ர இதி. ஸர்காந்தரேஷ்வபிவாச்யவாசகஷக்த்யபேக்ஷஸ்ததைவ ஸஂகேதஃ க்ரியதே. ஸஂப்ரதிபத்திநித்யதயா நித்யஃ ஷப்தார்தஸஂபந்த இத்யாகமிநஃ ப்ரதிஜாநதே.
விஜ்ஞாத வாச்யவாசகத்வஸ்ய யோகிநஃ —

||1.27|| இத்தமுக்தஸ்வரூபஸ்யேஷ்வரஸ்ய வாசகோபிதாயகஃ, ப்ரகர்ஷேண நூயதே ஸ்தூயதேநேநேதி நௌதி ஸ்தௌதீதி வா ப்ரணவ ஓஂகாரஃ, தயோஷ்ச வாச்யவாசகபாவலக்ஷணஃ ஸம்பந்தோ நித்யஃ ஸஂகேதேந ப்ரகாஷ்யதே ந து கேநசித்க்ரியதே, யதா
பிதாபுத்ரயோ — ர்வித்யமாந ஏவ ஸஂபந்தோஸ்யாயஂ பிதாஸ்யாயஂ புத்ர இதி கேநசித்ப்ரகாஷ்யதே.
உபாஸநமாஹ —

———–

தஜ்ஜபஸ்ததர்தபாவநம்||1.28||

||1.28|| ப்ரணவஸ்ய ஜபஃ ப்ரணவாபிதேயஸ்ய சேஷ்வரஸ்ய பாவநம். ததஸ்ய யோகிநஃ ப்ரணவஂ ஜபதஃ ப்ரணவார்த ச பாவயதஷ்சித்தமேகாக்ரஂ ஸஂபத்யதே. ததா சோக்தம் —
“ஸ்வாத்யாயாத்யோகமாஸீத யோகாத்ஸ்வாத்யாயமாஸதே.
ஸ்வாத்யாயயோகஸஂபத்த்யா பரமாத்மா ப்ரகாஷதே” இதி||28||
கிஂ சாஸ்ய பவதி —

||1.28|| தஸ்ய ஸார்தத்ரிமாத்ரஸ்ய ப்ரணவஸ்ய ஜபோ யதாவதுச்சாரணஂ தத்வாச்யஸ்ய சேஷ்வரஸ்ய பாவநஂ புநஃ புநஷ்சேதஸி விநிவேஷநமேகாக்ரதாயா உபாயஃ. அதஃ ஸமாதிஸித்தயே யோகிநா ப்ரணவோ ஜப்யஸ்ததர்த ஈஷ்வரஷ்ச பாவநீய இத்யுக்தஂ பவதி.
உபாஸநாயாஃ பலமாஹ —

———–

ததஃ ப்ரத்யக்சேதநாதிகமோப்யந்தராயாபாவஷ்ச||1.29||

||1.29|| யே தாவதந்தராயா வ்யாதிப்ரபரிதயஸ்தே தாவதீஷ்வரப்ரணிதாநாந்ந பவந்தி. ஸ்வரூபதர்ஷநமப்யஸ்ய பவதி. யதைவேஷ்வரஃ புருஷஃ ஷுத்தஃ ப்ரஸந்நஃ கேவலோநுபஸர்கஸ்ததாயமபி புத்தே ப்ரதிஸஂவேதீ புருஷ இத்யேவமதிகச்சதி.
அத கேந்தராயாஃ. யே சித்தஸ்ய விக்ஷேபாஃ. கே புநஸ்தே கியந்தோ வேதி —

||1.29|| தஸ்மாஜ்ஜபாத்ததர்தபாவநாச்ச யோகிநஃ ப்ரத்யக்சேதநாதிகமோ பவதி, விஷய ப்ராதிகூல்யேந ஸ்வாந்தஃகரணாபிமுகமஞ்சதி யா சேதநா தரிக்ஷக்திஃ ஸா ப்ரத்யக்சேதநா தஸ்யா அதிகமோ ஜ்ஞாநஂ பவதி. அந்தராயா வக்ஷ்யமாணாஸ்தேஷாமபாவஃ ஷக்திப்ரதிபந்தோபி பவதி.
அத கேந்தராயா இத்யாஷங்காயாமாஹ —

————–

வ்யாதிஸ்த்யாநஸஂஷயமப்ரமாதாலஸ்யாவிரதிப்ராந்திதர்ஷநாலப்தபூமிகத்வாநவஸ்திதத்வாநி சித்தவிக்ஷேபாஸ்தேந்தராயாஃ||1.30||

||1.30|| நவாந்தராயாஷ்சித்தஸ்ய விக்ஷேபாஃ. ஸஹைதே சித்தவரித்திபிர்பவந்தி. ஏதேஷாமபாவே ந பவந்தி பூர்வோக்தாஷ்சித்தவரித்தயஃ. தத்ர 1 — வ்யாதிர்தாதுரஸகரணவைஷம்யம். 2 — ஸ்த்யாநமகர்மண்யதா சித்தஸ்ய. 3 — ஸஂஷய உபயகோடிஸ்பரிக்விஜ்ஞாநஂ ஸ்யாதிதமேவஂ நைவஂ ஸ்யாதிதி. 4 — ப்ரமாதஃ ஸமாதிஸாதநாநாமபாவநம். 5 — ஆலஸ்யஂ காயஸ்ய சித்தஸ்ய ச குருத்வாதப்ரவரித்திஃ. 6 — அவிரதிஷ்சித்தஸ்ய விஷயஸஂப்ரயோகாத்மா கர்தஃ. 7 — ப்ராந்திதர்ஷநஂ விபர்யயஜ்ஞாநம். 8 — அலப்தபூமிகத்வஂ ஸமாதிபூமேரலாபஃ. 9 — அநவஸ்திதத்வஂ லப்தாயாஂ பூமௌ சித்தஸ்யாப்ரதிஷ்டா. ஸமாதிப்ரதிலம்பே ஹி ஸதி ததவஸ்திதஂ ஸ்யாதிதி. ஏதே சித்தவிக்ஷேபா நவ யோகமலா யோகப்ரதிபக்ஷா யோகாந்தராயா இத்யபிதீயந்தே.

||1.30|| நவைதே ரஜஸ்தமோபலாத்ப்ரவர்தமாநாஷ்சித்தஸ்ய விக்ஷேபா பவந்தி. தைரேகாக்ரதாவிரோதிபிஷ்சித்தஂ விக்ஷிப்யத இத்யர்தஃ. தத்ர 1 — வ்யாதிர்தாதுவைஷம்யநிமித்தோ ஜ்வராதிஃ. 2 — ஸ்த்யாநமகர்மண்யதா சித்தஸ்ய. 3 — உபயகோட்யாலம்பநஂ ஜ்ஞாநஂ ஸஂஷயஃ — யோகஃ ஸாத்யோ ந வேதி. 4 — ப்ரமாதோநநுஷ்டாநஷீலதா ஸமாதிஸாதநேஷ்வௌதாஸீந்யம். 5 — ஆலஸ்யஂ காயசித்தயோர்குருத்வஂ யோகவிஷயே ப்ரவரித்த்யபாவஹேதுஃ. 6 — அவிரதிஷ்சித்தஸ்ய விஷயஸஂப்ரயோகாத்மா கர்தஃ. 7 — ப்ராந்திதர்ஷநஂ ஷுக்திகாயாஂ ரஜதவத்விபர்யயஜ்ஞாநம். 8 — அலப்தபூமிகத்வஂ குதஷ்சிந்நிமித்தாத்ஸமாதிபூமேரலாபோஸஂப்ராப்திஃ. 9 — அநவஸ்திதத்வஂ லப்தாயாமபி ஸமாதிபூமாவ சித்தஸ்ய தத்ராப்ரதிஷ்டா. த ஏதே ஸமாதேரேகாக்ரதாயா யதாயோகஂ ப்ரதிபக்ஷத்வாதந்தராயா இத்யுச்யந்தே.
சித்தவிக்ஷேபகாரகாநந்யாநப்யந்தராயாந்ப்ரதிபாதயிதுமாஹ —

————-

துஃகதௌர்மநஸ்யாங்கமேஜயத்வஷ்வாஸப்ரஷ்வாஸா விக்ஷேபஸஹபுவஃ||1.31||

||1.31|| துஃகமாத்யாத்மிகமாதிபௌதிகமாதிதைவிகஂ ச. யேநாபிஹதாஃ ப்ராணிநஸ்ததுபகாதாய ப்ரயதந்தே தத்துஃகம். தௌர்மநஸ்யமிச்சாவிகாதாச்சேதஸஃ க்ஷோபஃ. யதங்காந்யேஜயதி கம்பயதி ததங்கமேஜயத்வம். ப்ராணோ யத்பாஹ்யஂ வாயுமாசாமதி ஸ ஷ்வாஸஃ. யத்கௌஷ்ட்யஂ வாயு நிஃஸாரயதி ஸ ப்ரஷ்வாஸஃ. ஏதே விக்ஷேபஸஹபுவோ விக்ஷிப்தசித்தஸ்யைதே பவந்தி. ஸமாஹிதசித்தஸ்யைதே ந பவந்தி.
அதைதே விக்ஷேபாஃ ஸமாதிப்ரதிபக்ஷாஸ்தாப்யாமேவாப்யாஸவைராக்யாப்யாஂ நிரோத்தவ்யாஃ. தத்ராப்யாஸஸ்ய விஷயமுபஸஂஹரந்நிதமாஹ —

||1.31|| குதஷ்சிந்நிபித்தாதுத்பந்நேஷு விக்ஷேபேஷு ஏதே துஃகாதயஃ ப்ரவர்தந்தே. தத்ர துஃகஂ சித்தஸ்ய ராஜஸஃ பரிணாமோ பாதநாலக்ஷணஃ. யத்பாதாத்ப்ராணிநஸ்ததபகாதாய ப்ரவர்தந்தே. தௌர்மநஸ்யஂ பாஹ்யாப்யந்தரைஃ காரணைர்மநஸோதௌஸ்த்யம். அங்கமேஜயத்வோ ஸர்வாங்கீணோ வேபதுராஸநமநஃ ஸ்தைர்யஸ்ய பாதகஃ. ப்ராணோ யத்பாஹ்யஂ வாயுமாசாமதி ஸ ஷ்வாஸஃ. யத்கௌஷ்ட்யஂ வாயுஂ நிஃஷ்வஸிதி ஸஃ ப்ரஷ்வாஸஃ. த ஏதே விக்ஷேபைஃ, ஸஹ ப்ரவர்தமாநா யதோதிதாப்யாஸவைராக்யாதாப்யாஂ நிரோத்தவ்யா இத்யேஷாமுபதேஷஃ.
ஸோபத்ரவவிக்ஷேபப்ரதிஷேதார்தமுபாயாந்தரமாஹ —

————-

தத்ப்ரதிஷேதார்தமேகதத்த்வாப்யாஸஃ||1.32||

||1.32|| விக்ஷேபப்ரதிஷேதார்தமேகதத்த்வாலம்பநஂ சித்தமப்யஸேத். யஸ்ய து ப்ரத்யர்தநியதஂ ப்ரத்யயமாத்ரஂ க்ஷணிகஂ ச சித்தஂ தஸ்ய ஸர்வமேவ சித்தமேகாக்ரஂ நாஸ்த்யேவ விக்ஷிப்தம். யதி புநரிதஂ ஸர்வதஃ ப்ரத்யாஹரித்யைகஸ்மிந்நர்தே ஸமாதீயதே ஸதா பவத்யேகாக்ரமித்யதோ ந ப்ரத்யர்தநியதம்.
யோபி ஸதரிஷப்ரத்யயப்ரவாஹேண சித்தமேகாக்ரஂ மந்யதே தஸ்யைகாக்ரதா யதி ப்ரவாஹசித்தஸ்ய தர்மஸ்ததைகஂ நாஸ்தி ப்ரவாஹசித்தஂ க்ஷணிகத்வாத். அத ப்ரவாஹாஂஷஸ்யைவ ப்ரத்யயஸ்ய தர்மஃ, ஸ ஸர்வஃ ஸதரிஷப்ரத்யயப்ரவாஹீ வா விஸதரிஷப்ரத்யயப்ரவாஹீ வா ப்ரத்யர்தநியதத்த்வாதேகாக்ர ஏவேதி விக்ஷிப்தசித்தாநுபபத்திஃ தஸ்மாதேகமநேகார்தமவஸ்திதஂ சித்தமிதி.
யதி ச சித்தேநைகேநாந்விதாஃ ஸ்வபாவபிந்நாஃ ப்ரத்யயா ஜாயேரந்நத கதமந்யப்ரத்யயதரிஷ்டஸ்யாந்யஃ ஸ்மர்தா பவேத். அந்யப்ரத்யயோபசித்தஸ்ய ச கர்மாஷயஸ்யாந்யஃ ப்ரத்யய உபபோக்தா பவேத். கதஂசித்ஸமாதீயமாநமப்யேதத்கோமயபாயஸீயந்யாயமாக்ஷிபதி.
கிஂ ச ஸ்வாத்மாநுபவாபஹ்நவஷ்சித்தஸ்யாந்யத்வே ப்ராப்நோதி. கதஂ, யதஹமத்ராக்ஷஂ தத்ஸ்பரிஷாமி யச்சாஸ்ப்ராக்ஷஂ தத்பஷ்யாமீத்யஹமிதி ப்ரத்யயஃ ஸர்வஸ்ய ப்ரத்யயஸ்ய பேதே ஸதி ப்ரத்யயிந்யபேதேநோபஸ்திதஃ. ஏகப்ரத்யயவிஷயோயமபேதாத்மாஹமிதி ப்ரத்யயஃ. கதமத்யந்தபிந்நேஷு சித்தேஷு வர்தமாநஃ ஸாமாந்யமேகஂ ப்ரத்யயிநமாஷ்ரயேத் ஸ்வாநுபவக்ராஹ்யஷ்சாயமபேதாத்மாஹமிதி ப்ரத்யயஃ. ந ச ப்ரத்யக்ஷஸ்ய மாஹாத்ம்யஂ ப்ரமாணாந்தரேணாபிபூயதே. ப்ரமாணாந்தரஂ ச ப்ரத்யக்ஷபலேநைவ வ்யவஹாரஂ லபதே. தஸ்மாதேகமநேகார்தமவஸ்திதஂ ச சித்தம்.
யச்சித்தஸ்யாவஸ்திதஸ்யேதஂ ஷாஸ்த்ரேண பரிகர்ம நிர்திஷ்யதே தத்கதம் —

||1.32|| தேஷாஂ விக்ஷேபாணாஂ ப்ரதிஷேதார்தமேகஸ்மிந்கஸ்மிஂஷ்சிதபிமதே தத்த்வேப்யாஸஷ்சேதஸஃ புநஃ புநர்நிவேஷநஂ கார்யஃ. மத்பலாத் ப்ரத்யுதிதாயாமேகாக்ரதாயாஂ விக்ஷேபாஃ ப்ரஷமமுபாயந்தி.
இதாநீஂ சித்தஸஂஸ்காராபாதகபரிகர்மகதநமுபாயாந்தரமாஹ —

—————-

மைத்ரீகருணாமுதிதோபேக்ஷாணாஂ ஸுகதுஃகபுண்யாபுண்யவிஷயாணாஂ பாவநாதஷ்சித்தப்ரஸாதநம்||1.33||

||1.33|| தத்ர ஸர்வப்ராணிஷு ஸுகஸஂபோகாபந்நேஷு மைத்ரீஂ பாவயேத். துஃகிதேஷு கருணாம். புண்யாத்மகேஷு முதிதாம். அபுண்யஷீலேஷூபேக்ஷாம். ஏவமஸ்ய பாவயதஃ ஷுக்லோ தர்ம உபஜாயதே. ததஷ்ச சித்தஂ ப்ரஸீததி. ப்ரஸந்நமேகாக்ரஂ ஸ்திதிபதஂ லபதே.

||1.33|| மைத்ரீ ஸௌஹார்தம். கருணா கரிபா. முதிதா ஹர்ஷஃ. உபேக்ஷௌதாஸீந்யம். ஏதா யதாக்ரமஂ ஸுகிதேஷு துஃகிதேஷு புண்யவத்ஸு அபுண்யவத்ஸு ச விபாவயேத். ததா ஹி — ஸுகிதேஷு ஸாது ஏஷாஂ ஸுகித்வமிதி மைத்ரீஂ குர்யாந்ந து ஈர்ஷ்யாம். துஃகிதேஷு கதஂ நு நாமைஷாஂ துஃகநிவரித்திஃ ஸ்யாதிதி கரிபாமேவ குர்யாந்ந தாடஸ்த்யம். புண்யவத்ஸு புண்யாநுமோதநேந ஹர்ஷமேவ குர்யாந்ந து கிமேதே புண்யவந்த இதி வித்வேஷம். அபுண்யவத்ஸு சௌதாஸீந்யமேவ பாவயேந்நாநுமோதநஂ ந வா த்வேஷம். ஸூத்ரே ஸுகதுஃகாதிஷப்தைஸ்தத்வந்தஃ ப்ரதிபாதிதாஃ. ததேவஂ மைத்ர்யாதிபரிகர்மணா சித்தே ப்ரஸீததி ஸுகேந ஸமாதேராவிர்பாவோ பவதி. பரிகர்ம சைதத்பாஹ்யஂ கர்ம. யதா கணிதே மிஷ்ரகாதிவ்யவஹாரோ கணிதநிஷ்பத்தயே ஸஂகலிதாதிகர்மோபகாரகத்வேந
ப்ரதாநகர்மநிஷ்பத்தயே பவதி ஏவஂ த்வேஷராகாதிப்ரதிபக்ஷபூதமைத்ர்யாதிபாவநயா ஸமுத்பாதிதப்ரஸாதஂ சித்தஂ ஸஂப்ரஜ்ஞாதாதிஸமாதியோக்யஂ ஸஂபத்யதே. ராகத்வேஷாவேவ முக்யதயா விக்ஷேபமுத்பாதயதஃ. தௌ சேத்ஸமூலமுந்மூலிதௌ ஸ்யாதாஂ ததா ப்ரஸந்நத்வாந்மநஸோ பவத்யேகாக்ரதா.
உபாயாந்தரமாஹ —

———-

ப்ரச்சர்தநவிதாரணாப்யாஂ வா ப்ராணஸ்ய||1.34||

||1.34|| கௌஷ்டயஸ்ய வாயோர்நாஸிகாபுடாப்யாஂ ப்ரயத்நவிஷேஷாத்வமநஂ ப்ரச்சர்தந, விதாரணஂ ப்ராணாயாமஸ்தாப்யாஂ வா மநஸஃ ஸ்திதிஂ ஸஂபாதயேத்.

||1.34|| ப்ரச்சர்தநஂ கௌஷ்ட்யஸ்ய வாயோஃ ப்ரயத்நவிஷேஷாந்மாத்ராப்ரமாணேந பஹிர்நிஃஸாரணம். விதாரணஂ மாத்ராப்ரமாணேநைவ ப்ராணஸ்ய வாயோர்பஹிர்கதிவிச்சேதஃ. ஸ ச த்வாப்யாஂ ப்ரகாராப்யாஂ பாஹ்யஸ்யாப்யந்தராபூரணேந பூரிதஸ்ய வா தத்ரைவ நிரோதேந. ததேவஂ ரேசகபூரககும்பகபேதேந த்ரிவிதஃ ப்ராணாயாமஷ்சித்தஸ்ய ஸ்திதிமேகாக்ரதயா நிபத்நாதி, ஸர்வாஸாமிந்த்ரியவரித்திநாஂ ப்ராணவரித்திபூர்வகத்த்வாத். மநஃ ப்ராணயோஷ்ச ஸ்வவ்யாபாரே பரஸ்பரமேகயோகக்ஷேமத்வாத்க்ஷீயமாணஃ ப்ராணஃ ஸமஸ்தேந்த்ரியவரித்திநிரோதத்வாரேண சித்தஸ்யைகாக்ரதாயாஂ ப்ரபவதி. ஸமஸ்ததோஷக்ஷயகாரித்வஂ சாஸ்யாகமே ஷ்ரூயதே. தோஷகரிதாஷ்ச ஸர்வா விக்ஷேபவரித்தயஃ. அதோ தோஷநிர்ஹரணத்வாரேணாப்யஸ்யைகாக்ரதாயாஂ ஸாமர்த்யம்.
இதாநீமுபாயாந்தரப்ரதர்ஷநோபக்ஷேபேண ஸஂப்ரஜ்ஞாதஸ்ய ஸமாதேஃ பூர்வாங்கஂ கதயதி —

————–

விஷயவதீ வா ப்ரவரித்திருத்பந்நா மநஸஃ ஸ்திதிநிபந்தநீ||1.35||

||1.35|| நாஸிகாக்ரே தாரயதோஸ்ய யா திவ்யகந்தஸஂவித்ஸா கந்தப்ரவரித்திஃ. ஜிஹ்வாக்ரே ரஸஸஂவித். தாலுநி ரூபஸஂவித். ஜிஹ்வாமத்யே ஸ்பர்ஷஸஂவித். ஜிஹ்வாமூலே ஷப்தஸஂவிதித்யேதா வரித்தய உத்பந்நாஷ்சித்தஂ ஸ்திதௌ நிபத்நந்தி, ஸஂஷயஂ விதமந்தி, ஸமாதிப்ரஜ்ஞாயாஂ ச த்வாரீ பவந்தீதி. ஏதேந சந்த்ராதித்யக்ரஹமணிப்ரதீபரஷ்ம்யாதிஷு ப்ரவரித்திரூத்பந்நா விஷயத்யேவ வேதிதவ்யா. யத்யபி ஹி தத்தச்சாஸ்த்ராநுமாநாசார்யோபதேஷைககதமர்ததத்த்வஂ ஸத்பூதமேவ பவதி, ஏதேஷாஂ யதாபூதார்தப்ரதிபாதநஸாமர்த்யாத், ததாபி யாவதேகதேஷோபி கஷ்சிந்ந ஸ்வகரணஸஂவேத்யோ பவதி தாவத்ஸர்வஂ பரோக்ஷமிவாபவர்காதிஷு ஸூக்ஷ்மேஷ்வர்தேஷு ந தரிடாஂ புத்திமுத்பாதயதி. தஸ்மாச்சாஸ்த்ராநுமாநாசார்யோபதேஷோபோத்பலநார்தமேவாவஷ்யஂ கஷ்சிதர்தவிஷேஷஃ ப்ரத்யக்ஷீகர்தவ்யஃ. தத்ர ததுபதிஷ்டார்தைகதேஷப்ரத்யக்ஷத்வே ஸதி ஸர்வஂ ஸூக்ஷ்மவிஷயமபி ஆபவர்காச்ச்ரத்தீயதே. ஏததர்தமேவேதஂ சித்தபரிகம நிர்திஷ்யதே. அநியதாஸு வரித்திஷு தத்விஷயாயாஂ வஷீகாரஸஂஜ்ஞாயாமுபஜாதாயாஂ ஸமர்த ஸ்யாத்தஸ்ய தஸ்யார்தஸ்ய ப்ரத்யக்ஷீகரணாயேதி. ததா ச ஸதி ஷ்ரத்தாவீர்யஸ்மரிதிஸமாதயோஸ்யாப்ரதிபந்தேந பவிஷ்யந்தீதி.

||1.35|| விஷயா கந்தரஸரூபஸ்பர்ஷஷப்தாஸ்தே வித்யந்தே பலத்வேந யஸ்யாஃ ஸா விஷயவதீ ப்ரவரித்திர்மநஸஃ ஸ்தைர்யஂ கரோதி. ததா ஹி நாஸாக்ரே சித்தஂ தாரயதோ திவ்யகந்தஸஂவிதுபஜாயதே. தாதரிஷ்யேவ ஜிஹ்வாக்ரே ரஸஸஂவித். தால்வக்ரே ரூபஸஂவித். ஜிஹ்வாமத்யே ஸ்பர்ஷஸஂவித். ஜிஹ்வாமூலே ஷப்தஸஂவித். ததேவ தத்ததிந்த்ரியத்வாரேண தஸ்மிஂஸ்தஸ்மிந்திவ்யவிஷயே ஜாயமாநா ஸஂவிச்சித்தஸ்யைகாக்ரதாயா ஹேதுர்பவதி. அஸ்தி யோகஸ்ய பலமிதி யோகிநஃ ஸமாஷ்வாஸோத்பாதநாத்.
ஏவஂவிதமேவோபாயாந்தரமாஹ —

—————-

விஷோகா வா ஜ்யோதிஷ்மதி||1.36||

||1.36|| ப்ரவரித்திருத்பந்நா மநஸஃ ஸ்திதிநிபந்தநீத்யநுவர்ததே. ஹரிதயபுண்டரீகே தாரயதோ யா புத்திஸஂவித், புத்திஸத்த்வஂ ஹி பாஸ்வரமாகாஷகல்பஂ, தத்ர ஸ்திதிவைஷாரத்யாத்ப்ரவரித்திஃ “ஸூர்யேந்துக்ரஹமணிப்ரபாரூபாகாரேண விகல்பதே”. ததாஸ்மிதாயாஂ ஸமாபந்நஂ சித்தஂ நிஸ்தரங்கமஹோததிகல்பஂ ஷாந்தமநந்தமஸ்மிதாமாத்ரஂ பவதி. யத்ரேதமுக்தம் — “தமணுணமாத்ரமாத்மாநமநுவித்யாஸ்மீத்யேவஂ தாவத்ஸஂப்ரஜாநீதே” இதி. ஏஷா த்வயீ விஷோகா விஷயவதீ, அஸ்மிதாமாத்ரா ச ப்ரவரித்திஜ்யோதிஷ்மதீத்யுச்யதே. யயா யோகிநஷ்சித்தஂ ஸ்திதிபதஂ லபத இதி.

||1.36|| ப்ரவரித்திருத்பந்நா சித்தஸ்ய ஸ்திதிநிபந்திநீதி வாக்ய ஷேஷஃ. ஜ்யோதிஃ ஷப்தேந ஸாத்த்விகஃ ப்ரகாஷ உச்யதே. ஸ ப்ரஷஸ்தோ பூயாநதிஷயவாஂஷ்ச வித்யதே யஸ்யாஂ ஸா ஜ்யோதிஷ்மதி ப்ரவரித்திஃ. விஷோகா விகதஃ ஸுகமயத்வாப்யாஸவஷாச்சோகோ ரஜஃ பரிணாமோ யஸ்யாஃ ஸா விஷோகா சேதஸஃ ஸ்திதிநிபந்திநீ. அயமர்தஃ — ஹரித்பத்மஸஂபுடமத்யே ப்ரஷாந்தகல்லோலக்ஷீரோததிப்ரக்யஂ சித்தஸத்த்வஂ பாவயதஃ ப்ரஜ்ஞாலோகாத்ஸர்வவரித்திபரிக்ஷயே சேதஸஃ ஸ்தைர்யமுத்பத்யதே.
உபாயாந்தரப்ரதர்ஷநத்வாரேண ஸஂப்ரஜ்ஞாதஸமாதேர்விஷயஂ தர்ஷயதி —

—————–

வீதராகவிஷயஂ வா சித்தம்||1.37|

||1.37|| வீதராகசித்தாலம்பநோபரக்தஂ வா யோகிநஷ்சித்தஂ ஸ்திதிபதஂ லபத இதி.

||1.37|| மநஸஃ ஸ்திதிநிபந்தநஂ பவதீதி ஷேஷஃ. வீதராகஃ பரித்யக்தவிஷயாபிலாஷஸ்தஸ்ய யச்சித்தஂ பரிஹரிதக்லேஷஂ ததாலம்பநீகரிதஂ சேதஸஃ ஸ்திதிஹேதுர்பவதி.

————–

ஸ்வப்நநித்ராஜ்ஞாநாலம்பநஂ வா||1.38||

||1.38|| ஸ்வப்நஜ்ஞாநாலம்பநஂ வா நித்ராஜ்ஞாநாலம்பநஂ வா ததாகாரஂ யோகிநஷ்சித்தஂ ஸ்திதிபதஂ லபத இதி.

||1.38|| ப்ரத்யஸ்தமிதபாஹ்யேந்த்ரியவரித்தேர்மநோத்மாத்ரேணைவ யத்ர போக்தரித்வமாத்மநஃ ஸ ஸ்வப்நஃ. நித்ரா பூர்வோக்தலக்ஷணா. ததாலம்பநஂ ஸ்வப்நாலம்பநஂ நித்ராலம்பநஂ வா ஜ்ஞாநமாலம்ப்யமாநஂ சேதஸஃ ஸ்திதிஂ கரோதி.
நாநாருசித்வாத்ப்ராணிநாஂ யஸ்மிந்கஸ்மிஂஷ்சித்வஸ்துநி யோகிநஃ ஷ்ரத்தா பவதி தஸ்ய த்யாநேநாபீஷ்டஸித்திரிதி ப்ரதிபாதயிதுமாஹ —

——————

யதாபிமதத்யாநாத்வா||1.39||

||1.39|| யதேவாபிமதஂ ததேவ த்யாயேத். தத்ர லப்தஸ்திதிகமந்யத்ராபி ஸ்திதிபதஂ லபத இதி.

||1.39|| யதாபிமதவஸ்துநி பாஹ்யே சந்த்ராதாவாப்யந்தரே நாடீசக்ராதௌ வா பாவ்யமாநே சேதஃ ஸ்திரீபவதி.
ஏவமுபாயாந்ப்ரதர்ஷ்ய பலதர்ஷநாயாஹ —

————-

பரமாணுபரமமஹத்த்வாந்தோஸ்ய வஷீகாரஃ||1.40||

||1.40|| ஸூக்ஷ்மே நிவிஷமாநஸ்ய பரமாண்வந்தஂ ஸ்திதிபதஂ லபத இதி. ஸ்தூலே நிவிஷமாநஸ்ய பரமமஹத்த்வாந்தஂ ஸ்திதிபதஂ சித்தஸ்ய. ஏவஂ தாமுபயீஂ கோடிமநுதாவதோ யோஸ்யாப்ரதீகாதஃ ஸ பரோ வஷீகாரஃ. தத்வஷீகாராத்பரிபூர்ணஂ யோகிநஷ்சித்தஂ ந புநரப்யாஸகரிதஂ பரிகமாபேக்ஷத இதி.
அத லப்தஸ்திதிகஸ்ய சேதஸஃ கிஂஸ்வரூபா கிஂவிஷயா வா ஸமாபத்திரிதி, ததுச்யதே —

||1.40|| ஏபிருபாயைஷ்சித்தஸ்ய ஸ்தைர்ய பாவயதோ யோகிநஃ ஸூக்ஷ்மவிஷயபாவநாத்வாரேண பரமாண்வந்தோ வஷீகாரோப்ரதிகாதரூபோ ஜாயதே, ந க்வசித்தபரமாணுபர்யந்தே ஸூக்ஷ்மே விஷயேஸ்ய மநஃ ப்ரதிஹந்யத இத்யர்தஃ. ஏவஂ ஸ்தூலமாகாஷாதிபரமமஹத்பர்யந்தஂ பாவயதோ ந க்வசிச்சேதஸஃ ப்ரதிகாத உத்பத்யதே ஸர்வத்ர ஸ்வாதந்த்ர்யஂ பவதீத்யர்தஃ.
ஏவமேபிருபாயைஃ ஸஂஸ்கரிதஸ்ய சேதஸஃ கீதரிக்ரூபஂ பவதீத்யாஹ —

————–

க்ஷீணவரித்தேரபிஜாதஸ்யேவ மணேர்க்ரஹீதரிக்ரஹணக்ராஹ்யேஷு தத்ஸ்தததஞ்ஜநதா ஸமாபத்திஃ||1.41||

||1.41|| க்ஷீணவரித்தேரிதி ப்ரத்யஸ்தமிதப்ரத்யயஸ்யேத்யர்தஃ. அபிஜாதஸ்யேவ மணேரிதி தரிஷ்டாந்தோபாதாநம். யதா ஸ்படிக உபாஷ்ரயபேதாத்தத்தத்ரபோபரக்த உபாஷ்ரயரூபாகாரேண நிர்பாஸதே ததா க்ராஹ்யலம்பநோபரக்தஂ சித்தஂ க்ராஹ்யஸமாபந்நஂ க்ராஹ்யஸ்வரூபாகாரேண நிர்பாஸதே. ததா பூதஸூக்ஷ்மோபரக்தஂ பூதஸூக்ஷ்மஸமாபந்நஂ பூதஸூக்ஷ்மஸ்வரூபாபாஸஂ பவதி. ததா ஸ்தூலாலம்பநோபரக்தஂ ஸ்தூலரூபஸமாபந்நஂ ஸ்தூலரூபாபாஸஂ பவதி. ததா விஷ்வபேதோபரக்தஂ விஷ்வபேதஸமாபந்நஂ விஷ்வரூபாபாஸஂ பவதி.
ததா க்ரஹணேஷ்வபீந்த்ரியேஷு த்ரஷ்டவ்யம். க்ரஹணாலம்பநோபரக்தஂ க்ரஹணஸமாபந்நஂ க்ரஹணஸ்வரூபாகாரேண நிர்பாஸதே. ததா க்ரஹீதரிபுருஷாலம்பநோபரக்தஂ க்ரஹீதரிபுருஷஸமாபந்நஂ க்ரஹீதரிபுருஷஸ்வரூபாகாரேண நிர்பாஸதே. ததா முக்தபுருஷாலம்பநோபரக்தஂ முக்தபுருஷஸமாபந்நஂ முக்தபுருஷஸ்வரூபாகாரேண நிர்பாஸதே. ததேவமபிஜாதமணிகல்பஸ்ய சேதஸோ க்ரஹீதரிக்ரஹணக்ராஹ்யேஷு புருஷேந்த்ரியபூதேஷு யா தத்ஸ்தததஞ்ஜநதா தேஷு ஸ்திதஸ்ய ததாகாராபத்திஃ ஸா ஸமாபத்திரித்யுச்யதே.

||1.41|| க்ஷீணா வரித்தயோ யஸ்ய தத்க்ஷீணவரித்தி தஸ்ய க்ரஹீதரிக்ரஹணக்ராஹ்யேஷு ஆத்மேந்த்ரியவிஷயேஷு தத்ஸ்தததஞ்ஜநதா ஸமாபத்திர்பவதி. தத்ஸ்தத்வஂ தத்ரைகாக்ரதா, ததஞ்ஜநதா தந்மயத்வஂ, க்ஷீணபூதே சித்தே விஷயஸ்ய பாவ்யமாநஸ்யைவோத்கர்ஷஃ, ததாவிதா ஸமாபத்திஃ, தத்ரூபஃ பரிணாமோ பவதீத்யர்தஃ. தரிஷ்டாந்தமாஹ — அபிஜாதஸ்யேவ மணேர்யதாபிஜாதஸ்ய நிர்மலஸ்ய ஸ்படிகமணேஸ்தத்ததுபாதிவஷாத்தத்தத்ரூபாபத்திரேவஂ நிர்மலஸ்ய சித்தஸ்ய தத்தத்பாவநீயவஸ்தூபராகாத்தத்தத்ரூபாபத்தி. யத்யபி க்ரஹீதரிக்ரஹணக்ராஹ்யேஷு இத்யுக்தஂ ததாபி பூமிகாக்ரமவஷாத்க்ராஹ்யக்ரஹணக்ரஹீதரிஷு இதி போத்யம். யதஃ ப்ரதமஂ க்ராஹ்யநிஷ்ட ஏவ ஸமாதிஸ்ததோ க்ரஹணநிஷ்டஸ்ததோஸ்மிதாமாத்ரரூபோ க்ரஹீதரிநிஷ்ட, கேவலஸ்ய புருஷஸ்ய க்ரஹீதுர்பாவ்யத்வாஸஂபவாத். ததஷ்ச ஸ்தூலஸூக்ஷ்மக்ராஹ்யோபரக்தஂ சித்தஂ தத்ர ஸமாபந்நஂ பவதி. ஏவஂ க்ரஹணே க்ரஹீதரி ச ஸமாபந்நஂ தத்ரூபபரிணாமத்வஂ போத்தவ்யம்.
இதாநீமுக்தாயா ஏவ ஸமாபத்தேஷ்சாதுர்வித்யமாஹ —

——————-

தத்ர ஷப்தார்தஜ்ஞாநவிகல்பைஃ ஸஂகீர்ணா ஸவிதர்கா ஸமாபத்திஃ||1.42||

||1.42|| தத்யதா கௌரிதிஷப்தோ கௌரித்யர்தோ கௌரிதி ஜ்ஞாநமித்யவிபாகேந விபக்தாநாமபி க்ரஹணஂ தரிஷ்டம். விபஜ்யமாநாஷ்சாந்யே ஷப்ததர்மா அந்யேர்ததர்மா அந்யே ஜ்ஞாநதர்மா இத்யேதேஷாஂ விபக்தஃ பந்தாஃ. தத்ர ஸமாபந்நஸ்ய யோகிநோ யோ கவாத்யர்த ஸமாதிப்ரஜ்ஞாயாஂ ஸமாரூடஃ ஸ சேச்சப்தார்தஜ்ஞாநவிகல்பாநுவித்த உபாவர்ததே ஸா ஸஂகீர்ணா ஸமாபத்திஃ ஸவிதர்கேத்யுச்யதே.
யதா புநஃ ஷப்தஸஂகேதஸ்மரிதிபரிஷுத்தௌ ஷ்ருதாநுமாநஜ்ஞாந விகல்பஷூந்யாயாஂ ஸமாதிப்ரஜ்ஞாயாஂ ஸ்வரூபமாத்ரேணாவஸ்திதோர்தஸ்தத்ஸ்வரூபாகாரமாத்ரதயைவாவச்சித்யதே. ஸா ச நிர்விதர்கா ஸமாபத்தி. தத்பரஂ ப்ரத்யக்ஷம். தச்ச ஷ்ருதாநுமாநயோர்பீஜம். ததஃ ஷ்ருதாநுமாநே ப்ரபவதஃ. ந ச ஷ்ருதாநுமாநஜ்ஞாநஸஹபூதஂ தத்தர்ஷநம். தஸ்மாதஸஂகீர்ணஂ ப்ரமாணாந்தரேண யோகிநோ நிர்விதர்கஸமாதிஜஂ தர்ஷநமிதி.
நிர்விதர்காயாஃ ஸமாபத்தேரஸ்யாஃ ஸூத்ரேண லக்ஷணஂ த்யோத்யதே —

||1.42|| ஷ்ரோத்ரேந்த்ரியக்ராஹ்யஃ ஸ்போடரூபோ வா ஷப்தஃ. அர்தோ ஜாத்யாதிஃ. ஜ்ஞாநஂ ஸத்த்வப்ரதாநா புத்திவரித்திஃ. விகல்ப உக்தலக்ஷணஃ. தைஃ ஸஂகீர்ணா யஸ்யாமேதே ஷப்தாதயஃ பரஸ்பராத்யாஸேந ப்ரதிபாஸந்தே கௌரிதி ஷப்தோ கௌரித்யர்தோ கௌரிதி ஜ்ஞாநமித்யநேநாகாரேண ஸா ஸவிதர்கா ஸமாபத்திருச்யதே.
உக்தலக்ஷணவிபரீதாஂ நிர்விதர்காமாஹ —

—————–

ஸ்மரிதிபரிஷுத்தௌ ஸ்வரூபஷூந்யேவார்தமாத்ரநிர்பாஸா நிர்விதர்கா||1.43||

||1.43|| யா ஷப்தஸஂகேதஷ்ருதாநுமாநஜ்ஞாநவிகல்பஸ்மரிதிபரிஷுத்தௌ க்ராஹ்யஸ்வரூபோபரக்தா ப்ரஜ்ஞா ஸ்வமிவ ப்ரஜ்ஞாஸ்வரூபஂ க்ரஹணாத்மகஂ த்யக்த்வா பதார்தமாத்ரஸ்வரூபா க்ராஹ்யஸ்வரூபாபந்நேவ பவதி ஸா நிர்விதர்கா ஸமாபத்திஃ.
ததா ச வ்யாக்யாதம் — தஸ்யா ஏகபுத்த்யுபக்ரமோ ஹ்யர்தாத்மாணுப்ரசயவிஷேஷாத்மா கவாதிர்கடாதிர்வா லோகஃ.
ஸ ச ஸஂஸ்தாநவிஷேஷோ பூதஸூக்ஷ்மாணாஂ ஸாதாரணோ தர்ம ஆத்மபூதஃ பலேந வ்யக்தேநாநுமிதஃ ஸ்வவ்யஞ்ஜகாஞ்ஜநஃ ப்ராதுர்பவதி. தர்மாந்தரஸ்ய கபாலாதேருதயே ச திரோ பவதி. ஸ ஏஷ தர்மோவயவீத்யுச்யதே. யோஸாவேகஷ்ச மஹாஂஷ்சாரணீயாஂஷ்ச ஸ்பர்ஷவாஂஷ்ச க்ரியாதர்மகஷ்சாநித்யஷ்ச தேநாவயவிநா வ்யவஹாராஃ க்ரியந்தே.
யஸ்ய புநரவஸ்துகஃ ஸ ப்ரசயவிஷேஷஃ ஸூக்ஷ்மஂ ச காரணமநுபலப்யமவிகல்பஸ்ய தஸ்யாவயவ்யபாவாததத்ரூபப்ரதிஷ்டஂ மித்யாஜ்ஞாநமிதி ப்ராயேண ஸர்வமேவ ப்ராப்தஂ மித்யாஜ்ஞாநமிதி.
ததா ச ஸம்யக்ஜ்ஞாநமபி கிஂ ஸ்யாத்விஷயாபாவாத். யத்யதுபலப்யதே தத்ததவயவித்வேநாம்நாதம். தஸ்மாதஸ்த்யவயவீ யோ மஹத்த்வாதிவ்யவஹாராபந்நஃ ஸமாபதேர்நிர்விதர்காயா விஷயீ பவதி.

||1.43|| ஷப்தார்தஸ்மரிதிப்ரவிலயே ஸதி ப்ரத்யுதிதஸ்பஷ்டக்ராஹ்யாகாரப்ரதிபாஸிதயா ந்யக்பூதஜ்ஞாநாஂஷத்வேந ஸ்வரூபஷூந்யேவ நிர்விதர்கா ஸமாபத்திஃ.
பேதாந்தரஂ ப்ரதிபாதயிதுமாஹ —

———————

ஏதயைவ ஸவிசாரா நிர்விசாரா ச ஸூக்ஷ்மவிஷயா வ்யாக்யாதா||1.44||

||1.44|| தத்ர பூதஸூக்ஷ்மேஷ்வபிவ்யக்ததர்மகேஷு தேஷகாலநிமித்தாநுபவாவச்சிந்நேஷு யா ஸமாபத்திஃ ஸா ஸவிசாரேத்யுச்யதே. தத்ராப்யேகபுத்திநிக்ராஹ்யமேவோதிததர்மவிஷிஷ்டஂ பூதஸூக்ஷ்மமாலம்பநீபூதஂ ஸமாதிப்ரஜ்ஞாயாமுபதிஷ்டதே.
யா புநஃ ஸர்வதா ஸர்வதஃ ஷாந்தோதிதாவ்யபதேஷ்யதர்மாவநச்சிந்நேஷு ஸர்வதர்மாநுபாதிஷு ஸர்வதர்மாத்மகேஷு ஸமாபத்திஃ ஸா நிர்விசாரேத்யுச்யதே. ஏவஂ ஸ்வரூபஂ ஹி தத்பூதஸூக்ஷ்மமேதேநைவ ஸ்வரூபேணாலம்பநீபூதமேவ ஸமாதிப்ரஜ்ஞாஸ்வரூபமுபரஞ்ஜயதி.
ப்ரஜ்ஞா ச ஸ்வரூபஷூந்யேவார்தமாத்ரா யதா பவதி ததா நிர்விசாரேத்யுச்யதே. தத்ர மஹத்வஸ்துவிஷயா ஸவிதர்கா நிர்விதர்கா ச, ஸூக்ஷ்மவஸ்துவிஷயா ஸவிசாரா நிர்விசாரா ச. ஏவமுபயோரேதயைவ நிவிதர்கயா விகல்பஹாநிர்வ்யாக்யாதேதி.

||1.44|| ஏதயைவ ஸவிதர்கயா நிர்விதர்கயா ச ஸமாபத்த்யா ஸவிசாரா நிர்விசாரா ச வ்யாக்யாதா. கீதரிஷீ, ஸூக்ஷ்மவிஷயா ஸூக்ஷ்மஸ்தந்மாத்ரேந்த்ரியாதிர்விஷயோ யஸ்யாஃ ஸா ததோக்தா. ஏதேந பூர்வஸ்யாஃ ஸ்தூலவிஷயத்வஂ ப்ரதிபாதிதஂ பவதி. ஸா ஹி மஹாபூதேந்த்ரியாலம்பநா. ஷப்தார்தவிஷயத்வேந ஷப்தார்தவிகல்பஸஹிதத்வேந தேஷகாலதர்மாத்யவச்சிந்நஃ ஸூக்ஷ்மோர்தஃ ப்ரதிபாதி யஸ்யாஂ ஸா ஸவிசாரா. தேஷகாலதர்மாதிரஹிதோ தர்மிமாத்ரதயா ஸூக்ஷ்மோர்தஸ்தந்மாத்ரேந்த்ரியரூபஃ ப்ரதிபாதி யஸ்யாஂ ஸா நிர்விசாரா.
அஸ்யா ஏவ ஸூக்ஷ்மவிஷயாயாஃ கிஂபர்யந்தஃ ஸூக்ஷ்மவிஷய இத்யாஹ —

————–

ஸூக்ஷ்மவிஷயத்த்வஂ சாலிங்கபர்யவஸாநம்||1.45||

||1.45|| பார்திவஸ்யாணோர்கந்ததந்மாத்ரஂ ஸூக்ஷ்மோ விஷயஃ. ஆப்யஸ்ய ரஸதந்மாத்ரம். தைஜஸஸ்ய ரூபதந்மாத்ரம். வாயவீயஸ்ய ஸ்பர்ஷதந்மாத்ரம். ஆகாஷஸ்ய ஷப்ததந்மாத்ரமிதி. தேஷாமஹஂகாரஃ. அஸ்யாபி லிங்கமாத்ரஂ ஸூக்ஷ்மோ விஷயஃ.0 0லிங்கமாத்ரஸ்யாப்யலிங்கஂ ஸூக்ஷ்மோ விஷயஃ. ந சாலிங்காத்பரஂ ஸூக்ஷ்மமஸ்தி?. நந்வஸ்தி புருஷஃ ஸூக்ஷ்ம இதி. ஸத்யம். யதா லிங்காத்பரமலிங்கஸ்ய ஸௌக்ஷ்ம்யஂ ந சைவஂ புருஷஸ்ய. கிந்து, லிங்கஸ்யாந்வயிகாரணஂ புருஷோ ந பவதி. ஹேதுஸ்து பவதீதி. அதஃ ப்ரதாநே ஸௌக்ஷ்ம்யஂ நிரதிஷயஂ வ்யாக்யாதம்.

||1.45|| ஸவிசாரநிர்விசாரயோஃ ஸமாபத்த்யோர்யத்ஸூக்ஷ்மவிஷயத்வமுக்தஂ ததலிங்கபர்யவஸாநஂ — ந க்வசில்லீயதே ந வா கிஂசில்லிங்கதி கமயதீத்யலிங்கஂ ப்ரதாநஂ தத்பர்யந்தஂ ஸூக்ஷ்மவிஷயத்வம். ததா ஹி — குணாநாஂ பரிணாமே சத்வாரி பர்வாணி விஷிஷ்டலிங்கமவிஷிஷ்டலிங்கஂ லிங்கமாத்ரமலிங்கஂ சேதி. விஷிஷ்டலிங்கஂ பூதேந்த்ரியாணி. அவிஷிஷ்டலிங்கஂ தந்மாத்ரேந்த்ரியாணி. லிங்கமாத்ரஂ புத்திஃ. அலிங்கஂ ப்ரதாநமிதி. நாதஃ பரஂ ஸூக்ஷ்மமஸ்தீத்யுக்தஂ பவதி.
ஏதாஸாஂ ஸமாபத்திநாஂ ப்ரகரிதே ப்ரயோஜநமாஹ —

——————–

தா ஏவ ஸபீஜஃ ஸமாதிஃ||1.46||

||1.46|| தாஷ்சதஸ்ரஃ ஸமாபத்தயோ பஹிர்வஸ்துபீஜா இதி ஸமாதிரபி ஸபீஜஃ. தத்ர ஸ்தூலேர்தே ஸவிதர்கோ நிர்விதர்கஃ. ஸூக்ஷ்மேர்யே ஸவிசாரோ நிர்விசார இதி சதுர்தோபஸஂக்யாதஃ ஸமாதிரிதி.

||1.46|| தா ஏவோக்தலக்ஷணாஃ ஸமாபத்தயஃ ஸஹ பீஜேநாலம்பநேந வர்தத இதி ஸபீஜஃ ஸஂப்ரஜ்ஞாதஃ ஸமாதிரித்யுச்யதே, ஸர்வாஸாஂ ஸாலம்பநத்வாத்.
அதேதராஸாஂ ஸமாபத்தீநாஂ நிர்விசாரபலத்வாந்நிர்விசாராயாஃ பலமாஹ —

——————-

நிர்விசாரவைஷாரத்யேத்யாத்மப்ரஸாதஃ||1.47||

||1.47|| அஷுத்த்யாவரணமலாபேதஸ்ய ப்ரகாஷாத்மநோ புத்திஸத்த்வஸ்ய ரஜஸ்தமோப்யாமநபிபூதஃ ஸ்வச்சஃ ஸ்திதிப்ரவாஹோ வைஷாரத்யம். யதா நிவிசாரஸ்ய ஸமாதேர்வைஷாரத்யமிதஂ ஜாயதே ததா யோகிநோ பவத்யத்யாத்மப்ரஸாதோ பூதார்தவிஷயஃ க்ரமாநநுரோதீ ஸ்புடஃ ப்ரஜ்ஞாலோகஃ. ததா சோக்தம் —
ப்ரஜ்ஞாப்ரஸாதமாருஹ்ய அஷோச்யஃ ஷோசதோ ஜநாந்.
பூமிஷ்டாநிவ ஷைலஸ்தஃ ஸர்வாந்ப்ராஜ்ஞோநுபஷ்யதி||47||

||1.47|| நிர்விசாரத்வஂ வ்யாக்யாதம். வைஷாரத்யஂ நைர்மல்யம். ஸவிதர்காஂ ஸ்தூலவிஷயாமபேக்ஷ்ய நிர்விதர்காயாஃ ப்ராதாந்யம். ததோபி ஸூக்ஷ்மவிஷயாயாஃ ஸவிசாராயாஃ, ததோபி நிர்விகல்பரூபாயா நிர்விசாராயாஃ தஸ்யாஸ்து நிர்விசாராயாஃ ப்ரகரிஷ்டாப்யாஸவஷாத்வைஷாரத்யே நைர்மல்யே ஸத்யத்யாத்மப்ரஸாதஃ ஸமுபஜாயதே. சித்தஂ க்லேஷவாஸநாரஹிதஂ ஸ்திதிப்ரவாஹ யோக்யஂ பவதி. ஏததேவ சித்தஸ்ய வைஷாரத்யஂ யத்ஸ்திதௌ தார்ட்யம்.
தஸ்மிந்ஸதி கிஂ பவதீத்யாஹ —

——————

றதஂபரா தத்ர ப்ரஜ்ஞா||1.48||

||1.48|| தஸ்மிந்ஸமாஹிதசித்தஸ்ய யா ப்ரஜ்ஞா ஜாயதே தஸ்யா றதுஂபரேதி ஸஂஜ்ஞா பவதி. அந்வர்தா ச ஸா, ஸத்யமேவ பிபர்தி ந ச தத்ர விபர்யாஸஜ்ஞாநகந்தோப்யஸ்தீதி. ததா சோக்தம் —
ஆகமேநாநுமாநேந த்யாநாப்யாஸரஸேந ச.
த்ரிதா ப்ரகல்பயந்ப்ரஜ்ஞாஂ லபதே யோகமுத்தமம்||இதி||48||
ஸா புநஃ —

||1.48|| றதஂ ஸத்யஂ பிபர்தி கதாசிதபி ந விபர்யயேணாச்சாத்யதே ஸா றதஂபரா ப்ரஜ்ஞா தஸ்மிந்ஸதி பவதீத்யர்தஃ. தஸ்மாச்ச ப்ரஜ்ஞாலோகாத்ஸர்வஂ யகாவத்பஷ்யந்யோகீ ப்ரகரிஷ்டஂ யோகஂ ப்ராப்நோதி.
அஸ்யாஃ ப்ரஜ்ஞாந்தராத்வைலக்ஷண்யமாஹ —

—————

ஷ்ருதாநுமாநப்ரஜ்ஞாப்யாமந்யவிஷயாவிஷேஷார்தத்வாத்||1.49||

||1.49|| ஷ்ருதமாகமவிஜ்ஞாநஂ தத்ஸாமாந்யவிஷயம். ந ஹ்யாகமேந ஷக்யோ விஷேஷோபிதாதுஂ. கஸ்மாத். ந ஹி விஷேஷேண கரிதஸஂகேதஃ ஷப்த இதி. ததாநுமாநஂ ஸாமாந்யவிஷயமேவ. யத்ர ப்ராப்திஸ்தத்ர கதிர்யத்ராப்ராப்திஸ்தத்ர ந கதிரித்யுக்தம். அநுமாநேந ச ஸாமாந்யேநோபஸஂஹாரஃ. தஸ்மாச்ச்ருதாநுமாநவிஷயோ ந விஷேஷஃ கஷ்சிதஸ்தீதி.
ந சாஸ்ய ஸூக்ஷ்மவ்யவஹிதவிப்ரகரிடஸ்ய வஸ்துநோ லோகப்ரத்யக்ஷேண க்ரஹணமஸ்தி. ந சாஸ்ய விஷேஷஸ்யாப்ரமாணகஸ்யாபாவோஸ்தீதி ஸமாதிப்ரஜ்ஞாநிர்க்ராஹ்ய ஏவ ஸ விஷேஷோ பவதி பூதஸூக்ஷ்மகதோ வா புருஷகதோ வா. தஸ்மாச்ச்ருதாநுமாநப்ரஜ்ஞாப்யாமந்யவிஷயா ஸா ப்ரஜ்ஞா விஷேஷார்தத்வாதிதி.
ஸமாதிப்ரஜ்ஞாப்ரதிலம்பே யோகிநஃ ப்ரஜ்ஞாகரிதஃ ஸஂஸ்காரோ நவோ நவோ ஜாயதே —

||1.49|| ஷ்ருதமாகமஜ்ஞாநம், அநுமாநமுக்தலக்ஷணம், தாப்யாஂ யா ஜாயதே ப்ரஜ்ஞா ஸா ஸாமாந்யவிஷயா. ந ஹி ஷப்தலிங்கயோரிந்த்ரியவத்விஷேஷப்ரதிபத்தௌ ஸாமர்த்யம். இயஂ புநர்நிர்விசாரவைஷாரத்யஸமுத்பவா ப்ரஜ்ஞா தாப்யாஂ விலக்ஷணா விஷேஷவிஷயத்வாத். அஸ்யாஂ ஹி ப்ரஜ்ஞாயாஂ ஸூக்ஷ்மவ்யவஹிதவிப்ரகரிஷ்டாநாமபி விஷேஷஃ ஸ்புடேநைவ ரூபேண பாஸதே. அதஸ்தஸ்யாமேவ யோகிநா பரஃ ப்ரயத்நஃ கர்தவ்ய இத்யுபதிஷ்டஂ பவதி.
அஸ்யாஃ ப்ரஜ்ஞாயாஃ பலமாஹ —

——————

தஜ்ஜஃ ஸஂஸ்காரோந்யஸஂஸ்காரப்ரதிபந்தீ||1.50||

||1.50|| ஸமாதிப்ரஜ்ஞாப்ரபவஃ ஸஂஸ்காரோ வ்யுத்தாநஸஂஸ்காராஷயஂ பாததே. வ்யுத்தாநஸஂஸ்காராபிபவாத்தத்ப்ரபவாஃ ப்ரத்யயா ந பவந்தி. ப்ரத்யயநிரோதே ஸமாதிருபதிஷ்டதே. ததஃ ஸமாதிஜா ப்ரஜ்ஞா, ததஃப்ரஜ்ஞாகரிதாஃ ஸஂஸ்காரா இதி நவோ நவஃ ஸஂஸ்காராஷயோ ஜாயதே. ததஷ்ச ப்ரஜ்ஞா, ததஷ்ச ஸஂஸ்காரா இதி. கதமஸௌ ஸஂஸ்காராஷயஷ்சித்தஂ ஸாதிகாரஂ ந கரிஷ்யதீதி. ந தே ப்ரஜ்ஞாகரிதாஃ ஸஂஸ்காராஃ க்லேஷக்ஷயஹேதுத்வாச்சித்தமதிகாரவிஷிஷ்டஂ குர்வந்தி. சித்தஂ ஹி தே ஸ்வகாயாதவஸாதயந்தி. க்யாதிபர்யவஸாநஂ ஹி சித்தசேஷ்டிதமிதி.
கிஂ சாஸ்ய பவதி —

||1.50|| தயா ப்ரஜ்ஞயா ஜநிதோ யஃ ஸஂஸ்காரஃ ஸோந்யாந்வ்யுத்தாநஜாந்ஸமாதிஜாஂஷ்ச ஸஂஸ்காராந்ப்ரதிபத்நாதி ஸ்வகார்யகரணாக்ஷமாந்கரோதீத்யர்தஃ. யதஸ்தத்த்வரூபதயாநயா ஜநிதாஃ ஸஂஸ்காரா பலபத்த்வாததத்த்வரூபப்ரஜ்ஞாஜநிதாந்ஸஂஸ்காராந்பாதிதுஂ ஷக்நுவந்தி. அதஸ்தாமேவ ப்ரஜ்ஞாமப்யஸேதித்யுக்தஂ பவதி.
ஏவஂ ஸஂப்ரஜ்ஞாதஂ ஸமாதிமபிதாயாஸஂப்ரஜ்ஞாதஂ வக்துமாஹ —

————–

தஸ்யாபி நிரோதே ஸர்வநிரோதாந்நிர்பீஜஃ ஸமாதிஃ||1.51||

||1.51|| ஸ ந கேவலஂ ஸமாதிப்ரஜ்ஞாவிரோதீ ப்ரஜ்ஞாகரிதாநாமபி ஸஂஸ்காராணாஂ ப்ரதிபந்தீ பவதி. கஸ்மாத். நிரோதஜஃ ஸஂஸ்காரஃ ஸமாதிஜாந்ஸஂஸ்காராந்பாதத இதி.
நிரோதஸ்திதிகாலக்ரமாநுபவேந நிரோதசித்தகரிதஸஂஸ்காராஸ்தித்வமநுமேயம். வ்யுத்தாநநிரோதஸமாதிப்ரபவைஃ ஸஹ கைவல்யபாகீயைஃ ஸஂஸ்காரைஷ்சித்தஂ ஸ்வஸ்யாஂ ப்ரகரிதாவவஸ்திதாயாஂ ப்ரவிலீயதே. தஸ்மாத்தே ஸஂஸ்காராஷ்சித்தஸ்யாதிகாரவிரோதிநோ ந ஸ்திதிஹேதவோ பவந்தீதி. யஸ்மாதவஸிதாதிகாரஂ ஸஹ கைவல்யபாகீயைஃ ஸஂஸ்காரைஷ்சித்தஂ நிவர்ததே, தஸ்மிந்நிவரித்தே புருஷஃ ஸ்வரூபமாத்ரப்ரதிஷ்டோதஃ ஷுத்தஃ கேவலோ முக்த இத்யுச்யத இதி.
இதி ஷ்ரீபாதஞ்ஜலே ஸாஂக்யப்ரவசநே யோகஷாஸ்த்ரே ஷ்ரீமத்வ்யாஸபாஷ்யே
ப்ரதமஃ ஸமாதிபாதஃ||1||

||1.51|| தஸ்யாபி ஸஂப்ரஜ்ஞாதஸ்ய நிரோதே ப்ரவிலயே ஸதி ஸர்வாஸாஂ சித்தவரித்தீநாஂ ஸ்வகாரணே ப்ரவிலயாத்யா யா ஸஂஸ்காரமாத்ராத்வரித்திருதேதி தஸ்யாஸ்தஸ்யா நேதி நேதீதி கேவலஂ பர்யுதஸநாந்நிர்பீஜஃ ஸமாதிராவிர்பவதி. யஸ்மிந்ஸதி புருஷஃ ஸ்வரூபநிஷ்டஃ ஷுத்தோ பவதி.
ததத்ராதிகரிதஸ்ய யோகஸ்ய லக்ஷணஂ சித்தவரித்திநிரோதபதாநாஂ ச வ்யாக்யாநமப்யாஸவைராக்யலக்ஷணஂ தஸ்யோபாயத்வயஸ்ய ஸ்வரூபஂ பேதஂ சாபிதாய ஸஂப்ரஜ்ஞாதாஸஂப்ரஜ்ஞாதபேதேந யோகஸ்ய முக்யாமுக்யபேதமுக்த்வா யோகாப்யாஸப்ரதர்ஷநபூர்வகஂ விஸ்தரேணோபாயாந்ப்ரதர்ஷ்யஂ ஸுகமோபாயப்ரதர்ஷநபரதயேஷ்வரஸ்ய ஸ்வரூபப்ரமாணப்ரபாவவாசகோபாஸநாக்ரமஂ தத்பலாநி ச நிர்ணீய சித்தவிக்ஷேபாஂஸ்தத்ஸஹபுவஷ்ச துஃகாதீந்விஸ்தரேண ச தத்ப்ரதிஷேதோபாயாநேகத்த்வாப்யாஸமைத்ர்யாதீந்ப்ராணாயாமாதீந்ஸஂப்ரஜ்ஞாதாஸஂப்ரஜ்ஞாதபூர்வாங்கபூதவிஷயவதீ ப்ரவரித்திரித்யாதீந் ச ஆக்யாயோபஸஂஹாரத்வாரேண ச ஸமாபத்தீஃ ஸலக்ஷணாஃ ஸபலாஃ ஸ்வஸ்வவிஷயஸஹிதாஷ்சோக்த்வா ஸஂப்ரஜ்ஞாதாஸஂப்ரஜ்ஞாதயோருபஸஂஹாரமபிதாய ஸபீஜபூர்வகோ நிர்பீஜஃ ஸமாதிரபிஹித இதி வ்யாகரிதோ யோகபாதஃ.
இதி ஷ்ரீ போஜதேவவிரசிதாயாஂ பாதஞ்ஜலயோகஷாஸ்த்ரஸூத்ரவரித்தௌ
ப்ரதமஃ ஸமாதிபாதஃ||1||

————————————

ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம்
ஸ்ரீ பெரிய பெருமாள் பெரிய பிராட்டியார் ஆண்டாள் ஆழ்வார் எம்பெருமானார் ஜீயர் திருவடிகளே சரணம் .

ஸ்ரீ பாஞ்சராத்ர ஆகம சாஸ்திரத்தில் உள்ள – ஸ்ரீ லஷ்மீ தந்த்ரம் –அத்தியாயம் –29-அக்னீ ஷோம வேறுபாடுகள்

January 27, 2021

அத்யாயம் – 29 –அக்னீ ஷோம வேறுபாடுகள்

ஸூத்த அஸூத்த ஷட் அத்வாக்ய விசித்திர நிர்மாணபித்தயே
நமஸ் ஸ்ரீ வத்ஸ பாமிந்யை பவ சந்தாப சந்தயே –1-

அக்னீ ஷோம விபாகம் மே க்ரியா பூதி வித்யாம் அபி
ப்ரூஹி மே தத்வத பத்மே வித்யாயாஸ் தாரிகா க்ருதே–2-

ஸ்ரீ
வியாபகம் யத் பரம் ப்ரஹ்ம சக்திர் நாராயணீ ஹி யா
சா ஹி அஹம் பரிணாமே ந பவாமி ப்ராண வாக்ருதி–3-

அக்னீ ஷோம விபாகம் மே தாரிகாயா நிசாம்ய
க்ரியா பூதி விதாநம் ச யதாவத் ஸூர நந்தன -4-

உன்மேஷஸ் பரமோ விஷ்ணோராத்யஸ் ஷாட் குண்யசின்மய
சாஹம் சம்ப்ருத சம்பாரா சக்திஸ் தே கதிதா புரா -5-

அவனின் சக்தியாக ஸ்ருஷ்ட்டி நிலையாக உள்ளேன்

ஸ்ருஷ்டவத்யா ஜகத் க்ருத்ஸ்னம் தஸ்யா மே ரஷனோத்யமே
த்விதா ப்ரவரத்தே ரூபம் முகே நைஸ்வர்ய தேஜஸா –6-

ஷாட் குண்ய மேவ மே ரூபம் கிஞ்சித் தேஜோ முகம் மதம்
ஷாட் குண்யமேவ மே ரூபம் பரம ஐஸ்வர்ய சம்முகம் -7

தேஜோ முகம் து யத் ரூபம் சா க்ரியா சக்தி ருச்யதே
சைவாக் நி ருச்யதே சக்திஸ் சர்வோ பப்லவதா ஹ நாத் –8 -தேஜஸ் அதிகமாக உள்ள கிரியா சக்தியே அக்னி

ஐஸ்வர்ய சம்முகம் ரூபம் பூதிர் லஷ்மீ ரிதீ ரிதா
சக்திர் ஐஸ்வர்ய பூயிஷ்டா சா மே ஸோம மயீ த நு -9-ஐஸ்வர்யம் ஓங்கி போதிசக்தி-லஷ்மீ சோமனை உள்ளடக்கி இருக்கும்

சோஷணாத் ஸர்வ தோஷானாம் அக்னி சக்தி க்ரியா மயீ
ஜகதா ப் யாய யந்த் யன்யா பூதி ஸோம இஹோஸ்யதே -10-

அக்னி துன்மங்களை ஒழித்து செயல்களைக் கொண்டதாக இருக்கும்
மற்ற சக்தி பூதி சோமம் என்பதாகும்

இச்சா ஞான க்ரியா மய்யாஸ்தே இமே வ்யூஹஜே மம
ஷாட் குண்ய விக்ரஹா சாஹம் வ்யூஹினீ பரமேஸ்வரீ –11–
இச்சா ஞான கிரியா சக்திகளுடன் கூடிய அக்னி சக்தி பூ சக்தி வ்யூஹ நிலையில் வெளிப்படும்
ஆறு குணங்களும் சமமாகவும் பரி பூர்ணமாகவும் உள்ள பரமேஸ்வரி வடிவமே வியூகம்

யா சா சக்தி க்ரியாக்யா மே ஷாட் குண்யம் தேஜஸ்ஸ உஜ்ஜ்வலம்
தஸ்யா ஆ சம்ஸ் த்ரயோ வ்யூஹா ஸூர்ய சோம அக்னி சக்த்ய –12-
தேஜஸ் அதிகமாக உள்ள கிரியா சக்தி ஸூர்ய சக்தி சோம சக்தி அக்னி சக்தி இவற்றைக் கொண்டது

தாஸாமாத்யா பரா திவ்யா ஸூர்யாக்யா சக்திர் உஜ்ஜ்வலா
நிர்வஹந்தீ ஜகத் க்ருத்ய மநிசம் பரிவர்த்ததே -13-
இவற்றுள் ஸூர் ய சக்தி மிக உயர்ந்தது -எப்போதும் வெளிப்பட்டபடியும் ஜகத் ஸ்ருஷ்ட்டியையும் செய்தபடி உள்ளது

அத்யாத்மம தி தைவம் ச ததா சைவாதி பவ்திகம்
தஸ்யா ரூப த்ரயம் வித்தி ஸூர் யாக்யாயா ஸூ ரேஸ்வர –14-
ஸூர்ய சக்தி ஆத்மா தெய்விகம் பூதங்கள் என்ற மூன்று ரூபங்களுடன் கூடியதாக உள்ளது

அத்யாத்மஸ்தா து ஸூர் யாக்யா பிங்களா மார்க்க காமிநீ
ஆலோகேனாதி பூதஸ்தா ஸூர்ய சக்தி ப்ரவர்த்ததே –15-
ஆத்மாவுடன் தொடர்பு கொண்ட நிலையில் ஸூர்ய சக்சாக்தி பிங்களை மூலமாக யோக சக்தியைக் கடக்கிறது
இந்த சக்தி ஒளி ரூபமாகத் தன்னை வெளிப்படுத்தி உள்ளது

ஸூர்ய மண்டல ஸம்ஸ்தாநா சக்திஸ் சான்யாதி தைவிகீ
ஸூர்ய மண்டல ஸம்ஸ்தாநா அர்ச்சி ஷோ யா ப்ரகீர்த்திதா –16-அர்ச்சிஸ் பகல் தேவதையின் சக்தி
ருசஸ்தா வித்தி தேவேச தபந்தீஸ்தப நாத்மிகா
தீப்தயோ யாஸ்தந்த ஸ்தாஸ்தானி சாமானி வித்தி மே –17-கதிர்கள் ருக்வேத மந்த்ரங்கள்
இவையே ஸூரியனுக்கும் நமக்கும் வெப்பம் கொடுக்கின்றன
அந்தஸ் ஸ்தாயா பரா சக்தி பவ்ருஷீம் தனுமாஸ்திதா
தாம் வித்தி புருஷம் திவ்யம் ரமணீயம் யஜுர் மயம் –18-ஸூர்ய ஒளியே சாமம் -மண்டல வர்த்தியே பரப்ரஹ்மம்
திவ்ய போக்ய திவ்ய மங்கள விக் ரஹம் -யஜுர் மயம்
சங்கு சக்ர தரம் ஸ்ரீ சம் பீனோதாரா சதுர்புஜம்
பிரசன்ன வதனம் பத்ம விஷ்டரம் புஷ்க்ரேஷணம்–19-
மூர்த்தாந்த புருஷஸ் யாஸ்யா தச ஹோதா நிகத்யதே
பாத பாணி சதுர் ஹோதா தேவஸ் யாஸ்யஸூ ரேஸ்வர–20
தைத்திரீய ஆரணீயக ம்-சொல்லும் -தலையாக தச ஹோதா மந்த்ரம் – கால்கள் கைகள் சதுர் ஹோதா மந்த்ரம்

லோம மாம்ஸ அஸ்தி மஜ்ஜாஸ் ருக் பஞ்ச ஹோதா ஸூரேஸ்வர
ஸ்தநா வண்டவ் ச பும்ஸ்த்வம் ச ஷட்டோதாபாந ஏவ ச –21-

சீர் ஷண்யா ஸப்த யே ப்ராணா ஸப்த ஹோதா நிகத்யதே
சோபாஸ்து தஷிணாஸ் தஸ்ய சம்பாரா சந்த்ய ஸ்ம்ருதா –22-

நாடயோ தேவ பத்ன்ய அஸ்ய ஹோத் ருணாம் ஹ்ருதயம் மன
சேதன பவ்ருஷம் ஸூக் தம் சக்தி ஸ்ரீ ஸூ க் தம் உச்யதே –23–புருஷ ஸூ க்தம் ஞானம் -ஸ்ரீ ஸூ க்தம் சக்தி

ஓங்கார ப்ரணவஸ் தாரோ க்ருஹ்யம் நாம ஸனாதனம்
யஜும் ஜி ருத்ர சுக்ராணி ஸ்தூல நாமானி தஸ்ய து –24-

ஸூ ஷ்மமான பெயர்கள் ஓங்காரம் பிரணவம் தாரா
ஸ்தூலமான பெயர்கள் யஜுஸ் ருத்ரம் சுக்ரம்

யஜுர் மய மனும் திவ்ய மப்யஸ்யன் புருஷம் நரஸ்
அநு வ்யாஹ்ருத்ய பீ சார பபேப்ய அபி ப்ரமுச்யதே –25-

தபத்யேவம் பரா சக்தி ஸ் த்ரயீ ஸூர்யாக்ய யாம்பரே
த்ரி வித்யைஷா பரா சக்தி ப்ரக்யாதா ஸூர்ய சம்ஜ்ஞயா –26-

உயர்ந்த சக்தியான ஸூ ர்யன் த்ரயீ என்னும் விண்ணில் பிரகாசிக்க –
அது மூன்று விதங்களில் அறியப்படுகிறது

ஸாவித்ரீ நாம வேதா நாம் ஜநநீ பரிவர்த்ததே
த்ரி வர்ண ப்ரணவாதார பூர் புவஸ் ஸ்வஸ் த்ரி நாடிகா –27-
ததாதி வர்ண பவ நா சிரஸ் கல்பித சேகரா
ஷித்யாதி புருஷார்ந்தார்ணா ப்ரகாசாநந்த விக்ரஹா –28-
உதிதா ப்ரஹ்மணோ பூயோ ப்ரஹ்மணி ப்ரதிஷ்டதி
வேதா நாம் ஜநநீ சைஷா வர்ணா நாம் ஜநநீ பரா –29-

வேதங்கள் தாய் ஸாவித்ரீ -ஒலி ரூபம் -மூன்று எழுத்து பிரணவம் கொண்டுள்ளாள்
பூ புவஸ் ஸ்வஸ்–மூன்று நாடி
தத் சவிதுர் வரேண்யம்–தத் முக்ய ப்ராணன்
தலை சிரஸ் மந்திரத்தால் அலங்காரம்
ஓம் ஆபோ ஜ்யோதி ரஸோ அம்ருதம் ப்ரஹ்ம பூர் புவ ஸூ வ ரோம்
ப்ரஹ்மத்திலே வெளிப்பட்டு ப்ரஹ்மத்திலே லயிக்கிறாள்

அநு லோம விலோ மாப்யாம் ஸுவ்ம்யாக்நே யீ நிகத்யதே
ஸை ஷா ஸூர்ய வபுர் திவ்யா ஸாவித்ரீ மன்மயீ கலா –30-

அ முதல் ஹ வரை ஏழும் ஏர் வரிசை / ஷ முதல் ஆ ஏழும் இறங்கு வரிசை —
ஸூர்ய வடிவில் ஸாவித்ரீ என்னும் கலை –

காயத்ரீ நாம மாயந்தம் தாரயதே மஹதோ பயாத்
ஆதாய ஜீவநம் கோபிர் பூ சரித் ப்ராணி சம்பவம் –31-
புநர் முஞ்சதி மேகுஷு நவமா ஸத்ருதம் குரை
உக்தா ஸூர்ய மயீ சக்தி ஸ்ருணு வஹ்நீ மயீம் பராம் –32–

ஸூ ர்யனை உள்ளடக்கிய சக்தியான காயத்ரீ உச்சாரணமே ரக்ஷணம்
அடுத்து அக்னியை உள்ளடக்கிய சக்தி பற்றி கூறுகிறேன் –

ஏஷாமி த்ரி விதா சக்ர சக்திர் வஹ் நி மயீ மம
திவ்யே காபிந் தநா ஹி அன்யா ஷிதவ் ஷிதி மயேந்தநா –33
ததே புக்தேந்தநா கோஷ்டே சக்திர் வஹ் நி மயா த்ரி தா
சர்வ தேவ மயீ ஸைஷா தேவா நாம் முகமுச்யதே –34-
த்ரி வர்கஸ் தை ஸ் து தா ஸைஷா த்ரிஷ்டு பித் யுச்யதே புதை
துர்காணி தாரயந்த்யாத்ம பாராயண பரம் நரம் –35-

சக்தி ஸோம மயீ த்வந்யா ஸாபி த்ரேதா நிகத்யதே
திவி பிம்பாத்மநா த்வேகா ததாந் யைஷ தி ரூபிணீ –36-
சரதி ப்ராணி நாம் அந்தஸ் இடயைக அம்ருதாத்மிகா
அநுஷ் டிம்பிஸ் ஸ்தூயமா நா ச ஏஷ அனுஷ்டு புதீ ரிதா –37-

சோமனை உள்ளடக்கிய என்னுடைய சக்தி மூன்று நிலைகள்
விண்ணில் வளையமாக சந்திரன் -பூமியில் ஸ்தாவரங்கள் –
மூன்றாவது நிலையில் உயிர்களுக்கு இடா நாடியாகவும் அம்ருதமாகவும் அறியப் படுகிறாள் –
அனுஷ்டுப் சந்தஸ்ஸால் போற்றப்படுவதால் அனுஷ்டுப் என்றும் கூறப்படுகிறாள்

ம்ருத்யஞ்ஜய இதி ப்ரோக்தா சா வித்யா ம்ருத்யு நாஸி நீ
ஸூர்ய ஸோம அக்னி ரூபாணாம் தாஸா மாஸாம் புரந்தர –38-
ஹவிஷ் க்ருதுதிதா ஸூர்யாத் ஸோம ரூபா ஹவிர் மயீ
ஹவிரத்தி ததாக்ந் யாக்யா வஹ் நி விப்ரமுக்யாத்மநா –39-

அனுஷ்டுப் சந்தஸிசில் உள்ள இந்த மந்த்ரம் ம்ருத்யஞ்ஜய மந்த்ரம் எனப்படும்
ஸூர்யன் சோமன் அக்னீ இந்த மந்திரத்தின் பல ரூபங்கள்
அவளுடைய கிரியா சக்தி ரூபமான ஸோமன் -ஸூ ர்யன் இடம் வெளிப்பட்டு வெண்ணெயை
ஹவிர்பாவம் அளிப்பதாகக் கொள்ளப்படுகிறது
ஹவிர்பாக வெண்ணெயை அவள் உண்கிறாள் -அக்னியின் வாய் எனப்படும் அந்தணனாக உண்கிறாள் –

திஸ் ருபிர் வர்த்ததே க்ருத்ஸ்நம் லோக தந்த்ர மஹிர் நிசம்
இதி வ்யூஹ த்ரயோ பேதா வ்யூஹி நீ ஸா க்ரியாத் மிகா –40-

இந்த மூன்று சக்திகளாலும் ஸ்ருஷ்ட்டி இரவு பகலாக நடை பெறுகின்றன –
இந்த கிரியா சக்தியை உள்ளடக்கிய மூன்று வ்யூஹங்களுடைய –
சங்கர்ஷணன் ப்ரத்யும்னன் அநிருத்தன் -இவற்றின் சாரமாகும் –

சக்தி பரம கம்பீரா மம தேஜோ முகோத் கதா
ஸூ ர்ய இந்து வஹ்னி கோட யோக நியுதார்புத பாஸ்வரா –41-
சக்ரம் ஸூ தர்சனம் நாம ஸா பவத் யரி தாரணம்
அஸ்த்ரம் பரம தேஜிஷ்டமாக் நேயம் நாம வைஷ்ணவம் –42-

எனது சக்தியே ஸூ தர்சனம் போல் தேஜஸ் மிக்கு கோடிக்கணக்கான ஸூர்ய சந்த்ர அக்னி
போல் உள்ளது

பரோத்யம ஸ்வரூபம் தத் ப்ராணாதி ப்ராண நம் பரம்
உத்யந்தி ஸர்வாண்யஸ் த்ராணி தஸ்மாத் ஸர்வாச்ச சக்தய –43-
கரணம் சாதகம் பஞ்ச க்ருத்ய வித்யவ் ஹரே
ந தத் க்ருத்யம் விநா தேந யத் ஸ்யாத் விஷ்ணோர் மஹாத்மன –44-
சங்கல்பாதி ஸ்வரூபேயம் ஸ்ருஷ்டவ் விஷ்ணோ ப்ரவர்த்ததே
ரஷனே ஸம்ஹ்ருதவ் சைவ தத்தே சக்ர மயீம் த நும் –45-

இந்த எனது சக்தியே ஸ்ரீ விஷ்ணுவின் சங்கல்ப ரூபமாய் ஸ்ருஷ்ட்டித்தும்
ஸ்ரீ ஸூ தர்சன ரூபமாய் ரக்ஷணம் சம்ஹாரம் செய்கிறது

மம அம்சஜா பராக் நே யீ க்ரியா சக்திர் ஹி வைஷ்ணவீ
ஆ ப்ரஹ்மஸ்தம் பர்யந்தம் ஷோடா விஷ்டப்ய திஷ்டதி –46-

இந்த கிரியா சக்தி எனது அம்சம் –விஷ்ணுவைச் சேர்ந்தது -அக்னி போல் உள்ளது –
ஆ ப்ரம்மா த்ருணாதி உள்ள அனைத்திலும் ஆறு நிலைகளில் உள்ள ஸ்ருஷ்ட்டி மூலமாகப் பரவி நிற்கிறது –

தத்ர வர்ண மயம் சக்ரம் ப்ரதமம் ஸ்ருணு வாஸவ
தாரிகா தாரக த்வந்த்வ மஷகம் பார மேஸ்வரம் –46-
நாபவ் ஸூர்ய இந்து பாரூபம் ஸ்ரிதம் ஸ்வாரம் த்விரஷ்டகம்
காதி பாந்தம் த்ரி ரஷ்டாரம் மாதி ஹந்தம் து நேமிகம் –48
ப்ரதி பர்யந்த வஹ்னியாத்மா வர்காந்த பிண்ட ஸம் நிப
வர்ண சக்ரம் இதம் திவ்யம் வர்த்ததே வர்ண வர்த்மநா –49-

இந்த சக்கரத்தின் அச்சு ஆரமாக விஷ்ணுவின் தாரிக தாரக மந்த்ரங்கள் அமைந்துள்ளன –
16 ஸ்வர அக்ஷரங்கள் ஸூர்ய சந்த்ர ஒளி ரூபமாக சக்கரத்தின் வெளி வட்டம்
க தொடங்கி ப வரையில் ம தொடங்கி ஹ வரையில் உள்ள 24 அக்ஷரங்கள் இணைக் கம்பிகள்
அக்னியைக் குறிக்கும் ஷ எழுத்து வட்டமாக வெளிப்பகுதியுடன் இணைந்து
இவ்வாறு அக்ஷரங்களின் திவ்ய சக்கரம் உள்ளது –

கலா சக்ரம் இதம் சக்ர ஞான அக்ஷம் சக்தி நாமி காம்
ஐஸ்வர்யாரம் பலாத்வேந மேப் யாத்யம் த்ரி குணேந து –50-

இந்திரனே கலைச் சக்கரம் இப்படி உள்ளது -ஆரமாக ஞானமும் வெளி வட்டமாக சக்தியும் –
இணைக் கம்பிகள் ஐஸ்வர்யம் உள் வட்டமாக பலம் வீர்யம் தேஜஸ் உள்ளன –

தத்வம் து வாஸூ தேவம் அக்ஷம் நாபி ஸங்கர்ஷண உஜ்ஜ்வல
ப்ரத்யும்ன ஆரம் ததா சக்ர ப்ரதி ரூப அநிருத்தகம் –51-
அஷ நாபி நேமிஸ்தை துர்யாத்யை பத சக்ரகம்
மந்த்ரம் அஷாதிகை பீஜ பிண்ட சம்ஞ்ஞா பதாத்மபி –52-
கால அக்ஷம் நாபி பாவ்யக்தம் மஹ்தாத்யர பஞ்சரம்
மன ஸ்ரோத்ர ததர்த்தாதி விகார பரிமண்டலம் –53-
லோக லௌகிக பர்யந்தம் புவனம் சக்ரம் அந்திமம்
ஷட் சக்ரம் தததீ ஹஸ்தை பொவ்ருஷீம் தநும் ஆஸ்திதா –54-
ஸூ தர்சன க்ரியா சக்திர் வைஷ்ணவீ சக்ரம் அத்யகா
பீஜம் பிண்டம் பதம் சம்ஞ்ஞா அஸ்யா ஸ்ருணு சதுஷ்டயம் –55 —

புவனம் என்னும் சக்கரத்தின் அச்சாணியாக கலையும் -உள் வட்டமாக அவ்யக்தமும் –
ஆரங்களாக மஹத்தாதிகளும் -வெளி வட்டமாக மனம் இந்திரியங்கள் இந்திரிய விஷயங்கள் -ஆகியவை உள்ளன
ஸ்ரீ ஸூ தர்சனம் கிரியா சக்தி -அவள் திருக்கரங்களில் ஸ்ருஷ்டியின் ஆறு நிலைகளும் உள்ளன
அடுத்து அவளுடைய பீஜம் பிண்டம் பதம் சம்ஞ்ஞ மந்த்ரங்களைக் கேட்ப்பாயாக –

சோமம் ப்ரதமம் ஆதாய ப்ராணம் அந்தே நியோ ஜயேத்
தத அம்ருதம் உபாதாய யோஜயேத் கால பாவகம் –56-

ஸோமம் -ஸ -அக்ஷரம் எடுத்து -பிராணனின் -இறுதியில் சேர்த்து -ஸஹ -கிட்டி -அதைத் தொடர்ந்து
அம்ருதம் -ஸ -அக்ஷரத்தை -கால பாவகம் -ரா -அஷரத்துடன் சேர்த்து –அடுத்து

தத் ஸமஸ்த அநலம் குர்யான் மாயாம் வ்யாபிந மந்தத
ஏதத் ஸுவ் தர்சனம் பீஜம் மத க்ரியா சக்தி ஜ்ரும்பிதம் -57-

அடுத்து அநலம் -ர -அஷரத்துடன் அத்தைச் சேர்த்து -அதனை மாயா வ்யாபின் -ஈம் -அஷரத்துடன் சேர்த்து –
ஸஹஸ்ரா ஈம் -இதுவே கிரியா சக்தியின் வெளிப்பாடு -ஸூ தர்சனத்தின் பீஜம் ஆகும் –

ஸப்த வர்ணாத் மகம் திவ்யம் இதம் பீஜம் மஹர்த்திதம்
ஏதத் ஏவ மஹத் பிண்டம் மாயா வ்யாபி ஸமுஜ்ஜிதம்–58

ஏழு அக்ஷரங்கள் கொண்ட இந்த பீஜம் அனைத்தையும் அளிக்க வல்லதாகும் –
மாயா -வ்யாபின்-ஆகிய அக்ஷரங்கள் -இல்லாத பொழுது மஹத் பிண்டம் ஆகும் –

காலாக்நி யர்கா யுதா காரம் ஏதத் வஜ்ராம்புத த்வநி
பஞ்ச வர்ணம் மஹா பிண்டம் துர்தரம் தேவதா நவை –59-

ஐந்து அக்ஷரங்கள் கொண்ட மஹத் பிண்டம் -கால அக்னியுடன் சூர்யன் இணைந்து
பொறுக்க ஒண்ணாத இடி போல் முழங்குவதாகும்

ஸூசி நா ஸக்ருத் ஸ்மர்ய மஜி தேந்த்ர யுத ஸ்மரம்
ஸ்ம்ருத்வா து ஸாந்தயே ஸ்மர்யே பீஜே மே தாரிகா திகே –60-

இதனை புலன் அடக்கியவர்களே அறிவார் -தாரிகா அநு தாரிகா -பீஜ மந்த்ரங்களைக் கொண்டு
ஸூ தர்சனத்தை சாந்தி பண்ண வேண்டும் –

யோ அசவ் பிண்டோர்த்வ பாகஸ்தோ வர்ண காலாந லாபித
தஹ்யந்தே தேந தைத்யேந்த்ரா லோகாச்சைவ யுகஷயே –61-
காலாநல அக்ஷரம் -ர காரம் -தைத்ய அரசர்களையும் ஸமஸ்த லோகங்களையும் யுக முடிவில் அழிப்பதாகும்

த்வதீய சக்தி சம்ஸ்தேன த்வக்நி நாக்நிந ஸமித்யதே
ஸக்திம் ப்ராணயதி ப்ராண பூரிதோ அம்ருத தேஜஸா –62-
அம்ருதம் தேஜஸ்ஸூ உடன் கூடிய பிராணனை ஓங்கி வளர்ப்பதாகும்

இதி பிண்ட ஸ்வரூபம் தே கதிதம் ஸூர புங்கவ
வ்யாபகை பஞ்சபி பிண்டம் கல்பிதம் த்வந்த ராந்த்ரா –63-
வர்மாஸ் த்ராந்தம் ஸ்ருவாத்யம் ச ஸம்ஜ்ஞா மந்த்ரத்வம் ருச்சதி
வ்யாபகவ் யோஜயே தந்தே பிண்டாத்யோ ஸோம ஸூர்யோ –64-
அந்தே ஸோம அக்னி கூடஸ்ய ஹி ஏகம் வ்யாபக மாநயேத்
ஆத்யந்த யோகஸ்த தாந்த்யஸ்ய வர்ணஸ்ய வ்யாபகவ் ஸ்ம்ருதவ் -65

ஓம் ஸம் ஹம் ஸ்ராம் ரம் ஹும் பட் -என்று ஸ்ரீ ஸூ தர்சன மந்த்ர உபதேசம் செய்யப்பட்டது –

வர்ம ப்ராண ஊர் ஐயோர் வ்யோம துஷ்டோ பத்ரவ மர்தநம்
யஸ் ஸங்கர்ஷணஸ்து ஸம்ஹார கல்பாந்தே அகில கோசரே –66-
ஸ பட்காரஸ் தத் அந்தே ச அப்யாஹ் லாதா சாந்தி காரக
இதி பிண்ட விகர்ஷாத்மா ஸுவ்வம்யாக்நே யோ புனஸ் ஸ்ம்ருத –67-

ஹூம் வர்ண மந்த்ரம் -பட் மந்த்ரம் சங்கர்ஷணனைக் குறிக்கும் -ட் சாந்தியை உண்டாக்கும்
இவ்வாறு சோமன் அக்னி மந்த்ரம் பிண்ட ரூபத்தில் இருந்து வந்தது –

ஸ்வ வர்ணைஸ் அங்கவா நே ஷு பலீ ஸுவ் தர்சனோ புனஸ்
திவ்ய அந்தரிக்ஷ பவ்மாநாம் போகாநாம் அப்தி சாதநம் –68-

சக்தி வாய்ந்த ஸூ தர்சன மந்த்ரம் இம்மை மறுமை அனைத்துக்கும் சாதனமாக இருக்குமே

கல்ப த்ருமோ புனஸ் ஸ அயமாஸ்ரிதாம் புரந்தர
நாராயணாத் ஸமுத்யத்யா மம நித்யம் ஜகத்திதே –69-
அக்னீ ஷோம விபாகஸ்தே கதிதோ வ்ருத்ர ஸூதந
க்ரியா பூதி விபேதச்ச க்ரியா சக்திபிதாபி ச –70-
க்ரியா சக்தி ப்ரபாவச்ச பீஜ பிண்டாதி பேதத
பூய சக்ர க்ரியா சக்தே ருத்தி மேதாவதீம் ஸ்ருணு –71-

வ்ருத்தாசூரனை அழித்த இந்திரனே இந்த மந்த்ரம் கற்பக வருஷம் போல் –
அக்னி சோமன் இவர்களின் -வேறுபாடு க்ரியா சக்தி பூதி சக்தி வேறுபாடு பிண்டம் பீஜம் வேறுபாடு
இவற்றை உனக்கு வெளியிட்டு அருளினேன்
இனி க்ரியா சக்தியின் விரிவை விவரித்து அருளிச் செய்வேன்
29 அத்யாயம் ஸம்பூர்ணம்

——————————————————–

ஸ்ரீ கோயில் கந்தாடை அப்பன் ஸ்வாமிகள் திருவடிகளே சரணம் –
ஸ்ரீ பெரிய பெருமாள் பெரிய பிராட்டியார் ஆண்டாள் ஆழ்வார் எம்பெருமானார் ஜீயர் திருவடிகளே சரணம்-